(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2014/007
Gündem No: 5
Karar Tarihi: 23.01.2014
Karar No: 2014/UH.I-445
Şikayetçi: Başkent Sos. Hiz. Pey. Tar. Tem. Yem. Hiz. Tur. İnş. Tic. Ve Paz., BİRLİK MAH. 403. SOK. 3/4 ANKARA
İhaleyi Yapan Daire: Nazilli Belediye Başkanlığı, Yeni Mah. Hürriyet Cad. No:180 09800 AYDIN
Başvuru Tarih ve Sayısı: 26.12.2013/41055
Başvuruya Konu İhale: 2013/149736 İhale Kayıt Numaralı "Operatör Ve Şoför Çalıştırılması Hizmeti Alım İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Nazilli Belediye Başkanlığı tarafından 19.11.2013tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Operatör ve Şoför Çalıştırılması Hizmeti Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Başkent Sos. Hiz. Pey. Tar. Tem. Yem. Hiz. Tur. İnş. Tic. ve Paz./Mesut Kalaycı’nın 16.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.12.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.12.2013tarih ve 41055sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.12.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2013/4927sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede hiçbir malzeme ve elbise gibi maliyet kalemi olmadığı, ihalenin sadece işçilik kaleminden ibaret olduğu, kendi teklif fiyatlarının asgari işçilik maliyetini karşılayan en düşük fiyat olduğu, diğer teklif fiyatlarının aşırı düşük olduğu, idarenin hesaplamaları ve yuvarlamaları el ile yaptığı, idarenin Kamu İhale Kurumu işçilik hesaplama modülünün sadece bilgilendirme amaçlı olduğunu ifade ederek şikayet başvurularını reddettiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
(2) İhale komisyonu;
a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.
(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.
(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü yer almaktadır.
Hizmet alımı ihalelerinde teklif bedelinin aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerin 4734 sayılı Kanun’un 38’inci ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesi uyarınca yapacakları açıklamada uyacakları usul ve esaslar Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde düzenlenmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;
İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.
…
79.3. Asgari işçilik maliyeti;
i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),
ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,
iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.
…
79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde:
“25.1. Sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyata dahildir.
…
25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir.
25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:
21 adet vasıflı personele hizmet gerçekleştirilmesi sırasında asgari ücretin %50 fazlası ödenecektir.
Vasıflı personele hafta tatili çalışması (10 kişi 25 gün), resmi ve dini bayram çalışması (5 kişi 12 gün) karşılığında asgari ücretin %50 fazlası ödenecektir.
…
25.5.Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.
Kısa vadeli sigorta prim oranı %2’dir”düzenlemesi yer almaktadır.
Birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki şekilde düzenlendiği görülmüştür.
A
B
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
Miktarı
Teklif Edilen Birim Fiyat
Tutarı
Birimi
İşçi Sayısı
Ay/Gün/Saat
1
Operatör ve Şoför çalıştırılması Hizmeti Alım İşi (normal çalışma asgari ücretin %50 fazlası)
ay
21
11
2
Operatör ve Şoför çalıştırılması Hizmeti Alım İşi (normal çalışma asgari ücretin %50 fazlası)
gün
21
28
3
Operatör ve Şoför çalıştırılması Hizmeti Alım İşi (hafta tatili çalışma asgari ücretin %50 fazlası)
gün
10
25
4
Operatör ve Şoför çalıştırılması Hizmeti Alım İşi (resmi dini bayram çalışma asgari ücretin %50 fazlası)
gün
5
12
TOPLAM TUTAR (K.D.V. Hariç)
İncelemeye konu ihalede, İdari Şartname’nin yukarıda yer alan 25’inci maddesinde belirtilen teklif fiyata dâhil masraflar esas alınarak KİK işçilik modülü üzerinden yapılan hesaplama sonucunda, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 512.532,83 TL olduğu tespit edilmiştir.
Bu durumda ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği 512.521,54 TL’lik bedelin teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamadığı, bu gerekçeyle teklifinin reddedilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden zorunlu asgari işçilik maliyetini karşılamayan ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin reddedilerek bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)