(4734 S. K. m. 38, 54, 65) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 59) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 79)
Toplantı No: 2014/019
Gündem No: 27
Karar Tarihi: 05.03.2014
Karar No: 2014/UH.I-1205
Şikayetçi: Emre Hizmet Org. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti., İNCİRLİPINAR MAH. MUAMMER AKSOY BULVARI ATLAS İŞ MERKEZİ K:3 NO:24 GAZİANTEP
İhaleyi Yapan Daire: İl Kültür Ve Turizm Müdürlüğü Kültür Ve Turizm Bakanlığı Müsteşarlık, Alleben Mahallesi Kemal Köker Caddesi 100. Yıl Atatürk Kültür 27090 GAZİANTEP
Başvuru Tarih ve Sayısı: 05.02.2014/4661
Başvuruya Konu İhale: 2013/178596 İhale Kayıt Numaralı "Gaziantep Müze Müdürlüğünün Temizlik Hizmetleri" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Gaziantep İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından 26.12.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Gaziantep Müze Müdürlüğünün Temizlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Emre Hizmet Org. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.01.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.01.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.02.2014 tarih ve 4661 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.02.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2014/653 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhale üzerinde bırakılan isteklinin bilanço ve eşdeğer belgeleri ile gelir tablosunun ihale dokümanında belirtilen değerleri karşılamadığı için teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
2) İhale üzerinde bırakılan isteklinin yol yardımı ve yemek yardımı için proforma fatura ve Ek-O.5 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklamada bulunmasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu, yol ve yemek yardımı gideri için piyasada faaliyet gösteren firmalardan edindiği fiyat teklifi ve Ek-O.6 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklamada bulunmasının gerektiği, ayrıca anılan isteklinin bulaşık eldiveni, dezenfekte eldiven ile poşet eldiven için yaptığı açıklamada %3 sözleşme gideri öngörmediği, diğer taraftan fare zehiri giderini açıklamak için sunduğu proforma faturayı ilgili alanda faaliyet gösteren kişilerden edinmediği,öte yandan ihale üzerinde bırakılan isteklinin ilaçlama gideri için yaptığı aşırı düşük teklif açıklamasında fiyat teklifi ve Ek-O.6 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmadığı iddia edilmektedir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
İnceleme konusu ihale Gaziantep Müze Müdürlüğü’nün temizlik hizmetleri alımı ihalesi olup ihale konusu işin süresinin 12 ay olduğu tespit edilmiştir.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde“…
7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)
sunmaları gerekmektedir.
Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50?den küçük olması,
ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi
Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.
Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.
İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.
7.4.3. İstekli tarafından;
a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,
b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,
birinin sunulması yeterlidir.
Taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.
Toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.
Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur…”düzenlemesi yer almaktadır.
Yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan isteklinin cari oranının “130,35”, öz kaynaklar toplam aktifler oranının “0,99” olduğu, kısa vadeli banka borcunun olmadığı dolayısıyla kısa vadeli banka borcunun öz kaynaklara oranının “0,006” olduğu tespit edilmiştir.Öte yandan teklifi 233.784,00 TL olan anılan isteklinin teklif tutarının %25’inin 58.446,00 TL olduğu hesaplanmış olup anılan isteklinin 2013 yılında gerçekleştirilen ihale için 2012 yılı ile 2011 yılına ilişkin gelir tablosunu sunduğu, söz konusu yıllarda gelir tablosunda ye alan net satış tutarlarının sırasıyla 47.286,82 TL ve 187.896,61 TL olduğu belirlenmiştir. Anılan her iki tutarın aritmetik ortalaması 117.591,715 TL olarak hesaplanmış olup anılan isteklinin son iki yılı ait cirosunun teklif bedelinin %25’inden fazla olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
İhale konusu iş kapsamında 12 personelin çalıştırılacağı, bir işçinin yol, yemek ve giyim giderleri dahil işçilik maliyetinin 1.571,51 TL olduğundan hareketle 12 personelin aylık işçilik maliyeti 18.858,12 TL olarak, bir aylık malzeme maliyeti 2.541,67 TL olarak, her iki tutarın toplanarak işin süresi olan 12 ile çarpılması sonucu karsız yaklaşık maliyet 256.797,48 TL olarak hesaplanmıştır.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:
Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışacak personel sayısı 5
25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:
Yemek yardımının ayni olarak yapılması esastır. Bunun mümkün olmadığı durumda ücretle birlikte ödenecektir. yol gideri ücretle birlikte ödenecektir. Giyecek yardımı ayni olarak yapılacaktır Bu ödemeler Aylık 22 iş günü üzerinden yapılacaktır.
25.3.3. Malzeme giderleri:
İhale konusu işle ilgili kullanılacak malzeme giderleri teklif fiyata dahildir.
25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.
%2”düzenlemesinin yer aldığı,
Teknik Şartname’de temizlik malzeme listesinin,
SIRA NO
MALZEMENİN CİNSİ
MİKTARI
BİRİMİ
1
ÇÖPLÜ ÇALI SÜPÜRGE
6
ADET
2
TEKERLEKLİ ÇÖP KOVASI
5
ADET
3
ÇÖP KOVASI BÜYÜK
10
ADET
4
SAPLI BÜYÜK BOY FARAŞ
10
ADET
5
KROM WC FIRÇASI
20
ADET
6
KROM WC ÇÖP KOVASI
20
ADET
7
LAVABO FIRÇASI (1.KALİTE)
30
ADET
8
WC ERNET
100
ADET
9
PİSİVAR ERNET (TABLET)
50
KĞ
10
Z KATLAMA KAĞIT HAVLU (200*12'Lİ)
300
KOLİ
11
TUVALET KAĞIDI (32'Lİ)
400
KOLİ
12
SIVI EL SABUNU ( 1. KALİTE )
450
KG
13
SAPLI TEMİZLİK FIRÇASI (ALÜMİNYUM 140 CM)
50
ADET
14
SAPLI ÇELİK PASPAS ( İPLİ )(ALÜMİNYUM 140 CM)
50
ADET
15
ÇELİK PASPAS YEDEĞİ ( İPLİ )
100
ADET
16
SAPLI MOP PASPAS ( 60'LIK )(ALÜMİNYUM 140 CM)
30
ADET
17
SAPLI MOP PASPAS ( 40'LIK ) (ALÜMİNYUM 140 CM)
10
ADET
18
MOP PASPAS ( 60 'LIK ) YEDEĞİ
70
ADET
19
MOP PASPAS ( 40 'LIK ) YEDEĞİ
20
ADET
20
HAVLU MOP PASPAS ( 60 'LIK ) YEDEĞİ
30
ADET
21
HAVLU MOP PASPAS ( 40 'LIK ) YEDEĞİ
30
ADET
22
PASPAS SAPI (ALÜMİNYUM 140 CM)
100
ADET
23
CAM TEMİZLEME FIRÇA - PASPAS
30
ADET
24
YÜZEY TEMİZLİK MALZEMESİ ( 1. KALİTE )
400
KG
25
KİREÇ ÇÖZÜCÜ
150
KG
26
YAĞ SÖKÜCÜ
20
KG
27
TOZ VİM
20
KG
28
SIVI VİM
20
KG
29
HİPO
100
KG
30
CAMSİL
100
KG
31
ODA PARFÜMÜ
100
KG
32
ÇEKPAS (ALÜMİNYUM 140 CM)
25
ADET
33
FARE ZEHİRİ
10
ADET
34
ÇÖP POŞETİ BATTAL BOY
30
KG
35
ÇÖP POŞETİ ORTA BOY
30
KG
36
ÇÖP POŞETİ KÜÇÜK BOY
10
KG
37
CAM TEMİZLİK BEZİ ( FİBER )
150
ADET
38
TEMİZLİK BEZİ
60
KG
39
KROM YÜZEY TEMİZLEYİCİ
12
ADET
40
HALI YIKAMA MAKİNA DETERJANI
10
KG
41
BULAŞIK ELDİVENİ
10
ÇİFT
42
DEZENFEKTE ELDİVENİ (100'LÜ)
50
KUTU
43
POŞET ELDİVEN (50'Lİ)
100
PAKET
44
UZATMA
5
ADET
45
LAVABO POMPASI (ORTA BOY)
10
ADET
46
LAVABO POMPASI (BÜYÜK BOY)
10
ADET
47
HALI FIRÇASI
5
ADET
48
SU HORTUMU
100
METRE
49
ASETON
50
KG
50
HAKEMİ YAPIŞTIRICI
50
KG
51
AHŞAP KORUYUCU
45
KG
52
AHŞAP PARLATICI
45
KG
53
SIVACI SÜNGERİ (12'Lİ)
10
PAKET
olarak belirtildiği tespit edilmiştir.
Başvuru konusu ihalede idare tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli Sedat Balcı İnş. Taah. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği anlaşılmıştır. İdare tarafından aşırı düşük teklif talep yazısı kapsamında personel ücreti ile malzeme maliyetinin açıklanmasının talep edildiği tespit edilmiş olup ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu görülmüştür.
Söz konusu ihalede ihale üzerinde bırakılan istekli Sedat Balcı İnş. Taah. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi kapsamında 12 personelin yol, yemek ve giyim bedeli dahil işçilik maliyeti için 206.907,72 TL, malzeme gideri için 26.876,28 TL olmak üzere toplam 233.784,00 TL teklif fiyatı sunduğu tespit edilmiştir.
İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklifin ayrıntılı dökümünün gösterildiği ayrıntılı üst yazı, maliyet analiz tablosu, KİK işçilik hesaplama modülü, malzeme giderleri için Akkaya Day. Tük. Mal. İnş. Turz. Akaryakıt İth. İhr. Alet. San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınan proforma fatura, giyim giderleri için Ketaş Teks. Dok. Gıda Ulus. Taş.San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınan proforma fatura, yemek bedelini tevsiken Hüsamettin Demir’den alınan proforma fatura, personel servisleri için SEHA Teknik TurtaşTurz. Nak. İnş. Müt. Hiz. ve San. Tic. Ltd. Şti.nden alınan proforma fatura sunmuştur.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
(2) İhale komisyonu;
a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen işin özgünlüğü,
hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.
(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.
(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü bulunmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde ise “…
79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,
b. Fiyat teklifleri,
…
79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;
a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,
b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,
altında olamaz.
Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir…”açıklamalarına yer verilmiştir.
İhale üzerinde bırakılan isteklinin malzeme gideri için 26.876,28 TL öngördüğü, söz konusu bedeli tevsiken maliyete dayalı olarak düzenlenmiş proforma fatura sunduğu, proforma faturada yer alan temizlik malzemelerinin sayı ve türlerinin Teknik Şartname’de belirtilen temizlik malzemesi listesi ile uyumlu olduğu ve proforma faturanın mevzuat uygun olarak düzenlendiği görülmüştür.
İhale dokümanında personelin yemek ihtiyacının isteklilerce ayni olarak karşılanacağı belirtilmiştir. İdari Şartname’de yer alan “25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri: Yemek yardımının ayni olarak yapılması esastır. Bunun mümkün olmadığı durumda ücretle birlikte ödenecektir. yol gideri ücretle birlikte ödenecektir. Giyecek yardımı ayni olarak yapılacaktır Bu ödemeler Aylık 22 iş günü üzerinden yapılacaktır..” düzenlemesi yer aldığından anılan düzenleme gereği yüklenicinin personelin yemek ihtiyacını ayni olarak karşılayacağı anlaşılmıştır. Bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan isteklinin günlük 2,5 TL üzerinden aylık (22 gün) 55 TL yemek bedeli öngördüğü, söz konusu gideri tevsiken de Hüsamettin Demir tarafından düzenlenen ve toplam bedeli 7.920,00 TL olan proforma fatura sunduğu, proforma faturalarda yer alan açıklamaların maliyetler üzerinden yapıldığı tespit edilmiştir. Söz konusu durumda işçilere sağlanacak yemek hizmetinin içerisinde işçilik gideri barındırdığı bu nedenle yapılacak açıklamanın fiyat teklifi ile veya satışlar üzerinden düzenlenmiş bir proforma fatura ile yapılabileceği, bu nedenle ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.
Öte yandan personelin taşınmasına ilişkin olarak İdari Şartname’de “yol gideri ücretle birlikte ödenecektir” şeklinde düzenlemenin yer almakla birlikte, herhangi bir yol bedeli belirtilmediği için yol bedelinin ayni olarak karşılanacağının kabul edilmesi gerekmektedir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin yol bedelini göstermek üzere EHA Turz. Nak. İnş. Müt. Hiz. ve San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen ve toplam bedeli 9.504,00 TL olan proforma fatura sunduğu, proforma faturanın maliyete dayalı olarak düzenlendiği tespit edilmiştir. Söz konusu durumda personelin yol ihtiyacının karşılanması için sağlanacak servis hizmetinin içerisinde işçilik giderinin bulunduğu, yapılacak açıklamanın fiyat teklifi ile veya satışlar üzerinden düzenlenmiş bir proforma fatura ile yapılabileceğinden hareketle ihale üzerinde bırakılan isteklinin yol bedeline ilişkin açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.
Diğer yandan fare zehrinin Teknik Şartname’deki temizlik malzemeleri listesinde yer aldığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin temizlik malzemelerini maliyetini tevsiken Akkaya Day. Tük. Mal. İnş. Turz. Akaryakıt İth. İhr. Alet. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen proforma faturayı sunduğu, ilgili proforma faturanın fare zehrini de içerdiği, söz konusu proforma faturayı düzenleyen şirketin faaliyet sahası içerisinde dayanıklı tüketim mallarının bulunduğu, bu durumun şirket unvanı, noter tasdikli tescil talepnamesi ve yine noter tasdikli karar defteri ile de doğrulandığı tespit edilmiş olup ihale üzerinde bırakılan isteklinin fare zehrini tevsiken sunduğu proforma faturanın ilgili alanda faaliyet gösteren şirketten edinildiği tespit edilmiştir.
Diğer taraftan söz konusu ihalede kapsamında, ihale dokümanı içeriğinde ilaçlama hizmetine yönelik herhangi bir ayrıntıya yer verilmediği, ayrıca aşırı düşük teklif sorgulama yazısında da idare tarafından bahse konu gider kalemine ilişkin bir açıklamanın talep edilmediği görülmüş olup ihale üzerinde bırakılan isteklinin de sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasında ilaçlama gideri için herhangi bir açıklamada bulunmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat düzenlemeleri ve aktarılan açıklamalar çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin yemek ve yol giderine ilişkin sunduğu maliyete dayalı olarak düzenlenmiş proforma faturaların, anılan iş maliyet kalemlerinin işçilik içerdiği gerekçesiyle kullanılamayacağı anlaşıldığından anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması mevzuata uygun bulunmamıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
Yapılan inceleme neticesinde söz konusu ihalede karsız yaklaşık maliyet 256.797,48 TL olarak hesaplanmıştır. Bu kapsamda bahse konu ihalede sundukları teklif fiyatı bu tutarın altında olduğu görülen Emre Hizmet Org. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Akel Hiz. Tem. İnş. Taah. Taş. Otom. Turz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti., Yılda Özel Eğt. Taş. ve Tem. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. ile Selge Sos. Hiz. Per. Hiz. Sağ. Tem. Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerekmektedir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmadığı anlaşılan ihale üzerinde bırakılan istekli Sedat Balcı İnş. Taah. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, sundukları teklif fiyatları karsız yaklaşık maliyet olan 256.797,48 TL’nin altında olan Emre Hizmet Org. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Akel Hiz. Tem. İnş. Taah. Taş.Otom. Turz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti., Yılda Özel Eğt. Taş. ve Tem. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. ile Selge Sos. Hiz. Per. Hiz. Sağ. Tem. Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)