T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR : 2- ...
3- ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVA İHBAR OLUNAN: ...
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/08/2021
KARAR TARİHİ: ...
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili eşi ... 'in kullandığı ... plakalı aracın, davalı ... 'ye ait olan davalı ... 'ün kullandığı ... plakalı aracın kırmızı ışıkta geçmesi sebabiyle ... tarihinde ... Mah.... Bulv. ... Cad. kavşağında hasara uğradığını; ... plakalı aracın davalı ... Sigorta AŞ. tarafından ... no'lu poliçe ile sigortalı olduğunu; kazada müvekkili kusurunun bulunmadığını; sonuç olarak, fazlaya ilişkin dava ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla, ... plakalı aracın kaydına ihtiyati tedbir konulmasını; mobese kayıtlarının Kayseri Emniyet Müdürlüğünden celbini; fazlaya ilişkin talep dava ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırmak üzere asgari araçta meydana gelen 10.450,00TL hasarın ... olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP: ... ve ... Vekili ... tarihli cevap dilekçesinde davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, ... yönünde, kusur bulunmadığını, kaza tespit tutanağında ile SBM raporunda kusurun 100 davacı aracı sürücüsüne verildiğini; müvekkilinin kırmızı ışıkta geçtiği yönündeki iddiaların kabulünün mümkün olmadığını; ... yönünden, davacının araç sahibinden alacağının bulunmadığını; kabul anlamına gelmemek kaydıyla, araç sürücüsünün kusurlu olduğu varsayılsa bile müvekkili ... 'nin davacıya karşı sorumluluğunun bulunmadığını; davanın Kasko sigorta şirketi olan ... Sigorta AŞ.'ne ihbarını; sonuç olarak, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair ... tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişi Dr. Öğr. Üyesi ... 'nun mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; bahse konu ... tarihli trafik kazasında; ... plaka sayılı araç sürücüsü ... , 2918 sayılı K.T.K. m.47/b kural ihlali ve m.84/a (KOD 01) asli kural ihlallinin olduğu, ... plaka sayılı davacı aracı sürücüsü ... 'in atfı kabil bir kural ihlalinin olmadığı, Dava dosyasında mevcut bilgiler ile inceleme ve yapılan araştırma sonucuna göre ... plaka sayılı aracın ... tarihli trafik kazası hasarı sebebiyle parça değişimi, onarım ve işçilik toplam tutarının 10.454,80TL (kdv dahil) olabileceği, mahkememize bildirmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı taraf dava dilekçesiyle, davacının eşi ... 'in kullandığı ... plakalı araç ile davalılardan ... 'ye ait Davalı ... 'ün kullandığı ve davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu ... plakalı aracın çarpıştığını, kusurun karşı tarafta olduğunu, hasar bedeli talep etmiş ve araçlarındaki hasarın 10.450,00-TL olduğunu belirtmiştir.
Davalılar ... ve Davalı ... ise meydana gelen kazada kusurlarının olmadığını belirterek davanın reddini dilemiştir..
Davalı sigorta şirketi tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Sigorta poliçesi incelenmesinde, ... plakalı aracın aracın ZMSS'in davalı bünyesinde sigortalandığı anlaşılmıştır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Mahkememiz davalı nezlindeki hasar dosyasını dosyamız arasına almıştır. Dosya içinde kaza taraflarca düzenlenen tespit tutanağı bulunmaktadır. ... plakalı aracın davalı ... adına kayıtlı olduğu ve sürücüsünün ... olduğu görülmüştür.
-Mahkememizce kusur ve hasar ön sorun değerlendirmesinde,
Mahkememizce kusur raporu alınmış, kusur raporu ve kamera görüntüsü uyarınca davalı ... 'ın kırmızı ışık ihlali yaptığı ve tam kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, kazalı aracın markası, modeli, yaşı ve hasarın boyutu birlikte irdelenmek suretiyle, kaza tarihi itibariyle hasarlı aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise, hasar bedeli, ekonomik değil ise kaza tarihindeki ikinci el satış bedeli ile kazadan sonraki hurda (sovtaj) değerinin tespit edilmesi, belirlenen rayiç değerden de aracın hurda bedeli indirilmek suretiyle davacının gerçek zararının tespiti yapılır.
Davacının aracındaki hasar bedeline dair değerlendirmede hasar bedelinin KDV dahil 10.454,80 TL olduğu, hesaplamaların yerleşik Yargıtay uygulamalarına ve hakkaniyete uygun olduğundan rapora itibar edilmiştir.
-Davalılar ... ve ... 'ın sorumluluğuna dair değerlendirmede;
Davalı ... haksız fiili hükümleri çerçevesinde zarardan sorumludur.
İşleten tanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır. 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır.Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise, trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür.
2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar” hükmünü içermektedir.
Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla), artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip, bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekecektir. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, işleten sıfatının belirlenmesinde araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması ve fiili hakimiyetin uzun süreli olması gerekmektedir. Ancak bu konuda getirilecek delillerin üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarını halele uğratacak bir sonuç yaratmaması şarttır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin E. 2015/6031, K. 2015/13494)
Somut olayda, aracın maliki ve yaralanan davalı Emine zarardan sorumludur.
- Faize ait değerlendirmede;
2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettigi tarihten itibaren sekiz is günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartlarının B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, böyle bir başvurunun yapılmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir.
Anılan açıklamalar uyarınca davalının başvurusu dikkate alınarak faiz ... tarihinden yürütülmüştür. Davalı gerçek kişiler yönünden haksız fiil hükümleri çerçevesinde faiz olay tarihinden itibaren başlatılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davacının davasının kabulü ile, 10.450,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, alacağa sigorta şirketi yönünden ... tarihinden itibaren davalılar ... ve ... yönünden ise kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 713,83-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 178,46-TL harcın mahsubu ile bakiye 535,37-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.360,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
5-Davacı tarafından peşin yatırılan 178,46-TL peşin harç ve 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 237,76-TL harcın davalılar davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 600,00 TL bilirkişi ücreti, 12,00 TL 1 müzekkere gideri, 44,00-TL 8 elektronik tebligat gideri ve 76,00-TL 4 tebligat gideri olmak üzere toplam 732,00-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davalılarca yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
8-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından varsa kullanılmayarak artan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
9-AAÜT'ye göre hesap edilen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılar davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacı tarafa verilmesine,
Dair, davacı vekili ve davalı Davalı ... ve ... vekilinin yüzüne karşı, davalı ... Sigorta A.Ş.ve İhbar Olunan tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı....
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı
*5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*