T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
DAVA: Sigorta (... Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM TARİHİ: 20/10/2022
Mahkememize açılan Sigorta (... Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... tarafından don hasarlı teminatıla poliçeli Kayseri ili, ...İlçesi, ... Köyü ... parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde elma üretimi yaptığını, ... tarihinde müvekkilinin bahçelerinin bulunduğu köyde hava sıcaklığının 0 derecenin altına indiğini, müvekkilinin bahçelerinde don olayı meydana geldiğini, buna ilişkin meteorolojide kayıtların mevcut olduğunu, bu don olayından dolayı araziler yönünden ihbar süresi içerisinde ...'e ihbar yapıldığını, ancak hasarın sigorta kapsamında olması nedeniyle hasar ödemesinin red edildiğini, davalı şirketle de bir anlaşmaya varılmadığını, bu nedenle oluşan maddi zararın fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı tespit dosyasında yapılan yargılama giderlerinin de davalı taraftan tahsiline, dava yargılaması sırasında yapılan yargılama giderlerinin de davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; açılan davayı kabul etmediklerini, öncelikle davacının belirsiz alacak davasında hukuki bir yarar bulunmadığını, çünkü davacı tarafın iddia ettiği alacağa ilişkin ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile alacağın tespit edildiğini, bu yönden reddi gerektiğini, esasa ilişkin olarak dava konusu ürünlerde don olmadığının delillerle sabit olduğunu, müvekkili kurumun hiç bir tazminat ödeme yükümlülüğü bulunmadığını, davacı tarafın başvurusu üzerine ... mühendisi eksperler tarafından en kısa sürede yerinde inceleme yapıldığını, yapılan incelemede ürünlerde don hasarı olmadığının tespit edildiğini, yapılan tüm tespitlerin kayıt altına alındığını, don hasarı olmadığının yazılı ve kesin delillerle sabit olduğunu, bu nedenlede davanın reddi gerektiğini, davacı tarafın yapmış olduğu tespiti de kabul etmediklerini, çünkü tespitin 7 ay sonra yapıldığını, 7 ay sonra yapılan don hasarının tespitinin mümkün olmadığını, don hasarının belirlenmesinde temel kriterin, yerinde en kısa sürede ve doğru yöntemle yapılan hasar tespit olduğunu, tüm bu hususlar dikkate alınarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dosya, Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... tarih ... esas ... karar sayılı görevsizlik kararının kesinleşmesi sonucu mahkememize gelerek ... esas sırasına kaydı yapılmış ve yargılamaya bu esas üzerinden devam edilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada dava değeri 500 Bin TL'nin altında olması nedeniyle 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.
Dava, davacıya ait bahçelerde meydana gelen don olayı nedeniyle ortaya çıkan zararın tazmini talebine ilişkindir.
...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı tespit dosyası, sigorta poliçesi, Meteoroloji Genel Müdürlüğü ... Bölge Müdürlüğü'nün cevabi yazısı ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi heyetinden ayrıntılı rapor alınmıştır.
... mühendisi ve sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi tarafından düzenlenen ve dosyamıza ibraz edilen ...havale tarihli bilirkişi heyet raporunda; davacının elma bahçelerinde ... tarihinde don olayı yaşandığı ve don olayı kaynaklı verim kaybı oluştuğu, davacı tarafın don olayı kaynaklı uğramış olduğu zarar toplamının 38.042,96-TL olacağı görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.
Davalı tarafın rapora yaptığı itirazlar üzerine bilirkişi heyetinden alınan ... ek raporda; ... tarihli kök raporda belirttikleri kanaatlerinde herhangi bir değişiklik olmadığını bildirmişlerdir.
Davacı vekili ...tarihli ıslah dilekçesinde; dava konusu bahçede meydana gelen hasarın KDV dahil 38.042,96-TL olduğunun bilirkişilerce tespit edildiğini, dava dilekçesinde talep ettikleri 100,00-TL tutarındaki taleplerini 37.942,96-TL arttırarak 38.042,96-TL olarak belirlediklerini, 38.042,96-TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
... numaralı poliçenin incelenmesinde; sigorta şirketinin ... Sigorta A.Ş. olduğu, poliçe numarasının ... olduğu, poliçe başlangıç tarihinin ..., bitiş tarihinin ... olduğu, sigorta ettirenin ... olduğu, sigortalı ürünün bulunduğu arazinin Kayseri İli, ...İlçesi, ... Köyü ... parsel sayılı yer olduğu, sigortalı ürünün türünün starking delicious cinsi elma olduğu, hasat tarihinin ... olduğu, hasat sayısının 1, alanının 8.000 dekar olduğu, ağaç yaşının 23, ağaç sayısının 300 olduğu, toplam ürün miktarının 52.200-kg olup, ürünün birim fiyatının 1,06-TL/kg olduğu, verimin ise 174-kg/ağaç olduğu, sigorta bedelinin 55.332,00-TL olduğu, prim fiyatının %26,11 olduğu, toplam prim tutarının 14.444.98-TL olduğu, sigortalının ödeyeceği prim bedelinin 14.288,65-TL olduğu, dain-i mürtehin bulunmadığı, teminat kapsamına giren unsurların dolu, fırtına, don, hortum, yangın, heyelan, deprem, dolu, kalite kaybı, sel ve su baskını olduğu görülmüştür.
... numaralı poliçenin incelenmesinde; sigorta şirketinin ... Sigorta A.Ş. olduğu, poliçe numarasının ... olduğu, poliçe başlangıç tarihinin ..., bitiş tarihinin ...olduğu, sigorta ettirenin ... olduğu, sigortalı ürünün bulunduğu arazinin Kayseri İli, ...İlçesi, ... Köyü ... parsel sayılı yer olduğu, sigortalı ürünün türünün golden cinsi elma olduğu, hasat tarihinin ... olduğu, hasat sayısının 1 olduğu, alanının 3.150 dekar olduğu, ağaç yaşının 23, ağaç sayısının 150 olduğu, toplam ürün miktarının 26.100-kg olduğu, ürünün birim fiyatının 1,06-TL/kg olduğu, verimin ise 174-kg/ağaç olduğu, sigorta bedelinin 27.666,00-TL olduğu, prim fiyatırım %26,11 olduğu, toplam prim tutarının 7.222,48-TL olduğu, sigortalının ödeyeceği prim bedelinin 7.144,32-TL olduğu, dain-i mürtehin bulunmadığı, teminat kapsamına giren unsurların dolu, fırtına, don, hortum, yangın, heyelan, deprem, dolu, kalite kaybı, sel ve su baskını olduğu görülmüştür.
Dosyada mevcut ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasına sunulan ... tarihli ... mühendisi bilirkişinin tanzim ettiği tespit raporunun incelenmesinde: ... parsel nolu taşınmazın ... Barajından sulandığı ve elma bahçesi olarak kullanıldığı, meyilsiz olan arazide Starking Delicous ve Golden çeşidi elma ağaçlarının bulunduğu, yıl içindeki bakımlarının tam olarak yapıldığı, tespit günü itibariyle ürünün hasat olgunluğuna gelmek üzere olduğu ve hasadının yapılmadığı, söz konusu bahçede bulunan 23 yaşlı 150 goldenlerden 174 kg/ağaç ve 300 Starking Delicious çeşidi elma ağacının 174 kg/ağaç olarak satış fiyatının 1,06-TL/kg olarak yapıldığı, söz konusu parselde sözleşmede belirtilen miktarda ürün alınabileceği, tespit günü itibarıyla ürün hasat olgunluğuna geldiği ancak hasat yapılmadığı, söz konusu bahçede bulunan Golden çeşidi ağaçlardan 60 kg/ağaç, Starking Delicious çeşidi ağaçlardan ise 34-kg/ağaç ortalama verim alınabilecek durumda olduğu, bu parselin kuzey kısmında bulunan ve 60 metre uzaklığında bulunan ... nolu parselde 24 Nisan tarihi sonrası ... sigorta eksperleri tarafından yerinde tespit yapılarak parselde zarar oluştuğu ve zararın nedeninin ise ilkbahar geç donları olarak belirlendiği, ... parsel nolu taşınmazda oluşan zararın toplam 56.381,40-TL olarak belirlendiği görülmüştür.
Yukarıda yapılan incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde; davacının ...İlçesi, ... Köyü'nde bulunan elma bahçelerini davalıya ... ve ... numaralı poliçeler ile sigorta ettirdiği, elma bahçelerinin bulunduğu bölgede ... tarihinde don olayının meydana geldiği, don olayı sebebiyle davacının elmalarının zarar gördüğü, davacının durumu sigorta şirketine bildirdiği ve sigorta şirketi eksperleri tarafından yapılan incelemede don zararı meydana gelmediği yönünde raporlar tutulmuş olsa da meydana gelen zararın don olayından kaynaklandığı, davacının don olayı nedeniyle maddi zararının dosya kapsamına göre poliçelerde teminat altına alınan rizikoların meydana gelmesi durumunda muafiyet oranları ve müşterek sigorta durumları da nazara alınarak hasar oranına göre ödenmesi gereken tazminat bedellerinin ;
... nolu poliçe yönünden; sigorta bedelinin 55.332,00-TL olarak belirlendiği, hasar oranının %80,46 olduğu, toplam zararın 44.520,13-TL olduğu, %10 oranındaki muafiyet miktarının 5.533,20-TL olduğu, müşterek sigorta oranının %30 olduğu ve buna göre yapılan hesaplamada davacının zararının 27.290,85-TL olduğu,
... nolu poliçe yönünden; sigorta bedelinin 27.666,00-TL olarak belirlendiği, hasar oranının %65,52 olduğu, toplam zararın 18.126,76-TL olduğu, %10 oranındaki muafiyet miktarının 2.766,60-TL olduğu, müşterek sigorta oranının %30 olduğu ve buna göre yapılan hesaplamada davacının zararının 10.752,11-TL olduğu hesaplanmıştır.
Sigorta poliçelerinin “Muafiyet ve Müşterek Sigorta” başlıklı bölümünde “Tespit edilen hasar tutarından, toplam sigorta bedeli üzerinden hesaplanan muafiyet tutarı indirilir. Kalan tutar üzerinden, varsa müşterek sigorta tutarı hesaplanarak tenzil edilir ve tazminat tutarı bulunur...” hükmü yer almaktadır.
Bilindiği üzere; müşterek sigorta, sigortalı ve sigortacının rizikoları belli oranda paylaşmasıdır. Teminat kapsamındaki risklerin gerçekleşmesi sonucunda meydana gelen bir hasardan muafiyet indirildikten sonra kalan miktar esas alınarak sigortacının üzerinde tutulan müşterek sigorta oranında tazminat hesaplanır.
Yapılan yargılama, alınan bilirkişi raporu, yapılan hesaplamalar ve tüm dosya kapsamına göre; davacının elma bahçelerinde ... tarihinde meydana gelen don olayı nedeniyle verim kaybı oluştuğu, oluşan bu verim kaybı ve zarardan ... bitkisel ürün sigortası poliçesi kapsamında davalının sorumluluğunun bulunduğu,hasat tarihi olan ... ve dava tarihi ... tarihi itibariyle 2 yılık zamanaşımı süresinin dolmadığı, temerrüdün hasat tarihi itibariyle oluştuğu, taraflar arasındaki ilişkinin ticari olması nedeniyle de uygulanması gereken faiz türünün avans faiz olması gerektiği kanaatine varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın kabulü ile 38.042,96-TL'nin ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 2.598,72-TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 59,30-TL peşin harç ve 650,00-TL ıslah harcının mahsubuna, bakiye 1.889,42-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafın yaptığı 59,30-TL başvurma harcı, 59,30-TL peşin harç, 650,00-TL ıslah harcı, 1.200,00-TL bilirkişi ücreti, 199,60-TL posta ücreti olmak üzere toplam 2.168,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında; davacı tarafın yaptığı 44,40-TL başvurma harcı, 73,10-TL delil tespiti harcı, 314,00-TL keşif harcı, 500,00-TL bilirkişi ücreti, 160,00-TL keşif araç ücreti ve mahkemece takdir edilen 606,00-TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 1.697,50-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,
8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. ...
Katip ...
Hakim ...