(4734 S. K. m. 54, 65) (Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 31, 39)
Toplantı No: 2015/028
Gündem No: 45
Karar Tarihi: 29.04.2015
Karar No: 2015/UY.III-1219
Şikayetçi: Pers Yapı İnş. Akar. Sağ. Hiz. Tur. Nak San. Ve Tic. A.Ş. - Bergiz İnş. Taah. Turizm Pet Enj Nak. A.Ş. İş Ortaklığı
İhaleyi Yapan Daire: Karayolları 7. Bölge Müdürlüğü
Başvuru Tarih ve Sayısı: 06.03.2015/21428
Başvuruya Konu İhale: 2014/168712 İhale Kayıt Numaralı "(Ordu-Ulubey) Ayr-Kabadüz İl Yolu Km:0+000-21+300 Arası Yol Yapım İşleri" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
Karar:
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan: Mahmut GÜRSES
Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ
BAŞVURU SAHİBİ:
Pers Yapı İnş. Akar. Sağ. Hiz. Tur. Nak San. ve Tic. A.Ş. - Bergiz İnş. Taah. Turizm Pet Enj Nak. A.Ş. İş Ortaklığı,
Misket Sok. No: 38/2 Beştepe ANKARA
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 7. Bölge Müdürlüğü,
Esenevler Mahallesi Atatürk Bulvarı No: 380 55200 Atakum/SAMSUN
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/168712 İhale Kayıt Numaralı “(Ordu-Ulubey) Ayr-Kabadüz İl Yolu Km:0+000-21+300 Arası Yol Yapım İşleri” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Karayolları 7. Bölge Müdürlüğü tarafından 07.04.2015 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “(Ordu-Ulubey) Ayr-Kabadüz İl Yolu Km:0+000-21+300 Arası Yol Yapım İşleri” ihalesine ilişkin olarak Pers Yapı İnş. Akar. Sağ. Hiz. Tur. Nak San. ve Tic. A.Ş. - Bergiz İnş. Taah. Turizm Pet Enj Nak. A.Ş. İş Ortaklığının 18.02.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.02.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.03.2015 tarih ve 21428 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.03.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2015/639 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ön yeterlik değerlendirmesine sunulan pilot ortağa ait iş deneyim belgesinin sunuluş şekli mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle başvurularının değerlendirmeye alınmamasının Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31'inci maddesine aykırı olduğu, zira söz konusu yabancı dilde düzenlenen belgenin, öncelikle Tebriz Adliyesi tarafından belgeyi imzalayanın ve mührün gerçekliğinin onaylanıp daha sonra Tebriz Adliyesi resmi tercümanları tarafından Türkçe’ye çevrildiği ve onaylandığı, ikinci aşamada İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından “(x) işaretli imza ve mühür yetkisi içeriğine bakılmaksızın onaylanmıştır” ibaresi ile birlikte belgenin onaylandığı, son aşamada T.C. Tebriz Başkonsolosluğu tarafından “(x) işaretli mühür ve imzanın İran Dışişleri Bakanlığına ait olduğu metne şamil olmamak üzere tasdik olunur” ibaresi ile birlikte belgenin onaylandığı, dolayısıyla söz konusu belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığı ve üzerindeki mührün teyidinin Tebriz Adliyesi ve İran İslam Cumhuriyeti Dış İşleri Bakanlığı tarafından yapıldığı, böylece dolaylı yoldan belgedeki imza ve mührün teyidinin yapıldığı,
Söz konusu iş deneyim belgesini düzenleyen kurumların imza ve mühürlerinin doğrudan T.C. Tebriz Konsolosluğu tarafından tasdik edilmesinin mümkün olmadığı, nitekim idarenin kararı üzerine bu taleple T.C. Tebriz Konsolosluğuna başvuruda bulunulduğu, ancak T.C. Tebriz Konsolosluğunun 17.02.2015 tarihli yazısında belgedeki onayın kendileri tarafından yapıldığı, bununla birlikte “T.C. Tebriz Konsolosluğunun İran makamlarınca tanzim edilen evrakın içeriğini teyit etmeye matuf değildir” şeklinde cevap verildiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak idarenin cevabında “… Başvuru sahibi tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere ‘Benzer İş Deneyimi Son 15 Yılda 3 İş Bitirme Kriteri (Azami 3 adede kadar İş Bitirme Toplamı – Benzer Olmayan İşler Dahil)’ için sunulan benzer işlere ilişkin deneyimini gösteren belge olarak;
İran İslam Cumhuriyeti Tebriz Belediyesi tarafından Turo Şirketi adına yabancı dilde düzenlenmiş “Tebriz çevreyolu bağlantı yolları ve şehrin muhtelif yerlerinde yeni yol, köprü, alt ve üstgeçitler ve diğer işler yapımı” işine ait 15.07.2014 tarihli ve 03-845 sayılı iş deneyim belgesinin sunulduğu, bu belgede Tebriz Belediyesi İktisadi İşler Yardımcısı ve Kaymakamı Morteza ABDAR’a ait imza ve mührün bulunduğu görülmüştür. Söz konusu belge üzerinde T.C. Tebriz Başkonsolosluğunun şerhinin bulunduğu, ancak 14.08.2014 tarihinde yapılan şerhte belgedeki imza ve mührün nereye ait olduğunu gösteren herhangi bir ibarenin yer almadığı tespit edilmiştir.
Söz konusu iş deneyim belgelerindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mührün teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı aykırı olduğu görülmüştür.” denilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından ‘aslı idarece görülmüştür’ veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.
(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile ‘ibraz edilenin aynıdır’ veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca ‘aslının aynıdır’ şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.
(3) Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:
a) Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.
b) Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, ‘apostil tasdik şerhi’ taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.
c) Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi, bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.
ç) ‘Apostil tasdik şerhi’ taşımayan veya (c) bendi kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.
d) Yabancı ülkenin Türkiye’deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.
e) Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilemez.
f) İdare, tasdik işleminden muaf tuttuğu resmi niteliği bulunmayan belgeleri ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede belirtir.
(4) Başvuru veya teklif kapsamında sunulacak belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:
a) Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.
b) Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ile bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:
1) Tercümelerin tasdik işleminden, tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.
2) Belgelerin tercümelerinin, düzenlendiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde “apostil tasdik şerhi” taşıması halinde, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.
3) Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.
4) Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, o ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olmakla birlikte, “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise; söz konusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damganın, sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gereklidir.
(5) Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz.
…”
“İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “…
(16) Belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara yurt dışında gerçekleştirilen işler hariç yurt dışında gerçekleştirilen diğer işlerle ilgili olarak, iş deneyimini tevsik için, o ülke mevzuatına göre, iş sahibinin adı veya unvanı, işin yapıldığı yer ve niteliği, yüklenicinin, ilgisine göre fiilen denetleme veya yönetme faaliyetlerinde bulunanların adı veya unvanı, sözleşme bedeli ve tarihi ile işin bitim tarihini içerecek şekilde düzenlenmiş belgenin sunulması gereklidir.” hükümleri bulunmaktadır.
Ön yeterlik şartnamenin “Ön yeterlik başvurusu için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…
7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:
7.5.1. Adayın, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
… deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. Aday tarafından 87.400.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.
İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.
…
7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:
Resmi Gazetede 11.06.2011 tarih ve 27961 sayı ile yayınlanan yapım islerinde is deneyiminde değerlendirilecek benzer is grupları tebliğde yer alan (A)/V.Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) benzer iş olarak kabul edilecektir.
7.7. Mezuniyet belgeleri/diplomalar:
İnşaat Mühendisliği
…
7.8. Yeterlikleri tespit edilen adaylar arasında 7.9. maddesinde belirtilen kriterlere göre yapılan puanlamaya göre oluşturulan sıralama sonucunda ilk 5 sıradaki aday listeye alınacak ve teklif vermeye davet edilecektir.
7.8.1. Ön yeterlik kriterlerini sağlayan adaylardan listeye alınacakların belirlenebilmesi için adayların ekonomik ve mali yeterlikleri ile mesleki ve teknik yeterlikleri, 7.9. maddesinde belirtilen kriterlere göre puanlanmak suretiyle en yüksek puandan başlanarak liste oluşturulur. Puanların eşit olması nedeniyle listeye alınacak aday sayısının öngörülen sayıyı aşması halinde, eşit puana sahip adayların tamamı listeye alınır.
…
7.9. Puanlama kriterleri
7.9.1. Liste oluşturulması için gerekli belgeler: (7.9.1.1.) maddesinde belirtilen belgeler asgari yeterlik için zorunlu belge olmayıp, asgari yeterlik kriterlerini sağlayan aday sayısının listeye alınacak aday sayısını aşması durumunda listenin oluşturulması için yapılacak puanlama için sunulacaktır.
7.9.1.1. Adaylar (7.5) maddesi kapsamında sundukları iş deneyim belgesine ilave olarak varsa en fazla üç (3) adet yapım işi deneyim belgesi sunabilirler.
7.9.1.2. (7.9.1.1.) maddesi uyarınca sunulacak iş deneyim belgeleri, (en fazla 3 işe ilişkin) Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliğinin iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek belge tutarlarının toplamı puanlamaya alınacaktır. Adayın (7.5) maddesi kapsamında yeterlik için sunduğu iş deneyim belgesinin, 7.9.4.1. maddesine göre tam puan için gereken miktardan fazla olan tutarı bu toplama ilave edilecektir.
…
7.9.2.2. Mesleki ve teknik kapasite (Toplam puan girildiğinde alt puanlar otomatik hesaplanacaktır): 50 puan
7.9.2.2.1. Asgari yeterlik için sunulan iş deneyim belgesi: 25,00 puan
7.9.2.2.3. (7.9.1.1.) maddesi uyarınca ilave olarak sunulan, son 15 yıla ilişkin en fazla 3 iş deneyim belgesinin toplam tutarı: 25,00 puan
…
7.12. Ön yeterlik başvurusunun dili:
7.12.1. Başvuruyu oluşturan bütün belgeler ve ekleri ile diğer dokümanlar Türkçe olacaktır. Başka bir dilde sunulan belgeler, Türkçe onaylı tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli sayılacaktır. Bu durumda başvurunun veya belgenin yorumlanmasında Türkçe tercüme esas alınır. Tercümelerin yapılması ve tercümelerin onay işleminde ilgili maddedeki düzenlemeler esas alınacaktır.
…” düzenlemeleri yapılmıştır.
Uyuşmazlık konusu yabancı ülkede düzenlenen iş deneyim belgelerinin sunuluş şeklinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’nci maddesine uygun olup olmadığı ile ilgili olduğundan, incelemenin sağlıklı bir şekilde yapabilmesi amacıyla, iş deneyim belgelerinin isteklilerce teklifleri kapsamında sunuldukları halleri ile gönderilmesi istenmiş, söz konusu belgeler idarenin Kurum kayıtlarına 20.03.2015 tarihinde alınan yazısının ekinde gönderilmiştir.
Mevzuatın yukarıda yer alan hükümleri ile ihale dokümanında yapılan düzenlemelere göre; yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye'deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin;
-Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılacaktır.
-Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, "apostil tasdik şerhi" taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.
-Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilecektir.
-“Apostil tasdik şerhi” taşımayan veya tasdik işlemine ilişkin özel hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin üzerindeki imzanın, mührün veya damganın alındığı ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekmektedir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekmektedir.
-Yabancı ülkenin Türkiye'deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekmektedir.
-Apostil tasdik şerhinin belgenin verildiği devlet yetkili makamlarınca konulması gerekmektedir.
Ayrıca Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.12.1’inci maddesinde yer alan düzenlemeye göre başvuruyu oluşturan bütün belgeler ve eklerin Türkçe olacağı, başka bir dilde sunulan belgeler, Türkçe onaylı tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli sayılacağından anılan Yönetmelik ve Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.10.5’inci maddesi uyarınca başvuru kapsamında sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin yapılması ve tercümelerin tasdik işlemi;
-Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunlu olup bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.
-Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işleminin belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde “apostil tasdik şerhi” taşıması halinde bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmayacak, bu tercümelerin “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza ve varsa üzerindeki mührün veya damganın, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekmektedir.
-Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilecektir.
-Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümenin de "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise söz konusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekmektedir.
-Yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmayacaktır.
Bu tespitler çerçevesinde, itirazen şikayet başvurusundaki iddialara ilişkin yapılan değerlendirmede:
Başvuru sahibinin pilot ortağı PERS Yapı İnş. Akar. Sağ. Hizm. Tur. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin ön yeterlik şartnamesinin 7.5.1. maddesinde benzer iş kapsamında istenen iş deneyimine ilişkin olarak,
Tebriz Belediyesinin (İran İslam Cumhuriyeti) “Tebriz çevreyolu bağlantı yolları ve şehrin muhtelif yerlerinde yeni yol, köprü, alt ve üst geçitler ve diğer işler yapım işi” kapsamında (Toplam sözleşme bedeli: 485.480,00 €) PERS Yapı İnş. Akar. Sağ. Hizm. Tur. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin yarısından fazla hissesine sahip Turo Company adına (Sözleşme imza tarihi: 03.01.2005, İşin bitiş tarihi: 20.08.2012, Alt yüklenici sözleşme bedeli: 461.206,00 €, İşin yapılma yüzdesi: %100, Alt yüklenici tarafından işin yapılma yüzdesi: %95, Alt yüklenicinin hissesine düşen belge tutarı:461.206,00 €) Farsça olarak düzenlenmiş 15.07.2014 tarihli alt yüklenici iş bitirme belgesinin (Ankara 41.) noter onaylı sureti ile (İslam Cumhuriyeti Adli Sistemi Resmi Çeviri İşleri Departmanı Tebriz Adliyesi Azerbaycan Dili Resmi Tercümanı tarafından yapılan) İran İslam Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı resmi çevirisinin ve Türkiye’deki tercüman tarafından yapılmış çevirisinin noter onaylı suretlerini sunduğu anlaşılmıştır.
İhale komisyonu kararıyla “… belgede Tebriz Belediyesi İktisadi İşler Yardımcısı ve Kaymakamı Morteza ABDAR’a ait imza ve mührün bulunduğu görülmüştür. Söz konusu belge üzerinde T.C. Tebriz Başkonsolosluğunun şerhinin bulunduğu, ancak 14.08.2014 tarihinde yapılan şerhte belgedeki imza ve mührün nereye ait olduğunu gösteren herhangi bir ibarenin yer almadığı tespit edilmiştir.
Söz konusu iş deneyim belgelerindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mührün teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı aykırı olduğu” tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede belge üzerinde Tebriz Belediyesi (Yatırım ve Ortaklığı Müdürlüğünün) mührü ile Tebriz Belediyesi İktisadi İşler Yardımcısı ve Kaymakam’ının imzasının,
Aynı belgenin (İslam Cumhuriyeti Adli Sistemi Resmi Çeviri İşleri Departmanı Tebriz Adliyesi Azerbaycan Dili Resmi Tercümanı tarafından yapılan) İran İslam Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı resmi çevirisi üzerinde İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığına ait “(x) işaretli imza ve mühür yetkisi içeriğe bakılmaksızın onaylanmıştır” ifadesi, mühür ve imzanın,
Belgenin arka sayfasında T.C. Tebriz Başkonsolosluğuna ait olan 14.08.2014 tarihli onayı, mührü ve imzanın bulunduğu, ancak onay içindeki ifadenin okunmadığı (bununla birlikte başvuru sahibince bu ifadenin “(x) işaretli mühür ve imzanın İran Dışişleri Bakanlığı’na ait olduğu, metne şamil olmamak üzere tasdik olunur” şeklinde olduğunun iddia edildiği) görülmüştür.
Yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye'deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerde tasdik işleminden anlaşılması gerekenin belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi olduğu, “Apostil tasdik şerhi” taşımayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin üzerindeki imzanın, mührün veya damganın alındığı ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerektiği, Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerektiğinden ve başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağı tarafından teklifi ile birlikte sunulan iş deneyim belgelerindeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi yapılmadan “(x) işaretli imza ve mühür yetkisi içeriğe bakılmaksızın onaylanmıştır” şerhi ile İran İslam Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı resmi çevirisi üzerinden İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından onaylandığı ve söz konusu belgenin 14.08.2014 tarihinde T.C. Tebriz Başkonsolosluğuna tarafından okunmayan bir ibare ile onaylandığı, bu haliyle de sunulan belgenin tasdikinin doğrudan o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın başvurusunun “iş deneyim belgelerindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mührün teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması hususunda idarece tesis edilen işlemlerin mevzuata uygun olduğu sonucuna ulaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
1) Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş. + Gürşah Harf. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş.nin ön yeterlik şartnamesinin 7.5.1. maddesinde benzer iş kapsamında istenen iş deneyimine ilişkin olarak,
Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı Azeryolservis A.Ş.nin “Celilabad – Masallı – Astara otoyolunun 4 şeride çıkarılarak yapımı” işine ilişkin olarak Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş. adına (Sözleşme tarihi: 15.12.2010, İşin bitiş tarihi: 30.06.2014, Yüklenici sözleşme tutarı: 495.633.410 AZN, Tamamlanan işlerin hacmi: %100) Azerice olarak düzenlenmiş 05.08.2014 tarihli iş bitirme belgesinin (Ankara 57.) noter onaylı sureti ile noter onaylı yeminli tercüman (Türkiye) çevirisini sunduğu anlaşılmıştır.
İhale komisyonu kararıyla “… iş deneyim belgesinde Azeryolservis ASC Başkan Yardımcısı Karayolları İşletmesi Müdürü Vagif Hacıyev’in imza ve mührünün bulunduğu, söz konusu belge ekinde apostil tasdik şerhinin bulunduğu ancak apostil tasdik şerhinin 29.12.2014 tarih ve 53322 yevmiye nolu Ankara 57. Noter onaylı Türkçe çevirisinde ‘iş bu kamu belgesinin Vagif Hacıyev tarafından imzalandığı, imzalayanın sıfatının kıdemli noter olduğu ve Baku Şehri 1.Noterlik Dairesinin mühür/ damgasını taşıdığına’ ilişkin Bakü’deki Adalet Bakanlığının yetkilisi sıfatıyla basıldığı,
Söz konusu iş deneyim belgesinde imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mührün teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu” tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede belge üzerinde Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı Azeryolservis A.Ş.nin mührü ile Başkan Yardımcısının (Vagif Haciyev) imzasının,
Aynı belgede (arka sayfasında) (Azerbaycan Cumhuriyeti) Ulaştırma Bakanlığı Başkan Yardımcısı V.Haciyev’in imzası, sıfatı ve mührünün teyidine ilişkin olarak (Azerbaycan) Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk Bölümü tarafından düzenlenmiş Apostille tasdik şerhinin bulunduğu,
İdarenin tespitinin aksine, Apostille tasdik şerhinde iş deneyim belgesindeki imzanın sahibi Vagif Hacıyev’in sıfatının kıdemli noter olduğuna ve Baku Şehri 1.Noterlik Dairesinin mührünü taşıdığına ilişkin bir ifade olmadığı görülmüştür.
Başvuru sahibinin iddiaları kapsamında yapılan değerlendirmelerde yer verilen gerekçeler doğrultusunda;
Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş. adına yabancı ülkede düzenlenen söz konusu iş deneyim belgesinin, belgeyi düzenleyen Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı Başkan Yardımcısı V.Haciyev’in imzası, sıfatı ve mührünün teyidine ilişkin olarak Apostille tasdik şerhini taşıdığı anlaşıldığından, isteklinin “iş deneyim belgesinde imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mührün teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluğu tarafından yapılmadığı” gerekçesiyle yeterli bulunmaması Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendine aykırıdır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş. adına yabancı ülkede düzenlenen söz konusu iş deneyim belgesinin değerlendirmeye alınarak, adayların başvurularının değerlendirilmesi suretiyle, ön yeterlik başvurularının değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)