(4734 S. K. m. 3, 53, 54, 65) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik m. 2, 16, 17)
Toplantı No: 2012/011
Gündem No: 11
Karar Tarihi: 06.02.2012
Karar No: 2012/UH.III-789
Şikayetçi: Sevgi Uslu, Akyol Mahallesi 104.Sokak No:16 MUĞLA
İhaleyi yapan idare: YATAĞAN ADLİYESİ,
Başvuru tarih ve sayısı: 23.01.2012 / 3301
Başvuruya konu ihale: 2012 İhale Kayıt Numaralı "TEMİZLİK İŞİ" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 01.02.2012 tarih ve B.07.6.KİK.0.08-101.03-.H.(472).(0188)./2012-27sayılı Ön İnceleme Raporunda;
Yatağan Adliyesi tarafından bila tarihinde yapılan “Temizlik İşi” ihalesine ilişkin olarak Sevgi Uslu’nun Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na vermiş olduğu 09.01.2012 tarihli dilekçesinin Bakanlık tarafından bilgi ve gereği için Kuruma gönderildiği, söz konusu dilekçenin 23.01.2012 tarih ve 3301 sayı ile Kurum kayıtlarına alındığı,
Yapılan inceleme neticesinde;
Başvurunun reddine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar: Şikâyet dilekçesi ve Ön İnceleme Raporu incelendi:
Başvuru dilekçesinde özetle; 2007-2012 yılları arasında kesintisiz olarak Muğla Adliyesinde temizlik elemanı olarak çalıştığı, idarece verilen diğer görevleri de yaptığı, 2012 yılında temizlik ihalesini Şeyda Bilişim İlet. ve Özel Sağlık Tic.Ltd.Şti. firmasının aldığı, 07.01.2012 tarihinde işine son verildiği, 2007,2008,2009 yılları arasında da anılan firmanın ihaleyi aldığı, 2007 yılından bu yana temizlik malzemesi olarak alma zorunluluğu olan malzemelerin onda birini Yatağan adliyesine teslim etmedikleri, şahsının uğradığı mağduriyetler olduğu (fazla mesai ücreti ödenmediği, sigorta primlerinin eksik ödendiği, fazla çalışmaları karşılığında izin verilmediği, iş bıraktırılmasına rağmen şahsına maddi manevi tazminat ödenmediği, 2012 yılı personel alımı için yapılan ihalede sadece Şeyda Bilişim İlet. ve Özel Sağlık Tic. Ltd. Şti.’den fiyat teklifi alındığı, başka hiçbir firmadan fiyat teklifi alınmadığı, şehit kardeşi olduğu, iki erkek çocuğu yetiştirdiği, işsiz kaldığı için çok zor durumda kaldığı iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin sözleşmenin yürütülmesine ilişkin iddialar açısından yapılan incelemede;
Kamu İhale Kurumunun 4734 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinde düzenlenen görevleri arasında, ihalelerin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerin anılan Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikâyetleri inceleyerek sonuçlandırmak da bulunmaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin tanımlara ilişkin 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ihale süreci; “İhale yetkilisince ihale onayının verildiği tarihten itibaren başlayan, sözleşmenin veya çerçeve anlaşmanın taraflarca imzalanıp notere onaylattırılması ve tescili ile noter onayı ve tescili gerekmeyen hallerde ise sözleşmenin veya çerçeve anlaşmanın taraflarca imzalanmasıyla tamamlanan süreç" şeklinde tanımlanmıştır.
Yapılan incelemede, başvuru sahibinin iddiasının ihale sürecine yönelik olmadığı, sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında;
“Başvurular öncelikle;
a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,
… yönlerinden sırasıyla incelenir…” hükmü ve,
Aynı Yönetmeliğin “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17 nci maddesinin birinci fıkrasında; “16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmü bulunmaktadır.
Kamu İhale Kurumunun görevleri 4734 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinde düzenlenmiş olup, bu görevlerin arasında anılan Kanuna göre yapılan ihalelere ilişkin itirazen şikâyet başvurularını inceleyerek sonuçlandırmak görevi bulunmaktadır. Söz konusu başvurunun ise sözleşmenin uygulanması aşamasına yönelik olduğu anlaşıldığından Kamu İhale Kurumunun inceleme görev ve yetkisi bulunmamaktadır.
Bu itibarla, sözleşmenin yürütülmesine yönelik iddialara ilişkin olarak 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin 10 uncu fıkrasının (c) bendi gereğince; başvurunun görev yönünden reddi gerekmektedir.
Başvuru sahibinin 2012 yılına ait personel alımı ihalesine ilişkin rekabet ilkesine aykırılık iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinde; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday, istekli ve istekli olabileceklerin anılan Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hüküm altına alınmış, şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusu, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu bir idari başvuru yolu olarak öngörülmüştür.
4734 sayılı Kanununun 3 ün maddesinde istekli olabilecek "ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlilik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi yada bunların oluşturdukları ortak girişimi" şeklinde tanımlanmıştır.
Başvuru sahibinin başvuruda bulunabilmek için istekli olabilecek sıfatını kazanması zorunlu olduğundan, bu kapsamda dokümanın satın alınması gerektiği İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Şikâyet başvurusunda bulunabilecekler” başlıklı 3 üncü maddesinde düzenlenmiştir.
Anılan Kanunda idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.
Bu haliyle idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle;
1) Aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması,
2) Başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.
Sonuç itibariyle, idareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için aday, istekli ve istekli olabileceklerin, hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerektiği, başvuru sahibinin ihale dokümanı satın almadığı, ihaleye teklif vermediği dolayısıyla başvuru ehliyetini haiz olmadığı anlaşılmıştır. 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, başvurunun ehliyet yönünden reddi gerekmektedir.
Bununla birlikte başvurunun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 8 inci maddesine uygun olmadığı (Tek dilekçe ile birden fazla ihaleye başvuruda bulunduğu), İhalenin Adı ve İhale Kayıt Numarasının bulunmadığı, başvuru bedelinin Kurum hesaplarına yatırılmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Başvurunun reddine,
Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.
EK GEREKÇE
05.12.2008 tarih ve 27075 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 5812 sayılı Kanunun Kuruma İtirazen Şikayet Başvurusu başlıklı 56 ncı maddesinde, “Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler” hükmü gereğince, kuruma yapılan bazı itirazen şikayet dilekçelerini sonuçlandıramıyor ise de; Kanunun temel ilkeler başlıklı 5 inci maddesinde “İdareler bu kanuna göre yapılacak ihalelerde, saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur” denilerek, idarelerin bu kanuna göre yapacakları ihalelerdeki uymaları zorunlu temel ilkeler hüküm altına alınmıştır.
Kanunun Kamu İhale Kurumu başlıklı 53 üncü maddesinin (a) bendinde ise, “Bu kanunla verilen görevleri yapmak üzere kamu tüzel kişiliğini haiz, idari ve mali özerkliğe sahip Kamu İhale kurumu kurulmuştur. Kamu İhale Kurumu, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkilidir” hükmü gereğince, kanunun doğru uygulanması konusunda Kurumun uygulamayı yönlendirmek gibi asli sürekli kaçınılmaz görev ve sorumluğu bulunmaktadır.
Açıklanan nedenlerle; şikayet konusu dilekçenin ilgisi nedeniyle, gerekli inceleme ve değerlendirmeyi yaparak sonuçlandırmak üzere, ihaleyi yapan idarenin üst mercii olan Adalet Bakanlığı’na gönderilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle “Başvurunun reddine” ilişkin karara katılıyorum. (¤¤)