(4734 S. K. m. 5, 56) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 42, 44)
Toplantı No: 2008/076
Gündem No: 114
Karar Tarihi: 01.12.2008
Karar No: 2008/UH.III-4920
Şikayetçi:
Üçsu Temizlik Hizmetleri Tekstil Nakliyat ve Servis Taşımacılığı San. ve Tic. Ltd. Şti., Küçükbalıklı Mah. Köşk Cad. No:41 BURSA
İhaleyi yapan idare:
Eshot Genel Müdürlüğü,222 Sok. No:500 35140 Gediz Buca/İZMİR
Başvuru tarih ve sayısı:
31.10.2008 / 30393
Başvuruya konu ihale:
2008/133233 İhale Kayıt Numaralı “60 Adet Mobil Tuvalet Temini Bakımı ve Temizliği İle 16 Adet İdareye Ait Tuvaletin Bakımı ve Temizliği İşi” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
27.11.2008 tarih ve III.H.45.58.G014/2008-84E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Eshot Genel Müdürlüğü tarafından 19.09.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “60 Adet Mobil Tuvalet Temini Bakımı ve Temizliği İle 16 Adet İdareye Ait Tuvaletin Bakımı ve Temizliği İşi” ihalesine ilişkin olarak Üçsu Temizlik Hizmetleri Tekstil Nakliyat ve Servis Taşımacılığı San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 03.10.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 13.10.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 31.10.2008 tarih ve 30393 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.10.2008 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;
1) Teknik şartnamenin 3.5 maddesinde sadece kendi malı olanaklar veya ihale tarihinden önce araçları kiralamış olanların katılmasına imkan veren bir düzenleme yapıldığı, taahhütname sunarak katılmak isteyenlerin ihaleye katılımının engelleyici nitelikte düzenleme yapıldığı,
2) İhale konusu işte kullanılacak sarf malzemesi giderleri ile araçlara ait giderlerin kim tarafından karşılanacağının dokümanda belirtilmediği, ayrıca birim fiyat teklif cetvelinde yer alan iş kalemlerinin açıklamasına ilişkin birim fiyat tariflerinin dokümanda yer almadığı,
3) Teknik şartnamenin 3.2 maddesinde gerekli görüldüğü hallerde kabinlerin idarenin talimatı doğrultusunda taşınacağı, yüklenicinin bu iş için herhangi bir ücret talep etmeyeceğinin belirtildiği, yerleri değiştirilecek kabinlerle ilgili süre, sayı, mesafe vb. bilgilerin dokümanda yer almamasının teklif verilmesini engelleyici nitelikte olduğu,
İddialarına yer verilmiştir.
A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
Teknik şartnamenin 3.5 inci maddesinde;
“Üzerinde en az 3,500 m3 atık deposu, en az 1,000 m3 temiz su deposu ve en az 0,600 m3 kimyasal deposu bulunan, mobil tuvaletlerin deposunda biriken atıkları vakumlama kapasitesine sahip en az 1.800 litre/dakika güçte emiş pompası, kabinlerin temiz su deposunu dolduracak en az 500 litre/dakika güçte su basma pompası, kabinlerin içini ve dışını yıkamada kullanılmak üzere en az 100 bar ve en az 8 litre/dakika güçte tazyikli yıkama tertibatı, bu vakumlama, su transferi ve tazyikli yıkama işlemini yapacak hortum, tabanca, araç ve ekipmanı olan ve tüm bu depo, pompa, araç, ekipman dışında kasasında yeterli sayıda mobil tuvalet kabinini taşıyabilecek yere sahip uygun tonajda temizlik servis araçlarıdır.
İsteklinin kendisine ait veya kiralamış olduğu bu nitelikte en az 1 adet ve aynı ölçülerde veya daha küçük ölçülerde de 1 adet olmak üzere toplam en az 2 aracı bulunacak, bu araçların noter onaylı ruhsat suretleri, isteklinin kiraladığı araçlar için kiralama sözleşmesi aslı veya noter onaylı suretleri teklif ekinde verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Belirtilen düzenlemeden, araçları kiralayarak temin edecek isteklilerden kira sözleşmesinin tekliflerle birlikte istendiği anlaşılmaktadır.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 44 üncü maddesinde;
“İdare, ihale konusu hizmetin yapılabilmesi için gerekli gördüğü tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile ilgili bilgi ve belgeleri isteyebilir ve bunlara ait asgari yeterlik kriterleri öngörebilir.
Makine, tesis ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.
Ancak isteklinin kendi malı olan makine, tesis ve ekipman; fatura ya da demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ile veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir. Taahhüt edilerek temin edilecek ekipman için ise, noter onaylı taahhütname sunulması gerekir.” hükmü yer almaktadır.
İdarece istenen araçların kendi malı olma şartı getirilmese de, kiralanarak temin edilecek araçların sahibi ile yapılmış olan kira sözleşmesinin teklif ile birlikte sunulmasının istenmesinin rekabeti engelleyici ve katılımı daraltıcı nitelikte olması nedeniyle 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesi ile sadece noter onaylı taahhütnamenin yeterli olduğu yönündeki yukarıda anılan Yönetmelik hükmüne de aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak;
Teknik şartnamenin 3.3 maddesinde;
“3.3.1-Kabinlerin temizlenmesi:
Ek-1 listede belirtilen yerlere yerleştirilen kabinler Yüklenici personeli tarafından her gün en az 2 defa atık su deposu içinde birikmiş olan atıklar vakumlama sistemi ile çekilecek, kabının içi dezenfektan kimyevi maddeyle dezenfekte amaçlı yıkanarak temizlenecek, atık su deposuna koku ve bakteri önleyici dezenfektan kimyevi madde konulacak ve temiz su deposu doldurulacaktır. Kullanılan temiz su, içinde bakteri üremeyen insan sağlığına zarar vermeyen özellikte olacak, yanlışlıkla İçilse dahi insanlara zarar´ vermeyecektir. Ayrıca kullanımın yoğun olması halinde bazı kabinler günde 2 kereden fazla temizlenecek, aşağıda belirtilen temizlik ve sarf malzemeleri de her temizlik sonrası tamamlanacaktır. Kabinlerde temizlik sorunu yaşanmaması için yüklenici tarafından sürekli ara kontroller de yaptırılacak ve hizmetin kusursuz yapılabilmesi, için yüklenici tarafından her türlü önlem alınarak eksilen sarf malzemeleri de bitmeden tamamlanacaktır.
3.3.2- İdareye ait mevcut tuvaletlerin temizlenmesi:
Ek-1 listede belirtilen yerlerdeki İdareye ait tuvaletlerin içi, Yüklenici personeli tarafından her gün en az 2 defa dezenfektan kimyevi maddeyle dezenfekte amaçlı yıkanarak temizlenecek, eksilen sarf malzemeleri bitmeden tamamlanacaktır.
3.3.3- Temizlik ve bakımlarda kullanılacak sarf malzemeleri:
Kabinlerde ve İdareye ait tuvaletlerde tuvalet kâğıdı, Z şeklinde katlamalı tip kağıt havlu, sıvı sabun ve kabinlerdeki klozet kapak örtüsü kontrol edilecek, eksiklik ve noksanlıklar giderilecektir. Kabinlerde ve İdareye ait tuvaletlerde kullanılan temizlik malzemeleri ve kimyevi maddeler insan sağlığına ve çevreye zarar vermeyen nitelikte olacaktır.
Sarf malzemelerinin bitmeden önce tamamlanması için yüklenici tarafından gerekli ara kontroller de yapılacak, eksilen malzemeler günde en az 2 kere tamamlanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yapılan düzenleme bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sarf malzemelerinin yüklenici tarafından temin edilerek eksilen malzemenin yüklenici tarafından tamamlanacağı, anlaşılmaktadır.
İdarece doküman ekinde verilen birim fiyat teklif cetvelinde birim fiyat tariflerinin yer almadığı iddiası değerlendirildiğinde;
Birim fiyat teklif cetvelinde iki kalemin yer aldığı, birincisinin adının “Mobil Tuvalet Temini, Bakım ve Temizliği”, miktarının 60 adet olduğu, ikicisinin adının “İdareye ait tuvaletin bakım ve temizliği, her iki kalemde de özellikler ve kullanım yerinin “Ekli şartnameye göre” şeklinde belirtildiği tespit edilmiş olup, teknik şartname ekinde kaç adet kabinin hangi yerlere kurulacağına dair listenin yer aldığı ve aynı şartnamenin 3.1 maddesinde kabinlerin tanımına yer verildiği dikkate alındığında birim fiyat teklif cetvelinin sağlıklı teklif hazırlanmasını engelleyici bir nitelik taşımadığı anlaşılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak;
Teknik şartnamenin 3.2 nci maddesinde;
“İhale kapsamında kullanılacak kabinler, yüklenici ile yapılan sözleşmeden sonra 7 takvim günü içinde Ek-1 deki listede belirtilen yerlere yerleştirilecektir. İdare tarafından bu yerlerin değiştirilmesine gerek duyulduğunda kabinler, İdarenin yazılı talimatı doğrultusunda en fazla 2 (iki) gün içerisinde İdarece belirtilen yeni yerlerine, Yüklenici tarafından taşıttırılacaktır. Yüklenici bu yer değiştirme işleri için İdareden herhangi bir masraf, ücret v.b. talep etmeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İdarece işin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi için yukarıda yer verilen düzenlemenin yapıldığı, işin yürütümü sırasında gerekebilecek yer değişikliğinin önceden idarece kesin olarak tespitinin mümkün olmadığı, düzenlemeden taşımaya ilişkin maliyetin teklife dahil edilmesi gerektiği anlaşılmış olup, idarenin cevabı ve düzenleme birlikte değerlendirildiğinde iddia yerinde bulunmamıştır.
B) İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 20 nci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
İdari şartnamenin 7.4 üncü maddesinde; “Bu ihalede benzer iş olarak , her türlü mobil tuvalet temin, bakımı ve temizliği kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42 nci maddesinin 5 ve 6 ncı fıkralarında; “İş deneyiminde değerlendirilecek benzer işler; ihale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan hizmetlerdir.
Tanımlarda belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği ilgili idarece tespit edilerek ihale veya ön yeterlik dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtilir.” hükmü yer almaktadır.
4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü yer almaktadır.
İdarece, ihale konusu iş dışında, ihale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan hizmetlerin benzer iş olarak tanımlanması gerekirken sadece ihale konusu işin benzer iş olarak belirtilmesinin bu ihalede yukarıda yer verilen kanun hükmüne aykırılık teşkil ettiği ve düzenlemenin rekabeti engelleyici nitelikte olduğu anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)