T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
Ret
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM TARİHİ: ***
Kayseri 2. Tüketici Mahkemesi tarafından verilen görevsizlik kararı sonucu mahkememize gelen itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirkete ait ... plakalı aracın müvekkili sigorta şirketince genişletilmiş kasko poliçesi ile kaskolu olduğunu, kimin sevk ve idaresinde olduğu belirsiz olan davalının maliki olduğu ... plakalı aracın ... tarihinde ... idaresindeki ... plakalı aracın sağ arka çamurluk kısmına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalının maliki olduğu aracı kullanan sürücünün olay yerini terk ettiğini, bununla birlikte kazada asli ve ağır kusurlu olduğunu, kazadan sonra meydana gelen zararın tespit edildiğini, müvekkili sigorta şirketinin alacağını teminen davalı aleyhine Kayseri ... Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasıyla genel haciz yoluyla takip başlattığını, davalı haksız ve kötü niyetli bir şekilde borca itiraz ettiğini, itiraz üzerine icra müdürlüğünce takibin durdurulduğunu, davalının itirazının yasaya aykırı olduğunu, davalı borçlunun Kayseri ... Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasına yaptığı haksız itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalının takibe konu toplam alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkumiyetine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davacının açmış olduğu davada hak düşürücü süre itirazları ve zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, müvekkili şirketin şoförü olan ve ... plakalı aracı kullanan ...'in ... tarihinde meydana gelen trafik kazasından dolayı ... plakalı aracın kasko sigortası ... Sigorta A.Ş.’ye sigortalı olması nedeniyle sigorta şirketi kaza sonucu aracın zararına karşılık olarak ödediği 6.091,73-TL tazminatın müvekkiline rücu edecek bir durum bulunmadığını, müvekkili şirketin aracının kaza yerini terk etmesi gibi bir durumun ve müvekkilinin aracının kazaya karışması gibi bir durumun söz konusu olmadığını, kaldı ki olay yerini terk etme durumu olsa dahi bu durumun sigorta şirketine rücu hakkı vermediğini, açılan davanın usul ve esastan reddine, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Kayseri ... Tüketici Mahkemesi'nin ... esas ... karar sayılı görevsizlik kararının kesinleşmesi neticesinde mahkememize gelen dosyanın, ... esas sırasına kaydı yapılmış ve yargılamasına bu esas üzerinden devam edilmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, davacının sigortalısı olan davalının yapmış olduğu kaza nedeniyle dava dışı 3.kişiye yaptığı ödemenin rücuen tahsili talebiyle başlatılmış olan Kayseri ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takibine davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir. Zira taraflar tacir olup ihtilaf tarafların ticari işletmesiyle ilgilidir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada dava değeri 500 Bin TL'nin altında olması nedeniyle 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.
Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.
Davacı tarafın iddiaları, davalı tarafın savunmaları, Kayseri ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının uyap kayıtları, Kayseri ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasının uyap kayıtları, trafik kazası tespit tutanağı ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, dosya trafikçi bilirkişiye tevdi edilerek meydana gelen kazada taraflara atfedilebilecek kusur oranlarının tespiti için rapor aldırılmıştır.
Dosyaya mübrez ... havale tarihli bilirkişi raporunda; davaya konu ... tarihli trafik kazasında ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in, 2918 sayılı K.T.K. 46/1-b kural ihlali ve m.84/F asli kural ihlalinin olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı K.T.K. 52/1-a tali kural ihlalinin olduğu, ... plaka sayılı araç sürücü ...'ın ve ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın alfı kabil bir kural ihlalinin olmadığı, dava konusu trafik kazasında ... plaka sayılı aracın kaza sürecinde kaza mahallini terk ettiği kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
Alınan kusur raporunda kazaya karışan araç sürücülerinin kusur oranları belirtilmediğinden mahkememizce yapılan resen değerlendirme sonucunda; ... tarihli trafik kazasında ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in 2918 sayılı K.T.K. 46/1-b kural ihlali ve m.84/F asli kural ihlalinin olması nedeniyle %70 oranında, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı K.T.K. 52/1-a tali kural ihlalinin olması nedeniyle %30 oranında kusurlu oldukları, ... plaka sayılı araç sürücü ...'ın ve ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın alfı kabil bir kural ihlalinin olmaması nedeniyle herhangi bir kusurlarının da bulunmadığı tespit edilmiştir.
Sigorta Genel Şartlarından Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı " B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortanın Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.
Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,
c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,
ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,
f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,
Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.
Çözümlenmesi gereken sorun ZMMS poliçesi bulunan dava konusu araç bakımından meydana gelen iş bu trafik kazası neticesinde olay mahallinin terk edilmesinin tek başına poliçeyi teminat kapsamından çıkarıp çıkarmadığına ilişkindir.
Sigorta hukukunda asıl olan, sigorta poliçesi kapsamında kalan rizikonun gerçekleşmesi halinde zararın sigortacı tarafından karşılanmasıdır. Ancak bazı durumlara ilişkin kanuna veya poliçe genel şartlarına hükümler konularak, zarar teminat dışına çıkarılabilmektedir. ZMMS genel şartlarının B.4 maddesinde de teminat harici olan hususlar düzenlenmiş olup, bunlardan bir tanesi de kazadan sonra olay yerinin terk edilmesidir.
*** tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMMS) Genel Şartlarının " ZARAR GÖRENLERİN HAKLARININ SAKLI TUTULMASI VE SİGORTACININ SİGORTALIYA RÜCU HAKKI" başlıklı B.4/f bendinde düzenlenen "f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde," hükmü yer almaktadır.
Buna göre, "bedeni hasar"a neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde sigorta şirketinin zarar gören 3. kişilere ödediği tazminatı sigortalısına rücu hakkı bulunmaktadır.
Bedeni hasara neden olan bir trafik kazası sonucu sigortalı araç sürücüsü olay yerini terk etmişse olay yerini terk sebebinin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu bir hal sebebine dayanması gerektiği aşikardır.
ZMMS genel şartları B.4/f bendi kapsamında sigorta şirketinin sigortalısına rücu hakkının doğumu için iki sebebin bir arada bulunması gerekmektedir.
a)- Bunlardan ilki meydana gelen trafik kaza sonucunda "bedeni hasar"ın doğmasıdır. Poliçe genel şartlarında maddenin kapsamı "bedeni hasar ile" sınırlandırılmış olup, düzenleyici, yalnızca maddi hasar meydana gelen kazaları özellikle rücu kapsamına almamıştır. Kural, riskin gerçekleşmesi halinde zararın karşılanması olduğundan ve teminat dışı olan durumlar istisna olduğundan, maddi hasarlı trafik kazalarında, sigortalı sürücüsü tarafından olay yerinin terkinin genişletici yorumla rücu kapsamına alınması mümkün değildir.
b)-Rücu için gerekli olan ikinci sebep ise, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk sebebinin ZMMS genel şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden birine dayanmaması gerekmektedir.
Dava dilekçesinde de belirtildiği üzere ... tarihinde meydana gelen trafik kazası maddi hasarlı trafik kazasıdır. Az yukarıda belirtildiği üzere ZMMS genel şartları B.4./f bendi kapsamında bedeni hasarların meydana geldiği trafik kazalarında kaza mahallinin terkedilmesi rücu sebebi olarak öngörülmüş ise de ;eldeki davadaki kazanın maddi hasarlı trafik kazası olduğu bu sebeple rücu şartlarının oluşmadığı, öte yandan meydana gelen kazada davalı şirket aracının herhangi bir temasının olmaması nedeniyle gerisinde meydana gelen kaza nedeniyle tutanak tutulmasını önlemek için kaza mahallini kasıtlı olarak terk ettiği davacı tarafça ispatlanamadığı, davalı tarafın dilekçesinde talep etmiş olduğu icra inkar tazminatı talebi şartlarının da oluşmadığı sonuç ve kanaatine varılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 80,70-TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 73,58-TL peşin harcın mahsubuna, bakiye 7,12-TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafın yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davalıya ödenmesine,
7-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı....
Katip ...
Hakim ...