T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ***
KARAR NO:***
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI :1- ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALI : 2- ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: ***
KARAR TARİHİ: ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :***
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın uzun yıllardır Kayseri ilinde tır ve kamyon tarzı ağır araçların bakım ve onarımını yaptığını, 2018 yılının ocak ayında 38 ... plakalı 124-420 Scanıa marka aracın müvekkili şirkete ait olan servise başvuru yaptığını, bahsedilen aracın motor revizyon ve rektefiyesinin yapıldığını, müvekkili şirketçe yapılan onarım ve bakım için davalı ...'ndan 4.U marka eksantrik mili alınıp araca takıldığını, söz konusu araç çekici yardımı ile tamirat tarihinden itibaren 1 yıl geçmeden yeniden müvekkili şirkete ait olan servise geldiğini, yapılan incelemede garantili olan eksantrik milinin kırılması sonucu aracın motorunda büyük bir hasar meydana geldiğinin görüldüğünü, bu olay neticesinde müvekkili şirketçe davalılara başvuru yapılarak meydana gelen hasarın karşılanmasının istenildiğini fakat sonuç alınamadığını, müvekkili şirket yetkililerince söz konusu milin incelenmesi için ERÜ Teknoloji Araştırma Uygulama Merkezi'ne başvurulduğnu ... tarihli analiz/test raporunun sonuç bölümünde kam yüzeyindeki kırılmaların temel sebebinin hatalı üretim olduğu kanaatine varıldığının bildirildiğini, davalı ...'nın ayıplı milin satıcısı olduğunu, davalı şirket üretiminden kaynaklı olan ayıptan ve bu ayıbın meydana getirdiği hasardan da sorumlu olduğunu ileri sürerek; ayıplı maldan kaynaklı olarak meydana gelen ve müvekkili şirketçe karşılanan hasar bedeli olan şimdilik 1.000,00 TL'nin davalılardan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı ... - ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; söz konusu davanın belirsiz alacak davası olmadığını, açılan davanın hukuki yarar yokluğundan reddinin gerektiğini, müvekkilinin araç yedek parça satım işi ile uğraştığını, kendisi ...ve Tic. Ltd. Şti.'den temin ettiği eksantrik milini davacıya sattığını, eksantrik milinin kırılmasına birçok şeyin sebep olabileceğini ve bunların birçoğunun araç içi sorunlarından ve hatalı kullanımlardan dolayı meydana geldiğini, ERÜ tarafından incelenen milin müvekkilinden alınan mil olup olmadığı hususunun net olmadığını, satıcının satış sözleşmesinin kurulduğu sırada alıcı tarafından bilinen ayıplardan sorumlu olmadığını, davacı tarafın olaylar neticesinde ne zaman müvekkiline başvurduğunun belli olmadığını, milin kırılması ile bahsedildiği kadar hasar çıkmasının mümkün olmadığını savunarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Parç. San. ve Tic. Ltd. Şti.vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı için reddedilmesi gerektiğini, davacının dosyaya sunduğu faturalarda tanımlanan parçaların önemli bir kısmının Scania marka bir araçta kullanılamayacağını, müvekkili şirketin davacının satın aldığı eksantrik mili ile ilgili şikayetinin *** tarihinde öğrenilmesi üzerine söz konusu parçayı incelediğini ve neticede imalat hatası bulamadığını, ERÜ Teknoloji Araştırma Uygulama Merkezi'nin *** tarihli Analiz/test raporunun bilimsel temelden yoksun olduğunu savunarak davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair ... tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişi Doç. Dr. ...'nun mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; 38 ... plaka sayılı aracın eksantrik milinde ortaya çıkan kırılmanın malzemenin kendisinden beklenen performansı karşılayamamasından kaynaklanan bir sonuç olması bakımından problemin kaynağının eksantrik milinin imalat veya imalat işlemlerinden kaynaklandığını, imalat problemi olduğunu, ayıplı üretim olduğunu, araç sahibinin onarımı yapan firmanın kişinin fiziksel gözlemi ve/veya incelemesi ile problemi tespit edebilmesinin teknik olarak mümkün olmadığını ve kullanıldıkça ortaya çıkması nedeniyle ayıbın gizli ayıp olduğunu, dolayısıyla hasarın ve ortaya çıkan ayıbın kullanıcı hatasına bağlı bir sonuç olmadığını, 38 ... plaka sayılı aracın eksantrik hasarı sonucu hasarın giderilmesi için ayıbın miktarı dava dosyasına sunulmuş faturaların incelenmesi ile yapılan onarım kullanılan parçalar ve işçiliklerin toplam tutarının KDV dahil 40.287,57 TL olduğunu mahkememize bildirmiştir.
... tarihli celsede; İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, HMK’nun 267/1. maddesi gereği bilirkişi heyetinin HMK’nun 268/1. maddesi uyarınca resen seçilecek bir İTÜ otomotiv kürsüsü öğretim üyeleri arasından seçilecek bir makine mühendisi, bir mali müşavir ve bir borçlar mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplamalar uzmanı olarak belirlenmesine, HMK’nın 273/1. maddesi gereği mahkememizce toplanan tüm deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; dava konusu eksantrik milinde ayıp mahiyetinde bir problem yada sorun bulunup bulunmadığı, ayıp mevcut ise açık ayıp mı gizli ayıp mı olduğu bu ayıbın üretim hatasından mı kullanıcı hatasından kaynaklandığını, eksantrik bedelini belirlemek suretiyle ayıbın miktarı, davacının ayıp nedeniyle karşılamak zorunda kaldığı hasar bedeli olup olmadığı, var ise miktarı hususlarında açıklamalı rapor tanziminin istenilmesine karar verilmiş, bilirkişiler Prof. Dr. ***, *** ve ***in İstanbul 3. ATM vasıtası ile mahkememize sunmuş oldukları bilirkişi raporunda özetle; davacının aracının motorundaki kam mili arızasının tamamen malzeme ve üretim hatasından kaynaklandığını, kullanım hatasından kaynaklanmadığını, bu gibi yüzeysel malzeme hatalarının motorun kullanımı sırasındaki zorlanmalardan kaynaklanmayacağını, kırılma vb.şekilde ortaya çıkacağını, kam milinin gizli ayıpla malul olduğunu, arızanın herhangi bir montaj veya onarım hatasından kaynaklanmadığını, davacının ikinci onarım maliyeti bedelinin ayıp nedeniyle uğradığı zararın 24.383,52 TL olduğunu ve sair hususları mahkememize bildirmişlerdir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı dava dilekçesi ile, uzun yıllardır kamyon ve tır ağır bakımlarını yaptığını, davalı ...'nın yedek parça satıcısı olduğunu, davalıdan eksrantrik mili satın aldığını, anılan milin ayıplı olduğunu, üreticisinin ise davalı Kameks firmasının olduğunu, kendilerinin servisine gelen 38 ... plakalı aracın tamir için geldiğini, davalı ...'in sattığı ve davalı Kameks'in ürettiği eksrantrik milini kullandığını, tamirden sonra 1 yıl içinde kendileri tarafından tamir edilen aracın motorda arıza oluştuğunu, arızanın eksrantrik milinden kaynaklandığını, Kayseri Oto Sanatkarlar Odası'ndan eksrantrik milinin ayıplı olduğuna dair rapor aldıklarını, yine Erciyes Üniversite'si bünyesinde alınan raporda hatalı üretim olduğundan bahisle tamir etmiş olduğu araçtaki zararları karşıladığından bahisle alacak talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde yedek parça alım satım ticari ile uğraştığını, eksrantrik milinin arızasının kullanıcı hatasından kaynaklı olduğunu, ürünün gözenek var ise bu açık ayıp olabileceğini ve bundan sorumlu olamayacaklarını, süresinde ayıp ihbarı olmadığını,
Davalı Kameks firması ile cevap dilekçesi ile, davacının sunduğu araçlardaki bir kısım ürünlerin Scania markalı araçta kullanılamayacağını, kendileri tarafından üretilen ürünün imalat hatası olmadığını belirterek davanın reddin dilemiştir.
Dosya kapsamında tarafların beyanı ve faturalar uyarınca dava konusu olan eksrantrik milinin davalı ... tarafından davalıya satıldığı ve ürünün davalı Kameks firması tarafından üretildiği görülmüştür.
Erciyes Üniversitesi Teknoloji Araştırma Uygulama Merkezi'nin *** tarihli raporda eksrantrik milinin ayıplı olduğuna dair rapor sunulduğu görülmüştür.
Kayseri Oto Sanatkarları Odası'nın raporunda eksrantrik milinin ayıplı olduğu değerlendirilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda ise eksrantrik milinin ayıplı üretildiği, davacının 38 ... plakalı aracın eksrantrik hasarı sebebiyle giderilen hasar miktarının 40.287,57 TL olduğu değerlendirilmiştir.
İtirazlar sonucu İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nden alınan rapor uyarınca üretiminde gizli ayıplı olduğu, davacının sunduğu faturalar ile eksrantrik milinin ayıplı olmasında kaynaklı ikinci tamir sebebiyle eksrantrik mili hasarından kaynaklı olmayan kısımlar tefrik edilerek zararın 24.383,52 TL davacının zararının bulunduğu görülmüştür.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, Türk Borçlar Kanununun 219-231 maddelerinde düzenlenen, ayıba karşı tekeffül hükümlerinden kaynaklanmaktadır. Satım sözleşmesinde satıcının ayıba karşı tekeffül borcunu düzenleyen Türk Borçlar Kanununun 219. Maddesinde, satıcı alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki yada ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur.
TBK 219. maddesinde satıcı bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumlu olacağı hüküm altına alınmıştır. (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 2015/1900 E., 2016/7367 K. Sayılı ilamında bu husus ayrıca zikredilmiştir.)
Somu olayda satıcı Kadir ayıbın varlığını bilmese bile onlardan sorumlu olacağı olacağı ayıp nedeniyle oluşan zarardan sorumludur.
Davalı üretici firma ise, Yargıtay HGK 27.11.1996 gün 1996/4-588 esas ve 1996/831 karar, 13.02.2002 gün 2002/4-114 esas ve 2002/84 karar, 15.04.2011 gün 2011/4-58 esas ve 2011/176 karar sayılı kararlarında da belirtildiği üzere, üretici ile alıcı arasında bir sözleşme ilişkisi yoktur. Ancak öğretide ve uygulamada üretici ile zarar gören arasında böyle bir bağ olmasa bile üreticinin sözleşme dışı sorumlu tutulabileceği, Türk Hukukunda üreticinin sorumluluğuna ilişkin özel bir sorumluluk düzenlenmemişse de (Yasa koyucu bu konudaki yasa boşluğunu görerek *** tarihinde yürürlüğe giren 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu ile üreticinin sorumluluğu hüküm altına alınmış ve bu konudaki yasa boşluğu giderilmiştir.) bu konuda Borçlar Kanunu’nun 41. (6098 sayılı TBK’nın 49. ) maddesinin 1. fıkrasındaki hükmün uygulanabileceği kabul edilmiştir. Bu madde hükmü uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Üreticinin buradaki sorumluluğu kusur sorumluluğudur. Üretici bulunduğu faaliyet gereği hukuk düzenince gerekli olan ve kendisinden beklenebilen tüm özeni göstermesi, önleyici tedbirler alması gerekir.
Üreticinin sorumlu tutulabilmesi için taraflar arasında akdi ilişki bulunması da zorunlu değildir. Üretici BK’nun 41. madde hükmü uyarınca meydana gelen haksız fiilden sorumludur. Ürün ile üretici (Üreticinin fiili ile üründeki ayıp nedeniyle meydana gelen zarar.) arasında uygun illiyet bağı bulunduğu takdirde üretici meydana gelen zararı tazminle yükümlüdür.
Yargıtay 19. Hukuk Dairesi’nin 16.04.2015 gün, 2014/8733 esas ve 2015/5518 karar, 16.03.2011 gün 2010/9917 esas ve 2011/3356 karar, 11.10.2016 gün 2016/4075 esas ve 2016/13270 karar, 11. Hukuk Dairesi’nin 05.03.2014 gün 2014/1814 esas ve 2014/2165 karar, 23.10.2014 gün 2013/14654 esas ve 2014/16363 karar, 4 Hukuk Dairesi’nin 11.04.2000 gün, 2000/517 esas ve 2000/3348 karar, 27.03.1995 gün 6256 esas 2596 karar sayılı kararlarında da üreticinin ayıplı maldan dolayı meydana gelen zarardan sorumlu olduğu belirtilmiştir.
Somut olayda üretici firma ürünü ayıplı ürettiğinden dolayı oluşan zarardan sorumludur. Davalı üretici firmanın ikinci bilirkişi bilirkişi raporuna ise başka araçlara ait parçaların davacının iddiasına konu faturalara eklendiğinden bahisle itirazı vardır, ancak bilirkişi raporunda eksrantrik hasarı ile alakası olmayan kısımlar raporda tefrik edildiğinden anılan rapor eksik olmadığından davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davacının davasının kabulü ile, 24.383,52 TL'nin 1.000,00 TL'sine dava tarihinden bakiyesine ise *** ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile beraber davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 1,665,63 TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 44,40 TL peşin harç ve 399,34 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 443,74 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.221,89 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından peşin yatırılan 44,40 TL başvurma harcı, 44,40 TL peşin harç ve 399,34 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 488,14 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 12 elektronik tebligat gideri 64,00 TL, 6 müzekkere gideri 59,40 TL, 11 tebligat gideri 200,60 TL ve bilirkişi ücreti 600,00 TL olmak üzere toplam 924,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davalılarca yapılan yapılan yargılama giderlerinin kararın mahiyeti gereği gideri yapan davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
7-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
8-AAÜT'ye göre hesap edilen 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/12/2021
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı
*5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*