(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2011/048
Gündem No: 65
Karar Tarihi: 20.06.2011
Karar No: 2011-UY.I-2082
Şikayetçi: YILMAZER İNŞAAT TAAHHÜT TİC.VE SAN. A.Ş., ACAR MH.CANDAN ÇIKMAZI SK. UMUT YILDIRIM SİTESİ A1 BLOK D:4 - BEYKOZ ÜMRANİYE İSTANBUL(ANA)
İhaleyi yapan idare: ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ, KORKUTREIS MAHALLESI CIHAN SOKAK NO: 2 06430 ÇANKAYA ANKARA
Başvuru tarih ve sayısı: 02.06.2011 / 27166
Başvuruya konu ihale: 2011/4148 İhale Kayıt Numaralı "Emet Yeni Atık Barajı İnşaatı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 16.06.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.Y.(18.25).(0197)./2011-2Esayılı Esas İnceleme Raporunda;
Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından 08.03.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Emet Yeni Atık Barajı İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Yılmazer İnşaat Taahhüt Tic. ve San. A.Ş.’nin 09.05.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 16.05.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.06.2011tarih ve 27166sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.06.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamaların kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60 ıncı maddesinde, ihale komisyonunun diğer teklifleri veya yaklaşık maliyeti baz alarak aşırı düşük teklifleri tespit edeceği ve aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifleri hemen reddetmek yerine bu teklif sahiplerinden tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili yazılı açıklama istemesi ve bu açıklamalar çerçevesinde nihai değerlendirmesini yapması gerektiği hükme bağlanmıştır.
Bu hususa ilişkin uygulamayı somutlaştırmak amacıyla Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlıklı 45 inci ve (kısmen) 38 inci maddelerinde bir takım açıklamalara yer verilmiş ve söz konusu açıklamalarda, yapım işi ihalelerinde bir teklifin aşırı düşük olup olmadığını ortaya koyan sınır değerin nasıl tespit edileceği ve teklifleri söz konusu değerin altında kalan isteklilerce yapılan belgelere dayalı açıklamaların da hangi kıstaslar esas alınarak değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin detaylara yer verilmiştir.
Bu bağlamda, bahse konu düzenlemelerde; idareler tarafından aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere yaklaşık maliyet hesabı sırasında “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ve “sıralı analiz girdileri tablosu” oluşturulmasının zorunlu kılındığı, oluşturulan bu tablolar yardımıyla aşırı düşük teklif açıklamalarında, isteklilerin hangi iş kalemleri ve hangi analiz girdileri esasında sorgulamaya tabi tutulması gerektiğine (sınır değerin altında kalan teklif sahiplerinden idarece belirlenen sıralı iş kalemleri/grupları listesinden hareketle yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren kalem/gruplar, yine idarece oluşturulan “sıralı analiz girdileri tablosu” kullanılarak bu iş kalemi/gruplarına ait analizlerde yer alan ve tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’ünün üzerinde olan girdiler gibi) yönelik birtakım kriterlerin getirildiği, bu kriterler çerçevesinde tespit edilen bu bileşen ve/veya bileşen maliyetlerinin tevsikinde başvurulabilecek belgelendirilme usul ve esaslarının neler olduğuna yönelik ayrıntılı açıklamaların yer aldığı görülmektedir.
Yapılan incelemede; ihale komisyonu tarafından teklif fiyatı sınır değerin altında kaldığı tespit edilen üç istekliden “sıralı iş kalemler listesi” ve “açıklamalarda kullanılacak standart formlar”ın ekli olduğu 01.04.2011 tarihli yazılar ile aşırı düşük tekliflerine ilişkin açıklama istenildiği, açıklama sunmayan iki isteklinin teklifinin reddedilerek 18.04.2011 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin açıklaması yeterli görülen Ahmet Teoman Alansal üzerinde bırakılmasına ve Yılmazer İnşaat Taahhüt Tic. ve San. A.Ş.’nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesine karar verildiği tespit edilmiştir.
İdare tarafından açıklama istenecek sıralı iş kalemleri olarak “Barajlarda her cins ve klastaki zeminin kazılması ve depoya konulması” başlıklı EBF-1, “Barajlarda Geçirimsiz Dolgu Malzemesinin Kazılması Baraj Dolgusuna Konulması” başlıklı EBF-2, “Kaya Dolgu Yapılması” başlıklı EBF-4, “Barajlarda her cins ve klastaki zeminin kazılması ve depoya konulması” başlıklı EBF-8, “L-GCL Uygulaması” başlıklı EBF-10 ve “Satın alınan ve beton pompasıyla basılan, basınç dayanım sınıfı C 20/25 (BS 20) olan hazır beton” başlıklı EBF-18 olarak belirlendiği, bu iş kalemlerinde sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tablo halinde belirtildiği, sözleşme ve genel giderlere ilişkin bir belirleme yapılmadığı dolayısıyla bu hususların açıklanmasına ihtiyaç bulunmadığı,
“Sıralı iş kalemler listesi” ve “açıklamalarda kullanılacak standart formlar”ın ekli olduğu 01.04.2011 tarihli yazı ile Ahmet Teoman Alansal’dan aşırı düşük teklifine ilişkin açıklama istenildiği tespit edilmiştir.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde;
İstekli tarafından Paletli delgi makinesi (Atlas Copco Roc D7-11) için Atlas Copco Makinaları İmalat A.Ş.’den teknik veri (İngilizce ve Türkçe) ile birlikte fiyat teklifi alındığı, sunulan fiyat teklifinin üzerinde Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2. numaralı maddesinde belirtilen meslek mensubu beyanının bulunmadığı anlaşıldığından yapılan açıklamaların yeterli olmadığı belirlenmiştir.
İstekli tarafından analiz girdi miktarları olarak bazen Kamu Kurum ve Kuruluşların tespit ettiği miktarları bazen de dayanak belge, bilgi ve tespitlerin kullanıldığı formülasyona göre hesapladığı analiz girdileri miktarlarının kullanıldığı, örnek olarak (tablosu aşağıdadır) Devlet Su İşlerinin B-15.054 pozundan yararlanılarak hazırlanan Barajlarda Keçiayağı Silindirle Sedde, Dolgu veya Baraj Dolgusunun Sıkıştırılması (Baraj Tipi Keçiayağı) ATA B-15.054 pozunda Komatsu Talimatlar&Uygulamalar El Kitabındaki formülasyon sonucu bulunan 0,007 oranı ile DSİ miktarlarını çarparak analize giren miktarı hesapladığı, bu miktar üzerinden birim fiyatı çarparak tutara ulaştığı anlaşılmıştır. Örnekleme yoluyla ifade edilen bu hususun aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında diğer pozlarda da sıklıkla bir formülasyona dayanarak kullanılmış olduğu görülmekle birlikte EBF-18 nolu “Satın alınan ve beton pompasıyla basılan, basınç dayanım sınıfı C 20/25 (BS 20) olan hazır beton” başlıklı iş kalemine (ATA 23.014 İnce Nervürlü Betonarme Demirin (Ø8-26 Mm) Bükülmesi ve Yerine Konması) ilişkin olarak dayanak açıklanmadan analize giren miktar azaltılmıştır. Her iki hususa ilişkin isteklinin hesabı aşağıda yer almaktadır.
Oran 0,007
ATA B-15.054 Barajlarda Keçiayağı Silindirle Sedde, 53,91 0,3800000 0,38
Dolgu veya Baraj Dolgusunun Sıkıştırılması
(Baraj Tipi Keçiayağı)
Rayiç Tanımı Br Miktarı Analize Br. fiyat Tutar Oranlı
No giren miktar tutar
01.404 Op.makinist Sa 1,440 0,010080 3,62 5,21 0,0364896 % 9,66
01.408 Yağcı Sa 1,000 0,007000 3,57 3,57 0,0249900 % 6,62
01.409 Formen Sa 0,470 0,003290 3,63 1,71 0,011927 % 3,17
04.109 Mazot Kg 8,550 0,059850 2,91 24,88 0,1741635 % 46,15
04.109 Mazot Kg 1,1710 0,011970 2,91 4,98 0,0348327 % 9,24
03.010/2 100DHP Ad 0,000171 0,000001 79.300,00 13,56 0,0949221 % 25,15
Tr.Buldozer
Oran 0,06100
ATA 23.014 İnce Nervürlü Betonarme Demirin (Ø8-26 Mm) 1.241,84 75,75
Bükülmesi ve Yerine Konması
Rayiç Tanımı Br Miktarı Analize Br. fiyat Tutar Oranlı
No giren miktar tutar
01.019 Soğuk
Demirci
Ustası Sa 30,00 1,83000 3,59 107,70 6,5697000
01.501 Düz işçi Sa 25,00 1,52500 3,54 88,50 5,3985000
01.501 Düz işçi Sa 15,00 0,91500 3,54 53,10 3,2391000
01.220 Cilalı Usta
Yardımcısı Sa 45,00 2,74500 3,55 159,75 9,7447500
08.d/4 Beton Çelik
Çubuğu
nervürlü 8-12
mm Ton 1,10 0,06710 757,08 832,79 50,8000680
Sonuç olarak, EBF-18 nolu iş kaleminde İnce Nervürlü Betonarme Demirin (Ø8-26 Mm) Bükülmesi ve Yerine Konmasına ilişkin olarak 0,06100 çarpanı ile analiz girdi miktarlarının Kamu Kurum ve Kuruluşlarının belirlediği miktarların altına düşürüldüğü, (aynı husus 0,3060 çarpanı ile A Tipi I. Kalite Lastik Conta ile Genleşme (inbisat) ve Sızdırmazlık Derzinde de vardır) teklifini bu şekilde hazırladığı, bu düşüklüğe ilişkin olarak herhangi bir açıklamada bulunmadığı, bu konuda herhangi bir bilgi ve belgede sunmadığı, yapılan açıklamaların eksik olduğu anlaşıldığından, bu şekilde yapılan açıklamaların mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu nedenlerle başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmuştur.
Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının bu şekliyle kabulünün mümkün olmadığı ve ihale komisyonu tarafından söz konusu açıklamanın yeterli olduğu yönünde tesis edilen işlemin kamu ihale mevzuatına uyarlık taşımadığı sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)