ESAS NO: 20... Esas
KARAR NO : 20...
T.C.
...
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 20... Esas
KARAR NO: 20...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 24/02/2020
KARAR TARİHİ: 24/06/2021
KARARIN YAZILDIĞI
TARİH: 09/07/2021
Davacı vekili tarafından verilen dilekçe ile açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
İSTEK :
Davacı vekili dava ve cevaba cevap dilekçesi ile; 22.02.2018 tarihinde ... adresinde müvekkili firmaya ait ... Mağazasında meydana gelen yangın sonucunda iş yeri ve ürünlerde hasar meydana geldiğini, davalı şirketin sigorta poliçesi ilişkisi nedeniyle yaptığı inceleme sonucunda müvekkiline 101.695,00-TL ( KDV hariç ) eksik yatırılarak 30.05.2018 tarihinde 821.233,14-TL ödeme yapıldığını, bu husustaki sovtaj ile ilgili hesaplamaların kabul edilemeyeceğini bildirilerek eksik yatılaran 101.695,00-TL 'nin 30.05.2018 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı cevap ve ikinci cevap dilekçesi ile; müvekkili tarafından dava konusu olay nedeniyle davacıya 821.233,14TL tazminat ödendiği davacının başkaca hak ve alacağının kalmadığını, iş yerinde zarar gören ... markası dışındaki ürünlerin ... Grup firması tarafından 45.000,00-TL sovtaj bedeli davacıya ödenerek 01.04.2018 tarihinde davacının mağazasından teslim alındığını, ... marka hasarlı ürünler (... ürünleri) için de 120.000-TL ile en yüksek teklifi veren ... Grup firması 02.04.2018 tarihinde bedelini ödeyerek hasarlı emteaların teslim alınması için davacının işyerine gittiğini, ancak sözkonusu ... marka ürünlerin davacı tarafından alıcı ... Grup firmasına teslim edilmediğini, davaya konu mülkiyeti davacıya ait ... ürünü hasarlı emteaların sovtaj bedelinin davacıya ödenmesi için davacı hasar gören söz konusu emteaları alıcı firmaya (... Grup) teslim etmek yükümlülüğünde olup, davacı sözkonusu yükümlülüğünü yerine getirmediğinden ve bu durumun sözkonusu emteaların sigortalı davacı tarafından kendilerine terk edilmesini kabul ettiği anlamına geleceğinden davacının eksik ödeme yapıldığından bahisle tazminat hesabından tenzil edilen 101,695-TL (KDV hariç) sovtaj bedelini müvekkil şirketten talep etmesinin hukuki dayanaktan yoksun bulunduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının sorumluluğunun dava tarihinden itibaren olabileceğini daha öncesinden faiz talebinin hukuka uygun olmadığını bildirilerek davanın reddini savunmuştur.
GEREKÇE VE HÜKÜM :
Taraflar delil ve belgelerini, sigorta poliçesi ve ekspertiz raporu ile ekleri ibraz edilmiş, mahkememizin ... D.İş sayılı dosyası işbu dosya arasına alınmış, sigorta uzmanı Kaymaz - makina mühendisi ... - muhasebe uzmanı ... imzalı 19/01/2021 tarihli bilirkişiler kök raporu ve 31/05/2021 tarihli ek rapor alınmıştır.
Dava, "süper işyeri sigorta poliçesi"nden kaynaklanan yangın riski nedeniyle uğranılan zarar ile ilgili bakiye sigorta tazminatının tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasında süper iş yeri sigorta poliçesi ilişkisinin kurulduğu, poliçe kapsamında bulunan yangın riskinin gerçekleşmesiyle davacıya ait iş yerinde ve emtialarda hasarlar meydana geldiği, sigorta şirketi tarafından davacıya 30.05.2018 tarihinde 821.233,14-TL ödeme yapıldığı hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır.
Uyuşulmayan noktalar ve çözülmesi gereken sorun: yangın riski nedeniyle uğranılan zararlardan dolayı sigorta poliçesi kapsamında davacının davalı sigorta şirketinden 101.695,00-TL emtia değeri alacağının bulunup bulunmadığı, dava tarihinden önce davalının temürrüde düşürülüp düşürülmediği, zamanaşımı definin yerinde olup olmadığı noktalarındadır.
Tüm dosya içeriği, delil ve belgelerin özellikle bilirkişiler kök raporu ve ek raporunun değerlendirilmesi sonucunda:
I-TTK'nun 1482.madde hükmü uyarınca, sigortacıya yöneltilecek tazminat istemlerinin sigorta konusu olaydan itibaren 10 yılda zamanaşımına uğramasına, dava konusu olayın meydana geldiği 22/02/2018 tarihinden dava tarihi 24/02/2020 tarihine kadar geçen sürenin 10 yıllık süreden az olmasına göre davalı tarafından ileri sürülen zamanaşımı def'i hukuki dayanaktan yoksun bulunmuştur.
II-Davanın esasına gelince;
Davacı şirketin işletmecisi olduğu ... adresinde kain işyerinin davalı sigorta şirketi tarafından 25/05/2017 - 25/05/2018 süreli olmak üzere rizikolara karşı ... numaralı "süper işyeri sigorta poliçesi" ile sigortalandığı, poliçenin ikinci yıl yenileme olup öncesinin 25/05/2016 - 25/05/2017 tarihlerini içerdiği,
Poliçe ile davacı tarafa demirbaşlar için 300.000,00 TL; emtia için 600.000,00 TL; cam için 10.000,00 TL; hukuksal koruma için 15.000,00 TL; sel ve su baskını için 910.000,00 TL; alternatif adres değişikliği için 91.000,00 TL (toplam teminatın %10); iş durma için 7.500,00 USD; kira kaybı (aylık azami) için 250 USD teminat bedelleri verildiği, bu poliçenin ayrıca "kiracı mali mesuliyet teminatı, kasa hırsızlık, deprem, halk hareketleri ve terör teminatlarını" kapsadığı, dava konusu yangın olayının poliçenin yürürlükte olduğu 21/02/2018 tarihinde meydana geldiği anlaşılmaktadır.
Bu aşamada, taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelini, yangında hasara uğrayan ve hurda haline gelen ürünlerin sovdaj bedelinin toplam hasardan mahsup edilip edilemeyeceği oluşturmaktadır.
Sigorta mevzuatı ve uygulamasına göre mal sigortalarında risk sonucu oluşan ve ekonomik değeri olan sovdaj bedelinin hak edilen tazminattan düşüldüğü, sigorta şirketlerinin hasarın sovdajını genelde dava dışı hurda alıcılarına sattığı ve bu satıştan sonra gelen miktarın hesaplanan tazminata ilave ile sigortalı tarafa ödendiği veya bazı durumlarda hurda değerinin sigortalıya terk edilerek bu hesaplanan sovdaj bedelinin sigorta tazminatından mahsup edilerek sigortalıya ödeme yapıldığı belirgindir. Bir sovdajın hasardan mahsup edilmemesi için ekonomik değerinin olmaması ya da hasardan sonra sovdajın ekonomiye kazandırılmadan imha edilmesi gerektiğine dair bir tespitin varlığı gerekir.
Bu çerçevede, davacı işyerinde çıkan yangın sonucu ... marka ürünlerin sovdajlarını dava dışı ... Grup firmasının 120.000,00 TL bedel üzerinden almayı teklif ettiği, davacı tarafın ... firmasının "hurdaya çıkan malların tekrar kullanılmaması gerektiği" görüşü karşısında hurdaları (sovdajı) dava dışı ... Grup firmasına teslim edemediği, hurdanın davacı uhdesinde bulunduğu, davalıya da teslim etmediği, davacı şirkete ait ... ilçesindeki işyerinde iki adet çamaşır makinası, bir adet mini fırın ve iki adet set üstü ocağın alevli yangına maruz kaldığı ve tamamen yandığı, hurda haline geldiği belirlenmiş ise de, dava konusu olayla ilgili toplam 546 kalem ve 1.523 adet ürün için bu 5 ürünün emsal olamayacağı, hurdaya çıkan emtianın ekonomik bedelinin 101.695,00 TL olduğu, bu durumda davalı sigorta şirketinin 101.695,00 TL sovdaj değerini mahsup ederek davacı tarafa 30/05/2018 tarihinde toplam 821.233,14 TL ödeme yapmasının sigorta mevzuatı ve uygulamasına, poliçe şartlarına uygun olduğu, davalı sigorta şirketinin tüm yükümlülüklerini yerine getirdiği, başkaca bir ödeme yapmasının gerekmediği anlaşılmıştır.
Mahkememiz kararının gerekçesine, sabit olduğu belirlenen durumlara göre "yangın başlaması, yangın aşamasında ve yangın neticesinde mağaza durumu, ürünler hakkında, bilgi ve süreç hakkında" tanık dinlenmesi yönündeki davacı vekili talebi uygun bulunmamıştır.
Bu açıklamalar ışığında haklı görülmeyen davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal gerekçeye, dosyadaki delillere ve hakimin taktirine göre:
Davanın REDDİNE,
1.736,70 TL peşin alınan ilam harcından 59,30 TL maktu red harcının mahsubu ile arta kalan 1.677,40 TL ilam harcının kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde davacıya iadesine,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14.bendinin 2.yarı cümlesi ve ilgili yönetmeliğin 26/2.madde hükmü uyarınca 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanun'a göre davacıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına,
Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından sarfedilen 11,00 TL yargılama giderinin ve A.A.Ü.T.'ne göre belirlenen 13.611,03 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Sarfedilmemiş gider avansının bulunması durumunda karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen bağlı karar açıkça okunup, anlatıldı. 24/06/2021
Katip ...
Hakim ...
Bu döküman 5070 Sayılı Kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.