T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ***Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ***
KARAR NO: ***
HAKİM: ***
KATİP: ***
DAVACILAR : 1- ***
2- ***
3- ***
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 1- ***
VEKİLİ: Av.
DAVALI : 2- ***
VEKİLİ: Av.
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: ***
KARAR TARİHİ: ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin ... günü gece saat 00:00 sıralarında Erkilet Bulvarı üzerinde doğu istikametinde yol alan ***'in sevk ve idaresinde olan 38 ... plakalı araçta yol almakta iken davalılardan ...'un sevk ve idaresinde olan 38 ... aracın kusurlu bir şekilde kendilerine çarpması sonucu yaralandıklarını, tüm tedavilere rağmen tam şifa bulamadıklarını, maddi ve manevi zarara uğradıklarını, kazanın oluşumunda davalılardan ...'un asli kusurlu olduğunu, Kayseri CBS'nin ... soruşturma numaralı dosyasında toplanan deliller ile sabit olduğu üzere alkolmetreye üflemekten kaçınan ...'un kan da vermediğini ve alkollü olduğunu gizleme gayretine girdiğini, trafik kazası tespit tutanağında da anlaşılacağı üzere müvekkillerinden ...'in ve park halindeki 59 ... plaka numaralı kamyonetin sahibinin kazanın meydana gelmesinde bir kusurunun bulunmadığını, ... sevk ve idaresindeki aracın malikinin trafik kaza tespit tutanağına göre ... olduğunu, araç sahibi olan bu davalının da sorumluluğu bulunduğunu, Müvekkili ...'ın kaza nedeniyle sol tibia kırığı tanısıyla hastaneye kaldırıldığını, müvekkili ***'in yaralandığını ve 5 günlük bir tedavi süreci geçirdiğini, müvekkili ...'nun kazada yaralandığını ve 20 -25 günlük bir tedavi süreci geçirdiğini, davalılardan ... A.Ş.'nin davalının idaresindeki aracın ZMMS şirketi olduğunu ileri sürerek; ... için 100,00 TL sürekli işgöremezlikten dolayı maddi tazminat 120,00 TL ambulans ücretinin fatura tarihinden ve 551,62 TL ilaç ve muayene katkı payı tutarlarının dava tarihinden yasal faizleriyle, iş göremezlik tazminatı ve manevi tazminatın olay tarihinden yasal faiziyle, ... yönünden 100,00 TL sürekli işgöremezlikten dolayı maddi tazminat 108,00 TL otopark ücretinin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile ve 40.000,00 TL manevi tazminatın belirlenecek sürekli işgöremezlik tazminatının olay tarihinden itibaren yasal faiziyle, ... için 100,00 TL sürekli işgöremezlikten dolayı maddi tazminat ve 30.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle davalı sigorta şirketi (maddi tazminatlar yönünden sigorta poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkillerine verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Davanın ticari dava olmadığını, görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, müvekkilinin araç sahibi olduğunu ancak somut olayda işleten durumunda olmadığını, müvekkilinin araç kiralama sözleşmesi gereği kazaya karışan 38 ... plaka sayılı aracı ***tarihinde süresiz olarak davalılardan ...'a kiraladığını ve aracı teslim ettiğini savunarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş.vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddi gerektiğini, davacı tarafça dava öncesi müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, kanunda öngörülen başvuru şartının gerçekleşmediğini, dava dilekçesinde bahsi geçen 38 ... plakalı aracın müvekkili şirkete *** tarihleri arasında ... numaralı ***KTK ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili sigorta şirketi nezdinde sigortalı araç sürücüsüne atfedilen kusuru kabul etmediklerini, kaza esnasında davacıların emniyet kemerlerinin takılı olup olup olmadığı konusunun araştırılması gerektiğini, davcı yana SGK tarafından rücuya tabi ödeme yapılıp yapılmadığının ve ayrıca gelir bağlanıp bağlanmadığının tespitinin gerekli olduğunu, ZMMS Genel Şartlarına göre geçici iş göremezlik zararı ile geçici bakıcı giderlerinin poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davacı yanın talep ettiği ambulans ücreti, otopark ücreti, ilaç ve muayene katkı payı tutarlarının dolaylı masraf olup geçici iş göremezlik teminatı içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, ZMMS Genel Şartları uyarınca manevi tazminat taleplerinin sigorta kapsamı dışında olduğunu, davacı yanın kalıcı maluliyeti söz konusu davacı yanın maluliyeti özürlülük ölçütü, sınıflandırması, özürlülere verilecek sağlık kurulu raporları hakkında yönetmeliğe göre tespit edilmesi edilmesi gerektiğini, sürekli sakatlık tazminatı belirlenirken vergilendirilmiş gelir yoksa asgari ücretin baz alınması gerektiğini, davacı yanın kaza tarihinden itibaren işleyecek faiz talebinin haksız olduğunu savunarak davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'a usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmiş, davalı ... davaya herhangi bir cevap vermemiş ancak vasisi olarak bir kısım duruşmalara katılan Durak Dursun davanın reddine karar verilmesini dilemiştir. Davalı tarafın HMK'nın 128/1. maddesi gereği dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamını inkar etmiş sayılacağı tespit edilmiştir.
DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
*** tarihli celsede Davacılar ...,... ve ...'in celse arasında mahkememiz kaleminde hazır edilmesi halinde ERÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'na sevkinin sağlanarak *** tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde davaya konu *** tarihli trafik kazası nedeniyle; Sürekli iş görmezlik durumu ve oranı, Yaralanmasının bu kaza ile illiyet bağı olup olmadığı, Davacı ... yönünden SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa faturalandırılmayan giderlerin ne kadar olacağı konularında rapor alınmasına karar verilmiş, ERÜ ATK tarafından mahkememize sunulan 04/09/2019 tarihli raporda özele; Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik” kapsamında birlikte değerlendirildiğinde, ...'nun kemik (sağ 3,4,5,6. kot) kırıklarına, akciğer kontüzyonuna ve pnömoloraksa neden olan *** tarihli trafik kazası sonucu meydana gelen yaralanması nedeniyle; Altı (6) hafta süreyle mutat iş ve gücünden kaldığı, herhangi bir fonksiyonel kayıp tarif ve tespil editlmediği, dolayısıyla tüm vücut fonksiyon kaybı oranının ve/veya özlir oranının % 0 olduğu mahkememize bildirilmiştir.
***tarihli raporda ...'in *** tarihli trafik kazası sonucu meydana gelen yumuşak doku travması ve akciğer kontüzyonu nedeniyle; Bir (1) hafta süreyle mutat iş ve gücünden kaldığı |tıbbi şifa süresinin 1 (bir) hafta olduğu, Herhangi bir fonksiyonel kayıp tarif ve tespit edilmediği, dolayısıyla tüm vücut fopksiyon kaybı oranının Ve/veva özür oranının % 0 olduğu mahkememize bildirilmiştir.
*** tarihli ikinci raporda özetle; ...'ın trafik kazası sonucu meydana gelen dalak laserasyonu, kemik (humerus, tibia, fibula) kırıkları ve kalça dislokasyonu/çıkığı ile omuz, dirsek ve kalçada mevcut hareket kısıtlılıkları nedeniyle; Altı (6) ay süreyle mutat iş ve gücünden kaldığı tıbbi şifa süresinin 6 (altı) ay olduğu, Tüm vücut fonksiyon kaybı oranının ve/veya özür oranının %8 (yüzdesekiz) olduğu, Mevcut evrak içeriğinden SGK kapsamında olmayan tedavi masrafı tespit edilmediği, Adı geçenin tibbi hikayesinde ifade ettiği özel ambulans hizmeti trafik kazasına bağlı yaralanmanın tıbbi tedavisi ile ilgili/uyumlu olup SGK kapsamında olmadığı, bununla birlikte ek bilgi, belge (makbuz, fatura, dekont, ayrıntılı hastane hasta hizmeti, fiyat, tutar dökümü vb.) sunulması ve talep edilmesi halinde bu ususun tekrar değerlendirilebileceği mahkememize bildirilmiştir.
*** tarihli celsede Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'na mahkememizce temin edilen tüm tedavi evrakları ile beraber davacılar ... ve ... mevcutlu olarak sevki ile, mahkememizce aldırılan *** tarihli rapora karşı davacılar vekillinin itirazlarının incelenip değerlendirilmek suretiyle HMK'nın 281/2. Maddesi uyarınca ek rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiş, ERÜ ATK tarafından mahkememize sunulan *** tarihli raporda özetle; değerlendirildiğinde, ...'ın dalak laserasyonu, kemik (humerus, tibia, fibula) kırıkları ve kalça dislokasyonu/çıkığı ile omuz, dirsek ve kalçada mevcut hareket kısıtlılıkları nedeniyle; Altı (6) ay süreyle mutat iş ve gücünden kaldığı (tıbbi şifa süresinin 6 (altı) ay olduğu, Tüm vücut fonksiyon kaybı oranının ve/veya özür oranının Ve %8 (yüzdesekiz) olduğu mahkememize bildirilmiştir.
*** tarihli ikinci raporda özetle değerlendirildiğinde, ...'in *** tarihli trafik kazası sonucu meydana gelen yumuşak doku travması ve akciğer kontüzyonu nedeniyle; Bir (1) hafta süreyle mutat iş ve gücünden kaldığı (tıbbi şifa süresinin 1 (bir) hafta olduğu, Herhangi bir fonksiyonel kayıp tarif ve tespit edilmediği, dolayısıyla tüm vücut fonksiyon kaybı oranının ve/veya Özür oranının %0 (yüzde sıfır) olduğu mahkememize bildirilmiştir.
*** tarihli celsede Dava dosyasının Ankara ATK Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilerek ... tarihli trafik kazasına karışan tarafların ihlal ettiği kurallar ile kusur durumlarının yüzdelik olarak tespiti hakkında rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş, Ankara ATK tarafından mahkememize sunulan ***tarihli raporda özetle; Davalı sürücü ...'un %100(yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu Davacı sürücü ...'in kusursuz olduğu mahkememize bildirilmiştir.
*** tarihli celsede Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'na tedavi evrakları ekli müzekkere yazılarak Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre değerlendirme yapılarak davaya konu *** tarihli trafik kazası nedeniyle davacı ...'ın; Sürekli iş görmezlik durumu ve oranı, Yaralanmasının bu kaza ile illiyet bağı olup olmadığı, SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa faturalandırılmayan giderlerin ne kadar olacağı, konularında ek rapor alınmasına karar verilmiş, ERÜ ATK tarafından mahkememize sunulan *** tarihli raporda özetle; İşlemleri Yönetmelıği kapsamında birlikte değerlendirildiğinde; ... in trafik kazası sonucu meydana gelen dalak laserasyonu, kalça dislokasyonu, kemik (humerus, tibia, fibula) kırıkları, eklem hareket kısıtlılıkları nedeniyle; Altı (6) ay süreyle iş görmezlik halinde kaldığı (tıbbi şifa süresinin 6 (altı) ay olduğu, Vücut genel çalışma gücünden % 14,1 (yüzdeondörtvirgülbir) oranında kaybettiği, Mevcut evrak içeriğinden SGK kapsamında olmayan tedavi masrafı tespit edilmediği, adı geçenin tıbbi hikayesinde ifade ettiği özel arnbulans hizmeti trafik kazasına bağlı yaralanmanın tıbbi tedavisi ile ilgili/uyumlu olup SGK kapsamında olmadığı, bununla birlikte ek bilgi, belge (makbuz, fatura, dekont, ayrıntılı hastane hasta hizmeti, tutar dökümü vb.) sunulması ve talep edilmesi halinde bu hususun tekrar değerlendirilebileceği mahkememize bildirilmiştir.
HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair *** tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişi ***'ün mahkememize sunmuş olduğu *** tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacının dava konusu kaza sonrasında sürekli iş görmezlik (maluliyet) zararının 146.360,56 TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 360.000,00 TL) kapsamında kaldığını mahkememize bildirmiştir.
*** tarihli celsede Dosyanın HMK'nın 260. Maddesi uyarınca bir doktor bilirkişi ve dosyada görev aktüerya bilirkişisine tevdi ile, belirlenecek olan asgari ücret, tarafların itirazları, TRH 2010 tablosu üzerinden %10 arttırım %10 eksiltim metodu ile, ayrıca doktor bilirkişi yönünden ise ambulans ilaç ve katkı payı ödemeleri noktasında rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler *** ve***'ün mahkememiz sunmuş oldukları*** tarihli raporda özetle; Davacının tedavi giderleri zararının 8.000,00 TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sağlık/tedavi giderleri leminat limiti (kaza tarihi itibariyle 360.000,00 TL) kapsamında kaldığını, Davacının sürekli iş görmezlik (maluliyet) zararının 220.923,59 TL olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminal limiti (kaza tarihi itibariyle 360.000.00 TL) kapsamında kaldığını mahkememize bildirmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacılar ..., ... ve ... dava dilekçesiyle, *** tarihinde davalı ... sevk ve idaresinde 38 ... plakalı aracın davacı ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araca çarptığından bahisle, davacı ... için sürekli iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri ve manevi tazminat; ... için sürekli iş göremezlik tazminatı, otopark ücreti ve manevi tazminat; ... için sürekli iş göremezlik tazminatı ve manevi tazminat dilemiştir.
Dava açılırken davalı olarak gösterilen ... yargılama sırasında vefat etmiş, davacılar vekili davalı ... yönünden davasının müraacata bırakılması talepli dilekçe sunmuş mahkememizce yapılan *** tarihli celse 3 nolu ara karar ile davalı ... aleyhine açılan davanın işbu davadan tefriki ile, ayrı bir esasa kaydedilmek suretiyle HMK'nun 150. Maddesi uyarınca işlemden kaldırılmasına karar verilmiş, ara karar gereği davalı ... yönünden tefrik edilen dosya mahkememizin ***esas sırasına kaydedilmiş ve yargılamaya diğer davalılar yönünden işbu dava dosyası üzerinden devam edilmiştir.
Davalı sigorta şirketi ise usule uygun başvuru olmadığını belirtmiş ve kusura itiraz etmiş, müterafik kusur itirazında bulunmuş ve geçici iş göremezlik ve manevi tazminatın teminat dışı olduğunu beyan etmiştir.
Davalı Ziya ise aracı *** tarihinde davalı ...'a süresiz olarak kiraladığını belirterek davanın reddini dilemiştir.
Tescil kayıtlarının ve soruşturma kayıtlarının incelenmesinde kazanın *** tarihinde olduğu, ... sevk ve idaresinde 38 ... plakalı aracın davacı ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araca çarptığı, diğer davacıların ise ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araçta yolcu konumunda oldukları ve yaralandıkları anlaşılmıştır.
Sigorta poliçesi incelenmesinde, 38 ... plakalı aracın davalı bünyesinde sigortalandığı anlaşılmıştır. Kaza tarihinde ise araç malikinin davalı ... olduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamında davacı ... tarafından ikame edilen maddi dava anlaşma sebebiyle feragat edilmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
-Zorunlu başvuru şartına dair değerlendirmede;
Davalı vekili davacının KTK’nun 97.maddesine uygun başvuru yapmadan dava açtığını ileri sürmüş ise de kaza tarihinin KTK'nun 97.maddesinin yürürlüğe girmesinden önce tarihli olduğu gibi dosya içerisindeki belgelere göre davacıların başvurusu bulunduğundan davalının dava şartı itirazının reddine karar verilmiştir.
-Mahkememizce kusur ön sorun değerlendirmesinde,
Mahkememiz dosya kapsamında Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor almıştır. Anılan rapor ve dosya kapsamındaki tün belgeler uyarınca davalı sürücü ...'un, ... günü saat 00:10 sularında, idaresindeki 38 ... plaka sayılı kamyonetle Erkilet istikametine doğru seyir halinde olduğu Erkilet Bulvarının Kayzer İnşaat önlerindeki olay yeri kesiminde, aracının sağ ön köşe kısmıyla aynı istikamette önünde seyreden davacı sürücü ... idaresindeki sol arka tampon-çamurluk kısımlarına çarptığında sağ tarafa savrulan 38 ... plaka sayılı otomobilin, yol kenarında park halinde olan 59 ... plaka sayılı kamyonete çarptığı dava konusu kaza meydana gelmiştir.
Davalı sürücü ...; sevk ve idaresindeki kamyonetle gece vaktindeki seyrini, gerekli dikkatini göstermeden ve mahal şartlarına uygun olmayan hızla sürdürdüğü yolun olay yeri kesiminde , aracının sağ ön köşe kısmıyla güvenli mesafeden izlemeyip yakın takip ettiği aynı istikamette önünde seyreden davacı sürücü ... idaresindeki sol arka tampon -çamurluk kısımlarına çarptığı otomobilin savrulup sağ taraf yol kenarında park halinde olan kamyonete çarpmasına sebebiyet verdiği olayda dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranmakla %100 oranında kusurlu görülmüştür.
Davacı sürücü ...; idaresindeki otomobille nizami seyir halinde olduğu yolun olay yeri kesiminde, arkasından gelen sürücü ... idaresindeki kamyonetin sol arka tampon -çamurluk kısımlarına çarptığı otomobiliyle savrulduğu sağ taraf yol kenarında park halinde olan kamyonete çarptığı olayda ihlali bulunmamasıyla kusursuz görülmüştür.
- Mahkememizce maluliyet ait değerlendirmesinde;
Mahkememiz Erciyes Üniversitesi Üniversitesi Adli Tıp Başkanlığı bünyesinde rapor almıştır. kaza tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması, Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. ( Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/3153 E,2021/2473 sayılı ilamı doğrultusunda) Anılan düzenlenme uyarınca mahkememizce rapor almıştır. Anılan raporlarda davacı Mustafa Özüdoğru'nun malul olmadığı ve 1 hafta geçici malul olduğu, davacı ...'ın ise %8 oranında malul olduğu, 6 ay geçici iş göremez olduğu, davacı ...'nun ise malul olmadığı, 6 ay geçici iş göremez olduğu görülmüştür. Mahkememiz raporları olaya uygun raporu uygun kabul etmiştir.
-Aktüerya hesabına dair değerlendirmede;
HMK’nun 273/1. maddesi gereği mahkememizce toplanan tüm deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; TRH 2010 yaşam tablosu ve Yargıtay içtihatlarında kabul edilen progresif rant usulü (%10 arttırma-iskonto formülü ile) ile davacıların aktüer zarar hesabının yapılması ve kaçınılmaz tedavi giderleri tespiti hususunda hususlarında açıklamalı rapor alınmasına karar verilmiştir. Alınan rapor uygun olduğundan itibar görmüştür. Anılan rapor uyarınca ...'ın sürekli iş göremezlik zararının 220.923,59 TL olduğu ve kaçınılmaz tedavi giderinin ise 8.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizin kaçınılmaz tedavi gideri teminat kapsamı dışında olup olmadığına dair değerlendirmesinde;
2918 sayılı Kanun’un 98.maddesinde değişiklik yapan 6111 sayılı Kanun’un 59. maddesinde, “Trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı", kanunun geçici 1.maddesi ile de "Bu Kanunun yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı, sözkonusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanunun 59’uncu maddesine göre belirlenen tutarın %20'sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili sigorta şirketleri ve Güvence Hesabının yükümlülüklerinin sona ereceği" öngörülmüştür.
Sigorta şirketinin, işleten ve sürücünün kanundan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü, 6111 sayılı Kanun ile getirilen düzenleme ile sona erdirilmiş bulunmaktadır. 2918 sayılı Kanun’un 98. maddesinde belirtilen tedavi giderleri yönünden sorumluluğun dava dışı Sosyal Güvenlik Kurumu'na geçtiğinin kabulü gerekir. Buna karşın belgesiz tedavi giderlerinden sigorta şirketinin, işleten ve sürücünün sorumlulukları devam etmektedir.
01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Sigorta Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5 maddesinin "Sağlık Giderleri teminatı" başlıklı (b) maddesinde " Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamındadır. Sağlık giderleri teminatı Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olup ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve Güvence Hesabının sorumluluğu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98.maddesi hükmü gereğince sona ermiştir." ifadesi ile mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkanı bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamında saymıştır. Bir başka ifade ile mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar,
1-Tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri,
2-Tedaviyle ilgili diğer giderler,
3-Çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler,
Sağlık giderleri kapsamında sayılarak Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olduğu düzenlenmiştir.
Oysa 6111 sayılı kanunun 59.maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanununun 98.maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu'nun sorumluluğu üniversite hastaneleri ile resmi ve özel sağlık kurumları tarafından trafik kazası sonucu yaralanan kişilerin tıbbi tedavi ile sınırlı sağlık hizmeti giderleri ile sınırlandırılmıştır.
Bu düzenleme gereği ZMSS Genel Şartlar A.5 (b) maddesi ile yaralının tedavisine başlanmasından maluliyet raporu alınıncaya kadarki süre içindeki;
1-Bakıcı giderleri
2-Çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler (geçici iş göremezlik kayıpları)
3-Sağlık hizmeti giderleri kapsamında sayılarak 6111 sayılı torba Kanunun 59.maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanunu'nun 98.maddesi ile sınırları belirlenen sağlık giderleri teminatı kapsamını genişletmiştir.
Bu nedenle bir kanun maddesinin kapsamı idarenin bir düzenlemesi olan genel şartlar ile genişletmesi ve daraltması düşünülemez.
Böyle bir durum varsa kanuna aykırı genel şart maddesi, tebliğ vs uygulanması kanunun ilgili maddesine aykırılık teşkil eder.(Trafik kazalarından doğan cismani zararlar ve tazmini- Konya barosu yayınları. Shf 7-8 ,Yargıtay üyesi: Hüseyin TUZTAŞ)
Bu halde kaçınılmaz tedavi giderinin sigorta teminatı kapsamında olduğu kabulü gerekir.
Davalı ...'in sorumluluğuna dair değerlendirmede;
İşleten tanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır. 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır.Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise, trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür.
2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar” hükmünü içermektedir.
Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla), artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip, bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekecektir. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, işleten sıfatının belirlenmesinde araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması ve fiili hakimiyetin uzun süreli olması gerekmektedir. Ancak bu konuda getirilecek delillerin üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarını halele uğratacak bir sonuç yaratmaması şarttır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin E. 2015/6031, K. 2015/13494)
Somut olayda, davalı Ziya uzun süreli kirayı ispat edemediğinden aracın maliki ve yaralanan davalı ... zarardan sorumludur.
- Manevi tazminata dair değerlendirmede;
Duyulan acı, çekilen ızdırap manevi zarar değil, onun görüntüsü olarak ortaya çıkabilir. Hakim, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda hakimin, hukuk ve adalete uygun karar vereceği TMK'nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
Somut olayda, ekonomik ve sosyal durum araştırması, kazanın oluş şekli, davalı kusur oranı çekilen ızdırap, davacıların ayrı ayrı maluliyet oranları ve yukarıda açıklanan kıstaslar çerçevesinde davacı ... için 15.000,00 TL, ... için 4.000,00 TL, ... için 2.000,00 manevi tazminatın uygun olduğu değerlendirilmiştir.
- Faize ait değerlendirmede;
2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartlarının B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, böyle bir başvurunun yapılmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir.
Somut olayda davacılar sigorta şirketine gerekli belgeleri tam olarak sunmadığından sigorta şirketi yönünden dava tarihinden temerrüde düşüldüğü ve davalı ... yönünden ise haksız fiil hükümleri çerçevesinde olay tarihinde temerrüde düşüldüğü kabul edilmiştir.
Mahkememiz davacı ...'ün sürekli iş göremezlik zararı olmadığından ve otopark ücreti ispatlanmadığından reddine, davacı ...'nun ise maddi tazminatı ise feragat nedeniyle reddine karar vermiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile;
1-Maddi tazminat için;
A-Davacı ... için 220.923,59 TL sürekli iş göremezlik tazminatının ve 8.000,00 TL kaçınılmaz tedavi giderinin davalı sigorta şirketi poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketinden ve davalı ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, alacağa sigorta şirketi yönünden dava tarihinden, davalı ... yönünden ise olay tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
B-Davacı ... ve ... tarafından açılan maddi tazminat davalarının reddine,
2-Manevi tazminat yönünden;
A-Davacı ... tarafından ikame edilen manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 15.000,00 TL manevi tazminatından davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, alacağa olay tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
B-Davacı ... tarafından ikame edilen manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 2.000,00 TL manevi tazminatından davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, alacağa olay tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
C-Davacı ... tarafından ikame edilen manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 4.000,00 TL manevi tazminatından davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, alacağa olay tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
D-Fazlaya ilişkin istemlerin reddine,
3-Davacı ...'in maddi tazminat davası yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 80,70 TL harcın davacılar tarafından peşin yatırılan 413,18 TL peşin harç ve 780,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.193,18 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.112,48 TL harcın peşin harç olarak ele alınmasına,
4-Davacı ...'nun 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 80,70 TL harcın davacılar tarafından peşin yatırılan 1.112,48 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.031,78 TL harcın peşin harç olarak ele alınmasına,
5-Davacı ...'ın maddi tazminat davası yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 15.637,77 TL harçtan davacılar tarafından peşin yatırılan 1.031,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.605,99 TL harcın davalılar Mapfre Sigorta A.Ş. ve ...'den alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
6-Davcı ...'ın manevi tazminat davası yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 1.024,65 TL harcın davalı ...'den alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
7-Davalı ...'in manevi tazminat davası yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 136,62 TL harcın davalı ...'den alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
8-Davacı ...'nun manevi tazminat davası yönünden 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 273,24 TL harcın davalı ...'den alınarak alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
9-Davacılar tarafından peşin yatırılan 35,90 TL peşin harç ve 1.031,78 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.067,68 TL harcın davalılar Mapfre Sigorta A.Ş. ve ...'den alınarak davacılara verilmesine,
10-Davacılar tarafından yapılan tanık reddiyat gideri 160,00 TL, ATK fatura gideri 323,00 TL, 10 müzekkere gideri 87,35 TL, 24 elektronik tebligat gideri 125,00 TL, 20 tebligat gideri 303,70 TL, ATK posta gideri 52,70 TL, bilirkişi ücreti 1.140,00 TL, kep reddiyat gideri 0,35 TL ve ERÜ fatura gideri 1.432,00 TL olmak üzere toplam 3.624,10 TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre hesap edilen 2.588,33 TL'sinin davalılardan (davalı Mapfre Sigorta şirketi yönünden 2.370,65 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) alınarak davacılara verilmesine, artan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına,
11-Davalı ... tarafından yapılan kep reddiyat gideri 0,50 TL, 9 elektronik tebligat gideri 46,50 TL, 1 müzekkere gideri 6,80 TL ve 3 tebligat gideri 54,20 TL olmak üzere toplam 108,00 TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 30,86 TL'sinin davacılardan alınarak davalı ...'e verilmesine, artan kısmın davalı ... üzerinde bırakılmasına,
12-Davalı Mapfre Sigorta A.Ş.tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri tespit edilemediğinden bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
13-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
14-Davacı ...'ın maddi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 24.474,65 TL nispi vekalet ücretinin davalılar Mapfre Sigorta A.Ş. ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
15-Davacı ...'ın manevi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'a verilmesine,
16-Davacı ...'ın manevi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı ...'e verilmesine,
17-Davacı ...'in maddi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak davalılar Mapfre Sigorta A.Ş. ve davalı ...'e verilmesine,
18-Davacı ...'in manevi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 2.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
19-Davacı ...'in manevi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 2.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak davalı ...'e verilmesine,
20-Davacı ...'nun maddi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalılar Mapfre Sigorta A.Ş. ve ...'e verilmesine,
21-Davacı ...'nun manevi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 4.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'ya verilmesine,
22-Davacı ...'nun manevi tazminat davası yönünden AAÜT'ye göre hesap edilen 4.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalı ...'e verilmesine,
Dair, davacılar vekili ve davalı ... vekili ve Davalı Mapfre Sigorta A.Ş. vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.12/05/2022 12/05/2022
Katip ***
¸e-imzalı
Hakim ***
¸e-imzalı
*5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*