(4734 S. K. m. 12, 54, 56, 65) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 3, 42)
Toplantı No: 2009/011
Gündem No: 130
Karar Tarihi: 09.02.2009
Karar No: 2009/UH.II-734
Şikayetçi:
Dilara Temizlik Hizmetleri Gıda ve İnş. Tic .Ltd. Şti., Ataç 1 Sk. No:20/6 Kızalay/ANKARA
İhaleyi yapan idare:
Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı, Yenişehir Mah. Vatan Cad. No:2 Selçuklu/KONYA
Başvuru tarih ve sayısı:
29.12.2008 / 37459
Başvuruya konu ihale:
2008/144444 İhale Kayıt Numaralı "Mezarlıkların Temizlik, Bakım ve Kontrollük Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmeti Alımı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
04.02.2009 tarih ve H.55.15.0229/2009-81E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 18.11.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Mezarlıkların Temizlik, Bakım ve Kontrollük Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Dilara Temizlik Hizmetleri Gıda ve İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin 26.11.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 04.12.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 29.12.2008 tarih ve 37459 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.12.2008 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;
1) Başvuruya konu ihalede işin adı ile idari şartnamenin 7.4 üncü maddesinde yapılan benzer iş tanımının birebir aynı olmasının rekabeti önleyici ve ihaleye katılımı sınırlayıcı olduğu,
2) İdari şartnamenin 7.3.2 nci maddesine göre iş deneyim belgesi oranının yasada belirlenen en üst oranda istenmesinin rekabeti önleyici ve ihaleye katılımı sınırlayıcı olduğu,
3) İdari şartnamenin 26 ncı maddesinde, teklif fiyata dahil olan maliyet kalemlerine yer verilmediği, ihale konusu işin gereği olarak teklif fiyatın ana bileşenlerinden olan diğer maliyet kalemlerine teknik şartnamede yer verildiği, bu durumun tekliflerin sağlıklı verilmesini ve değerlendirilmesini engellediğinden mevzuata aykırı olduğu,
4) İdari şartnamenin 26 ncı maddesinde, ihale konusu işte çalıştırılacak teknik personellere verilecek iş kıyafetlerinin BOSSA gabardin kumaştan olmasının öngörüldüğü, söz konusu düzenlemede marka belirtildiği dikkate alındığı anılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, ihaleye teklif veren firma sayısının 1 (bir) olduğu, bu durumun yukarıda belirtilen aykırı düzenlemelerin ihaleye katılımı sınırladığını gösterdiği,
İddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
İdari şartnamenin “İhale konusu işe ait bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde işin adı, “Mezarlıkların Temizlik, Bakım ve Kontrollük Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmet Alımı” olarak tanımlanmıştır.
İdari şartnamenin 7.4 ve ihale ilanının 4.4 üncü maddelerinde, benzer iş; “Bu ihalede benzer iş olarak, ihale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan (Mezarlıkların bakım, kontrollük ve ilaçlama hizmetleri ve buna benzer işler) ile ilgili taahhüdü altındaki ve bitirdiği işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde düzenlenmiştir.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde benzer işin; “İhale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan hizmetleri” ifade ettiği belirtilmiştir.
İhale konusu iş mezarlıkların temizlik, bakım ve kontrollük hizmeti olup benzer iş tanımı ihale konusu iş ile aynı şekilde tanımlanmıştır. Rekabeti kısıtlayıcı nitelikte bulunan söz konusu hususun yanı sıra, benzer iş tanımında yer alan “ve buna benzer işler” ifadesinin de istekliler açısından belirsizlik yarattığı anlaşıldığından, idarenin yapmış olduğu benzer iş tanımının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
İdari şartnamenin “İş deneyim belgeleri” başlıklı 7.3.1 inci maddesinde; “İsteklinin, son beş yıl içinde yurt içinde veya yurt dışında, kamu veya özel sektörde sözleşme bedelinin en az % 70’i oranında gerçekleştirdiği, idarece kusursuz kabul edilen ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili deneyimini gösteren ve teklif bedelinin %50 oranından az olmamak üzere, tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi,.” düzenlemesi yer almaktadır.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyim belgeleri” başlıklı 42 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “İş deneyimi olarak, istekli tarafından teklif edilen bedelin % 25’inden az ve % 50’sinden fazla olmamak üzere idarece belirlenecek bir oranda, ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesinin ibrazı istenir.” hükmü yer almaktadır.
Yukarıda anılan Yönetmelik hükmü dikkate alındığında, idarece ihale dokümanında teklif edilen bedelin en az %25’i; en çok %50’si oranında iş deneyim belgesi istenebileceği anlaşıldığından anılan düzenlemenin mevzuat hükmüne aykırı olmadığı sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:
İdari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olan Masraflar” başlıklı 26 ncı maddesinde;
“…
26.3. Ayrıca, bu iş bünyesinde çalıştırılacak tüm personele (Mezarlıkların Temizlik, Bakım ve Kontrollük personeline) 26.3.1’de ve 26.3.2’de belirtilen miktarlar isteklice her ay nakden işçiye ödenecektir. Ayrıca 26.3.4’te belirtilen melbusatlar görevlilere ayni olarak verilecek ve 26.3.5’de belirtilen araç ve makineler idarenin emrine ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.
26.3.1. Teknik şartnamede vasıfları belirlenen 80 adet Bakım ve Temizlik elemanına brüt asgari ücret üzerine %48,59 ek ilave ücret verilecektir.
26.3.2. 70 Adet Teknik Elaman (Tekniker, Teknisyen, Usta ve Yardımcıları, Şoför, Çavuş, Çevre Denetim Elamanlarına) brüt asgari ücret üzerine %70,44 ek ilave ücret verilecektir.
26.3.3. Teknik şartnamede vasıfları belirtilen 20 Adet Bakım ve Temizlik Elamanına resmi, ulusal, yılbaşı ve dini bayram günleri çalışacak olan personele brüt maaşın bir yevmiyesi tutarı ilave ücret verilecektir.
26.3.4. Bakım ve Temizleme Elemanları için: 1 Takım yazlık iş elbisesi (Alpaka mevsimlik kumaştan olacak), 1 Takım kışlık iş elbisesi (Kıl şayaktan olacak) ve 1 Çift çizme (Diz boyuna kadar olacaktır) ve ilaçlama maskesi verilecektir.
Teknik Elemanlar İçin: Yıl içerisinde 1 Takım Elbise (Bossa gabardin Kumaştan olacak), 1 Çift kışlık ayakkabı, 1 Adet yazlık gömlek (trikotin kumaştan kısa kollu olacak), 1 Adet Yazlık Pantolon (Bossa gabardin Kumaştan olacak), 1 Çift Yazlık Ayakkabı (Poli taban ve deri olacak) verilecektir.
26.3.5. İstekliler (Yakıtı Yüklenici tarafından karşılanmak üzere) 5 Adet 4-6 ton kapasiteli en az 1998 model kamyon, (Yakıtı Belediyemiz tarafından karşılanmak üzere) 20 Adet motorlu tırpan, 1 Adet Çim Makinesi ve 1 Adet Çit kesme makinesini idarenin emrine sözleşme süresi içinde kullanılmak üzere verecektir.
26.3.6. Hizmet elemanlarının ulaşım giderleri idare tarafından karşılanacaktır.
26.3.7. Çalışanlar yıllık 14 gün senelik izin kullanacaklardır. İzin bedelleri idare tarafından karşılanacaktır.
…
26.5. Bakım ve Temizleme elemanları için İş Kazası ve Mesleki Hastalıkları Tehlike Sınıfı: 2, Risk Prim Oranı: 1,5 olarak alınacaktır.
Kontrolör Elemanlar için İş Kazası ve Mesleki Hastalıkları Tehlike Sınıfı: 2, Risk Prim Oranı: 1,5 olarak alınacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Anılan şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı 6 ncı bölümünde yer alan 56 ncı maddesinde; diğer hususların teknik şartnamede belirtildiği ifade edilmiştir.
İhale konusu işe ait teknik şartnamede, çalıştırılacak personel, araç ve ekipmanların niteliklerinin, yüklenicinin de gerek personelle, gerekse de iş kapsamında bulundurması gereken araç ve ekipmanlarla ilgili sorumluluklarının ayrıntılı olarak belirtildiği görülmüştür.
İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen birim fiyat teklif mektubu eki cetvelin de aşağıdaki şekilde düzenlendiği görülmüştür (Ek-9);
Sıra İş kaleminin adı Birimi Miktarı Teklif edilen Tutarı
No ve kısa açıklaması birim fiyat
1 Temizlik ve bakım elemanı Kişi 80
2 Kontrolör elemanı Kişi 70
3 Temizlik ve bakım elemanları
için resmi, ulusal, yılbaşı ve dini
bayram günleri çalışacak personele
fazla çalışma ücreti (12 yevmiye) Kişi 20
4 Temizlik ve bakım elemanları
için melbusat Kişi 80
5 Kontrolör elemanları için melbusat Kişi 70
6 Kamyon (Kullanım ve bakım bedeli) Adet 5
7 Motorlu tırpan (Kullanım ve
bakım bedeli) Adet 20
8 Çim biçme makinesi (Kullanım
ve bakım bedeli) Adet 1
9 Çit kesme makinesi (Kullanım
ve bakım bedeli) Adet 1
Toplam Tutar (K.D.V. Hariç)
Bu itibarla, idari şartname ile teknik şartnamenin ihale dokümanının bir parçası olması nedeniyle ihale dokümanında yapılacak düzenlemelerin ihaleye katılacak isteklileri bağladığı, isteklilerin tekliflerini her iki şartname düzenlemelerini bir arada değerlendirerek vermeleri gerektiği, kaldı ki, inceleme konusu ihalenin idari şartnamesinde ihale konusu işin maliyet kalemlerine ilişkin yeterli belirlemenin yapıldığı, teknik şartnamede de bu maliyet kalemlerine ilişkin ayrıntılara yer verildiği, birim fiyat teklif cetvelinin söz konusu maliyet kalemlerine uygun olarak doldurulduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.
4) Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:
İdari şartnamenin 26.3.4 üncü maddesinde; “Bakım ve Temizleme Elemanları için: 1 Takım yazlık iş elbisesi (Alpaka mevsimlik kumaştan olacak), 1 Takım kışlık iş elbisesi (Kıl şayaktan olacak) ve 1 Çift çizme (Diz boyuna kadar olacaktır) ve ilaçlama maskesi verilecektir.
Teknik Elemanlar İçin: Yıl içerisinde 1 Takım Elbise (Bossa gabardin Kumaştan olacak), 1 Çift kışlık ayakkabı, 1 Adet yazlık gömlek (trikotin kumaştan kısa kollu olacak), 1 Adet Yazlık Pantolon (Bossa gabardin Kumaştan olacak), 1 Çift Yazlık Ayakkabı (Poli taban ve deri olacak) verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 12 nci maddesinde; “teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.” hükmü bulunmaktadır.
Anılan Kanun hükmü ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde, idarelerin ihale dokümanında yaptığı düzenlemelerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması rekabeti engelleyici niteliğinin bulunmaması gerektiğinden, inceleme konusu ihalenin idari şartnamesinde “Bossa” gibi belirli bir markanın ismine yer verilmemesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,
Esasta oybirliği, gerekçede oyçokluğu8 ile karar verildi.
EK GEREKÇE
Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 2008/14444 İKN’li “Mezarlıkların Temizlik, Bakım ve Kontrollük Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmet Alımı” işinin Açık İhale Usulü ile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık maliyetin toplam 3.166.877,14 YTL olarak belirlendiği;
İnceleme konusu ihalede 5 adet ihale dokümanı satın alındığı, 18.11.2008 tarihinde yapılan ihaleye 1 isteklinin teklif verdiği, ekonomik açıdan en avantajlı teklif” seçilen ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin (Karaosmanoğlu İnşaat Hizmet Taahhüt A.Ş.) teklif bedelinin (3.105.000,00 YTL) yaklaşık maliyete yakın olduğu dikkate alındığında; ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sağlıklı ve gerçekçi bir fiyat yarışması sonucunda oluşmadığı anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde “Temel İlkeler” başlığı altında; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
Zikredilen Kanunun 5 inci maddesinde yer alan “Temel İlkeler” gereğince, idareler bu kanuna göre yapılan ihalelerde; rekabeti ve kaynakların verimli kullanmasını sağlamakla sorumludur. Söz konusu ihalede tek geçerli teklifin olması ve bu isteklinin teklif ettiği bedelin ekonomik açıdan en avantajlı teklif kabul edilerek ihalenin sonuçlandırılması işleminin zikredilen Kanunun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden “rekabet” ilkesine aykırı olduğu zira tekliflerin sağlıklı ve gerçekçi bir fiyat yarışması sonucunda oluşmadığı, incelemeye konu ihalenin bu nedenle de iptal edilmesi gerektiği gerekçesiyle karara katılıyoruz. (¤¤)