(4734 S. K. m. 54, 65) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 8, 9, 10) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 79)
Toplantı No: 2013/021
Gündem No: 19
Karar Tarihi: 11.03.2013
Karar No: 2013/UH.II-1321
Şikayetçi: Çağ Yapı İnşaat Taah Gıda Tem. Bilg. Tic. Ve San. Ltd. Şti., BÜYÜKDERE MAH. ŞAİR SOK. NO:11/A ESKİŞEHİR
İhaleyi Yapan Daire: Pamukkale Üniversitesi Uygulama Ve Araştırma Merkezi, Paü Sağlık Araştırma Ve Uygulama Merkezi Kınıklı Kampüsü Yeni Hastane Binası Zemin Kat DENİZLİ
Başvuru Tarih ve Sayısı: 18.02.2013/6056
Başvuruya Konu İhale: 2012/196359 İhale Kayıt Numaralı "Genel Temizlik, İlaçlama Ve Çamaşırhane Hizmetleri" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Pamukkale Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından 31.01.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Genel Temizlik, İlaçlama ve Çamaşırhane Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Çağ Yapı İnşaat Taah. Gıda Tem. Bilg. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 04.02.2013 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.02.2013 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.02.2013 tarih ve 6056 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.02.2013 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2013/769 sayılı şikayet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle, idarece yaklaşık maliyet tutarının hatalı hesaplandığı, İdari ve Teknik Şartname gereği yüklenici tarafından yerine getirilmesi zorunlu aşı giderleri, eğitim giderleri, iş yeri hekimi, iş yeri hemşiresi ve iş güvenliği uzmanı çalıştırma giderleri ve bakım onarım giderlerinin birim fiyat teklif cetvelinde ve İdari Şartnamenin 25’inci maddesinde yer almadığı, dolayısıyla yaklaşık maliyet hazırlanırken de bu kalemlerin yer almadığını düşündükleri, bu hususlara dikkat etmeksizin hazırlanan yaklaşık maliyet ile ihalenin yapılamayacağı ve iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde yaklaşık maliyete ilişkin olarak;
“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti
MADDE 8 - (1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.
(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;
a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,
b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,
c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,
ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,
d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,
Esas alınır.
(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.
(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.
(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.
Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi
MADDE 9 - (1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;
a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.
b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.
(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.
(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici karı eklenir. Bu tutar, kar hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. (Ek: 27996 / 1 md.) Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.
(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, Türkiye İstatistik Kurumu aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki endeks) üzerinden güncellenir.
(5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.
Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet
MADDE 10 - (1) Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde, personel maliyeti, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş brüt asgari ücret tutarı ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere bulunan maliyetler dikkate alınarak hesaplanır.
(2) İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek, yol ve giyecek gibi maliyetlerin teklif fiyatına dahil edilmesinin öngörüldüğü hallerde, yukarıda yapılan hesaplamalara; yol, yemek ve giyecek gibi maliyetlerin brüt tutarları da eklenerek işçilik maliyeti bulunur. Ayrıca personele nakdi olarak ödenmesi öngörülen yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ile söz konusu yemek ve yol bedellerinin bir ayda kaç gün üzerinden verileceği idari şartnamede gösterilir.
(3) İhale konusu işin kapsamında yer alan iş kollarının iş kazası ve meslek hastalığı bakımından gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranları, işin niteliği ayrıntılı olarak belirtilmek suretiyle ilgili Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılır. Ayrıca ihale konusu işe ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranları idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilir.
(4) Personele asgari ücretin üzerinde ödeme yapılmasının öngörülmesi halinde, bu ücretin brüt asgari ücretin en az yüzde (%) kaç fazlası olacağı idarece belirlenerek, bu oran üzerinden yaklaşık maliyet hesaplanır ve söz konusu oran idari şartnamede açıkça gösterilir.
(5) (Ek: 27787 / 1 md.) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, işçi sayısı yerine, yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi veya kalemleri üzerinden teklif alınabilir.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;
İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.
79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
İdarece gönderilen belgelerin incelenmesinden, idarece yaklaşık maliyetin Hizmet Alımı Uygulama Yönetmeliği’nin 8 inci maddesinde belirlendiği şekilde, aynı ihaleye ilişkin geçmiş fiyatlar, kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar ve fiyat teklif almak usulleri birlikte kullanılarak belirlendiği tespit edilmiştir. Yaklaşık maliyet, ihale komisyonunca 31.01.2013 tarihinde güncellenmiş olup bu husus şikayetçiye verilen cevapta da yer almıştır.
İdare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyet incelendiğinde idarece yol, yemek ve giyim bedellerinin ve ayrıca %3 genel giderlerinin de maliyet hesabına dahil edildiği tespit edildiğinden şikayetçinin bu iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı işi olduğu, dolayısıyla eğitim giderlerinin %3 sözleşme gideri ve genel giderler içerisinde sayılması gerektiğinin Kamu İhale Genel Tebliğinde açıkça düzenlendiği, bunlara ilişkin olarak ayrı bir kalem oluşturmasına gerek olmadığı açıktır.
Ayrıca 6331 sayılı Kanun gereği işverenin, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini almasını sağlamakla yükümlü olduğu, verilecek eğitimin maliyetinin çalışanlara yansıtılamayacağı, eğitimlerde geçen sürenin çalışma süresinden sayılacağı, eğitim sürelerinin haftalık çalışma süresinin üzerinde olması halinde, bu sürelerin fazla sürelerle çalışma veya fazla çalışma olarak değerlendirileceği, anılan Kanun hükmünden anlaşılacağı üzere söz konusu eğitimin çalışma saatleri içerisinde verilebileceği gibi, çalışma saatleri dışında da verilmesinin mümkün olduğu, idarenin cevabi yazısında bu tür eğitimlerin mesai saatleri içerisinde gerçekleştirileceğin ifade edildiği, bu nedenle söz konusu eğitimin çalışma saatleri içerisinde verilmesi durumunda işi aksatmayacak şekilde yüklenici tarafından verilebileceği anlaşıldığından, eğitim ücreti, işyeri hekimliği, iş güvenliği uzmanı istihdamı ve bunlara tarafından verilecek eğitimler vb. giderlerin, mevcut yasal çerçevede genel giderler içerisinde kabul edilmesi gerektiği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)