T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVA: Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM TARİHİ: 20/01/2023
Mahkememize açılan Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatif tarafından 2011 yılında hesap komisyonunca dairelerin ferdileştirme bedellerinin hesapladığını ve müvekkilinin de içinde bulunduğu bir kısım üyeler ile anlaşıldığını, müvekkilinin bankadan kredi çektiğini ve daire borcunu kapatarak tapusunu aldığını, kooperatifin buna rağmen usulsüz olarak istifa eden üyeler aleyhine borç çıkardığını, müvekkili aleyhine Kayseri ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, takibin haksız ve kötü niyetli olduğundan bahisle davanın kabulü ile müvekkilinin Kayseri ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından dolayı borçlu olmadığının tespitine, icra dosyasının iptaline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; arabuluculuk görüşmesi yapılmaksızın işbu davanın açılmasının yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin unvanından da anlaşılacağı üzere müvekkili kooperatifin toplu konut kooperatifi olup imalatlarını etap etap yapmadığını, geçici 11. Madde'nin Anayasa'ya aykırılık teşkil ettiğini, ayrıca bu kanun maddesinin Kooperatifler Kanunu ve ana sözleşmeye aykırı bir şekilde düzenlendiğini, bu düzenlemenin uygulanması halinde kooperatif üyelerinin eşit duruma gelmeyeceğini, Kooperatifler Kanunu'na eklenen geçici 11. Maddenin Anayasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle öncelikle geçici maddenin iptali için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulmasına karar verilmesini, akabinde davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada dava değeri 500 Bin TL'nin altında olması nedeniyle 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.
Dava, kooperatif alacağından kaynaklı olarak başlatılan icra takibi nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti ve icra takibinin iptali talebine ilişkindir.
Davacı taraf dava dilekçesi ile, kooperatif üyesi olduğunu 2011 yılında daire bedellerinin hesaplandığını, kesin maliyet bedelini ödediğini ve davalının davacı hakkında Kayseri ... Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyası kapsamında takip yapıldığını, takibe itiraz edildiğini, davalının Kayseri ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas sayılı dosyası kapsamında itirazın iptali davası açıldığını ve mahkemece davanın kabulüne karar verildiğini belirterek Kooperatifler Kanunu Geçici 11. madde uyarınca menfi tespit dilemiştir.
Davalı cevap dilekçesi ile geçici 11. maddenin Anayasa'ya aykırı olduğunu belirterek davanın reddini dilemiştir.
Kayseri ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas ... karar sayılı dosyasında; davalı kooperatif tarafından Kayseri ... İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyasına konu takibe yapılan itirazın iptalini dilediği, dava dosyasının esasının ise... tarihli genel kurul kararı uyarınca 9.500,00-TL'lik kararın tahsiline ilişkin olduğu, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, kararın Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... esas ... esas sayılı kararı ile yapılan istinaf isteminin esastan reddine karar verildiği ve kararın kesin mahiyette olduğu görülmüştür.
Kayseri ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...esas ... karar sayılı dosyasında celp edilen Kayseri Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nün yazı cevabı ekinde bulunan genel kurul tutanaklarının incelenmesinde; 2006 yılı genel kurul tutanağının gündem 7 nolu maddesinde "Kooperatifimizin 2. Etap konutlarının teslim edilmesi ve bu konutlara ait mesken ruhsatının alınması ve karar bağlanması ve gecikme cezalarının uygulanması noktasında yönetim kuruluna yetki verilmesi teklifi görüşülmeye açıldı. Yapılan müzakere sonucu bu işlemler için 2.400,00 TL'nin nisan ayından itibaren 20 ayda eşit taksitler halinde ödenmesin oy çokluğu ile kabul edilmiştir.", yine ... tarihinde yapılan genel kurulun 9. Maddesinde "2.etapta kura çekilen üyelerimizden alınacak anahtar teslim paralarının ödeme planının görüşülmesine geçildi. Anahtar teslim ücreti olarak 2.etap üyelerinden 1.500,00 YTL ücret alınması, nisan ayından itibaren 10 eşit taksitte ödenmesi oya sunuldu. 22 red oyuna karşılık oy çokluğu ile kabul edildi.", ... tarihli genel kurul tutanağında bulunan 11. Maddede "2. Etapta kuran çeken üyelerimizden alınacak anahtar teslim parasının tespitine ve ödeme planının görüşülmesine geçildi. Yapılan oylamada bu madde oy birliği ile reddedilmiştir.", 27/04/2003 tarihli genel kurul tutanağının 7. Maddesinde "3.etap kura çekim usul ve esaslarının tespiti kura farkları, kura katılım payları, aidatlar ve usul hakkında yönetim kuruluna ana sözleşmenin 62. maddesi hususları doğrultusunda konutların ana sözleşmenin değişik 62.maddesine göre noter huzurunda çekilecek kura sonucunda hak sahiplerine dağıtılmasına karar verilerek uygulamada kura çekimi usul esasları ve konut çıkacak olanlardan alınacak kura katılım bedeli ve ödeme planının tespiti ve taahhütname düzenlenmesinde yönetim kuruluna yetki verilmesi genel kurulca oy birliği ile karar verildi.", ... tarihli genel kurulun 6. maddesinde "2. Etap kura çekimi hususunda ana sözleşmenin 62. maddesine uygun olarak inşaatı tamamlanan veya devam eden konutların etaplar halinde gerek bitirildikten sonra gerekse inşaatı devam ederken ana sözleşmenin değişik 62. Maddesine göre noter huzurunda çekilecek kura sonucunda hak sahiplerine dağıtılmasına karar verilerek uygulamada kura çekim usul esasları ve konut çıkanlardan alınacak kura katılım bedeli ile kura farkı ödeme planının tespiti ve taahhütname düzenlenmesinde yönetim kuruluna yetki verilmesi, genel kurulca oy birliği ile kabul edildi, " şeklinde kararlar alındığı görülmüştür.
Bilindiği üzere dava konusu edilen bir hakkın ve buna karşı yapılan savunmanın dayandığı vakıaların (olguların) veya hukuksal durumun varlığı ya da yokluğu hakkında hâkimde kanaat uyandırmak için girişilen inandırma eylemine “ispat” denir. İspat faaliyeti aynı zamanda yargılama sürecinde taraflar açısından yargısal bir temel hak olarak da görünüm kazanır. Anayasal dayanağı da olan ispat hakkını taraflar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 189/1. maddesi gereğince kanunda belirtilen süre ve usule uygun olarak kullanırlar.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 187/1. maddesine göre ispatın konusunu tarafların üzerinde anlaşamadıkları ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek çekişmeli vakıalar oluşturur ve bu vakıaların ispatı için delil gösterilir. Sadece taraflarca ileri sürülen ve dayanılan vakıalar, ispatın konusunu oluşturur. İspatı gerekli ve önemli olan vakıalar, hâkimin vereceği kararı etkileyen ve hâkimin karar verirken dikkate alması gereken vakıalardır.
Kural olarak hâkim, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan vakıaların gerçekleşip gerçekleşmediğini kendiliğinden araştıramaz. Belli bir olayın gerçekleşip gerçekleşmediğini, tarafların ispat etmesi gerekir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) ‘‘İspat yükü’’ başlıklı 6. maddesi uyarınca, “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” Aynı yöndeki düzenleme HMK’nın 190. maddesinin birinci fıkrasında, “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir” şeklinde ifade edilmiştir. Buna göre ispat yükü, ispatı gereken vakıalara dayanan tarafa ait olup, herkes iddiasını ispatlamakla mükelleftir.
Anayasa’nın 141. ve 6100 sayılı HMK’nın usul ekonomisi ilkesi başlığını taşıyan 30. maddesinde yer alan “Hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlüdür”.
Somut olayda davalı genel kurul tutanakları ile taşınmazları etap etap yapıp teslim ettiğini açıkça belirttiğinden davalının inşaatların etaplar halinde yapılarak teslim edilmesi hususu uyuşmazlık konusu değildir. İspatın konusunu tarafların üzerinde anlaşamadıkları ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek çekişmeli vakıalar olması sebebiyle inşaatların etaplar halinde yapılarak teslim edilmesi uyuşmazlık konusu olmadığından ve usul ekonomisi ilkesi uyarınca mahkememizce bilirkişi incelemesi yapılmamıştır.
1982 Anayasa'sının 152. maddesine göre bir davaya bakmakta olan mahkeme, uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, Anayasa Mahkemesi'nin bu konuda vereceği karara kadar davayı geri bırakacaktır. Mahkememizce ilgili kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı aykırı görmediğinden somut norm denetimine başvurulmamıştır.
15.06.2022 tarih ve 31867 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7410 sayılı Çevre Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 2. maddesi ile 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na eklenen geçici 11. maddede; “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla, Kayseri ilinde aşağıdaki şartları taşıyan yapı kooperatifleriyle sınırlı olmak üzere bu madde hükmü uygulanır.
a) İnşaatların etaplar halinde yapılarak teslim edilmesi,
b) Terkin edilmemiş olması,
c)Yapımı tamamlanan etapta bağımsız bölüm malikine kooperatifçe tahakkuk ettirilen bedelin ödenmiş olması,
ç) Kooperatif tarafından üyeye konutunun tapu devrinin yapılmış olması,
Şartlarının birlikte sağlanması halinde; konutun tapu devrinin yapılmasından sonraki dönemler için yapı kooperatifi tarafından yönetim giderleri hariç olmak üzere her ne ad altında olursa olsun yapılmış borçlandırmalar veya bu kapsamda üçüncü şahıslara kooperatif tarafından yapılan alacağın devrine ilişkin işlemler hükümsüzdür.
Birinci fıkra kapsamındaki şartları birlikte sağlayan kişilere karşı yapı kooperatifinin veya bu alacağı devralan üçüncü kişilerin yapı kooperatifi nedeniyle açmış oldukları her türlü alacak veya tazminat davaları ile bu kapsamda yapılan ilamsız icra takipleriyle ilgili olarak; ilgilinin talebi halinde bu davalarda verilen ve henüz kesinleşmemiş mahkeme kararları ile kesinleşen dava ve takiplere dayanılarak başlatılan icra işlemleri, haciz, satış ve tahliye uygulamaları durdurulur. Bu alacaklar kapsamında kesinleşen ilamlara dayanılarak devam eden takipler ile kesinleşen icra takiplerine son verilmesi için birinci fıkra uyarınca bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay içinde borcun bulunmadığına dair davanın açıldığına ilişkin belgenin ibraz edilmesi zorunludur; borcun bulunmadığına ilişkin kesinleşen ilamın icra dairesine ibraz edilmesi halinde takip sonlandırılır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre; dava konusu taşınmaza ilişkin kooperatifçe belirlenen bedellerin davacı tarafça ödendiği, taşınmazın kooperatifçe davacıya devredildiği, kooperatiflerce inşaatların etap etap teslim edildiği anlaşılmakla, 1163 sayılı Kanunu'nun Geçici 11/2. hükmü uyarınca kesinleşmiş dosyalarda da hüküm verilebileceğinden mahkememizce davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KABULÜ ile,
1-Kayseri ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Mahkememiz tarafından verilen karar kesinleştiğinde Kayseri ... Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının iptaline,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 179,90-TL ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafın yaptığı 80,70-TL başvurma harcı, 322,25-TL peşin harç, 86,50-TL posta ücreti olmak üzere toplam 489,45-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,
7-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. ...
Katip ...
Hakim ...