AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KAYITTAN DÜŞÜRÜLME KARARI
Başvuru no. 4401/09 ve 3816/10
Mehmet Nuri KARA / Türkiye ve Cemil İBİN / Türkiye
(ekte bulunan tabloya bakınız)
Başkan
Branko Lubarda,
Hâkimler
Carlo Ranzoni,
Pauliine Koskelo,
ve Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Viktoriya Maradudina’nın katılımıyla 25 Mart 2021 tarihinde Komite hâlinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
Ekte bulunan tabloda gösterilen çeşitli tarihlerde yapılan yukarıdaki başvuruları göz önüne alarak,
Davaların dostane çözümünü kabul eden resmi deklarasyonları dikkate alarak,
Gerçekleştirilen müzakerelerin sonucunda aşağıdaki kararı vermiştir:
OLAYLAR VE USUL
Başvuranlarla ilgili bilgiler ekteki tabloda yer almaktadır.
Somut başvurular Batman’da 3 Mayıs 2004 tarihinde bir petrol rafinerisindeki sızıntı sebebiyle meydana gelen büyük bir yer altı patlaması neticesinde başvuranların mülklerinde meydana gelen hasar ile ilgilidir.
Birinci başvuran (başvuru no. 4401/09) esas olarak yerel mahkemelerin petrol sızıntısı nedeniyle oluşan zarara ilişkin tazminat taleplerini reddederken yeterli gerekçeler sunmaması nedeniyle Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi uyarınca adil yargılanma hakkının ihlal edildiğinden ve sızıntı sonucu 1 No’lu Protokol’ün 1. maddesi uyarınca mülkiyet hakkının ihlal edilmesinden şikâyetçi olmuştur. İkinci başvuran (başvuru no. 3816/10) ise esas olarak Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi kapsamında süre sınırı kurallarının yanlış uygulandığı iddiasıyla tazminat talep etmek için hukuk mahkemelerine erişiminin olmayışına ve sızıntı nedeniyle 1 No’lu Protokol’ün 1. maddesi uyarınca mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkin şikâyette bulunmuştur.
Başvuranların Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi ile Sözleşme’ye Ek 1 No’lu Protokol’ün 1. maddesi kapsamındaki şikâyetleri Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmiştir.
Hükümet, taahhütlü posta ile gönderilen 5 Şubat 2020 tarihli yazı ile başvuran Cemil İbin’in (başvuru no. 3816/10) 15 Haziran 2012 tarihinde vefat ettiğini Mahkemeye bildirmiştir. Başvuranın temsilcisi, 27 Mayıs 2020 tarihinde, mirasçıların başvuruyu sürdürme isteğini Mahkemeye bildirmiş ve mirasçılık belgeleri ile yetki belgelerini sunmuştur.
Mahkeme, taraflarca imzalanmış dostane çözüm deklarasyonlarını almıştır. Bu kapsamda, 4401/09 numaralı başvurunun sahibi ile 3816/10 numaralı başvurunun sahibinin mirasçıları, Hükümetin kendilerine ekli tabloda detayları bulunan miktarları ödemeye yönelik taahhüdü karşısında, bu başvurulara konu olaylar bakımından Türkiye aleyhine artık talepte bulunmaktan feragat etmeyi kabul etmişlerdir. Söz konusu meblağlar, ödeme tarihinde geçerli olan döviz kuru üzerinden davalı Devletin para birimine çevrilecek ve Mahkeme tarafından kabul edilen kararının tebliğini müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Söz konusu meblağların belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda Hükümet, bahsi geçen sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödeme gününe kadar geçen sürede yukarıda bahsedilen miktarlara Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden basit faiz ödemeyi taahhüt etmiştir.
Bu ödeme, davanın nihai çözümünü teşkil edecektir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Mahkeme, başvuruların konuları bakımından benzer olduklarını göz önünde bulundurarak bunları tek bir kararda müştereken incelemeyi uygun görmektedir.
Mahkeme, Cemil İbin’in ölümünü ve mirasçılarının (aşağıda ekli tabloda belirtildiği üzere) başvuranın başlattığı yargılamaları sürdürme isteğini dikkate almaktadır. Cemil İbin’in mirasçılarının başvuranın yerine somut yargılamaları devam ettirmeye haklarının olduğunu tespit etmektedir.
Mahkeme, taraflar arasında ulaşılan dostane çözümü dikkate almaktadır. Mahkeme, çözümün temelinde, Sözleşme ve Protokolleri kapsamında tanımlanan insan haklarına saygı ilkesinin yer aldığı ve başvuruların incelenmeye devam edilmesini haklı kılacak herhangi bir neden bulunmadığı kanısındadır.
Bu nedenle, davaların kayıttan düşürülmesini uygun bulmuştur.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Başvuruların birleştirilmesine;
Cemil İbin’in mirasçılarının (aşağıda ekli tabloda belirtildiği üzere) başvuran yerine yargılamaları sürdürme haklarının olduğuna;
Başvuruların Sözleşme’nin 39. maddesi uyarınca kayıttan düşürülmesine karar vermiştir.
İşbu karar, İngilizce dilinde düzenlenmiş olup, 15 Nisan 2021 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.
Viktoriya Maradudina Branko Lubarda
Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Başkan
EK
Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi ve Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesi kapsamında şikâyetleri konu alan başvurular
Sıra No.
Başvuru no.
Başvuru tarihi
Başvuranın adı
Doğum Yılı
Avukatın adı ve görev yaptığı yer
Hükümetin deklarasyonunun Mahkemeye tebliğ edildiği tarih
Başvuranın deklarasyonunun Mahkemeye tebliğ edildiği tarih
Maddi ve manevi tazminat ve masraf ve giderleri karşılamak üzere ödenecek miktarlar
(avro cinsinden)[1]
4401/09
14.01.2009
Mehmet Nuri KARA
1936
Erken Mehmet Masum
Batman
13.01.2021
12.02.2021
başvurana 9.000 ödeme
3816/10
17.12.2009
Cemil İBİN
1934
15.06.2012 tarihinde vefat etmiştir.
Mirasçıları:
Gülistan İbin (1946)
Veysi İbin (1969)
Mehmet Mehdi İbin (1970)
Mehmet Ali İbin (1970)
Mahmut İbin (1972)
Mustafa İbin (1974)
Necmeddin İbin (1976)
Metin İbin (1980)
Nurcan Özbey (1985)
Yusuf İbin (1990)
Çakan Abdulhamit
Batman
29.01.2021
04.01.2021
başvuranın mirasçılarına müştereken 10.000
ödeme
[1] Başvuranlara yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmak üzere
Full & Egal Universal Law Academy