(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2011/019
Gündem No: 19
Karar Tarihi: 03.03.2011
Karar No: 2011-UH.I-895
Şikayetçi: Akustik İnşaat Taah. ve Tic. A.Ş., Yeşillik Caddesi Kat.3 D.301 No: 167 Karabağlar Merkez İzmir
İhaleyi yapan idare: Karayolları Genel Müdürlüğü İzmir 2. Bölge Müdürlüğü, Kazım Dirik Mah. Üniversite Cad. 361. Sok. No:41 Bornova / İzmir
Başvuru tarih ve sayısı: 09.02.2011 / 7812
Başvuruya konu ihale: 2010/525470 İhale Kayıt Numaralı "Tünellerde ve Otoyol Bakım İşletme Şefliklerinde; İdare Malı Araçlarda, Sürücü Operatör ve Erbap İşçi Çalıştırılarak, Tünel Sistemlerinin ve Yol Bakım Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmet Alımı İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 01.03.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.(05.07).(G027)./2011-12E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Karayolları Genel Müdürlüğü İzmir 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 24.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Tünellerde ve Otoyol Bakım İşletme Şefliklerinde; İdare Malı Araçlarda, Sürücü Operatör ve Erbap İşçi Çalıştırılarak, Tünel Sistemlerinin ve Yol Bakım Hizmetlerinin Yaptırılması Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Akustik İnşaat Taah. ve Tic. A.Ş.’nin 03.02.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 07.02.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 09.02.2011 tarih ve 7812 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.02.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Ünsel İnş. Taah. Nak. Paz. Dış. Tic. Ltd. Şti.’nin teklif ettiği fiyat ile ihale dokümanında yazılı şartlara uygun olarak söz konusu işi gerçekleştirmesinin mümkün olmadığı, anılan isteklinin işin gerçekleştirilmesinde ne gibi avantajlı koşullara sahip olduğuna dair yeterli açıklama yapılmadığı iddiasına yer verilmiştir.
A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
İdari şartnamenin 2 nci maddesinde; “İhale konusu hizmetin adı; Tünellerde ve otoyol bakım işletme şefliklerinde, idari malı araçlarda, sürücü operatör ve erbap işçi çalıştırılarak, tünel sistemlerinin ve yol bakım hizmetlerinin yaptırılması hizmet alım işi,
Miktarı ve türü: Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tünellerde ve otoyol bakım işletme şefliklerinde, idari malı araçlarda, 25 adet sürücü operatör, 26 adet erbap işçi ile tünel sistemlerinin ve yol bakım hizmetlerinin 12 ay süre ile yaptırılması işi ”, düzenlemesine,
Aynı şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;
“25.3.1 işin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:
Sürücü operatör ücreti; brüt asgari ücretin % 30 fazlasıdır.
Erbap işçi ücreti; brüt asgari ücretin % 20 fazlasıdır.
Sürücü operatör fazla mesaisi 24.101 saattir.
Erbap işçi fazla mesaisi 24.101 saattir.
Ulusal bayram ve genel tatil çalışması 242 gündür.
Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde iki vardiya halinde çalışması öngörülen 22 adet erbap işçi ve 22 adet sürücü operatör çalışacaktır.
25.3.2 Yemek, yol ve giyecek giderleri:
Çalıştırılacak personele ait yol, yemek ve giyecek bedelleri teklif fiyata dahildir.
Aylık yol bedeli: Yol bedelinin aylık gün sayısı 26 olup, ayni ödenecektir.
Aylık yemek bedeli: Yemek bedelinin aylık gün sayısı 26 olup, ayni ödenecektir.
Giyecek bedeli: Giyecek bedeli ayni ödenecektir.
Her işçi için bir adet yeşil renkli beyaz reflektif şeritli XL-XXL bedende ince trafik güvenlik yeleği (yelek arkasında TCK görevlisi olduğunu belirtir yazı bulunacaktır.).
1 çift uzun konçlu lastik çizme (42, 43, 44 numaralarda),
1 çift deri iş eldiveni
1 adet fermuar ve çıt çıt kaplamalı 0,32 mm kalınlığında, reflektörlü, yeşil renkli, beyaz reflektif şeritli, XL-XXL bedende yağmurluk (Yağmurluk arkasında TCK görevlisi olduğunu belirtir yazı bulunacaktır.).
1 çift çelik burunlu ayakkabı (42, 43, 44 numaralarda)
…
25.5 Bu iş kapsamında çalışacak işçilerin iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranı sürücü operatörü için % 2,5, erbap işçi için % 1’dir.” düzenlemesine,
Yer verilmiştir.
İhale dokümanında yer verilen teklif fiyata dahil olan giderler esas alınarak, KİK işçilik modülünden yapılan hesaplamaya göre, inceleme konusu ihalenin asgari işçilik giderinin 1.136.050,24 TL ve kar hariç yaklaşık maliyetin ise 1.288.358,97 TL olduğu, idarece düzenlenen ve dokümanlarla isteklilere verilen birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki şekilde oluşturulduğu anlaşılmıştır.
A1 B2
Sıra İş Kaleminin Adı Birimi Miktarı Teklif Edilen Tutarı
No ve Kısa Açıklaması İşçi sayısı Ay/Gün/Saat Birim Fiyat
---.---,--
Sürücü operatörünün 1
aylık çalışma ücreti Ay 26 12
Erbap işçinin 1 aylık
çalışma ücreti Ay 25 12
Sürücü operatörünün 1
saatlik fazla çalışma ücreti Sa 22 1.095,50
Erbap işçinin 1 saatlik
fazla çalışma ücreti Sa 22 1.095,50
Sürücü operatörünün
bayram çalışma ücreti Gün 22 11
Erbap işçinin bayram
çalışma ücreti Gün 22 11
3 yolcu kapasiteli panel
taşıtların günlük ortalama
100 km ve günde 12
saat çalışması Gün 2 365
Toplam Tutar (K.D.V Hariç)
Teklif fiyatı kar hariç yaklaşık maliyetin altında kalan Ünsel İnş. Taah. Nak. Paz. Tic. Ltd. Şti., Karöz Mak. Ltd. Şti. ve Tunacan Ltd. Şti.’nden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, anılan istekliler tarafından süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu, Karöz Mak. Ltd. Şti. ve Tunacan Ltd. Şti.’nin açıklamaları Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Ünsel İnş. Taah. Nak. Paz. Tic. Ltd. Şti.’nin açıklamasının uygun görülerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmış olup, Ünsel İnş. Taah. Nak. Paz. Tic. Ltd. Şti.’nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucu aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;
a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,
b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,
altında olamaz.
Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir...
79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir…” açıklaması yer almaktadır.
3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununun “Amaç” başlıklı 1 inci maddesinde; “…Bu Kanun hükümlerine göre meslek icrasına hak kazananlara "Serbest Muhasebeci Mali Müşavir", "Yeminli Mali Müşavir" denir.” hükmü yer almaktadır. Anılan Kanun hükmünde “serbest muhasebeci” meslek mensubu olarak sayılmadığından, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir tarafından imzalanıp kaşelenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Ünsel İnş. Taah. Nak. Paz. Tic. Ltd. Şti.’nin idareye sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasında Yıldız Petrol Tic. Ltd. Şti.’nden alınan 27.01.2011 tarihli proforma fatura, Kartaş Kara taşımacılığı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden alınan 27.01.2011 tarihli proforma fatura, Eker Turizm Gıda San. Ltd. Şti.’nden alınan 27.01.2011 tarihli proforma fatura, Beyturan Market ve Lokanta İşl. Ltd. Şti.’nden alınan 27.01.2011 tarihli proforma faturanın sunulduğu, ancak sunulan proforma faturalar üzerinde; ““Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının/ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer almadığı, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından imzalanmadığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmediği/mühürlenmediği,
Eker Turizm Gıda San. Ltd. Şti.’nden alınan 27.01.2011 tarihli proforma fatura ekinde yer alan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının Serbest Muhasebeci Şükrü Beycan tarafından ve Beyturan Market ve Lokanta İşl. Ltd. Şti.’nden alınan 27.01.2011 tarihli proforma fatura ekinde yer alan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının Serbest Muhasebeci Mustafa Topkoru tarafından imzalandığı ve kaşelendiği anlaşılmış olup, Ünsel İnş. Taah. Nak. Paz. Tic. Ltd. Şti.’nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı, bu nedenle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmesinde mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
4734 sayılı kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü yer almaktadır.
İnceleme konusu ihalenin yaklaşık maliyet tespitinde % 20 oranında yüklenici karı öngörüldüğü, ihalede tek geçerli teklif kaldığı ve bu teklif fiyatının yaklaşık maliyete yakın olduğu, ihalenin bu haliyle sonuçlandırılmasının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5 inci maddesinde yer verilen rekabet ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırılık oluşturacağı anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)