T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR
ESAS NO : ...
KARAR NO :...
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI : ...
VEKİLİ : ...
...
DAVALI : ...
VEKİLİ : ...
DAVALI :...
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ :...
KARAR TARİHİ :...
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :...
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 25.10.2021 tarihinde dava dışı müvekkili şirket sigortalısı ... Taahhüt Taşımacılık Mobilya İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti’ ne ait ve Necip ... sevk ve idaresindeki 38... plakalı araç ile davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’ ye ait ve diğer davalı ...sevk ve idaresindeki 38... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkil şirket sigortalısı aracın sürücüsü ...’ ın yeşil ışıkta geçerek kavşağa girmesi ve davalı araç sürücüsü ...’ in de aynı anda kırmızı ışık ihlaliyle kavşağa girmesi sonucunda maddi hasarlı trafik kazasının gerçekleştiğini, müvekkil şirketçe KASKO poliçesi gereği 96.300,00-TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin, sigortalısına yaptığı ödemenin rücusu için davalı/borçlu ... San. ve Tic. Ltd. Şti.’ nin ZMSS şirketi olan Quick Sigorta’ ya başvurduğunu, ... Sigorta tarafından müvekkili şirkete 43.000,00TL ödeme yapıldığını, bakiye 53.300,00TL’ lik kısım yönünden ise davalının poliçe limitini aştığından bahisle ZMSS şirketi tarafından ödeme yapılmadığını, müvekkili şirket tarafından davalılar aleyhine Ankara 5. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile dava dışı müvekkili şirket sigortalısına ödemenin rücusu için icra takibi başlatıldığını, davalılar tarafından yapılan itiraz sonucu takibin durduğunu, yetki itirazı sonrasında dosyanın Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ...esas sırasına kaydının yapıldığını belirterek Kayseri Genel İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı icra dosyasına yaptıkları itirazların ayrı ayrı iptali ile takibin her iki davalı yönünden devamına, haksız ve kötü niyetli itiraz nedeni ile davalılar aleyhine alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, vekalet ücreti ile yargılama masraflarının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... San. ve Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından davalı şirket aleyhine Ankara 5.İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, yasal süresi içinde yetkiye ve borca itiraz edildiğini, itiraz sonucu takip Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosyası üzerinden devam edildiğini, süresi içinde takibe ve borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, davalılar aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceği takip tarihinden önce temerrüde düşürülmeyen davalı firma yönünden işlemiş faize karar verilmesinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından Ankara 5. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, yetkiye ve borca itiraz sonucu takibin Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ...e. Sayılı dosyası üzerinden devam ettirildiğini, takibe ve borca itiraz sonrası takibin durduğunu, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, rücu davalarının gerçek zararın giderilmesi amacına yönelik olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyası uyap üzerinden celp edilmiş incelenmesinde, alacaklının Ankara Anonim Türk Sigorta Şirketi, borçlularının ...ve ... San. Ve Tic. Ltd. Şti olduğu, toplam 54.127,98-TL alacak üzerinden takibin başlatıldığı, borçluların süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Kayseri Emniyet Müdürlüğü Bilgi Teknolojileri ve Haberleşme Şube Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 25/10/2021 tarihinde meydana gelen kaza tespit tutanağına konu olan trafik kazasına ilişkin kamera kaydı olup olmadığı hususu araştırılmıştır.
... Anonim Türk Sigorta Şirketi'ne müzekkere yazılarak 38 ... plaka sayılı aracın 25/10/2021 tarihinde karıştığı kaza nedeni ile açılan poliçe ve hasar dosyası örneği celp edilmiş, incelenmesinde, 38 ... plakalı aracın 05/10/2021 başlangıç ve 05/10/2022 bitiş tarihli beyaz kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığı görülmüştür.
Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak 38 ... ve 38 ... plaka sayılı araçların kaza tarihi olan 25/10/2021 tarihli kaza tarihinde kimin adına tescilli olduğu sorulmuş ve araç tescil kaydı celp edilmiştir.
Mahkememizce mahallinde 05/07/2023 tarihinde keşif icra edilmiş, keşif mahallinde makine mühendisi- trafikçi bilirkişisi ve sigorta hukukundan kaynaklanan rucuen alacaklarının hesaplanmasında uzman nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişi hazır bulundurulmuş ve davalı tanığı Uğur Dede'nin keşif mahallinde beyanı alınmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişi ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı bilirkişi 31/08/2023 tarihli raporunda özetle;
A-) 38 ... plaka sayılı aracın sürücüsü 12. cadde istikametinde ilerlemekte iken kendisine yeşil ışık yandığını beyan etmiş ve kavşağı geçerken 38 ...plaka sayılı aracın aniden önüne çıktığını hem kaza tespit tutanağında hem de vekili aracılığıyla Dava Dilekçesinde beyan ettiği ancak, kontrollü veya kontrolsüz bir kavşak olduğuna bakılmaksızın kavşaklara yaklaşıldığında hızını azaltarak kontrollü bir şekilde kavşağı geçmediği,
B-) Yukarıda arz ve izah olunan sebeplerden dolayı, 38 ... plaka sayılı aracın kaza anında %75 asli kusurlu olduğu, 38 ...plaka sayılı aracın ise %25 tali kusurlu olduğunun değerlendirildiği,
C-) Takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere heyetimiz makine mühendisi bilirkişi tarafından tespit edilen kusur durumuna göre davacı sigorta şirketi tarafından rücu edilebilecek asıl alacağın 13.325 TL ve kaza tarihi olan 25.10.2021 tarihinden takip tarihine kadar işlemiş faizin ise 440,27 TL olacağına dair rapor sunulmuştur. Raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin, davalı ...vekilinin ve davalı ..ltd. Şti vekilinin ayrı ayrı itiraz dilekçesi sundukları görülmüştür.
Eksper raporu ile dosyada alınan bilirkişi raporu arasında açık fark bulunduğu anlaşılmakla dava dosyasının ve eklerinin Ankara Adli Tıp Kurumu'na gönderilmesine karar verilmiş, Ankara Adli Tıp Kurumu'nun 19/01/2024 tarihli raporunda özetle;
A) Sürücü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
B) Sürücü Necip ...'ın kusursuz olduğu yönünde kanaatlerini bildirir rapor sunulmuştur. Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan dilekçesi, davalı ... Mob... Vekilinin itiraz dilekçesi, davalı ...'in itiraz dilekçesi sundukları görülmüştür.
Tüm deliller toplandıktan sonra trafik kazalarında ve sigorta alanında uzman bilirkişiye dosyanın tevdi ile rücu edilecek miktarın hesaplanması yaptırılmış, Nitelikli Hesap Uzmanı bilirkişi ... 18/03/2024 tarihli raporunda özetle;
-19.01.2024 tarihli Ankara Adli Tıp kurumu bilirkişi raporuna göre davalı ...'in %100 kusurlu olduğu tespit edildiği, bu durumda takdir mahkemeye ait olmak üzere %100 kusur oranı doğrultusunda 53.300 TL asıl alacak ve 1.761,09 TL işlemiş faiz hesaplanacağına dair rapor sunulmuştur. Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan ve itiraz dilekçesi, davalı ...'in itiraz dilekçesi ve davalı ... Mob. Vekilinin itiraz dilekçesi sundukları görülmüştür. Hesap bilirkişisinin faiz hesabında hata yaptığı konusunda ek rapor alınması için dosya rapor veren bilirkişiye tevdi edilmiş, 02/05/2024 tarihli ek raporda özetle;
Davalılar tarafından rapora yönelik yapılan itirazda rücuen tazminat davalarında davacı sigorta şirketinin sigorta ettirene tazminatı ödediği ve temerrüt şartlarının gerçekleştiği tarihten itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini beyan edildiği,
Dosyada yer alan iş bankası dekont suretinden ... Anonim Türk Sigorta tarafından dava dışı ... Taşımacılık şirketine yapılan ödemenin 29.11.2021 tarihinde yapıldığının anlaşıldığını,
İcra dosyasında yasal faiz talep edilmiş olup davacı sigorta şirketinin ödeme yaptığı 29.11.2021 tarihinden itibaren takip tarihine kadar işlemiş yasal faiz hesabı faiz hesabının;
29.11.2021 -08.03.2022 tarihleri arası 99 gün faiz işleyeceğini,
53.300/100x9/365x99=1.301,10 TL işlemiş faiz hesaplandığını bildirir ek rapor sunulmuştur. Ek raporun taraflara tebliğ edildiği, ek rapora karşı davacı vekilinin beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu, davalı ... Ltd. Şti vekilinin itiraz dilekçesi ve davalı ...'in itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.
Davalı ... Metal Mobilya Tekst. San. Ve Tic. Vekilinin 10/05/2024 tarihli talep dilekçesi ile dosyanın İTÜ Trafik Kürsüsünden ya da Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden rapor alınmasını talep ettiği, mahkememizin 27/05/2024 tarihli ara kararı ile talep kabul edilmiştir.
Dosya talimat yoluyla İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilerek İTÜ Otomotiv Kürsüsü'nde görevli bilirkişiler ... ... dan alınan 17/03/2025 tarihli raporda özetle;
1-Davalı sürücü ...'in % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu,
2-Davacı şirkete sigortalı araç sürücüsü ...'ın kusursuz olduğu yönünde görüş ve kanaat sunulmuştur. Raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan ve itiraz dilekçesi, davalı ... Mob. ..ltd. Şti vekilinin itiraz dilekçesi ve davalı ... 'in itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, TTK'nın 1472. maddesi uyarınca rücuen tazminata dayalı ilamsız surette icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi gereğince sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, halefiyet ilkesi gereği ödediği tazminatı zarar verenlere rücu hakkına sahiptir.
Halefiyet, bir kişinin hukuken diğerinin yerine geçmesi anlamına gelir. TTK m. 1472(1) hükmünde sigorta tazminatını ödeyen sigortacının, hukuken sigorta ettirenin (başkası hesabına sigortada sigortalının) yerine geçeceği ifade edilmiştir. Bu nedenle hukukumuzda yasal halefiyete ilişkin olarak tazminat alacağının yasa uyarınca sigortacıya geçmesi ilkesi benimsenmiştir. Yasal halefiyet zarar sigortalarında söz konusu olup, mal sigortaları bakımından TTK m. 1472 hükmünde, sorumluluk sigortaları bakımından TTK m. 1481 hükmünde düzenlenmiştir. Bu madde uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Bu şekilde sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketinin, ödediği tazminat miktarınca hukuken sigortalı yerine geçerek açtığı rücu davası, aslında bir tazminat davası olup, bu niteliği itibariyle aynı zamanda şahsî nitelikte bir eda davasıdır. Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için şahsî ve rücu ödediği bedelle sınırlı olduğundan dolayı da cüz’î haleftir (Yargıtay HGK, 05/02/2019, E. 2017/17-1088, K. 2019/65 tarih ve sayılı kararı).
Mahkememizce mahallinde 05/07/2023 tarihinde keşif icra edilmiş, keşif mahallinde makine mühendisi- trafikçi bilirkişisi ve sigorta hukukundan kaynaklanan rucuen alacaklarının hesaplanmasında uzman nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişi hazır bulundurulmuş ve davalı tanığı Uğur Dede'nin keşif mahallinde beyanı alınmıştır.
Makine Mühendisi bilirkişi ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı bilirkişi 31/08/2023 tarihli raporunda özetle;
A-) 38 ... plaka sayılı aracın sürücüsü 12. cadde istikametinde ilerlemekte iken kendisine yeşil ışık yandığını beyan etmiş ve kavşağı geçerken 38 ...plaka sayılı aracın aniden önüne çıktığını hem kaza tespit tutanağında hem de vekili aracılığıyla Dava Dilekçesinde beyan ettiği ancak, kontrollü veya kontrolsüz bir kavşak olduğuna bakılmaksızın kavşaklara yaklaşıldığında hızını azaltarak kontrollü bir şekilde kavşağı geçmediği,
B-) Yukarıda arz ve izah olunan sebeplerden dolayı, 38 ... plaka sayılı aracın kaza anında %75 asli kusurlu olduğu, 38 ...plaka sayılı aracın ise %25 tali kusurlu olduğunun değerlendirildiği,
Eksper raporu ile dosyada alınan bilirkişi raporu arasında açık fark bulunduğu anlaşılmakla dava dosyasının ve eklerinin Ankara Adli Tıp Kurumu'na gönderilmesine karar verilmiş, Ankara Adli Tıp Kurumu'nun 19/01/2024 tarihli raporunda özetle;
A) Sürücü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
B) Sürücü ...'ın kusursuz olduğu yönünde kanaatlerini bildirir rapor sunulmuştur.
Davalı ... Mobilya Tekst. San. Ve Tic. Vekilinin 10/05/2024 tarihli talep dilekçesi ile dosyanın İTÜ Trafik Kürsüsünden ya da Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden rapor alınmasını talep ettiği, mahkememizin 27/05/2024 tarihli ara kararı ile talep kabul edilmiştir.
Dosya talimat yoluyla İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilerek İTÜ Otomotiv Kürsüsü'nde görevli bilirkişiler ... ı'dan alınan 17/03/2025 tarihli raporda özetle;
1-Davalı sürücü ...'in % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu,
2-Davacı şirkete sigortalı araç sürücüsü Necip ...'ın kusursuz olduğu yönünde görüş ve kanaat sunulmuştur.
Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle failin faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir. (Bknz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2013/11542 E. 2013/15468 K. Sayılı ilamı)
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyası uyap üzerinden celp edilmiş incelenmesinde, alacaklının ... Anonim Türk Sigorta Şirketi, borçlularının ...ve ... Tekstil San. Ve Tic. Ltd. Şti olduğu, toplam 54.127,98-TL alacak üzerinden takibin başlatıldığı, borçluların süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, yasal 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmaktadır.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 38 ... plakalı aracın 05/10/2021-05/10/2022 tarihleri arasında davacı sigorta şirketi nezdinde genişletilmiş kasko sigortalı olduğu, 25/10/2021 tarihinde, sigortalı araç dava dışı ...'ın sevk ve idaresinde iken davalı şirkete ait olup diğer davalı ...'nın sevk ve idare ettiği 38 ...plakalı aracın çarpıştığı, 29/11/2021 ve 24/01/2022 tarihli ödeme makbuzuna göre davacı sigorta şirketinin sigortalısına bu kazadan dolayı ödemede bulunduğu, kaza tespit tutanağı ve alınan uzman bilirkişi raporuna göre meydana gelen kazada %100 kusurun KTK 84/1 maddesi uyarınca davalı sürücüye ait olduğu, davacının sigortalısının kusurunun bulunmadığı, sigortalıya ödenen tutarın piyasa rayiçleri ile uyumlu ve meydana gelen kaza ile uygun olduğu, böylece TTK 1472 maddesi uyarınca rücu şartlarının oluştuğu sonuç ve kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile; davalıların Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 53.300,00-TL asıl alacak ve işlemiş faiz üzerinden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına,
2-Hükmedilen asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3- 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması alınması gerekli 3.640,92-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 653,74-TL ve icra dosyasına yatırılan 270,64-TL peşin harcın mahsubu ile eksik 2.716,54-TL harcın davalılardan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama giderinin) davalılardan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma harcı, 653,74-TL peşin harç, icra dosyasına yatırılan 270,64-TL peşin harç, 2.484,20-TL keşif harcı, 2.345,00-TL ATK faturası, 4.500,00-TL bilirkişi ücreti, 3.563,30-TL posta, tebligat, Kep ücreti, 400,00-TL keşif araç ücreti olmak üzere toplam 14.297,58-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalılar üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
8-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
9-Kararın mahiyeti gereği davalılar lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
10-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır