(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2011/005
Gündem No: 65
Karar Tarihi: 17.01.2011
Karar No: 2011/UH.III-296
Şikayetçi: Gök-Er Taş. Sın. Tic. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Fevzi Çakmak 2. Sokak Murat Apt. No:40/9 Demirtepe -Çankaya/ANKARA
İhaleyi yapan idare: DSİ Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğü, Eskişehiryolu 8. Km. Çankaya/ANKARA
Başvuru tarih ve sayısı: 28.12.2010 / 55621
Başvuruya konu ihale: 2010/530515 İhale Kayıt Numaralı "Dsi 5. Bölge Müdürlüğü Personelinin 2011 Yılında Şantiye ve İşletmelere Taşınması Hizmet Alımı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 14.01.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.(41.86).(G025)./2011-4E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
DSİ Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğü tarafından 26.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “DSİ 5. Bölge Müdürlüğü Personelinin 2011 Yılında Şantiye ve İşletmelere Taşınması Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Gök-Er Taş. Sın. Tic. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 17.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 24.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 28.12.2010 tarih ve 55621 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;
1) İhale üzerinde kalan firmanın ihaleye verdiği özel sektöre yapılan işe ilişkin iş deneyimini tevsik için sunduğu belgelerin içerisinde, işyeri bildirgesi ve ödeme dekontlarının bulunmadığı, anılan gerekçelerle isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
2) İhale üzerinde kalan firmanın teklifinin aşırı düşük olduğu, ancak idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenmemesinin mevzuata aykırı olduğu,
3) 332 Sıra Nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen tutar üzerindeki ödemelerin banka, finans kurumları veya PTT aracılığıyla gerçekleşmesi gerektiği oysa sunmuş olduğu sözleşmede nasıl ödeneceğine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığı,
İddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde;
“(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde o işe ait sosyal güvenlik prim ödemelerini gösteren belgeler, iş mevzuatının zorunlu tuttuğu hallerde ise, ayrıca ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesi iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.” hükmü,
Yer almaktadır.
İdari şartnamenin “İş deneyim belgeleri” başlıklı 7.5.1 inci maddesinde; “İsteklinin Yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya,
b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az %80 ’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerine ilişkin deneyimi gösteren belgeleri,
sunulması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25’den az olmamak üzere ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.
İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin ise istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması gerekir. Ancak, diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamı, istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olamaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” düzenlemesi,
Yine idari şartnamenin benzer işe ilişkin 7.6 ncı maddesinde; “Bu işte hizmet araçları kiralanması (rent acar ) veya personel taşıma (servis veya okul servisi) işleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde “personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımının” tanımı yapılarak, hangi işlerin bu kapsamda değerlendirileceği açıklanmıştır. Anılan maddede;
“78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.
78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.” açıklaması,
Yer almaktadır.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu “İşyeri, işyerinin bildirilmesi, devri, intikali ve nakli” başlıklı 11 inci maddesinde; “İşyeri, sigortalı sayılanların maddî olan ve olmayan unsurlar ile birlikte işlerini yaptıkları yerlerdir.
İşyerinde üretilen mal veya verilen hizmet ile nitelik yönünden bağlılığı bulunan ve aynı yönetim altında örgütlenen işyerine bağlı yerler, dinlenme, çocuk emzirme, yemek, uyku, yıkanma, muayene ve bakım, beden veya meslek eğitimi yerleri, avlu ve büro gibi diğer eklentiler ile araçlar da işyerinden sayılır.
…
Alt işveren, asıl işverenin işyerinde çalıştırdığı sigortalıları, işverenle aralarında yaptıkları sözleşmenin ibrazı kaydıyla, Kurumdan alacağı özel bir numara ile asıl işverenin kayıtlı olduğu dosyadan bildirir.
İşyeri bildirgesinin verilmemesi veya geç verilmesi, bu Kanunda belirtilen hak ve yükümlülükleri ortadan kaldırmaz. İşyeri bildirgesinin şekli ve içeriği ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.” hükmü,
12.05.2010 tarih ve 27579 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin “İşyeri bildirgesi” başlıklı 27 nci maddesinde;
“(1) İşyerinde, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi veya (c) bendi kapsamında sigortalı çalıştıran, sigortalı çalıştırılan bir işyerini devir alan ya da bu nitelikte işyeri kendisine intikal eden işveren, Kanunun 11 inci maddesinde belirtilen sürelerde vermekle yükümlü olduğu örneği Ek-6 ve Ek-6/A’da bulunan işyeri bildirgesini Kuruma e-sigorta ile göndermek zorundadır. Şu kadar ki, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı çalıştıran işverenlerce düzenlenecek işyeri bildirgelerinin e-sigorta ile alınması sağlanıncaya kadar, Kanunun 11 inci maddesinde belirtilen sürelerde Kuruma elden verilir veya posta yoluyla gönderilir.
(2) Aynı işverenin, birden fazla işyeri kurması veya devir alması yahut kendisine intikal etmesi hâlinde her işyeri için ayrı işyeri bildirgesi düzenlenir.
…
(3) Belirli bir yerde yapılmayan işlerde işverenin ikametgâhı ile işin görüldüğü yerler Kuruma ait ayrı ünite bölgelerinde bulunuyorsa, sigorta işlemlerinin işverenin yazılı başvurması üzerine, işin yapıldığı yeri çevresine alan ünite veya ünitelerinden biri tarafından yürütülmesine, Kurumca izin verilebilir.
(4) Faaliyeti belirli bir yere bağlı olmamakla beraber, büro, yazıhane gibi belirli bir merkezden sevk ve idare edilen işler, belirli bir yerde yapılmış sayılır ve işyeri bildirgesi, işin sevk ve idare edildiği yeri çevresine alan üniteye verilir.” hükmü,
Yer almaktadır.
İhale dokümanında yer alan bilgilere göre, söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda yer alan mevzuat ve düzenleme uyarınca, iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan özel hukuk tüzel kişilerine, bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yapılan işlerde, sözleşme örneği, sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak düzenlenen fatura örnekleri, söz konusu işte personel çalıştırılması halinde işe ait sosyal güvenlik prim ödemelerini gösteren belgeler ve iş mevzuatının zorunlu tuttuğu hallerde işyeri bildirgesi, iş deneyimini tevsik eden belgeler olarak belirlenmiştir.
İhale üzerinde kalan istekli tarafından iş deneyimi tevsik amacıyla teklif dosyası içerisinde sunulan sözleşmede; işyeri adresi kısmında “Yeni Yol Mah. Gazi Cad. No: 2 Merkez-Çorum” iş yeri unvanı kısmında “ Okan Tem. İlaç. Gıda Mad. Üret. Paz. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.” işin tanımı başlıklı 5 nci maddesinde ise; “Sürücüsüz araç kiralama” ibaresinin yer aldığı anlaşılmıştır.
Yapılan incelemede, ihale üzerinde kalan istekli tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere, Okan Temizlik İlaçlama Gıda Maddeleri Üretim Pazarlama ve İnşaat Ltd. Şti. ile imzalanmış 26.02.2010 tarihli sürücüsüz araç kiralama hizmeti alımı ile ilgili sözleşmeyi sunduğu, sözleşmenin 31.03.2010-31.10.2010 tarihlerini kapsadığı ve süresinin 8 ay ve 284.647,60 TL tutarlı olduğu ve sözleşmenin bir örneğinin sunulduğu, sözleşme ekinde söz konusu işe ait olduğu anlaşılan 16 adet noter onaylı fatura örneklerinin, 20010/3-10 dönemlerine ilişkin SGK tahakkuk fişi ve sigortalı hizmet listelerinin sunulduğu tespit edilmiştir.
Anılan sözleşme konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı olduğu, yukarıda aktarılan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 47 inci maddesi uyarınca iş deneyimi tevsik amacıyla sunulan sözleşme ekinde işyeri bildirgesini ve sosyal güvenlik prim ödemelerini gösteren belgeleri vermesine gerek olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü bulunmakta olup, benzer hükme ayrıca Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesinde de yer verilmiştir.
Hizmet Alımı Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “ … Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak %20 oranını geçmemek üzere yüklenici karı eklenir. …” hükmü yer almaktadır.
Mevzuat uyarınca diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanların aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı açıkça yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan istekli olan Tsunumai Nak. Elek. Bil. İşlem Hiz. Gıda İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin 1.038.912,00 olduğu görülmüştür.
İncelemeye konu ihalede yaklaşık maliyetin 1.622.585,28 TL olarak hesaplandığı, ihale dokümanında yer alan bilgilere göre hesaplanabilir asgari işçilik tutarının 477.665,00 TL olduğu anlaşılmıştır. İdarece; 06.12.2010 tarihli tutanak ile yapılan hesaplama sonucunda aşırı düşük sınır değer sorgulamasına esas tutar belirlenirken asgari işçilik tutarının 477.665,00 TL ve diğer giderler içinde 504.862,00 TL ve toplam tutarında 982.527,00 TL olarak belirlendiği ve bu tutarında aşırı düşük teklif sınır değer tutarı olarak kabul edildiği görülmüştür. İdarenin belirlemiş olduğu aşırı düşük teklif sınır değer tutarı dikkate alındığında, ihale üzerinde kalan isteklin teklifinin aşırı düşük teklif olmadığı, asgari işçilik tutarı için 477.792,00 TL diğer giderler için 561.120,00 TL ve toplam tutarında 1.038.912,00 TL olduğu anlaşılmıştır. İsteklinin teklif etmiş olduğu tutar ve idarece belirlenen aşırı düşük teklif sınır değeri dikkate alındığında, ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olmadığı sonunca varılmıştır. Bu nedenle, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.
3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 5812 sayılı Kanunla değişik 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendinde; “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine” hükmü yer almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğinin “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında; “Başvurular öncelikle;
a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,
b) Başvuru ehliyeti,
c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,
...
yönlerinden sırasıyla incelenir.”
Anılan Yönetmeliğinin “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17 nci maddesinin birinci fıkrasında “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.”
hükümleri yer almaktadır.
İtirazen şikayet dilekçesinde yer alan husus, Kurumunun görev alanında olmadığı anlaşıldığından, başvurunun görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)