(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2011/005
Gündem No: 58
Karar Tarihi: 17.01.2011
Karar No: 2011-UH.III-293
Şikayetçi: Özefe Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd.Şti., 7 Eylül Mah. Esko İş Mrk. C Blok 2/1 AYDIN
İhaleyi yapan idare: Türkiye İş Kurumu Aydın İl Müdürlüğü, Ramazan Paşa Mah. Hükümet Bulvarı 5. Sokak Vakıf İş Hanı Kat. 1-2-3 AYDIN
Başvuru tarih ve sayısı: 22.12.2010 / 54325
Başvuruya konu ihale: 2010/531986 İhale Kayıt Numaralı "Türkiye İş Kurumu Aydın İl Müdürlüğüne Bağlı Söke Şube Müdürlüğü ile Söke Eğitim Merkezine 10 Adet Özel Güvenlik Hizmeti Alımı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 13.01.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.(40.53).(0092)./2011-4 E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Türkiye İş Kurumu Aydın İl Müdürlüğü tarafından 24.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Türkiye İş Kurumu Aydın İl Müdürlüğüne Bağlı Söke Şube Müdürlüğü İle Söke Eğitim Merkezine 10 Adet Özel Güvenlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Özefe Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd.Şti.’nin 10.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 16.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 22.12.2010 tarih ve 54325 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;
1) İhale üzerinde bırakılan firma tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan ve şikayete konu edilen proforma faturadaki birim maliyet tutarlarının ihale tarihi itibariyle son geçici vergi beyanname döneminde düzenlenen Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağında yer alan birim fiyatlar ile uygunluğu açısından inceleme yapılarak rekabet ortamının tesisine imkan sağlanması gerektiği,
2) Mete Özel Güv. Ltd. Şti.’nin hisse yapısında 2009 ve 2010 yıllarında bir değişiklik yapılıp yapılmadığı konusunda Emniyet Genel Müdürlüğünden bilgi alınması, Emniyet Genel Müdürlüğünden alınan cevabi yazıya istinaden anılan firmanın mevcut ve varsa eski yetkilileri ile vekil/vekilleri hakkında kamu ihaleleri nedeniyle açılmış dava bulunup bulunmadığı konusunun İzmir Cumhuriyet Başsavcılığından sorulmasına karar verilmesi gerektiği,
İddialarına yer verilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
İhaleye ilişkin idari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;
“Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. işin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:
İş süresi boyunca 10 personel çalıştırılacak olup, yüklenici sözleşme konusu işte çalıştırılacak her bir personeline 16 yaşını doldurmuş işçiler için belirlenmiş olan asgari ücret düzeyinde ödeme yapılacak ve bunu bordroda gösterecektir. İşin süresi boyunca fazla çalışma yaptıramayacaktır. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma yapılacaktır. Çalışma yapılacak gün sayısı toplam 14,5 gün olup, her gün için 7 (yedi) adet güvenlik personeli çalışacaktır.
25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:
Yüklenici sözleşme konusu işte çalıştıracağı personeline günlük asgari brüt 2,95-TL (26 gün) yol, brüt 4,92-TL (26 gün) yemek ücreti nakdi olarak ödeyecek olup bu değerleri brüt tutar olarak bordroda ayrıca gösterecektir. İşin teknik şartnamesinde belirtilen giyecekler yüklenici tarafından temin edilerek sözleşme konusu işte çalıştırılacak personeline verilecektir.
25.3.3. Malzeme giderleri:
İşin teknik şartnamesinde gösterilen malzemeler-alet edevatlar yüklenici tarafından temin edilecek olup bunların tutarları da teklif fiyata dahildir.
25.3.4. Diğer giderler:
Özel güvenlik görevlilerinin üçüncü kişilere verecekleri zararların tazmini amacıyla yaptırması zorunlu Özel Güvenlik Mali Sorumluluk (Üçüncü Şahıs Mali Sorumluluk) Sigortası
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranı:
İhale konusu iş için iş kazaları ve meslek hastalıkları risk prim oranı %1'dir” düzenlemesi yer almaktadır.
İhaleye ilişkin teknik şartnamenin “Kıyafet ve teçhizat” başlıklı 5 inci maddesinde;
“Güvenlik personeline (1 yıl süresince) verilecek kıyafet, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 22 inci maddesine uygun olacaktır. Verilecek olan ve aşağıdaki listede miktarı ve özellikleri yazılı olan kıyafetlerin tamamı yüklenici tarafından karşılanacak ve güvenlik personeline mevsimine göre imza karşılığında verilecektir. Bu imzalı belgeler idareye teslim edilecektir. Verilen kıyafetler kesinlikle yeni ve aşağıda belirtilen özelliklerde olacaktır. …”
Kıyafet Listesi
S.No Yazlık Kıyafet Miktarı
1 Kep (Seri kumaş, içi lamine edilmiş ve hava delikli) 10
2 Gömlek (Kısa kollu (+- %5), %30 polyester, %70
pamuk karışımı kumaştan, kravat yakalı, apoletli ve
cepleri kapalı) 2X10= 20
3 Pantolon (%40 yün, %60 polyester gabardin yazlık kumaş) 20
4 Ayakkabı (Kösele taban, vidala deri ve bağcıklı) 10
5 Kemer (Manda deri, güvenlik armalı, metal tokalı) 10
6 Kravat (Saten kumaş, minimum 140 cm uzunluğunda 10
S.No Kışlık Kıyafet
1 Gömlek (Uzun kollu (+-%5), %30 polyester, %70
pamuk karışımı kumaştan, kravat yakalı, apoletli ve
cepleri kapalı) 2X10=20
2 Pantolon (%40 yün, %60 polyester gabardin kışlık kumaş
ve diz ithal astarlı) 20
3 Ayakkabı (Termo taban, vidala deri ve bağcıklı) 10
4 Kazak (Çelik örgülü, V yakalı, omuzlar apoletli güvenlik kazağı) 10
5 Kışlık Mont (İthal imperteks kumaştan, içi 90 gram elyaf+
90 gram kapitoneli, apoletli, beli lastikli ve fermuarlı, güvenlik
modeli 10
6 Kravat (Saten kumaş, minimum 140 cm. uzunluğunda) 10
Düzenlemesine yer verilmiştir.
Tekliflerin değerlendirilmesi işlemleri neticesinde, Mete Özel Güv. Ltd. Şti. ve Özel Efe Güv. Ltd. Şti.’den aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine karar verildiği, bunun üzerine ilgili isteklilerden “… Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi kapsamında fiyat bileşenlerinin elden veya posta yoluyla en geç 31.11.2010 tarihine kadar gönderilmesi gerektiği” şeklinde bir yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, her iki istekli tarafından yapılan açıklamaların uygun görülerek ihalenin Mete Özel Güv. Ltd. Şti. firması üzerinde bırakıldığı, ikinci avantajlı teklif sahibi istekli olarak da başvuru sahibi isteklinin belirlendiği tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.3, 79.4, 79.4.2.3, 79.4.2.4, 79.4.2.5 ve 79.4.2.16 ncı maddelerinde sırasıyla;
“79.3. Asgari işçilik maliyeti;
i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),
ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,
iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.
79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.
79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,
b. Fiyat teklifleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,
e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,
f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,
g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.
Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)
79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;
a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,
b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,
altında olamaz.
Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;
a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,
b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,
altında olamaz.
Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.”, açıklamaları yapılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan Mete Özel Güv. Ltd. Şti. tarafından yapılan 29.11.2010 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasında;
Teklif Bileşeni Tutarı
İşçilik Maliyeti 143.884,80
Resmi Tatil Günleri Maliyeti 3.219,58
Toplam İşçilik Maliyeti (Yemek, yol ve % 3 genel giderler dahil) 147.104,38
Özel Güvenlik Mali Sigorta Bedeli 210,00
Giyim Maliyeti 1.440,00
Firma Karı 1.245,62
Toplam 150.000,00
Fiyatları verilmiştir. Teklif edilen işçilik giderlerinin % 3 sözleşme ve genel giderler ile yemek ve yol giderleri dahil teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyet tutarını karşıladığı, ihale dokümanında istenen giyim eşyası için toplam 1.440,00 TL fiyat verildiği, bu tutarı tevsik etmek için 22.11.2010 tarihli 1.440,00 TL tutarlı Tuğrul Tekstil Konfeksiyon İmalatı- Rıfat Tuğrul firması tarafından düzenlenen proforma faturanın sunulduğu, bu proforma faturanın SMMM tarafından ve iletişim bilgileri de belirtilerek kaşelenmesi/mühürlenmesi suretiyle onaylandığı, ancak söz konusu proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılmadığı, buna karşılık “Tedarikçiden Alınan Proforma Faturayla Açıklama” yapılması durumunda sunulacak olan Ek-O.5 form numaralı Maliyet Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın sunulduğu, sunulan söz konusu tutanakta ise, her bir giyim eşyasının birim fiyatının ayrı ayrı gösterilmesi gereğine uyulmadığı, bunun yerine giyim eşyalarına ilişkin birim fiyatların, giyim eşyalarının tüm tutarı üzerinden ortalama bir değer olarak gösterildiği, ayrıca söz konusu proforma faturaya dayanak teşkil etmek üzere, ilgili giyim eşyalarının her birine ait birer alış ve satış faturasının sunulduğu, diğer taraftan Özel Güvenlik Mali Sigorta Bedeli için ise HDI Sigorta şirketinden ihale konusu güvenlik işi için alınan 210,00 TL tutarlı sigorta teklifinin sunulduğu görülmüştür.
Başvuru sahibi istekli olan Özel Efe Güv. Ltd. Şti. tarafından yapılan 29.11.2010 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasında ise;
Teklif Bileşeni Tutarı
İşçilik Maliyeti 143.884,80
Resmi Tatil Günleri Maliyeti 3.219,58
Toplam İşçilik Maliyeti (Yemek, yol ve % 3 genel giderler dahil) 147.104,38
Özel Güvenlik Mali Sigorta Bedeli 210,00
Giyim Maliyeti 1.860,00
Firma Karı 15.000,00
Toplam 164.174,38
Fiyatları verilmiştir. Teklif edilen işçilik giderlerinin % 3 sözleşme ve genel giderler ile yemek ve yol giderleri dahil teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyet tutarını karşıladığı, ihale dokümanında istenen giyim eşyası için toplam 1.860,00 TL fiyat verildiği, bu tutarı tevsik etmek için 11.11.2010 tarihli 1.800,84 TL tutarlı Tarhan Güv. Üniforma- Soner Tarhan firması tarafından düzenlenen proforma faturanın sunulduğu, bu proforma faturanın üzerine SMMM tarafından; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ve iletişim bilgileri de belirtilerek kaşelenmesi/mühürlenmesi suretiyle onaylandığı, ayrıca Tedarikçiden Alınan Proforma Faturayla Açıklama” yapılması durumunda sunulacak olan Ek-O.5 form numaralı Maliyet- Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın da sunulduğu, diğer taraftan Özel Güvenlik Mali Sigorta Bedeli için ise Groupama Sigorta Şirketinden ihale konusu güvenlik işi için alınan 210,00 TL tutarlı sigorta teklifinin sunulduğu görülmüştür.
İhale dokümanında yer verilen düzenlemelere göre, Kurum işçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplamada toplam asgari işçilik maliyetinin % 3 sözleşme giderleri ile yemek ve yol giderleri dahil, giyim giderleri ise hariç olmak üzere toplam 147.104,38 TL olması gerektiği hesaplanmıştır. İhalede açıklanması istenen teklif bileşenlerinin ise işçilik giderleri yanında, giyim gideri ve özel güvenlik mali sigorta giderinden oluştuğu görülmektedir. Buna göre, başvuru sahibi istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının, Tebliğin ilgili hükümlerine uygun olduğu görülmekle birlikte, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Mete Özel Güv. Ltd. Şti. tarafından giyim gideri ile ilgili olarak sunulan proforma faturanın üzerine, birim satış fiyatının ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını belirtir ibarenin yazılmadığı, buna karşılık proforma faturanın düzenlenmesine esas olan Maliyet- Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nda ise giyim eşyalarının her birinin birim maliyetinin ayrı ayrı gösterilmediği anlaşıldığından, anılan isteklinin giyim gideri ile ilgili yaptığı açıklamaların uygun kabul edilmesi işleminin yerinde olmadığı belirlenmiştir. Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Mete Özel Güv. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
Mete Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin 20.09.2006 tarihinde 20.000,00 TL sermaye ile Hikmet Çelik ve Şennur Zeybek tarafından kurulduğu, şirket sermayesinin 190 paya karşılık 19.000,00 TL’si olmak üzere % 95’inin Hikmet Çelik tarafından sağlandığı, şirketin faaliyetine devam ettiği sırada olmak üzere, 01.11.2010 tarihinde alınan hisse devri kararı ile; Hikmet Çelik’in, şirketteki payının tamamını Nihal Çelik ve Derya Çelik’e devrettiği, şirketin yeni ortaklarının % 50’lik hisselerle Nihal Çelik ve Derya Çelik olarak 10.11.2010 tarihinde tescil edildiği, bu suretle kurucu ortaklardan Hikmet Çelik’in anılan şirketle bir ortaklığının 10.11.2010 tarihi itibariyle kalmadığı belirlenmiştir.
Başvuru sahibi istekli tarafından yapılan şikayet üzerine, kurulduğu andan itibaren 10.11.2010 tarihine kadar, şirketin % 95 oranında hissesine sahip Hikmet Çelik hakkında, hisselerinin tamamını devrettiği söz konusu tarihe kadar açılan herhangi bir kamu davası olup olmadığı hususu araştırıldığında, konu ile ilgili olarak Kamu İhale Kurumu Kamu Alımlarını İzleme ve Bilgi Hizmetleri Dairesi Başkanlığı’ndan yazılı olarak bilgi istenilmiş, anılan daire başkanlığınca gönderilen yazıda özetle; “… Kurumumuz bünyesinde bulunan ihalelere katılmaktan yasaklılar listesi incelenmiş olup, Hikmet ÇELİK (TC.K.Num.: 19537910522) hakkında İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca ihaleye fesat karıştırmak suçundan İzmir 10. Ağır Ceza Mahkemesinde 22/02/2010 tarihinde ve 2009/186 Esasa kayıtlı, kamu davası açıldığı ve yargılama sonuçlanana kadar ihalelere katılamayacağı tespit edilmiştir. Söz konusu iddianame ilgili Cumhuriyet Başsavcılığınca, Kurumumuza 15/04/2010 tarihinde gönderildiği ve Kurumumuz kayıtlarına 19/04/2010 tarihinde 9126 sayı ile kaydedildiği tespit edilmiştir. Anılan kişi hakkındaki yasaklama detay bilgileri yazımız ekinde sunulmuştur.” hususları belirtilmiştir.
Buna göre, Mete Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin yarısından fazla hisseye sahip bulunan Hikmet Çelik hakkında, 22.02.2010 tarihi itibariyle İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca ihaleye fesat karıştırmak suçundan İzmir 10. Ağır Ceza Mahkemesinde kamu davası açıldığına ve yargılama sonuçlanana kadar ihalelere katılamayacağına dair iddianamenin ilgili Cumhuriyet Başsavcılığınca 15.04.2010 tarihinde Kuruma gönderildiği ve Kurum kayıtlarına da 19.04.2010 tarihinde 9126 sayı ile alındığı anlaşılmaktadır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58 inci maddesinde; “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise İçişleri Bakanlığı tarafından verilir.
Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir. Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir. …” hükmüne,
Anılan Kanunun “İsteklilerin ceza sorumluluğu” başlıklı 59 uncu maddesinde ise; “Taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Hükmolunacak cezanın yanısıra, idarece 58 inci maddeye göre verilen yasaklama kararının bitiş tarihini izleyen günden itibaren uygulanmak şartıyla bir yıldan az olmamak üzere üç yıla kadar bu Kanun kapsamında yer alan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan mahkeme kararıyla 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlarla birlikte yasaklanırlar.
Bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlar yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamaz. Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna bildirilir. …” hükmüne,
Yer verilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliğinin "İhalelere Katılmaktan Yasaklamaya İlişkin Açıklamalar" başlıklı 28.2.1.3 üncü maddesinde; "4734 sayılı Kanunun 59 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yapılan gönderme dolayısıyla; Türk Ceza Kanununda tüzel kişiler hakkında ceza davası açılmasının öngörüldüğü durumlarda haklarında kamu davası açılan tüzel kişilik şahıs şirketi ise bu şirketin ortaklarının tamamı; sermaye şirketi ise, sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek ve tüzel kişi ortaklar da yargılama sonuna kadar 4734 sayılı Kanun kapsamında yer alan Kurum ve kuruluşların ihalelerine anılan Kanunun 58 inci maddesinin 2 nci fıkrası uyarınca katılamayacaklardır. Aynı nedenle; yukarıda belirtilen şekilde yargılama sonuna kadar ihalelere katılamayacak olanların ortağı olduğu şahıs şirketleri ile sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları sermaye şirketleri de yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kurum ve kuruluşların ihalelerine katılamayacaklardır." açıklaması,
Anılan Tebliğin 28.2.3 üncü maddesinde ise; "4734 sayılı Kanunun 59 uncu maddesinin 2 nci fıkrası gereğince bu Kanun kapsamında yapılan bir ihaleden dolayı haklarında kamu davası açılanlar, kamu davası açıldığı tarihte 58 inci maddenin 2 nci fıkrasında sayılanlarla birlikte ihalelere katılamayacaktır. 58 inci maddenin 2 nci fıkrasında sayılan ve ihalelere katılamayacak olan ortak/ortaklıklar belirlenirken, kamu davası açıldığı tarihteki durum dikkate alınacaktır. Bu nedenle, bu Kanun kapsamında yapılan bir ihaleden dolayı kamu davası açıldığı tarihte Kanunun 58 inci maddesinin 2 nci fıkrasında sayılanlar arasında yer alan gerçek ve tüzel kişilerin bu durumlarında daha sonra bir değişiklik olsa bile yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaları mümkün bulunmamaktadır. İdareler, hakkında kamu davası açılan isteklinin 58 inci maddenin 2 nci fıkrasında sayılan ortak/ortaklıklarını, ihaleye katılım aşamasında sunulan belgeleri dikkate alarak ve gerektiğinde yapacağı araştırmalar neticesinde tespit edecektir." Açıklaması,
Yer almaktadır.
İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca, Hikmet Çelik hakkında ihaleye fesat karıştırmak suçundan İzmir 10. Ağır Ceza Mahkemesinde 22.02.2010 tarihinde kamu davası açıldığı hususunun Kamu İhale Kurumuna bildirildiği, buna karşılık ilgili Cumhuriyet Başsavcılığınca Kuruma gönderilen yazıda aynı zamanda, Hikmet Çelik’in sermayesinin yarısından fazla hissesine sahip olduğu Mete Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin de ihalelere katılmaktan yasaklanması gerektiğinin bildirilmediği anlaşıldığından, Kurum kayıtlarında Mete Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin ihalelere katılmaktan yasaklı olarak gözükmediği belirlenmiştir. Ancak, Tebliğin 28.2.3 üncü maddesinde belirtildiği üzere; idarelerin, hakkında kamu davası açılan isteklinin 58 inci maddenin 2 nci fıkrasında sayılan ortak/ortaklıklarını, ihaleye katılım aşamasında sunulan belgeleri dikkate alarak ve gerektiğinde yapacağı araştırmalar neticesinde tespit etmesi gerektiği hüküm altına alınmış bulunmaktadır.
Bu çerçevede, Mete Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin sermayesinin yarısından fazla hisseye sahip bulunan Hikmet Çelik hakkında, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca ihaleye fesat karıştırmak suçundan İzmir 10. Ağır Ceza Mahkemesinde, 22.02.2010 tarihi itibariyle kamu davası açılması ve yargılamanın halen sürmesi nedeniyle, adı geçen kişinin ve yarısından fazla hisseyle ortağı olduğu anılan firmanın, ortaklık durumunda daha sonra bir değişiklik olsa bile, yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmalarının mümkün bulunmadığı anlaşıldığından, adı geçen firmanın ihale dışı bırakılmak suretiyle, 4734 sayılı Kanunun 59 uncu maddesi uyarınca hakkında işlem yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Mete Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin değerlendirme dışı bırakılması suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)