T.C.
KARŞIYAKA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACILAR: 1-...
2-...
VEKİLLERİ: ...
DAVALI : ...
VEKİLİ: ...
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 24/07/2020
KARAR TARİHİ: 27/05/2021
KARARIN YAZILDIĞI
TARİH: 10/06/2021
Davacı vekili tarafından verilen dilekçe ile açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
İSTEK :
Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı .... Ltd. Şti.'nin, ...distribütörü olan ...Ltd. Şti.'den mal satın aldığını, satılan malların ve mal satışına dair faturaların düzenli olarak kesildiğini ve davalıya teslim edildiğini, düzenlenen faturalara konu borcun 75.368,47 TL tutarındaki bakiyesinin ödenmediğini, ...Limited Şirketi'nin davalı şirket nezdinde mevcut olan 75.368,47 TL alacağını, işlemiş ve işleyecek faizi ve tüm ferileri ile birlikte, her türlü talep ve dava hakkını kapsar biçimde, 22.08.2019 tarihinde karşılıksız olarak iştirak halinde müvekkilleri temlik alanlar ...ve ...’a gayrikabili rücu olarak devir ve temlik ettiğini, söz konusu alacağın temlik alındığı hususunun davalı tarafa Karşıyaka .... Noterliğinden gönderilen ...tarihli ...yevmiye nolu ihtarname ile bildirildiğini, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 iş günü içinde borcun müvekkillerine ödenmesi aksi halde icrai yollara başvurulacağının ihtar edildiğini, verilen sürede borcun ödenmemesi üzerine davalı şirket hakkında Karşıyaka .... İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyasıyla temlik eden şirketin fatura alacağından doğan ve müvekkillerine temlik edilen alacağa dayalı; 75.368,47 TL asıl alacak ve 4.580,96 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 79.368,47 TL'nin tahsili amacıyla takip yapıldığını, davalının 02.01.2020 tarihinde borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, açıklanan nedenlerle; davalının Karşıyaka .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra dosyasına yaptığı haksız ve kötüniyetli itirazının iptaline ve takibin devamına, kötüniyetli itiraz nedeniyle asıl alacak olan 75.368,47 TL'nin %20’sinden aşağı olmamak üzere uygun bir tazminatın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkili şirket aleyhine yapılan icra takibinde takip dayanağı cari hesap olmasına rağmen itirazın iptali davasının fatura alacağı olarak açıldığını, davacının icra takibindeki cari hesap olan takip dayanağını, davada fatura alacağı olarak değiştirmesine muvafakat etmediklerini, açılmış olan icra takibinde ve takip dayanağı belgelerde hiçbir şekilde fatura bulunmadığını, cari hesap alacağını ispat yükünün davacıda olduğunu, cari hesap gereği müvekkilinin borcunun muaccel olmadığını, alacağı temlik eden ...A.Ş'nin, ...AŞ'nin distribütörü olduğunu, müvekkili şirketin, ...A.Ş ile herhangi bir sözleşmesi olmayıp, ...A.Ş ile iş anlaşması olduğunu, müvekkilinin ...A.Ş ile olan anlaşması gereği ...A.Ş de 100.000,00 carisi, yani kredisi bulunduğunu, bu nedenle henüz 100.000,00 TL olmadan bu alacağın talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, bildirerek davanın reddi ve %20 kötüniyet tazminatının tahsiline karar verilmesini savunmuştur.
GEREKÇE VE HÜKÜM :
Taraflar delillerini ve belgelerini ibraz etmişler, Karşıyaka .... İcra Müdürlüğü’nün ...Esas dosya örneği celbedilmiş, davacıların halefi olduğu dava dışı ...Ltd. Şti'ne ait ticari defter kayıt ve belgeler incelenmek suretiyle muhasebe uzmanı ...imzalı ...havale tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Dava, İİK nun 67 vd., TTK'nun 23. maddesi yollamasıyla TBK'nun 207 vd. ile 183 vd. madde hükümlerine göre açılmış, alacağın temliki sözleşmesine konu mal bedelinin tahsiline ilişkin icra takibine vaki itirazın iptali isteminden ibarettir.
...Limited Şirketi ve davacılar arasında, davalı şirket nezdinde bulunduğu iddia edilen 75.368,47 TL alacağın fer'ileri ile birlikte devri konusunda 22.08.2019 tarihinde devir ve temlik sözleşmesi yapıldığının iddia edildiği; Karşıyaka .... İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyası ile davacı-alacaklı vekili tarafından davalı-borçlu aleyhine 18.12.2019 tarihinde, 75.368,47 TL asıl alacak, 4.580,96 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 79.949,43TL alacağın reeskont avans faizi ile birlikte tahsili yönünde takip açıldığı, ödeme emrinin tebliğ evrakının icra dosyası uyap ortamına aktarılmadığı, davalı-borçlunun vekili aracılığıyla verdiği 02.01.2020 Uyap tanzim tarihli borca itiraz dilekçesi üzerine takibin durduğu, iş bu davanın 1 yıllık yasal süre içerisinde açıldığı; dava şartı arabuluculuk son tutanağının 03/02/2020 tarihinde düzenlendiği hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık ve çözülmesi gereken sorun: Davacıların halefi olduğu iddia edilen ...Tic. Ltd. Şti ile davalı şirket arasında ticari ilişkinin gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmiş ise ticari ilişkinin açık hesap şeklinde mi yoksa cari hesap şeklinde mi yürütüldüğü, ticari ilişki mevcut ise iddia edilen alacağın devri tarihi itibariyle dava dışı ...firmasının davalıdan bakiye ürün bedeli alacağının bulunup bulunmadığı, var ise tutarının ne kadar olduğu, icra takibinden önce davalının temerrüde düşürülüp düşürülmediği, düşürülmüş ise işlemiş faiz tutarının ne kadar olduğu noktalarındadır.
TBK'nun 207.maddesi gereğince, satım akdinde satıcının asıl borcu malı alıya teslim ve mülkiyeti ona geçirmektir. Alıcının borcu ise, semeni yani malın bedelini ödemektir.
Kanun, sözleşme veya işin niteliği engel olmadıkça alacaklı, borçlunun rızasını aramaksızın alacağını üçüncü bir kişiye devredebilir (TBK m.183/1). Böylece temlik sözleşmesine konu alacaktan dolayı devralan devredenin halefi olur.
Esas itibariyle ticari davalarda geçerli olan ticari delil sistemi gereğince, tarafların iddialarını ve savunmalarını "ticari defterler" ile ispat etmeleri mümkündür. Ancak, ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK m.222).
Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve geçerli mazeret göstermez ise, mahkeme duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir (HMK m.220/3).
İki kişinin herhangi bir hukuki sebep veya ilişkiden doğan alacaklarını teker teker ve ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vazgeçip bunları kalem kalem alacak ve borç şekline çevirerek hesabın kesilmesinden sonra çıkacak artan tutarı isteyebileceklerine ilişkin sözleşme cari hesap sözleşmesidir. Bu sözleşme yazılı yapılmadıkça geçerli olmaz (TTK m.89).
İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (HMK m.190/1)
Maddi ve hukuki olgular ışığında olaya dönüldüğünde:
Alacağın temlik sözleşmesine konu mal satımı ile ilgili olarak davalı şirket ve alacağı devreden dava dışı şirket arasında TTK'nun 89.madde hükmünde açıklanan unsurları içeren yazılı bir sözleşmenin sunulamadığı, dolayısıyla sözü edilen alıcı ve satıcı arasındaki ticari ilişkinin cari hesap şeklinde değil uygulamada sıkça rastlanılan açık hesap şeklinde yürütüldüğü, bu yöne ilişkin savunmanın yersiz olduğu anlaşılmıştır.
Buradan hareketle, davacıların halefi olduğu .... Ltd. Şti ile davalı şirket arasında 2018 yılından itibaren ticari ilişkinin kurulduğu, dava dışı şirketin davalı şirket aleyhine 2018 yılında 81.123,32 TL toplam tutarlı 26 adet fatura düzenlediği, davalı tarafından 6 ayrı ödeme ile 24.374,78 TL tutarında ödeme ile bir adet 1.550,00 TL tutarında iade faturası düzenlediği, dava dışı şirketin davalıdan 2018 yılı sonu itibariyle 55.200,54 TL alacaklı göründüğü; yine dava dışı şirketin davalıya 2018 yılında 460.798,59 TL toplam tutarlı 170 adet fatura düzenlediği, dava dışı şirket tarafından 18/03/2019 tarihinde ...aracılığıyla davalı şirket hesabına 116.783,00 TL havale yapıldığı, 98 ayrı ödeme ile 33.703,55 TL tutarında ödeme yapıldığı, 13 ayrı toplam 221.298,22 TL tutarında fatura tanzim edildiği, 6 adet 2.412,54 TL tutarında iade faturası düzenlediği, dava dışı şirketin davalıdan 2019 yılı sonu itibariyle 2018 yılından devreden alacak ile birlikte (55.200,54 TL + 460.798,59 TL + 116.783,00 TL - 333.703,55 TL - 221.298,22 TL - 2.412,50 TL =) 75.367,86 TL alacaklı göründüğü; yukarıda belirtilen fatura içeriği ürünlerin dava dışı şirket tarafından davalıya teslim edildiği, banka aracılığıyla ödemenin yapıldığı, buna rağmen hesaplanan 75.367,86 TL bakiye mal bedeli alacağının davalı şirket tarafından dava dışı şirkete ödenmediği, belirlenen 75.367,86 TL alacağı da kapsar şekilde 75.368,47 TL tutarın dava dışı şirket tarafından davacılara 22/08/2019 tarihli sözleşme ile temlik edildiği, davacıların dava dışı şirketin yerine geçtiği ve temlik sözleşmesine dayanarak dava dışı şirketin davalı şirkette bulunan 75.367,86 TL bakiye mal bedeli alacağını ve temerrüt faizini talep etme hakkının bulunduğu tüm dosya içeriği ve deliller, özellikle dava dışı .... Ltd. Şti'ne ait ticari defter kayıtlar ve belgeler, BA-BS formları, davalı tarafın ticari defter kayıt ve belgelerini ibraz etmemesi durumu ve bilirkişi raporu ile anlaşılmıştır.
Bu bağlamda, davalıya 14/11/2019 tarihinde tebliğ edilen ve 3 iş günü atıfet mehli tanınan Karşıyaka .... Noterliği'nin ...tarih ve ...yevmiye sayılı ihtarnamesi ile davalının 19/11/2019 tarihinde temerrüde düştüğü ve bu tarihten icra takip tarihi 18/12/2019 tarihine kadar işlemiş avans faiz alacağını hakkettiği, buna göre icra takip tarihi itibariyle davacının hakkettiği temerrüt faizi alacağı tutarının 75.367,86 x 30 x 18,25 / 365 x 100 = 1.129,90 TL olduğu belirlenmiştir.
Bu açıklamalar ışığında, ticari ilişkiden kaynaklanan alacağın temliki sözleşmesi nedeniyle davacıların davalıdan sözleşme tarihi itibariyle 75.367,86 TL (kısa kararda zuhulen 75.367,26 TL olarak yazılmış olup, bu husus gerekçeli kararda düzeltilmiştir) asıl alacak ve icra takip tarihi itibariyle 1.129,90 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 76.497,76 TL alacağın bulunduğu anlaşıldığından, tespit edilen alacağın likit oluşu da dikkate alınarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal gerekçeye, dosyadaki delillere ve hakimin taktirine göre:
I-Davanın KISMEN KABULÜNE,
Davalının Karşıyaka .... İcra Müdürlüğünün ...E.sayılı dosyası ile yapılan takibin 76.497,76 TL'lik kısmına yönelik haksız itirazının İPTALİNE,
Takibin bu miktar üzerinden ve asıl alacak tutarı 75.367,86 TL'na takip tarihinden itibaren artan ve eksilen oranlarda avans faizi yürütülerek DEVAMINA,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
İİK’nun 67/2 maddesi gereğince, % 20 icra-inkar tazminatı 15.299,55 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
Davalının kötüniyet tazminatı isteminin reddine,
II-a)Alınması gerekli 5.225,56 TL ilam harcından 1.072,89 TL peşin ilam harcının ve 399,75 TL icra dosyasına yatırılan harcının mahsubu ile bakiye 3.752,92 TL ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
b)1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanun'a göre davalıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına,
III-Davacı tarafından sarfedilen:
a)1.135,09 TL peşin harçların,
B)127,00 TL tebliğ ve yazı gideri, 600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 727,00 TL yargılama giderinden kabul (%96) oranına göre hesaplanan 697,92 TL yargılama giderinin,
c)A.A.Ü.T'e göre hesaplanan 10.744,71 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d)A.A.Ü.T'e göre belirlenen 3.451,67 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
IV-Sarf edilmemiş gider avansının bulunması durumunda kararın kesinleşmesinden sonra yatıran tarafa iadesine,
Dair kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen bağlı karar açıkça okunup, anlatıldı. 27/05/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
Bu döküman 5070 Sayılı Kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.