T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ***
KARAR NO: ***
HAKİM: ***
KATİP: ***
DAVACI : 1- ***
2- ***
VEKİLİ: Av.
DAVALI: ***
VEKİLİ: Av. ***
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: ***
KARAR TARİHİ: ***
KARAR YAZIM TARİHİ: ***
Mahkememize açılan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde Kayseri ili, *** Karayolu *** Köyü mevkiinde ...’un sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı otomobil ile ...’nın sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı kamyonun çarpışmalarına bağlı trafik kazası sonucunda müvekkillerinin çocukları ... ile birlikte 4 kişinin vefat ettiğini, davalı sigorta şirketinin sigortalısı 38 ... otomobil sürücüsü ... bu kazada olay yeri tespit tutanağında ve Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesinin *** Karar sayılı dosyasında Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesinden alınan kusur raporunda Asli kusurlu olduğunu, diğer araç sürücüsü ...’nın ise herhangi bir kusurunun olmadığının tespit edildiğini, ...'ın ölümüne sebep olan 38 ... plaka sayılı aracın sürücüsünün ve malikinin ... olduğunu, ...'ın ölen Türkan'ın babası, ...'ın ise ölen Türkan'ın annesi olduğunu, ...'ın vefatı nedeniyle müvekkillerinin çocuklarının desteğinden yoksun kaldığını, müvekkilleri Durmuş için şimdilik 15,866,00-TL ve Sevgi için şimdilik 18.885,00-TL olmak üzere toplam 34.751,00-TL destekten yoksun kalma tazminatı talepleri bulunduğunu, davalı şirketin Yahyalı Asliye Hukuk Mahkemesinin *** karar sayılı dosyası ile davanın açılış tarihi olan ... tarihinde temerrüde düşürüldüğünü, bu nedenle hükmedilecek tazminat miktarına davalının temerrüde düşürülme tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, Yahyalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin *** esas sayılı dosyasında müvekkillerin destekten yoksun kalma tazminatı *** için 37.686,17-TL ve Hatice için 43.116,02-TL olmak üzere toplam 80.802,19-TL olarak hesaplandığını ve bozma sonrası ıslap yapılamadığı için mahkemece Hatice için 24.230,90-TL Durmuş için 21.819,86-TL tazminata hükmedildiğini, bu miktarların sigorta şirketi tarafından müvekkilerine ödendiğini, yargılama sırasında belirlenecek gerçek alacak miktarı üzerinden harcının yatırılmak ve belirlenen miktar üzerinden davaya devam edilmek üzere şimdilik müvekkili *** için 15.866,00-TL, ... için 18.885,00-TL olmak üzere toplam 34.751,00-TL destekten yoksun kalma tazminatın ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin daha önce yapmış olduğu ödeme dolayısıyla bakiye tazminat borcu kalmadığını, müvekkili sigorta şirketi tarafından işbu davaya ilişkin taleplerle ilgili olarak ... tarihinde 2.190,00-TL ve ... tarihinde 46.050,76-TL Yahyalı İcra Dairesi'ne davacılar adına ödendiğini, bakiye tazminatın söz konusu olmadığını, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, davanın derdestlik nedeniyle reddinin gerektiğini, kaza ile meydana gelen ölüm arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, hesaplanan tazminattan hatır taşımacılığı indirimi yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada dava değeri 500 Bin TL'nin altında olması nedeniyle 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.
Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.
Dava, meydana gelen trafik kazasında müteveffa - çocuklarının desteğini kaybeden davacıların açtığı tazminat davasıdır.
Yahyalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin *** karar sayılı dosyasının uyap kayıtları, Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin *** esas sayılı dosyasının uyap kayıtları, kazaya ilişkin kayıtlar, davacıların nüfus kayıt örnekleri ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, aktüer bilirkişisinden rapor alınmıştır.
Dosyaya mübrez ... havale tarihli aktüer bilirkişi raporunda; davacı baba ...'ın bakiye destek zararının; 51.557,72-TL olduğu, güncellenmiş ödemenin mahsubu ile 26.552,76-TL olduğu, davacı anne ...'ın bakiye destek zararının; 78.976,62-TL olduğu, *** kaza tarihinde ölüm halinde kişi başına ZMMS poliçe limitinin 200.000,00-TL olduğu, davacılara eldeki davadan önce toplam 46.050,00-TL ödeme yapıldığı, bu şekilde bakiye poliçe limitinin 153.949,24-TL olduğu, davacıların hesaplanan bakiye zararlarının ise toplam 105.529,29-TL olduğu, davacıların bakiye zararının poliçe limiti dahilinde kaldığı kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
Davacı vekili *** tarihli dilekçesinde; alınan bilirkişi raporunda müvekkillerinin bakiye destek zararının 105.529,29-TL olarak hesaplandığını, buna göre harcı yatırılmayan alacak miktarı 105.529,29-TL - 34.751,00-TL = 70.778,29-TL olduğunu, buna ilişkin harcı tamamladıklarını bildirmiştir.
Yahyalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin *** karar sayılı dosyasında; "Davanın KABULÜNE, 1-Davacı ... için 24.230,90 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limiti ve şartları dahilinde kaza tarihi olan *** tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmasına, 2-Davacı ... için 21.819,86 TL destekten yoksun kalma tazminatının poliçe limiti ve şartları dahilinde kaza tarihi olan *** tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmasına," şeklinde karar verildiği ve kararın *** tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
6098 sayılı TBK 49. maddesine göre; kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Bir insanın ölümü hukukî anlamda bir zarar olmamakla beraber, bu yüzden yine de bazı zararlar meydana gelmiş olabilir. İşte BK'nın 45/II. maddesinin (6098 sayılı TBK m. 53) öngörmüş olduğu hal, ölüm sonucu vukua gelen bir kısım zararların tazminini hükme bağlamaktadır. Bu hükme göre, ölenin yardımından faydalananlar, bu yüzden yoksun kaldıkları faydayı, tazminat olarak, sorumludan isteyebilirler. Buna “destekten yoksun (muinden mahrum) kalma tazminatı” denir. Yasa metninden de anlaşılacağı gibi destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Yani haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse TBK’nın 53. maddesine (BK'nın 45/II.) maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir.
Destekten yoksun kalma zararının hesabında, destekten yoksun kalanlara müteveffanın sağlığında sağlamış olduğu yardımın miktarı belirlenmelidir. Ölenin parasal veya bedensel destekliğinin derecesi ile bundan yoksun kalanların tazminat isteklerinin ölçüsü ya da hesaplama yöntemi konusunda öğretide görüş birliği yoktur. Gerçek yardım miktarının yeterli delillerle ispat edilemediği durumlarda yargıç, takdir hakkını kullanarak yardım miktarını belirleyebilecektir. Bu belirlemede destek ile destek olunan kimse arasındaki yakınlığın derecesi, aralarındaki manevi bağ, davacıların yaşları, dahil oldukları sosyal ve ekonomik çevre, yaşam standartları, cinsiyetleri gibi bakım ilişkisine ve miktarına etkili olabilecek unsurlar da göz önünde bulundurulacaktır. Hayatın olağan akışı içinde, destek sayılan kimsenin baktığı kimselere gelirini belli paylara bölerek baktığı pek söylenemese de tazminat hesabında bir paylaştırma yapmak zorunlu hale gelmektedir.
Meydana gelen kazada davacıların murisinin vefat etmesi nedeniyle davacıların müteveffanın desteğinden mahrum kalması nedeniyle doğrudan zarar mahiyetinde olan maddi zararlardan (destekten yoksun kalma) kazaya karışan aracı sigorta eden sigorta şirketinin ZMMS poliçesi nedeniyle sorumlu olduğu, sigorta şirketinin temerrütünün Yahyalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin *** esas sayılı dava dosyasının açıldığı *** tarihinde oluştuğu görülmektedir.
Ayrıca davalı sigorta şirketinin tarafın hatır taşımasına yönelik itirazı bulunmaktadır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 87. Maddesine göre "Yaralanan veya ölen kişi, hatır için karşılıksız taşınmakta ise veya motorlu araç, yaralanan veya ölen kişiye hatır için karşılıksız verilmiş bulunuyorsa, işletenin veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğu ve motorlu aracın maliki ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlardan dolayı sorumluluk, genel hükümlere tabidir." esası kabul edilmiştir. Hatır taşıması bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada, taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığından, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminat miktarının tayini" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş, BK.nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır.
Somut olayda, müteveffanın, sigortalı araçta para ile taşınan bir yolcu olmadığı, olayda hatır taşımacılığının mevcut olduğu, araç sürücüsünün beyanından anlaşılmış ve bu nedenle hesaplanan tazminat miktarı üzerinden takdiren %20 hatır indirimi yapılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, Yahyalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin *** sayılı kararı, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; *** dava dışı ...’un sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı otomobil ile dava dışı ...’nın sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı kamyonun çarpışmalarına bağlı trafik kazası sonucunda müvekkillerinin çocukları ...'ın vefatı nedeniyle davacıların müteveffanın desteğinden yoksun kaldıkları, kazanın meydana gelmesinde 38 ... plaka sayılı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin *** esas sayılı ceza dosyasında alınan ATK raporu ile belirlendiği ve alınan adli tıp raporunun mahkememizce denetime ve hükme esas almaya elverişli görüldüğü, davacıların bu zararından kazaya karışan aracın sigortacısı olan sigorta şirketinin sorumlu olduğu kanaati hasıl olmuştur.
Mahkememizce ıslah ile talep edilen tutar üzerinden takdiren %20 hatır taşımacılığı indirimi yapılmış olup, bu indirimin mahkemenin takdirinde olduğu, bu hususun davacı tarafça ıslah aşamasında bilinmesi mümkün olmayacağından reddedilen kısım üzerinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemiş ve davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile,
1-21.242,21-TL destekten yoksun kalma tazminatının ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-63.181,30-TL destekten yoksun kalma tazminatının ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine,
3-Reddedilen kısım yönünden; 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 80,70-TL ilam harcının, dava açılışı sırasında tahsil edilen 118,70-TL peşin harçtan mahsubuna,
4-Kabul edilen kısım yönünden; 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 5.766,97-TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 30,00-TL peşin harç ve 242,00-TL tamamlama harcının mahsubuna, bakiye 5.494,97-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.360,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafın yaptığı 80,70-TL başvurma harcı, 30,00-TL peşin harç, 242,00-TL tamamlama harcı, 800,00-TL bilirkişi ücreti, 63,80-TL posta ücreti olmak üzere toplam 1.216,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine,
7-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 13.507,76-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davacılara ödenmesine,
9-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 30/11/2022
Katip ***
Hakim ***