Αριθ. C 333/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 9.12.83
II
(Προπαρασκευαστικές πράξεις)
ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τις άδειες γονέων και τις άδειες για
οικογενειακούς λόγους
COM(83) 866 τελικό
(Υποβληθείσα από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στις 24 Νοεμβρίου 1983)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,
Έχοντας υπόψη:
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής
Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 100,
την πρόταση της Επιτροπής,
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,
Εκτιμώντας:
ότι η Επιτροπή, στην ανακοίνωση της προς το Συμβούλιο
της 9ης Δεκεμβρίου 1981 για ένα νέο πρόγραμμα δράσης
της Κοινότητας σχετικά με την προώθηση της ισότητας
ευκαιριών για τις γυναίκες 1982-1985 Ο, προέβλεψε
δράση για την προώθηση των αδειών γονέων και των
αδειών για οικογενειακούς λόγους*
ότι το Συμβούλιο, στο ψήφισμα της 12ης Ιουλίου 1982
σχετικά με την προώθηση της ισότητας ευκαιριών για τις
γυναίκες (2), ενέκρινε τους γενικούς στόχους της ανα
κοίνωσης της Επιτροπής και εξέφρασε τη βούληση του
να εφαρμόσει τα κατάλληλα μέτρα για την υλοποίηση
αυτών των στόχων
ότι οι εθνικές διατάξεις στο θέμα των αδειών γονέων και
των αδειών για οικογενειακούς λόγους παρουσιάζουν
από κράτος μέλος σε κράτος μέλος μη αμελητέες δια
φορές που είναι δυνατόν να παραβλάψουν την αρμονική
λειτουργία της κοινής αγοράς* ότι πρέπει να αντιμετωπι
στεί το θέμα αυτό με προσέγγιση των νομοθεσιών με
στόχο την πρόοδο κατά την έννοια του άρθρου 117 της
συνθήκης, υπό όρους ικανούς να βελτιώσουν τους όρους
διαβίωσης και εργασίας του εργατικού δυναμικού*
ότι είναι αναγκαίο να εξασφαλιστεί στον τομέα αυτό η
τήρηση των αρχών της ίσης μεταχείρισης όπως καθορί
ζονται στην οδηγία 76/207/ΕΟΚ του Συμβουλίου της
9ης Φεβρουαρίου 1976 περί της εφαρμογής της αρχής
της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών όσον αφορά
την πρόσβαση σε αποσχόληση, την επαγγελματική εκπαί
δευση και προώθηση και τις συνθήκες εργασίας (3),
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:
ΤΜΗΜΑ 1
Γενικές διατάξεις
Άρθρο 1
Για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, νοούνται ως:
Άόεια γονέων: το δικαίωμα άδειας ορισμένης διάρκειας
που χορηγείται στους μισθωτούς, πατέρες ή μητέρες,
περιλαμβανομένου και του προσωπικού που υπάγεται
στο δημόσιο τομέα, με την ευκαρία της γέννησης παι
διού, κατά τη διάρκεια περιόδου μετά τη λήξη της άδειας
μητρότητας, ή στους εργαζόμενους, όπως αυτοί ορί
ζονται παραπάνω, με την ευκαιρία της υιοθεσίας παι
διού, κατά τη διάρκεια περιόδου μετά την υποδοχή του
παιδιού στη θετή οικογένεια, άδεια κατά τη διάρκεια της
οποίας ο δικαιούχος αναλαμβάνει την ευθύνη της φρο
ντίδας του παιδιού.
Άόειες για οικογενειακούς λόγους: το δικαίωμα αδειών
σύντομης διάρκειας που χορηγούνται, για επιτακτικούς
οικογενειακούς λόγους, στους εργαζόμενους που έχουν
οικογενειακές ευθύνες.
Άρθρο 2
1. Η παρούσα οδηγία έχει ως σκοπό να εξασφαλίσει
στους εργαζόμενους το δικαίωμα άδειας γονέων και
άδειας για οικογενειακούς λόγους, με εναρμονισμένους
όρους στα κράτη μέλη.
2. Οι διατάξεις για την εφαρμογή της παρούσας οδη
γίας εξασφαλίζουν την απουσία κάθε διάκρισης που
βασίζεται στο φύλο είτε άμεσα είτε έμμεσα, σε συσχε
τισμό ιδίως με την έγγαμη ή οικογενειακή κατάσταση.
(') COM(81) 758 τελικό.
Ο ΕΕ αριθ. C 186 της 21. 7.1983, σ. 3. (J) ΕΕ αριθ. L 39 της 14. 2.1976, σ. 40.
9.12.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 333/7
3. Η παρούσα οδηγία δεν θίγει τις διατάξεις βάσει των
οποίων χορηγείται στον πατέρα άδεια πατρότητας με
την ευκαιρία της γέννησης παιδιού.
'ΑρΦρο3
1. Το δικαίωμα άδειας γονέων και αδειών για οικογε
νειακούς λόγους εφαρμόζεται σε όλους τους μισθωτούς,
περιλαμβανομένου και του προσωπικού που υπάγεται
στο δημόσιο τομέα.
2. Οι εργαζόμενοι κατά μερική αποσχόληση έχουν
δικαίωμα αδειών γονέων και αδειών για οικογενειακούς
λόγους. Κάθε χορηγούμενη αποζημίωση ή εξομοιούμενη
περίοδος ασφάλισης υπολογίζεται επί της ίδιας βάσης με
αυτή των εργαζομένων κατά πλήρη αποσχόληση που
βρίσκονται στην ίδια κατάσταση.
ΤΜΗΜΑ 2
Οι άδειες γονέων
Άρ#ρο4
1. Άδεια γονέων χορηγείται για να δοθεί σε ένα
γονέα που ασκεί επαγγελματική δραστηριότητα η δυνα
τότητα να παραμείνει στο σπίτι για να ασχοληθεί μόνον
ή κυρίως με το παιδί του.
2. Η άδεια γονέων αποτελεί δικαίωμα και όχι υπο
χρέωση. Χορηγείται στον εργαζόμενο γονέα μετά από
αίτηση, με την επιφύλαξη των εξής διατάξεων:
— οι εργαζόμενοι πρέπει να κοινοποιούν εγκαίρως στον
εργοδότη τους την πρόθεση τους να λάβουν άδεια
γονέων,
— οι εργαζόμενοι πρέπει να κοινοποιούν εγκαίρως στον
εργοδότη τους την πρόθεση τους να επιστρέψουν
στην εργασία τους κατά τη λήξη της άδειας γονέων,
— οι απαιτούμενες προθεσμίες δεν μπορούν σε καμία
περίπτωση να υπερβαίνουν τους δύο μήνες.
3. Η άδεια γονέων την οποία δικαιούνται οι εργαζό
μενοι έχει ελάχιστη διάρκεια τριών μηνών.
4. Η διάρκεια της άδειας γονέων μπορεί να παρατεί
νεται για το μόνο γονέα στην περίπτωση των μονογε-
νικών οικογενειών ή για καθένα από τους γονείς στην
περίπτωση μειονεκτούντος παιδιού που ζει στο σπίτι
τους.
5. Το δικαίωμα άδειας γονέων παύει όταν το παιδί
φθάνει στην ηλικία των δύο ετών, ή των πέντε ετών σε
περίπτωση μειονεκτούντος παιδιού που ζει στο σπίτι του
δικαιούχου γονέα.
6. Το δικαίωμα άδειας γονέων ενός εργαζόμενου δεν
είναι μεταβιβάσιμο.
Άρ&ρο 5
1. Η άδεια γονέων χορηγείται με τη μορφή συνεχούς
περιόδου πλήρους άδειας ή, μετά από συμφωνία του σχε
τικού γονέα και του εργοδότη, μερικής άδειας, οπότε η
περίοδος κατά την οποία λαμβάνεται η άδεια επιμηκύ
νεται κατ' αναλογία.
2. Η άδεια γονέων μπορεί να λαμβάνεται εν μέρει
μόνον στην περίπτωση αυτή παύει να υφίσταται το
δικαίωμα για το υπόλοιπο τμήμα.
3. Η άδεια γονέων μπορεί να εξαρτάται από τη
συμπλήρωση χρόνου αρχαιότητας στην υπηρεσία ή την
εργασία, ο οποίος δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να
υπερβαίνει το έτος.
4. Η άδεια γονέων αναστέλλεται σε περίπτωση ασθε
νείας του αδειούχου γονέα, μέσα στα όρια που ορίζονται
στο άρθρο 4 παράγραφος 5.
5. Κατά τη διάρκεια των αδειών γονέων και των
αδειών για οικογενειακούς λόγους, τα δικαιώματα που
έχουν κτηθεί ή βρίσκονται στο στάδιο της κτήσης, δια
τηρούνται.
6. Οι περίοδοι αδειών γονέων εξομοιώνονται κατά τον
ίδιο τρόπο με τις περιόδους αδειών μητρότητας, με περιό
δους ασφάλισης όσον αφορά τους κινδύνους ασθένειας,
ανεργίας, αναπηρίας και γήρατος.
7. Κατά τη λήξη των αδειών, ο εργαζόμενος έχει την
εγγύηση ότι θα επανέλθει στην εργασία του ή σε ισοδύ
ναμη εργασία.
'Αρ&ρο6
1. Κατά τη διάρκεια της άδειας γονέων, οι εργαζό
μενοι δύνανται να λαμβάνουν επίδομα άδειας γονέων.
2. Το επίδομα αυτό πρέπει να καταβάλλεται από τα
δημόσια κεφάλαια, περιλαμβανομένων και των κεφα
λαίων της κοινωνικής ασφάλισης.
Άρ&ρο 7
Οι διατάξεις που περιορίζουν την προσφυγή στην πρό
σκαιρη απασχόληση δεν εμποδίζουν τους εργοδότες να
αντικαθιστούν τους εργαζόμενους που απουσιάζουν
λόγω άδειας γονέων.
ΤΜΗΜΑ 3
Οι άδειες για οικογενειακούς λογούς
Άρΰρο 8
1. Οι εργαζόμενοι έχουν δικαίωμα αδειών ελάχιστης
ετήσιας διάρκειας, για επιτακτικούς οικογενειακούς
λόγους, που καθορίζεται από τα κράτη μέλη.
2. Θεωρούνται ως επιτακτικοί οικογενειακοί λόγοι,
ιδίως:
— η ασθένεια συζύγου,
— ο θάνατος στενού συγγενούς,
Αριθ. C 333/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 9.12.83
— ο γάμος παιδιού,
— η ασθένεια παιδιού ή προσώπου που φροντίζει το
παιδί.
3. Η διάρκεια της άδειας που αναφέρεται στην παρά
γραφο 1 μπορεί να παραταθεί όταν:
— ο δικαιούχος είναι υπεύθυνος για μια μονογονική
οικογένεια,
— ο δικαιούχος έχει τρία ή περισσότερα παιδιά που
ζουν στο σπίτι του και έχουν ηλικία κατώτερη ενός
ορίου που θα καθοριστεί.
4. Οι περίοδοι αδειών για οικογενειακούς λόγους εξο
μοιώνονται με άδειες μετ' αποδοχών όσον αφορά την
αμοιβή, τις εισφορές και παροχές της κοινωνικής ασφά
λισης καθώς και τα δικαιώματα συντάξεων.
ΤΜΗΜΑ 4
Τελικές διατάξεις
Άρ#ρο 9
Τα κράτη μέλη εισάγουν στην εσωτερική τους έννομη
τάξη τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να καταστεί
δυνατόν σε κάθε πρόσωπο που θεωρεί ότι θίγεται από τη
μη εφαρμογή της παρούσας οδηγίας να διεκδικεί τα
δικαιώματα του διά της δικαστικής οδού, αφού ενδεχο
μένως προσφύγει σε άλλα αρμόδια όργανα.
Άρΰ'ρο 10
Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για την
προστασία των εργαζόμενων από την απόλυση εκ
μέρους του εργοδότη, λόγω των διαβημάτων του εργαζό
μενου με σκοπό να επιτύχει την εφαρμογή των διατά
ξεων της παρούσας οδηγίας.
'Αρ&ρο 11
Η παρούσα οδηγία γνωστοποιείται στους εργοδότες και
στους εργαζόμενους εκ μέρους των κρατών μελών, που
τονίζουν ιδιαίτερα ότι οι άδειες γονέων και οι άδειες για
οικογενειακούς λόγους προορίζονται για τους εργαζόμε
νους γονείς και των δύο φύλων.
Άρΰρο 12
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις νομοθετικές,
κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι ανα
γκαίες για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία
και να τη θέσουν σε εφαρμογή το αργότερο στις
0).
2. Τα κράτη μέλη καταργούν ή τροποποιούν τις νομο
θετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι
αντίθετες προς την παρούσα οδηγία και λαμβάνουν τα
αναγκαία μέτρα ώστε να καταργηθούν ή να τροποποιη
θούν οι αντίθετες διατάξεις που περιλαμβάνονται στις
συλλογικές συμβάσεις ή στις ατομικές συμβάσεις εργα
σίας, καθώς και στους εσωτερικούς κανονισμούς των
επιχειρήσεων.
3. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή
για τα μέτρα που έλαβαν προκειμένου να συμμορφωθούν
προς την παρούσα οδηγία.
4. Τα κράτη μέλη βεβαιώνονται για την ύπαρξη αποτε
λεσματικών μέσων ώστε να ελέγχεται η τήρηση των
μέτρων εφαρμογής της οδηγίας και ιδιαίτερα της αρχής
της ίσης μεταχείρισης των εργαζομένων ανδρών και
γυναικών.
Άρΰρο 13
1. Το αργότερο στις (2), τα κράτη μέλη διαβιβά
ζουν στην Επιτροπή όλα τα χρήσιμα στοιχεία που θα της
επιτρέψουν να συντάξει και να υποβάλει στο Συμβούλιο
και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκθεση σχετική με την
εφαρμογή της οδηγίας αυτής.
2. Το αργότερο στις (2) και στη συνέχεια κάθε
τρία έτη, τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή
πληροφορίες σχετικά με την επιτευχθείσα πρόοδο όσον
αφορά την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας και τις δια
μορφωθείσες τάσεις κατά τη χρησιμοποίηση των διατά
ξεων που περιέχει καθώς και με την εξέλιξη του δικτύου
δημόσιων εγκαταστάσεων και υπηρεσιών για τη φρο
ντίδα των παιδιών, ώστε να είναι σε θέση η Επιτροπή να
συντάσσει έκθεση προς το Συμβούλιο κάθε τρία έτη.
Άρ&ρο 14
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.
(') Η ημερομηνία είναι η λήξη της προθεσμίας των δύο ετών
μετά την κοινοποίηση.
(2) Η ημερομηνία είναι η λήξη της προθεσμίας των τριών ετών
μετά την κοινοποίηση.
Full & Egal Universal Law Academy