T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/266 Esas
KARAR NO: 2021/1084
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI :...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 27/04/2020
KARAR TARİHİ: 02/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin bir ev sahibi olmak adına davalı kooperatife üye olduğunu ve ilgili aidatları kooperatife düzenli olarak yatırdığını ancak şu ana kadar davalı kooperatif tarafından belirtilen projenin inşaatına bile başlanılmadığını, müvekkilinin kooperatif üyeliğinden çıkma kararını kooperatife ilettiğini ve de kooperatifçe bu hususunu kabul edildiğini ancak bugüne kadar müvekkilinini ödemiş olduğu bedellerin müvekkiline ödenmediğini, davalı aleyhine Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine girişildiğini, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibi durdurduğunu, davalı borçlunun halihazırda herhangi bir faaliyetinin söz konusu olmadığını ve bir çok menkul ve gayrimenkulu olmasına rağmen bunların kötü niyetli olarak elden çıkarılmasının söz konusu olduğunu, 10/02/2020 tarihinde ilgili uyuşmazlık nedeniyle arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, yapılan başvurunun anlaşamama ile sonuçlandığını ileri sürerek; davanın kabulüne, itirazın iptaline, alacağın %20'sinden az olmamak şartıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkili kooperatifin davacıya muaccel hale gelmiş herhangi bir borcunun bulunmadığını, davacının muaccel bir alacağının varlığının kabulü halinde dahi davacının talep ettiği miktarda ödemesinin bulunmadığını, davacının genel giderler düşülmeden tam bir ödeme talep edilmesinin haksız olduğunu, davacının faize ilişkin taleplerinin yerine olmadığını, davacının müvekkilinden muaccel olmuş bir alacağının bulunmadığını, icra inkar tazminatı taleplerinin reddi gerektiğini, müvekkili kooperatifin iflas erteleme sürecinde olduğunu ödeme güçlüğü içerisinde bulunduğunu, bu süreçte gelirlerinin tamamını neredeyse inşaat bitirme yönünde kullanıldığını, söz konusu inşaatların tamamlanmasıyla kesin maliyet hesaplarının çıkacağını ve elde edilen gelirle tüm borçların ödenebileceğini müvekkilinin takibe haksız olarak itiraz ettiğini, savunarak davanın reddine, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair 19/11/2020 tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişi ...'un mahkememize sunmuş olduğu 12/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacının ...'nin üyesi olduğu, üyelikten çıkış talebinin kooperatifin 28.10.2011 tarih ve 1528 no'lu Yönetim Kurulu toplantısında kabul edildiği, davalı kooperatifin 15.01.2012 tarihli Genel Kurul toplantısının 11. gündem maddesinde ayrılan üyelere 36 ayı aşmamak üzere ödeme yapılmasına karar verildiği, genel kurul kararının kooperatif ana sözleşmesinin 15. Ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 17. maddesinde belirtilen hususlara uygun olduğu, bu durumda davacının üyelikten kaynaklı alacağının 15.02.2015 tarihinde muaccel hale geldiği, davacının kooperatif defterleri üzerinden takip tarihi itibarıyla alacağının 16.559,00 TL. olduğu, davacı alacağının takip tutarı ile uyumlu olduğu, davacı alacağının oluştuğu 2011 yılı için davalı kooperatif tarafından ibraz edilen gelir tablosunda genel gider kaleminde herhangi bir tutarın bulunmaması nedeniyle davacı gider payının hesaplanamayacağı, Davalı kooperatif kayıtları üzerinden takip tarihi itibarıyla davacının 16.559,00 TL. davalıdan alacağının olduğunun kabulü halinde raponun inceleme kısmında tabla halinde hesaplandığı üzere davacının 7.357,64 TL. davalıdan faiz alacağının olacağı, Davacının davalı kooperatife 07.08.2018 tarihinde vermiş olduğu talep dilekçesinde alacağı olan 16.559,00 TL'nin %20'sinden feragat ettiğini kalan 13.247,00 TL'nin 12 taksitte ödenmesini kabul ettiği hususunun kabulü halinde hesaplandığı üzere davacının davalıdan 13.247,00 TL asıl 1.194,14 TL faiz alacağının olacağı" hususlarını mahkememize bildirmiştir.
01/04/2021 tarihli celsede Dava dosyasının rapor veren bilirkişiye tevdii ile, önceki bilirkişi ara kararında da bildirilen 15/01/2012 tarihli genel kurulda alınan (11) nolu kararın niteliği incelenerek Kooperatifler Kanunu 17/2. Maddesi uyarınca çıkma payı alacaklarını ödenmesinin kooperatifin mevcudiyeti tehlikeye düşürüp düşürmeyeceği, davacının davalı kooperatife ödemesinin olup olmadığı, var ise miktarı, davacının ayrıldığı yılın bilançosunda gösterilen genel giderlerden davacı payına düşen miktarın (1) nolu ara karar gereği vergi dairesinden gerekli kayıtlar gelmesi halinde ne olduğu hususlarında HMK'nun 281/2. Maddesi uyarınca ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş bilirkişi ...'un mahkememize sunmuş olduğu 02/07/2021 tarihli ek raporunda özetle; "Davalı Kooperatifin 2011 yılına ilişkin genel kurul toplantısının 15.01.2012 tarihinde yapıldığı, olağan genel kurul toplantısının 11. gündem maddesinde, üyelikten ayrılanlara ödemelerinin 36 ayı aşmamak suretiyle yapılmasına karar verildiği, 2011 yılı bilançosunun genel kurulun 3. gündem maddesinde kabul edildiği, söz konusu bilançoya dayanak olan 2011 yılı davalı kooperatif defterlerinde Genel Yönetim Giderlerinin 209.945,73 TL. olduğu, davalı kooperatif üye sayısının 310 kişi olduğu ve her ortağın payına (209.945,73 TL./310) 677,24 TL. Düştüğü, Davacının davalı kooperatife takip tarihine kadar 16.559,00 TL. ödeme yaptığı, bu ödemenin kooperatif defterlerinde mevcut olduğu, davacı kooperatif ortağının alacağından Genel Yönetim Giderleri payının düşülmesi halinde davacının (16.559,00 TL.- 677,24 TL.) 15.881,75 TL. davalı kooperatiften alacağı olacağı,Davalı kooperatifin 2011 yılı genel kurulunun 11, gündem maddesinde ayrılan ortaklara geri ödemenin 36 ayı aşmamak suretiyle yapılması öngörülmesi nedeniyle, davalı kooperatifin davacı ortağa 36. ayın sonundan itibaren takip tarihine kadar ayrıntısı raporun inceleme kısmında hesaplandığı üzere 7.056,72 TL. faiz borcunun oluşacağı, Davalı kooperatifin 2011 yılı bilançosunun hazır değerler toplamı ve aktif büyüklüğü dikkate alındığında, davacı ortağın 15.01.2012 tarihli genel kurul kararının 11 nolu kararına istinaden, davalı kooperatif tarafından ödenecek olan çıkma payının kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürmeyeceği, " hususlarını mahkememize bildirmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, kooperatif üyeliğinden istifa nedeni ile oluşan çıkma payının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.
İİK 67/1.maddesine göre "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir."
Yasal dayanağını İcra ve İflas Kanunu’nun 67.maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
Davaya konu Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'ne ait ... esas sayılı icra takip dosyası üzerinde yapılan incelemede; alacaklısının mahkememize ait işbu dava davacısı ..., borçlusunun yine mahkememize ait işbu dava davalısı ... olduğu, alacaklı tarafından borçlu aleyhine toplam 28.844,87 TL ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme ödeme emrinin 31/01/2020 tarihinde tebliğ edildiği borçlu vekilinin 05/02/2020 tarihinde takibi itiraz ettiği, takibin durdurulduğu ve 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde işbu itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.
Davacının kooperatif üyeliğinden istifa ettiği taraflar arasında çekişmesizdir. Davacı, istifa etmekle çıkma payı alacağına hak kazanacaktır. İşbu davada taraflar arasındaki ilk ihtilaf, davacının çıkma payının miktarının ne olduğudur.
1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve ana sözleşmenin 15/1. maddesi gereğince, çıkan ortak, ayrıldığı yıl sonu bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi (genel gider payı) düşüldükten sonra bakiyesinin iadesini talep hakkına haiz olur. Somut olayda davalı mahkememizce alınan bilirkişi raporunda genel giderler düştükten sonra davacının 15.881,75 TL çıkma payı asıl alacağının olduğu, söz konusu tutara, muaccel olduğu tarihten icra takip tarihine kadar 7.056,72 TL faiz işlediği hesaplanmış ve rapor uygun kabul edilmiştir. Ancak davacı taraf kooperatife sunmuş olduğu dilekçede alacağının %20'sinden feragat ettiği, ve bakiyesinin 12 taksitle ödenmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Anılan beyan dikkate alındığında davacının haklarından tek taraflı feragat ettiğinden davacının beyan dilekçesi uyarınca alınan bilirkişi raporu uyarınca davacının alacağının 13.247,00 TL aslı alacak, 1.194,14 TL alacağı bulunduğundan davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Somut olayda davalı kooperatif hakkında Kayseri ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ... Esas numarası ile açılan iflas erteleme davasında verilen 18/02/2013 tarihli ara karar tedbir kararı verildiği, Mahkemece ihtiyati tedbir kararı ise 04/06/2018 tarihinde kaldırılmıştır. Kooperatif Ana Sözleşmesi uyarınca “her ortak hesap senesi sonundan en az bir ay önce yönetim kuruluna başvurmak suretiyle ortaklıktan çıkabilir.” Kanunun 17.maddesinde ayrıca “Çıkan veya çıkarılan ortaklar ile mirasçılarının alacak ve hakları bunları isteyebilecekleri günden başlayarak beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar” denilmektedir. Davacının alacağı 15.02.2015 tarihinde istenebilir olduğundan 5 yıl süre eklendiğinde 15.12.2020 tarihinde dolduğu, takibin ise 23.01.2020 tarihinde yapılmış olması karşısında zamanaşımı dolmadan önce takip başlatmış, zamanaşımı kesilmiştir. İzah edilen nedenle davalı vekilinin zamanaşımı def’i yerinde görülmemiştir.
Açıklanan gerekçeler ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
Açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile;
1-Davalının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile, 13.247,00 TL asıl alacak, 1.194,14 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.441,14 TL üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
2-Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin kısmen kabulü ile, takibin devamına karar verilen 14.441,14 TL alacak üzerinden %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
4-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 986,47 TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 348,38 TL harcın mahsubu ile bakiye 638,09 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 660,79 TL'sinin davalıdan bakiye 659,21 TL'sinin ise davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
6-Davacı tarafından peşin yatırılan 348,38 TL peşin harç ve 54,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 402,78 TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti 550,00 TL, 8 elektronik tebligat gideri 44,00 TL, kep reddiyat gideri 0,50 TL, 1 müzekkere gideri 9,00 TL ve 1 tebligat gideri 19,00 TL olmak üzere toplam 622,50 TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 311,63 TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, artan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
9-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
10-AAÜT'ye göre hesap edilen 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
11-AAÜT'ye göre hesap edilen 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/12/2021
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı
*5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*