(4734 S. K. m. 54, 65) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 79)
Toplantı No: 2012/070
Gündem No: 5
Karar Tarihi: 28.11.2012
Karar No: 2012-UH.III-4457
Şikayetçi: NKS Temizlik Gıda Yemekçilik Bilgi İşlem Turizm Taşımacılık ve Özel Sağlık Hiz. Tic. Ltd. Şti., Muratpaşa Mah. 576 Sk. No: 3/2 ANTALYA
İhaleyi Yapan Daire: Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı), Sırakapılar Mahallesi Gazı Bulvarı No:82 20100 DENİZLİ
Başvuru Tarih ve Sayısı: 05.11.2012/36134
Başvuruya Konu İhale: 2012/91007 İhale Kayıt Numaralı "Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı Hizmet Binaları Temizlik İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı) tarafından 27.08.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı Hizmet Binaları Temizlik İşi” ihalesine ilişkin olarak NKS Temizlik Gıda Yemekçilik Bilgi İşlem Turizm Taşımacılık ve Özel Sağlık Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin 11.10.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.10.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.11.2012 tarih ve 36134 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.11.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2012/4039 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, başvuruya konu ihalede, işe ait idari şartnamenin 25’inci maddesinde yer alan teklif fiyata dahil olan giderler başlıklı maddeye göre yapılan hesaplama neticesinde teklif edilmesi gereken işçilik ücreti ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının arasındaki farkın 7.454,72 TL olduğu, bu tutarın Teknik Şartnamenin 13’üncü maddesinde yer alan kıyafet gideri, 16’ncı maddesinde yer alan ekipman ve sarf malzeme gideri ile ilaçlama işini karşılaması gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin Teknik Şartnamenin 11’inci maddesi gereğince “Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesi”nin olup olmadığı eğer yok ise bu konu ile ilgili aşırı düşük teklif sorgulamasında yasal izne sahip bir firmaya yaptıracağına dair bir gider kalemi öngörüp öngörmediği hususunun değerlendirilmesi talep edilmektedir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede, başvuruya konu ihalede, geçerli teklif olarak belirlenen ve teklif fiyatı kârsız yaklaşık maliyetin altında olan 5 isteklinin tekliflerine ilişkin olarak, 29.08.2012 tarihli yazılarla tekliflerinin maliyet bileşenleri (işçilik giderleri, temizlik maddesi ve malzemeleri, işçilik kıyafetleri) ile ilgili açıklamalarının sunulmasının istenildiği, 3 isteklinin açıklama sunmadığı, açıklamalarını sunan iki isteklinin sunduğu proforma fatura ve tekliflerde onayı bulunan meslek mensuplarından Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanaklarının istendiği, bu isteklilerden birinin cevap vermediği, diğer istekli olan Arslanbay İnş. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.+ HDY Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgeler arasında bir uyumsuzluk olmadığı anlaşıldığından ihalenin bu istekli üzerine bırakılmasına karar verildiği tespit edilmiştir.
İhale konusu işin 14 kişi ile Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı Ana ve Ek Hizmet Binası ile Acıpayam Vergi Dairesi Müdürlüğü Hizmet Binası ve Sarayköy Vergi Dairesi Müdürlüğü Hizmet Binaları’nın malzemeli genel temizlik hizmetleri işi olduğu anlaşılmıştır.
İşe ait İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinin,
“…
25.3.Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:
İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuata göre hesaplanacak işçilik ücreti asgari ücret tutarını geçmeyecektir.
25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:
İlçe hizmet binalarında çalışacak 2 personele 22 gün üzerinden brüt 1 (bir) günlük 4,60 TL yemek gideri, merkez hizmet binalarında çalışacak 12 personele 26 gün üzerinden brüt 1 (bir) günlük 4,50 TL yol gideri nakdi olarak ödenecek ve bordroda gösterilecektir. Tüm personelin giyecek gideri yılda 2 sefer yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacaktır. Yemek, yol ve Giyecek giderlerinin tamamı teklife dahil edilecektir.
Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı ana ve ek hizmet binalarında çalışacak 12 yüklenici firma personellerinin öğlen yemeği kurumumuz yemekhanesi tarafından ücretsiz olarak karşılanacak olup, yemek ücreti adı altında yüklenici firmaya ücret ödenmeyecektir. Yemekhanemizde yemek çıkmadığı günlerde de Denizli Vergi Dairesi Başkanlığı ana ve ek hizmet binalarında çalışacak 12 yüklenici firma personeline yemek ücreti adı altında yüklenici firmaya ücret ödenmeyecektir.
25.3.3. Malzeme giderleri:
İhale konusu işte kullanılacak olan ve yüklenici tarafından karşılanması istenen malzeme giderleri teklif fiyata dahil edilecektir.
25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4.Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.
% 1,5” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Teknik Şartnamenin “Yaptırılacak Hizmetler” bölümünde yer alan, “Genel Temizlik” başlıklı 6’ncı maddesinin,
“Binaların dış ve kullanım alanları ile her katta bulunan odalar, toplantı salonları, toplantı odaları, salonlar, koridorlar, tuvaletler, lavabolar, mutfak, mutfak kazanları, tencereleri, kap-kaşıklar, bardaklar, sürahiler ve her türlü mutfak levazımatları, yemekhaneler ve servis hizmetleri, kalorifer tesisat ve odaları (havalandırmalar dâhil) asansörler, enerji santralleri merdivenler, mermerler, marleyler, yer karoları, ayna ve camlar, çerçeveler, lambriler, duvarlar, tavanlar, kapılar, halılar, yolluklar, perdeler, koltuklar, sandalyeler, masalar, panolar, pencereler, lamba, florasan ve avizeler, kütüphaneler, dolap içi (açık olması ve istenmesi halinde) ve üzerleri, etajerler, sehpalar, kütüphanelikler (içi ve dışı) çöp kutuları çiçeklikler (çiçeklerin sulanması dâhil) her türlü araç ve gereçler, depolar, müracaat mahalleri, otopark ile bunların mevcut bilumum mefruşatının temizlik işleri ile bahçelerin bakım ve temizliğinin yaptırılmasıdır.
Binaların tüm pencereleri ve aksamının temizliği, iç camlar 15 günde bir dış camlar (bina içerisinden silinecek) 3 ayda bir defa yapılması için ayrı bir cam silme ekibi oluşturulacaktır. Cam silme ekibinin her türlü emniyet tedbiri yüklenici firmaya ait olacaktır” şeklinde düzenlendiği,
Aynı Teknik Şartnamenin 16.2’nci maddesinde ise ihale konusu işin yerine getirilmesinde kullanılacak ekipman ve sarf malzemeleri için;
EKİPMAN ve SARF MALZEMESİNİN ADI: MİKTARI:
1 Genel Temizlik Malzemesi 2.220 Kg
2 Sıvı Sabun 2.000 Kg
3 Çamaşır Suyu 1.500 Kg
4 Yağçöz 1.250 Kg
5 WC Dezenfekte Malzemesi 1.500 Kg
6 Sıvı Deterjan (Temizlik Bezleri Yıkamak için) 30 Kg
7 Psivuar Süzgeç 250 Adet
8 Temizlik Eldiveni 450 Adet
9 Tuvalet Kağıdı (3 katlı, 24 lü paket) 20 Adet
10 Maske 250 Adet
11 Mermer Cilası (Süt Cila) 500 Kg
12 Turbo otomat makinesi Zemin Pedi kahverengi 51 cm 2 Adet
13 Metal Parlatıcı 120 Kg
14 Ahşap Parlatıcı 120 Kg
15 Lavabo Açıcı 100 Kg
16 Çift katlı, hareketli havlu (20,5 cm-100 metre) 600 Adet
17 Camsil 360 Kg
18 Plastik Sıvı Sabunluk 500 ml 100 Adet
19 Askılı koku giderici 500 Adet
20 Turbo Otomat makinesi deterjanı köpük Kontrollü
(Yemekhane Zemin) 120 Kg
21 Plastik İtme Kapaklı 1 no Çöp Kovası 20 Adet
22 ABS Gövdeli Temizlik kat arabası (3 raflı,
Çöp Sepetli, Çift Kovalı, Presli, Sapı, Aparatı ve Ucu) 12 Adet
23 Temizlik Kat Arabası yedek metal pres sıkma 24 Adet
24 Temizlik Kat Arabası Yedek Plastik Kova (18 lt) Kırmızı 24 Adet
25 Temizlik Kat Arabası Yedek Plastik Kova (18 lt) Mavi 24 Adet
26 Yer Çekeceği (Sapı ve Ucu) 50 Adet
27 Yıkama fırçası ve sapı 100 Adet
28 Faraşlı Süpürge Seti 30 Adet
29 Temizlik Kovası 10 Adet
30 Tuvaletler İçin Tas 20 Adet
31 Nemli Mop Aparatı (Ahşap Saplı) 40 Adet
32 Islak Paspas 220 Adet
33 Nemli Mop (Mavi) 100 Adet
34 Süngerli Cam Çekcek 20 Adet
35 Cam Kazıma Aparatı ve Cam Jileti 20 Adet
36 Çöp Konteyneri 240 Lt lik 2 Adet
37 Teleskopik Boru 2x1,5 m 12 Adet
38 Mikro Fiber Cam Bezi 300 Adet
39 Kumaş Koltuk Leke Çıkarıcı Sprey 750 ml 24 Adet
40 Köpük Sabun 40 Kg
Düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.
İdarece ihale dokümanında yapılan düzenlemeler incelendiğinde ihale konusu işin içerisinde ilaçlama hizmeti alınmasının planlanmadığı ve teklifin bir bileşeni olarak belirlenmediği anlaşılmaktadır. Başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet dilekçesinde konu edilen Teknik Şartnamenin 11 inci maddesinin (ı) bendinde yer alan,
“ı) Malzemeler sağlığa zararlı olmayacak ve temizlenen sathı bozmayacaktır. Söz konusu temizlik malzemeleri ile araç, gereç ve ilaçların tamamı birinci kalite olacaktır. Bu bağlamda, temizlikte kullanılacak deterjan ve dezenfektan gibi kimyasallar ile makine araç ve gereçleri ve haşaratla mücadelede kullanılacak ilaçların menşei ve markaları uygun olarak İdarece temin edilecektir. Gerek duyulursa söz konusu araç, gereç ve temizlik malzemelerinin kimyasal analizi resmi veya özel bir kuruluşa yaptırılmak suretiyle insan sağlığına uygun olmayanlarının kullanımı önlenecektir. Çamaşır suyu ve tuz ruhu sağlık ve zemine verdiği zarar göz önüne alınarak zemin temizliğinde kullanılmayacaktır.” şeklindeki düzenlemede, bahsedilen haşaratla mücadelenin, ilaçlama hizmeti alımı şeklinde düşünülmediği ve açıklanması gereken bir bileşen olmadığı sonucuna varılmıştır.
Aynı Teknik Şartnamenin “Temizlik Görevlilerinin Kıyafetleri” başlıklı 13’üncü maddesinin ise;
“a) İşçilerin özel tek tip kıyafeti olacaktır. Kurumun görüşü alınarak yaptırılan kıyafet, idarece uygun görüldükten sonra kullanılacak olup, kıyafetlerinin arkasında yüklenici firmanın ismi belirtilecektir. Temizlik görevlilerinin kıyafetleri daima temiz ve muntazam bir şekilde olacak ve yırtık kıyafet giyilmeyecektir. Erkek personel saç ve sakal uzatmayacaktır. Temizlik hizmetinde görevli işçiler hizmet yerlerinde ziyaretçi kabul etmeyecektir.” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde,
“…
79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.
…
79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,
b. Fiyat teklifleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,
e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,
f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,
g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.
…” açıklamalarına yer verilmiştir.
İdarece ihale dokümanında yapılan düzenlemeler çerçevesinde kik modülü üzerinden yapılan hesaplama neticesinde, giysi bedeli hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 222.545,28 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından başvuruya konu ihalede teklif edilen fiyatın 230.000,00 TL olduğu ve aradaki farkın 7.454,72 TL olduğu, bu bağlamda ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, 14 kişi için giysi bedelinin (yazlık iş elbisesi + kışlık iş elbisesi ve yazlık, kışlık terlik) toplam 21,00 TL olduğu ve kişi başına 1,50 TL bedel ön görüldüğü, 12 aylık temizlik malzemesi ve ekipman için ise 7.424,00 TL fiyat öngörüldüğü, firma kârı olarak ise 9,09 TL öngörüldüğü anlaşılmıştır.
Söz konusu fiyatların ise SMMM onaylı proforma fatura ve ekinde Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı ile tevsik edildiği ve belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan açıklamalara uygun olduğu tespit edilmiştir. Bu durumda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
EK GEREKÇE
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında; Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.
Anılan düzenleme uyarınca, Kamu İhale Kurulunun 4734 ve 4735 sayılı Kanunların uygulanması konusunda genel düzenleyici işlemler yapma yetkisini haiz olduğu kuşkusuzdur.
Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.” hükmü bulunmaktadır.
İnceleme kapsamında karşılaşılan proforma faturalardaki ekonomik değerlerin hayatın olağan akışına uygun olup olmadığının objektif bir kriterinin olamayacağı açık ise de, olağandışılık konusundaki makul şüphe yeterlidir.
İhalenin iptal edilmiş olması ya da aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmış olması dahi giyim bedeline ilişkin olarak düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağından;
İnceleme konusu ihalede,
İhale üzerinde bırakılan Arslanbay İnş. Tem. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - HDY Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ortak girişimininaşırı düşük teklif açıklamasında, Kısmetim İş Elbiseleri Toptan Kumaş ve Konfeksiyon - Gamze Yokuşbaş tarafından düzenlenen giyim bedeline ilişkin 14 kişi için (yazlık iş elbisesi, kışlık iş elbisesi ve yazlık, kışlık terlik) kişi başı 1,10 TL bedel öngören proforma fatura ile açıklamada bulunmasına karşın, bu anılan proforma fatura ekindeki maliyet/satış tespit tutarı tespit tutanağında mevzuata aykırılık görülmeyerek, açıklaması kabul edildiğinden, anılan proforma fatura ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağı gönderilmek suretiyle, söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin yapılacak incelemelerde değerlendirilmek üzere, anılan proforma faturayı düzenleyen Kısmetim İş Elbiseleri Toptan Kumaş ve Konfeksiyon - Gamze Yokuşbaş’ın bağlı olduğu Kızılbey Vergi Dairesi Başkanlığı'na bildirimde bulunulması,
Anılan Tebliğ gereği olduğundan, bu hususların anılan Kurul Kararı gerekçeleri arasında yer alması gerektiği yönündeki düşüncemizle, karara katılıyoruz. (¤¤)