(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2016/008
Gündem No: 54
Karar Tarihi: 28.01.2016
Karar No: 2016/UH.II-305
Şikayetçi: Babacan Ögrenci Servisi Tur. Tekstil Gıda Tar. Ürünleri İth. İhr. Tem. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.
İhaleyi Yapan Daire: Haliliye Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü
Başvuru Tarih ve Sayısı: 08.01.2016 / 1139
Başvuruya Konu İhale: 2015/148706 İhale Kayıt Numaralı "Park Ve Bahçeler Müdürlüğü Personel Hizmet Alımı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
Karar:
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan: Mahmut GÜRSES
Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Dr. Mehmet AKSOY
BAŞVURU SAHİBİ: Babacan Ögrenci Servisi Tur. Tek. Gıda Tar. Ür. İth. İhr. Tem. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.,
Mimar Sinan Cengiz Topel Cad. Üçyol Apt. No: 5 ŞANLIURFA
İHALEYİ YAPAN İDARE: Haliliye Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü,
Esentepe Mahallesi Necmettin Cevheri Bulvarı No: 9 63200 Karaköprü/ŞANLIURFA
BAŞVURUYA KONU İHALE: 2015/148706 İhale Kayıt Numaralı “Park ve Bahçeler Müdürlüğü Personel Hizmet Alımı” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Haliliye Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 02.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Park ve Bahçeler Müdürlüğü Personel Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Babacan Ögrenci Servisi Tur. Tek. Gıda Tar. Ür. İth. İhr. Tem. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin 23.12.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 31.12.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.01.2016 tarih ve 1139 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2016/84 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki, ihale komisyonu kararında sınır değerin 6.106.033,41 TL olduğunun belirtildiği, ancak söz konusu değerin nasıl hesaplandığı konusunda talep edilmesine rağmen ihale saatinde ihaleye katılan isteklilere bilgi verilmediği, sınır değerin ihaleye hazırlık aşamasında belirlenmesi gerekirken ihale komisyonu tarafından daha sonra belirlendiği, sınır değerin ihale aşamasından sonra belirlenmesinin şeffaflık ilkesine aykırı olduğu, bahse konu ihalede işçilik dışındaki maliyet kalemleri (araçların kira maliyeti, yakıt, araçların şoför maliyeti, bakım giderleri) dikkate alındığında sınır değerin hatalı ve eksik hesaplandığı, buna göre sınır değerin yeniden hesaplanarak ihaleye katılan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında “(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar…” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.
78.30. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur:
a) Asgari İşçilik Maliyeti: İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplam tutarı asgari işçilik maliyetini oluşturur…” açıklamaları,
Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir…” açıklamaları yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde işin adı “Park ve Bahçeler Müdürlüğü Personel Hizmet Alımı” olarak belirtilmiştir. Söz konusu Şartname ekinde işin türü ve miktarı tablo halinde
Sıra No
Açıklama
Birimi
İşçi Sayısı
Ay/gün/saat
1
Teknik Personel (Peyzaj (Mimarı) (Brüt asgari ücretin %100 fazlası)
Ay
3,00
12
2
Teknik personel (Tekniker) (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)
Ay
9,00
12
3
Şef (Brüt asgari ücretin %30 fazlası)
Ay
4,00
12
4
Gözetim Denetim elemanı (Brüt asgari ücretin %20 fazlası)
Ay
6,00
12
5
Vasıflı personel (Brüt asgari ücretin %20 fazlası)
Ay
39,00
12
6
Park temizlik ve sulama görevlisi (Brüt asgari ücret)
Ay
171,00
12
7
Engelli personel (Brüt asgari ücret)
Ay
7,00
12
Sıra No
Açıklama
Birimi
Miktarı
1
Teknik Personel (Peyzaj (Mimarı) Asgari ücretin % 100 fazlası) fazla mesai
saat
264
2
Teknik personel (Tekniker) (Asgari ücretin % 50 fazlası) fazla mesai
saat
2.376
3
Şef (Asgari ücretin % 30 fazlası) fazla mesai
saat
1.056
4
Gözetim Denetim elemanı (Asgari ücretin % 20 fazlası) fazla mesai
saat
1.584
5
Vasıflı personel (Asgari ücretin % 20 fazlası) fazla mesai
saat
10.296
6
- Park temizlik ve sulama görevlisi (Asgari ücret) fazla mesai
saat
45.144
7
Engelli personel (Asgari ücret) fazla mesai
saat
1.848
8
2 Adet Minibüs (servis aracı) 12+1
ay
12
9
2 Adet Hidrolik Sepetli Araç(Bom) şoförlü
ay
12
10
2 Adet Binek Otomobil
ay
12
11
4 Adet Çift kabinli pikap
ay
12
12
8 Adet Motosiklet
ay
12
şeklinde düzenlenmiştir.
Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.
33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;
a) Verilen hizmetin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinde ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplayacağı belirtilmiştir. Bu sebeple, başvuru sahibinin sınır değerin ihale saatinden sonra hesaplanması gerektiğine yönelik iddiası ile sınır değerin ihale saatinde açıklanması gerektiğine yönelik iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuruya konu ihalede sınır değer 6.106.033,41 TL olarak tespit edilmiş ve sınır değerin altında teklif veren Tad Atık Yönetimi İnş. Taş. Tek. ve Gıda Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısına cevaben söz konusu istekli açıklama sunamayacağını bildirmiş ve bu nedenle teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. Sonrasında ihale sınır değerin üzerindeki ilk teklif sahibi olan As-Şel El. Med. Peyzaj Tem. İnş. Öz. Güv. Sis. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmıştır.
İhale işlem dosyası içerisinde yer alan sınır değer tespit tutanağı incelendiğinde, öncelikle yaklaşık maliyetin % 70’ine tekabül eden tutarın hesaplandığı, sonrasında asgari işçilik maliyetinin hesaplandığı ve hesaplanan tutarın yaklaşık maliyetin %70’inin üzerinde olması nedeniyle işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olduğunun tespit edildiği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1’inci maddesi uyarınca kârsız yaklaşık maliyet tutarının sınır değer olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
Bahse konu tutanakta yaklaşık maliyet bileşenlerinin,
“- İşçilik bedeli: 5.708.800,08 TL
- Kâr: 570.800,81 TL
- Araç Giderleri: 476.680,00 TL
-Toplam: 6.755.488,89 TL” şeklinde hesaplandığı ve söz konusu maliyet bileşenleri arasında yer alan araç giderlerinin hesaplanmasında piyasa fiyat araştırmasının esas alındığı, dolayısıyla 476.680,00 TL’lik araç giderlerinin içinde aynı zamanda yüklenici kârının olduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında hizmet işlerinde yüklenici kârının azami %20 olarak belirlenebileceği düşüncesinden hareketle bahse konu tutarın %20’si düşülerek kârsız araç giderinin 397.233,33 TL(476.680,00 TL /1,20 = 397.233,33 TL) olarak hesaplandığı ve kârsız işçilik maliyeti ile kârsız araç maliyeti toplamının (5.708.800,08 TL + 397.233,33 TL = 6.106.033,41 TL) sınır değer olarak belirlendiği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olduğu ve kârsız yaklaşık maliyetin sınır değer olarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır. İşçilik ve araç giderlerine ilişkin olarak hazırlanan yaklaşık maliyet hesap cetvelleri incelendiğinde, işçilik giderine ilişkin hesap cetvelinde ayrı bir satırda kâr bedeli öngörüldüğü, araç giderlerinin ise kâr dahil olarak hesaplandığı ancak hesap cetvelinde ayrı bir satırda kâr bedeli öngörülmediği, kâr oranının belirli olmadığı durumlarda Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca yüklenici kârının azami %20 olarak belirlenebileceği hususu dikkate alındığında toplam maliyetin %20’sinin kâr olduğu kabul edilerek kârsız yaklaşık maliyetin hesaplanması gerektiği, nitekim ihale komisyonu tarafından araç giderlerinin kârsız maliyetinin bu şekilde hesaplandığı ve kârsız işçilik maliyeti ile kârsız araç maliyetinin toplanarak toplam kârsız yaklaşık maliyete ulaşıldığı, dolayısıyla başvuruya konu ihalede sınır değerin doğru olarak hesaplandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca araç giderlerinden %20 oranındaki kâr bedeli düşülmeden hesaplama yapılsa bile kârsız yaklaşık maliyetin 6.185.480,08 TL (5.708.800,08 TL + 476.680,00 TL = 6.185.480,08 TL) olarak hesaplanacağı, dolayısıyla ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin sınır değerin altında kalma ihtimalinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)