(4734 S. K. m. 38, 54, 65) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 59) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 79)
Toplantı No: 2011/005
Gündem No: 34
Karar Tarihi: 17.01.2011
Karar No: 2011-UH.II-266
Şikayetçi: Sesa Güvenlik ve Koruma Hiz. Ltd. Şti., Adnan Kahveci Bul. No:55 Kat:3 D8 Bahçelievler/İSTANBUL
İhaleyi yapan idare: Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı, Ticarethane Sokak No:12 Sultanahmet Fatih/İSTANBUL
Başvuru tarih ve sayısı: 28.12.2010 / 55384
Başvuruya konu ihale: 2010/532389 İhale Kayıt Numaralı "2011 Yılı Koruma ve Güvenlik Hizmeti Alımı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 13.01.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.(41.54).(G029)./2011-02E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı tarafından 06.12.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2011 Yılı Koruma ve Güvenlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Sesa Güvenlik ve Koruma Hiz. Ltd. Şti.’nin 13.12.2010 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 28.12.2010 tarih ve 55384 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihalenin üzerinde bırakıldığı istekliye ait teklifin aşırı düşük olduğu, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
(2) İhale komisyonu;
a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.
(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.
(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dâhil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.
Söz konusu hükümler birlikte değerlendirildiğinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği, aşırı düşük olarak tespit edilen teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, istekliler tarafından ilgili hususlarda belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak söz konusu teklifleri değerlendirmesinin gerektiği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği,
İdare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyet cetvelinde; giyim bedeli için 9.612,40 TL, Özel Güvenlik Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası bedeli için 499,80 TL, % 3 sözleşme gideri dâhil işçilik gideri için 647.773,98 TL ve kar için 97.166,09 TL olmak üzere, toplam 755.052,27 TL yaklaşık maliyet öngörüldüğü, idare tarafından belirlenen karsız yaklaşık maliyetin 657.886,18 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin 651.322,42 TL, başvuru sahibi isteklinin teklifinin ise 657.863,22 TL olduğu,
İdarenin başvuru sahibine verdiği cevapta, kar hariç yaklaşık maliyet olarak sadece % 3 sözleşme gideri dâhil asgari işçilik için öngörülen bedel olan 647.773,98 TL’nin esas alındığı, ancak karsız yaklaşık maliyetin, yaklaşık maliyet tutarından kar çıkarıldıktan sonra kalan tüm maliyet kalemlerini kapsaması gerektiği, söz konusu tutar üzerinden yapılan değerlendirmede ise ihaleye katılan her iki isteklinin teklifinin de karsız yaklaşık maliyetin altında bulunduğu,
Kamu İhale Kurulu’nun istikrar kazanmış kararları doğrultusunda idarece tespit edilen karsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif veren isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, bu tutarın üzerinde teklif veren istekliler hakkında ise aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına gerek bulunmadığı,
Tüm bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde ise; ihale komisyonu tarafından, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında karsız yaklaşık maliyetin altında bulunan her iki istekliye ait teklifi aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutması gerekirken, sorgulama yapmadan ihaleyi en düşük teklifi veren istekli üzerinde bıraktığı, teklif edilen fiyatlar ile söz konusu işin yapılabilirliğini sorgulamadan ihalenin sonuçlandırmasının mevzuat hükümlerine uygun olmadığı, anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihaleye teklif veren iki isteklinin de aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)