(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2011/044
Gündem No: 4
Karar Tarihi: 06.06.2011
Karar No: 2011-UH.II-1841
Şikayetçi: SİMGE EV ALETLERİ TURİZM TAŞIMACILIK TEKS. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ, PELİTLİBAĞ MAHALLESİ, HÜRRİYET CADDESİ, NO:74/1 DENİZLİ
İhaleyi yapan idare: DENİZLİ GENÇLİK VE SPOR İL MÜDÜRLÜĞÜ, Gümüşler Spor Tesisleri, Şemikler Mh. DENİZLİ
Başvuru tarih ve sayısı: 23.05.2011 / 25752
Başvuruya konu ihale: 2011/53756 İhale Kayıt Numaralı "Gençlik Değişim ile Gençlik kampları için araç kiralama" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 01.06.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.(16.78).(G029)/2011-36E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Denizli Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü tarafından 11.05.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Gençlik Değişim İle Gençlik Kampları İçin Araç Kiralama” ihalesine ilişkin olarak Simge Ev Aletleri Turizm Taşımacılık Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 13.05.2011 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 18.05.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 23.05.2011 tarih ve 25752 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.05.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;
1) İdari şartnamede, şehirlerarası yolcu taşımacılığını gösterir D2 yetki belgesi ile TÜRSAB yetki belgesinin teklif kapsamında sunulmasının istenildiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin kendine ait TÜRSAB yetki belgesinin olmadığı, söz konusu isteklinin TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir acente ile kira sözleşmesi yaparak ihaleye katıldığı, ancak Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu gereğince işletme belgelerinin devredilemeyeceği ve başka bir seyahat acentesi tarafından kiralanamayacağı, dolayısıyla söz konusu belgenin usulsüz bir şekilde kiralanmış olduğu,
2) Teknik şartnamede yer alan araç ve sürücülere ait belgelerin, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasında eksik olduğu, söz konusu isteklinin yeterli sayıda aracı bulunmadığı ve var olan araçların da sigorta vb. evrakının, ticari taşıt kartlarının sunulmadığı,
İddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12 nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır…” hükmü,
Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu’nun 1 inci maddesinde “…c) İşletme belgesi: Bakanlıkça verilen seyahat acentesi belgesini,… ifade eder.” hükmü,
Aynı Kanun’un “İşletme belgeleri” başlıklı 4 üncü maddesinde “Türkiye’de seyahat acenteliği faaliyeti göstermek için Bakanlıktan işletme belgesi almak zorunludur.
İşletme belgesi almak isteyenlerin başvurularına ilişkin usûl ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
İşletme belgeleri bir işletmeye mahsus olmak üzere tüzel kişilere verilir. İşletme belgeleri devredilemez.
Yurt dışında ve/veya yurt içinde yolcu taşımacılığı yapan otobüs işletmelerinin hizmetleri nakliyecilik hizmeti niteliğinde olup, bu Kanun hükümlerine tâbi değildir.
Seyahat acenteleri, işletme belgesi almak sureti ile seyahat acenteliği faaliyeti yapabilirler. 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri saklıdır.” hükmü,
Anılan Kanun’un “Ceza” başlıklı 30 uncu maddesinde “Bakanlıktan belge almaksızın bu Kanun uyarınca seyahat acentelerinin yapabileceği faaliyetlerde bulunanlar hakkında, 29 uncu maddede belirtilen idarî soruşturmadan ayrı olarak, üç aydan altı aya kadar hapis ve bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
Bakanlıktan belge almaksızın rehberlik faaliyetinde bulunanlar hakkında, bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur…” hükmü,
İdari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde “…7.5.3. 1- Yüklenici firma Karayolları Taşıma Yönetmeliğinin ilgili maddesi gereğince şehirlerarası yolcu taşımacılığını gösterir D2 yetki belgesine sahip olması gerekmektedir. İhaleye katılacak olan firmalar bu belgeyi ihale dosyasının içinde vermek zorundadır.
2- Yüklenici firma TÜRSAB yetki belgesi sahibi olmak veya herhangi bir TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir acente ile sözleşme yapmış olması gerekmektedir. İhaleye katılacak olan firmalar bu belgeyi ihale dosyasının içinde vermek zorundadır…” düzenlemesi,
Aynı idari şartnamenin “Alt yükleniciler” başlıklı 18 inci maddesinde “18.1. İhale konusu hizmetin tamamı veya bir kısmı, alt yüklenicilere yaptırılamaz.” düzenlemesi,
Teknik şartnamenin “İhaleye Katılacaklarda Aranan Şartlar” başlıklı 3 üncü maddesinde “…l) Yüklenici firma Karayolları Taşıma Yönetmeliğinin ilgili maddesi gereğince şehirlerarası yolcu taşımacılığını gösterir D2 yetki belgesine sahip olması gerekmektedir. İhaleye katılacak olan firmalar bu belgeleri ihale dosyasının içinde vermek zorundadır.
…
s)Yüklenici firma; TÜRSAB yetki belgesine sahibi olmak veya her hangi bir TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir acente ile sözleşme yapmış olması gerekmektedir.” düzenlemesi,
Aynı teknik şartnamenin “Yüklenici Firma Hizmet Vereceği Taşıtların Kendine Veya Şirketine Ait Olması Durumunda” başlıklı 4 üncü maddesinde “a) Yüklenici; taşıtların kendi adına veya şirketi adına kayıtlı olduğunu gösteren noter onaylı belgeyi veya bu belgelerin asillerini ihale dosyasının içinde vermek zorundadır.
b) Taşıtların ticari olarak kullanılabileceğini gösteren belgeyi, ihaleye katılacak olan firmalar bu belgeleri ihale dosyasının içinde vermek zorundadır…” düzenlemesi,
Anılan teknik şartnamenin “Yüklenici Firma Hizmet Vereceği Taşıtların Kendine veya Şirketine Ait Olmaması, Yani Başka Bir Şahıs veya Şahıslardan Kiralanmış Olması Durumunda” başlıklı 5 inci maddesinde “a) Taşıtların sahibi olduğu gerçek ya da tüzel kişilerden kiralanmış taşıtların, taşıma hizmet işinde kullanılabileceğini de içeren noter onaylı kira sözleşmesini, ihaleye katılacak olan firmalar bu belgeleri ihale dosyasının içinde vermek zorundadır.
b) Gerçek yada tüzel kişiye ait taşıtların kullanımı ile ilgili doğabilecek her türlü sorumluluğun yükleniciye ait olduğunu gösteren noter onaylı belgeyi vereceklerdir. İhaleye katılacak olan firmalar bu belgeleri ihale dosyasının içinde vermek zorundadır…” düzenlemesi yer almaktadır.
Söz konusu hükümler birlikte değerlendirildiğinde; seyahat acenteliği faaliyeti göstermek için işletme belgesi alınmasının zorunlu olduğu, işletme belgesinin, Kültür ve Turizm Bakanlığınca verilen bir seyahat acentesi belgesi olduğu, işletme belgelerinin bir işletmeye mahsus olmak üzere tüzel kişilere verildiği ve bu belgelerin devredilemeyeceği, Bakanlıktan belge almaksızın seyahat acentelerinin yapabileceği faaliyetlerde bulunanlar hakkında, idarî soruşturmadan ayrı olarak, üç aydan altı aya kadar hapis ve bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunacağı anlaşılmaktadır.
İhale dokümanının incelenmesinden; yüklenicinin Karayolları Taşıma Yönetmeliğinin ilgili maddesi gereğince şehirlerarası yolcu taşımacılığını gösterir D2 yetki belgesi ile TÜRSAB yetki belgesine sahip olmasının gerektiği, yüklenicinin TÜRSAB yetki belgesine sahip olmaması durumunda herhangi bir TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir acente ile sözleşme yapmış olmasının gerektiği, söz konusu belgelerin yeterlik kriteri olarak belirlendiği ve ihale dosyasının içinde teklif ile birlikte sunulmalarının gerektiği, idarenin amacının, taşıma işleminin TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir yüklenicinin araçlarıyla yaptırılması olduğu,
Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Namlı Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, A grubu seyahat acentesi işletme belgesi sahibi Kalehan Turizm İnşaat Taah. San. Tic. Ltd. Şti. ile yapılan 04.05.2011 tarihli noter onaylı sözleşmenin sunulduğu, sözleşmenin konusunun "T.C. Denizli Valiliği Gençlik ve Spor Müdürlüğü Gençlik Hizmetleri Daire Başkanlığının 2011 yılı faaliyet programında yer alan gençlik kamplarına kampçı gençlerin transfer ve gezi işinin taşıma işlemlerinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılacağı" olarak belirtildiği,
İdari şartnamede yeterlik kriteri olarak düzenlenen TÜRSAB yetki belgesine sahip olunması ya da herhangi bir TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir acente ile sözleşme yapılmış olması şartlarındaki esas amacın; taşıma işleminin TÜRSAB yetki belgesine sahip olan bir acentenin araçlarıyla yaptırılması olduğu, meri mevzuat gereğince aksi durumun zaten mümkün olmadığı, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli ile seyahat acentesi işletme belgesi sahibi Kalehan Turizm İnşaat Taah. San. Tic. Ltd. Şti. arasında yapılan sözleşmenin konusunun, idari şartnamedeki düzenlemeye uygun olmadığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin kendi araçlarıyla ihaleye katıldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından işletme belgesi sahibi acente ile yapılan söz konusu sözleşmenin, işletme belgesinin kullanılması hakkının devri niteliğinde olduğu, bu haliyle sözleşmenin ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olduğu ve yok hükmünde kabul edilmesinin gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.
Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
Teknik şartnamenin “Gidiş ve Dönüş Yapılacak Gençlik Kamplarının Yerleri-Tarihleri ve Saatleri” başlıklı 9 uncu maddesinde “…b) Kastamonu-Kadıdağı’ndan Denizli’ye Hareket Tarihi: 07 Ağustos 2011 Pazar günü saat:23.30 45 kişilik bir otobüsle.
…
b) Mersin-Silifke-Akkum’dan Denizli’ye Hareket Tarihi: 07 Ağustos 2011 Pazar günü saat:23.30 45 kişilik bir otobüsle.
…
b) Cankurtaran Kamp Tesisinden Denizli İl Merkezine Hareket Tarihi: 07 Ağustos 2011 Pazar günü saat:15.00 45 kişilik iki (2) otobüs.
…
b) Çanakkale-İntepe’den Denizli’ye Hareket Tarihi: 07 Ağustos 2011 Pazar günü saat:23.00 45 kişilik bir otobüsle…” düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik şartname ile yapılan düzenlemeye göre; 07 Ağustos 2011 Pazar günü, Kastamonu-Kadıdağı'ndan Denizli'ye gidecek 45 kişilik bir otobüs; Mersin-Silifke-Akkum'dan Denizli'ye gidecek 45 kişilik bir otobüs; Cankurtaran Kamp Tesisinden Denizli'ye gidecek 45 kişilik 2 otobüs ve Çanakkale-İntepe'den Denizli'ye gidecek 45 kişilik bir otobüs olmak üzere, toplam 5 adet 45 kişilik otobüsün gerekli olduğu, ancak; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 55 kişilik 1 otobüs, 47 kişilik 2 otobüs ve 28 kişilik 1 otobüs olmak üzere toplam 4 adet otobüsün şirketi adına kayıtlı olduğunu gösteren noter onaylı belgelerin ve araçların taşıt kartlarının sunulduğu görülmüştür.
Tüm bu tespitler neticesinde; 07 Ağustos 2011 Pazar günü yapılacak transferler için toplam 5 adet 45 kişilik otobüsün gerekli olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ise 55 kişilik 1 otobüs, 47 kişilik 2 otobüs ve 28 kişilik 1 otobüs olmak üzere toplam 4 adet otobüs için ilgili evrakın sunulduğu, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin teknik şartnameye uygun olmayan sayı ve nitelikte araç bildirerek ihaleye katıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Namlı Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti.nin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)