(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2014/007
Gündem No: 1
Karar Tarihi: 23.01.2014
Karar No: 2014/UH.I-441
Şikayetçi: S.V.S.Group İnşaat Taahüt Temizlik Taş. Sağlık Hizmetleri İç Ve Dış Tic. Ltd. Şti., ESENKENT S. DEMİREL CAD. DEFNE EVLERİ E/20 BLOK D: 1 İSTANBUL
İhaleyi Yapan Daire: Kırklareli Belediye Başkanlığı, Karacaibrahim Mahallesi M. Kemal Bulvarı No: 3 39100 KIRKLARELİ
Başvuru Tarih ve Sayısı: 20.12.2013/40100
Başvuruya Konu İhale: 2013/157024 İhale Kayıt Numaralı "Park Ve Bahçeler, Çocuk Bahçeleri, Mezarlıklar Ve Refüjlerin Bakımı, Onarımı, Temizliği, Sulanması Hizmet Alımı İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Kırklareli Belediye Başkanlığı tarafından 06.12.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Park ve Bahçeler, Çocuk Bahçeleri, Mezarlıklar ve Refüjlerin Bakımı, Onarımı, Temizliği, Sulanması Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak S.V.S. Group İnşaat Taahhüt Temizlik Taş. Sağlık Hizmetleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin 10.12.2013 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.12.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.12.2013 tarih ve 40100 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.12.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2013/4757sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) 06.12.2013 tarihinde ihalesi yapılan "Park ve Bahçeler, Çocuk Bahçeleri, Mezarlıklar ve Refüjlerin Bakımı, Onarımı, Temizliği, Sulanması Hizmet Alımı İşi"nde komisyonca açıklanan yaklaşık maliyetin 1.153.041,30 TL olduğu, buna göre ihale üzerinde bırakılan firmanın teklifinin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı,
2) Teknik Şartname'nin 32'nci maddesi gereğince ihalesi yapılan Park ve Bahçeler Müdürlüğü iş yerinin çok tehlikeli sınıfta olduğunun bilindiği, 30.06.2013 tarihinde yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve Yönetmelikleri gereğince çok tehlikeli sınıfta yer alan iş yerinin 01.01.2014 tarihi itibariyle belirli gün ve çalışma saatlerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetini vermek üzere iş sağlığı uzmanı (dr), iş güvenliği uzmanı (mühendis veya teknik personel-A sınıfı), diğer sağlık personeli (hemşire, ATT, sağlık teknikeri) çalıştırma zorunluluğu getirildiği, idarece yaklaşık maliyet hesaplamaları yapılırken bu uzmanlara yapılacak ödemelerin de öngörülmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Başvuru konusu ihaleye ilişkin olarak 13 adet ihale dokümanı satın alındığı, 3 isteklinin teklif verdiği, Hanoğlu Tem. Hiz. Taah. Yem. Hiz. İnş. Mad. Nak. San. Ltd. Şti. – Ahmera Tem. Yem. Taş. Müh. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin teklifinin yaklaşık maliyetin altında olduğundan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.5 maddesi gereğince değerlendirme dışı bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Arı Tel Çivi San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde ihalenin bırakıldığı, başvuru sahibi S.V.S Groupe İnş. Taah. Tem. Taş. Sağ. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.
İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “Park ve Bahçeler, Çocuk Bahçeleri, Mezarlıklar ve Refüjlerin Bakımı, Onarımı, Temizliği, Sulanması Hizmet Alımı İşi” olduğu,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde,
“25.1.İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.
25.2.25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3.Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:
Yüklenici asgari ücretin vasıfsız personele % 30, şoför ve peyzaj teknisyeni personel % 35, operatör, inşaat ustası ve marangoz personele %40, formen personele %55, formen personel (ziraat mühendisi) % 65 fazlasını teklif verecektir. İşin yoğunluğuna göre personel fazla çalıştırılacağından 4857 sayılı iş kanununun 41. maddesine göre hizmet süresince vasıfsız personele 3500 saat, şoför ve peyzaj teknisyeni personele 1790 saat, operatör, inşaat ustası ve marangoz personel 810 saat formen personele 270 saat, formen personel (ziraat mühendisi) 270 saat mesai ücreti teklif fiyata dahildir.
Resmi ve dini bayram günlerinde elemanlar çalıştırılacağından, 4857 sayılı iş kanununun 47. maddesi gereği Ulusal Bayram ve Genel tatil günleri Hizmet süresince toplam 49 kişi (vasıfsız personel) 34x14,5 =493 gün, şoför ve peyzaj teknisyeni personele 10x14,5=145 gün, operatör, inşaat ustası ve marangoz personele 3x14,5= 43,5 gün formen personele 1x14,5=14,5 gün, formen personel (ziraat mühendisi) 1x14,5 gün çalışması teklif fiyata dahildir.
25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:
Park ve Bahçeler Müdürlüğünde çalışacak olan 49 kişi belediyemiz yemekhanesinde yemek çıktığı sürece yemek yiyecektir. Ulusal, Dini Bayram, Resmi tatil ve hafta sonlarında belediyemiz yemekhanesinde yemek çıkmadığından yüklenici tarafından ayda 4 gün üzerinden kişi başı 10 (On) TL. yemek ücreti verilecektir.
25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4.Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.
2,0” düzenlemesinin yer aldığı,
Teknik Şartname’nin “İşin süresi” başlıklı 4’üncü maddesinde,
“(1) İşin süresi 12 ay olup 01/01/2014 tarihinde başlar, 31/12/2014 tarihinde sona erer.
(2) Mücbir sebepler, ihale sürecinin uzaması gibi nedenlerle sözleşmenin 31/12/2013 tarihine kadar imzalanamaması halinde, işin süresi sözleşmenin imzalanmasını takip eden 3(üç) gün içerisinde başlar, 31/12/2014 tarihinde sona erer.”
“Çalıştırılacak personele ilişkin bilgiler” başlıklı 7’nci maddesinde,
“Çalıştırılacak olan toplam 49 personelden kalifiye personel işe başlamadan önce aşağıda yazılı belgeleri ibraz etmek zorundadır.
(1) 1 adet operatör ;(G) Sınıfı Sürücü Belgesi
(2) 1 adet İnşaat Ustası; Ustalık Belgesi ve E Sınıfı Sürücü Belgesi
(3) 1 adet Marangoz; Ahşap İşleri Ustalık belgesi
(4) 1 adet Peyzaj Teknisyeni; Diploma Belgesi
(5) 9 adet Şoför için Sürücü Belgesi
(6) 35 adet Vasıfsız Personel
(7) 1 adet Formen; Ziraat Mühendisi Diploması Belgesi
(8) 1 adet Formen B sınıfı Sürücü Belgesi
(9) Yüklenici istihdam edilecek çalışanlardan Şoförler ve Peyzaj Teknisyenine asgari ücretin % 35 fazlası, inşaat ustası, marangoz ve operatör için asgari ücretin % 40 fazlası, 1 adet iş Kontrol elemanı (Formen) için asgari ücretin %55 fazlası , 1 adet Ziraat Mühendisi (Formen) için asgari ücretin % 65 fazlası, vasıfsız olanlar için asgari ücretin % 30 fazlasını teklif edecektir.
(10) Sözleşme süresi içinde asgari ücrette meydana gelecek her türlü artış aynen yansıtılacaktır…”
“İşe ilişkin ödemeler” başlıklı 10’uncu maddesinde,
“(1) Müdürlük tarafından hazırlanan hak ediş tutarlarına göre İdare tarafından yükleniciye ödeme yapılır. Hak ediş tutarlarına göre hazırlanan fatura ay içinde idareye teslim edilecek, teslim edilen faturaya ait ödeme evrakları Müdürlükçe hazırlanıp Belediye Mali Hizmetler Müdürlüğüne gönderilecek, ödeme Belediye Mali Hizmetler Müdürlüğünün ödeme planına göre yapılacaktır.
(2) Herhangi bir nedenle İdare tarafından yükleniciye ödeme yapılamamış olsa bile yüklenici her ayın 15 i itibariyle çalışanların maaşlarını tam olarak ödemek zorundadır.
(3) Yükleniciye yapılacak ödemeler, brüt tutarlardır. Bu nedenle yüklenicinin, sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuatı gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç, sigorta ve benzeri giderler teklif edilecek fiyata dahildir.
(4) KDV mevzuatı gereği İdare tarafından ödenecektir.
(5) Yükleniciye bu iş için avans verilmeyecektir.
(6) İstihdam edilecek personelin öğle yemekleri Belediyemiz yemekhanesi tarafından karşılanacaktır. Resmi, Ulusal Bayramlar ve genel tatil günlerinde yemekhanenin kapalı olması ve yemek çıkarılmadığında yemek ücreti ayda 4 öğün üzerinden verilecektir. Yemek Ücreti hesaplamalarında 1 öğün yemek ücreti 10,00-TL olarak alınacak ve öğün sayısı 4 öğün üzerinden maaş bordrosunda gösterilecektir.
(7) Sigorta Risk Prim Oranı: 19 Ocak 2013 tarihli ve 28533 sayılı resmi Gazetede yayınlanan 6385 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına dair Kanunun 9. Maddesine göre % 2 dir…” düzenlemesinin yer aldığı,
Birim Fiyat Teklif Cetvelinin ise,
BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ[1]
İhale kayıt numarası :2013/157024
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi sayısı
Ay/gün/saat
1
VASIFSIZ PERSONEL ASGARİ ÜCRETİN % 30 FAZLASI
KİŞİ
34
12
2
VASIFLI PERSONEL ASGARİ ÜCRETİN % 35 FAZLASI
KİŞİ
9
12
3
VASIFLI PERSONEL (PEYZAJ TEKNİSYENİ) ASGARİ ÜCRETİN % 35 FAZLASI
KİŞİ
1
12
4
VASIFLI PERSONEL (OPERATÖR) ASGARİ ÜCRETİN % 40 FAZLASI
KİŞİ
1
12
5
VASIFLI PERSONEL (MARANGOZ) ASGARİ ÜCRETİN % 40 FAZLASI
KİŞİ
1
12
6
VASIFLI PERSONEL (İNŞAAT USTASI) ASGARİ ÜCRETİN % 40 FAZLASI
KİŞİ
1
12
7
VASIFLI PERSONEL (FORMEN) ASGARİ ÜCRETİN % 55 FAZLASI
KİŞİ
1
12
8
VASIFLI PERSONEL (FORMEN ZİRAAT MÜHENDİSİ) ASGARİ ÜCRETİN % 65 FAZLASI
KİŞİ
1
12
I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4Birim Fiyat
Tutarı
1
VASIFSIZ PERSONEL ASGARİ ÜCRETİN % 30 FAZLASI FAZLA ÇALIŞMA
SAAT
3.500
2
VASIFLI PERSONEL ASGARİ ÜCRETİN % 35 FAZLASI (ŞOFÖR, PEYZAJ TEKNİSYENİ) FAZLA ÇALIŞMA
SAAT
1.790
3
VASIFLI PERSONEL (OPERATÖR, MARANGOZ, İNŞAAT USTASI) ASGARİ ÜCRETİN % 40 FAZLASI FAZLA ÇALIŞMA
SAAT
810
4
VASIFLI PERSONEL (FORMEN) ASGARİ ÜCRETİN % 55 FAZLASI FAZLA ÇALIŞMA
SAAT
270
5
VASIFLI PERSONEL (FORMEN ZİRAAT MÜHENDİSİ) ASGARİ ÜCRETİN % 65 FAZLASI FAZLA ÇALIŞMA
SAAT
270
6
VASIFSIZ PERSONEL ASGARİ ÜCRETİN % 30 FAZLASI RESMİ VE DİNİ TATİL ÇALIŞMASI
GÜN
493
7
VASIFLI PERSONEL ASGARİ ÜCRETİN % 35 FAZLASI (ŞOFÖR, PEYZAJ TEKNİSYENİ) RESMİ VE DİNİ TATİL ÇALIŞMASI
GÜN
145
8
VASIFLI PERSONEL (OPERATÖR, MARANGOZ, İNŞAAT USTASI) ASGARİ ÜCRETİN % 40 FAZLASI RESMİ VE DİNİ TATİL FAZLA ÇALIŞMASI
GÜN
43,5
9
VASIFLI PERSONEL (FORMEN) ASGARİ ÜCRETİN % 55 FAZLASI RESMİ VE DİNİ TATİL ÇALIŞMASI
GÜN
14,5
10
VASIFLI PERSONEL (FORMEN ZİRAAT MÜHENDİSİ) ASGARİ ÜCRETİN % 65 FAZLASI RESMİ VE DİNİ TATİL ÇALIŞMASI
GÜN
14,5
şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır.
İhale dokümanındaki maliyet kalemleri dikkate alınarak KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplamada teklif edilmesi gereken toplam asgari işçilik maliyetinin (asgari ücret, ulusal bayram ve genel tatil günü çalışması, fazla mesai, sözleşme gideri ve yemek dahil) 1.153.040,7 TL olduğu tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan Arı Tel Çivi San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ise 1.153.041,30 TL olduğu görülmüştür.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;
İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.
79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.
79.3. Asgari işçilik maliyeti;
i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),
ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,
iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.
79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.
…
79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.
Buna göre ihale üzerinde bırakılan Arı Tel Çivi San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşıladığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı tespit edilmiştir.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Başvuru sahibi tarafından Teknik Şartname’nin 32’nci maddesinden bahsedilmekle birlikte, anılan Şartname’nin 15 maddeden oluştuğu, söz konusu Şartname’nin “İşe İlişkin Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “(2) Yüklenici, 6331 sayılı İş sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile bu Kanuna dayanılarak çıkarılan ilgili mevzuat hükümlerinin gereklerini yerine getirmek zorundadır.” düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından, anılan düzenlemenin 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nda öngörülen işyerleri için işyeri uzmanı, işyeri hekimi ve diğer sağlık personelinin çalıştırılmasının zorunlu olduğu hususlarındaki yükümlülükler dikkate alındığında, bu uzmanlara yapılacak ödemelerin de yaklaşık maliyet hesaplamalarında öngörülmesi gerektiği iddia edilmektedir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “İş Sağlığı ve Güvenliği” başlıklı 5’inci bölümünde yer alan 77 ila 89’uncu maddeler 30.06.2012 tarihli ve 28339 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun 37’nci maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
6331 sayılı Kanun’un “İşverenin genel yükümlülüğü” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup bu çerçevede;
a) Mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.
b) İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.
c) Risk değerlendirmesi yapar veya yaptırır.
ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne alır.
d) Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.
(2) İşyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması, işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(3) Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez.
(4) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.” hükmü,
“İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Mesleki risklerin önlenmesi ve bu risklerden korunulmasına yönelik çalışmaları da kapsayacak, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin sunulması için işveren;
a) Çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve diğer sağlık personeli görevlendirir. Çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel bulunmaması hâlinde, bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirebilir. Ancak belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisi üstlenebilir.
b) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşların görevlerini yerine getirmeleri amacıyla araç, gereç, mekân ve zaman gibi gerekli bütün ihtiyaçlarını karşılar.
c) İşyerinde sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütenler arasında iş birliği ve koordinasyonu sağlar.
ç) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşlar tarafından iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili mevzuata uygun olan ve yazılı olarak bildirilen tedbirleri yerine getirir.
d) Çalışanların sağlık ve güvenliğini etkilediği bilinen veya etkilemesi muhtemel konular hakkında; görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşları, başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen çalışanları ve bunların işverenlerini bilgilendirir.
(2) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşları; iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini, Sağlık Bakanlığına ait döner sermayeli kuruluşlardan doğrudan alabileceği gibi 4734 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde de alabilir.
(3) Tam süreli işyeri hekimi görevlendirilen işyerlerinde, diğer sağlık personeli görevlendirilmesi zorunlu değildir.” hükmü yer almaktadır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19’uncu maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında “Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır.
Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Çalışanların sağlık işleri” başlıklı 39’uncu maddesinde “Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan sağlık ve güvenlik mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık önlemlerini almak ve çalışanların yerel şartlara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, hastalıklardan korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda yer verilen düzenlemelerine göre yüklenici, hizmetin yürütülmesi aşamasında ilgili mevzuatına göre alınması zorunlu olan güvenlik ve sağlık tedbirlerini almakla yükümlü olup başvuru sahibi tarafından, idarece yaklaşık maliyet hesaplamaları yapılırken öngörülmesi gerektiği iddia edilen işyeri hekimliği, iş güvenliği uzmanı vb. maliyetlerin hizmet alımı ihalelerinin temel maliyet bileşenleri arasında yer almadığı ve aktarılan Şartname düzenlemelerinin bir gereği olduğu anlaşılmaktadır.
Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden %3 oranında hesaplanması gerektiği düzenlenen sözleşme giderleri ve genel giderler kapsamında, iş yeri hekimliği ve bu mahiyetteki genel giderlerin yer aldığı belirtilerek, sözleşme giderleri ve genel giderlerin anılan maddede sayılanlarla sınırlı olmadığının vurgulandığı ve hizmetin temel maliyet bileşenleri dışında kalan giderlerin genel giderler kapsamında kabul edilebileceğinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Sonuç olarak, yüklenicinin 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’ndan doğan yükümlülüklerine ilişkin söz konusu giderler, kamu ihale mevzuatı uyarınca sözleşme giderleri ve genel giderler kapsamında değerlendirildiğinden yaklaşık maliyetin hesabında teklif fiyata dahil giderler arasında ayrıca yer verilmesinin gerekmediği sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
Başvuru konusu ihaleye ait 06.12.2013 tarihli ihale komisyon kararından, Hanoğlu Tem. Hiz. Taah. Yem. Hiz. İnş. Mad. Nak. San. Ltd. Şti. – Ahmera Tem. Yem. Taş. Müh. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin teklifinin yaklaşık maliyetin altında olduğundan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.5 maddesi gereğince değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.
İhale dokümanındaki maliyet kalemleri dikkate alınarak KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplamada teklif edilmesi gereken toplam asgari işçilik maliyetinin (asgari ücret, ulusal bayram ve genel tatil günü çalışması, fazla mesai, sözleşme gideri ve yemek dahil) 1.153.040,70 TL olduğu tespit edilmiş olup, Hanoğlu Tem. Hiz. Taah. Yem. Hiz. İnş. Mad. Nak. San. Ltd. Şti. – Ahmera Tem. Yem. Taş. Müh. Tic. ve San. Ltd. Şti. nin teklifinin ise 1.153.040,70 TL olduğu görülmüştür. Buna göre anılan isteklinin teklifinin teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşıladığı anlaşılmış olup, idarece söz konusu isteklinin Tebliğ’in 79,5’nci maddesi gereğince değerlendirme dışı bırakılmasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Hanoğlu Tem. Hiz. Taah. Yem. Hiz. İnş. Mad. Nak. San. Ltd. Şti. – Ahmera Tem. Yem. Taş. Müh. Tic. ve San. Ltd. Şti. nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)