T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:...Esas - ...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ...
KARAR NO : ...
BAŞKAN : ...
ÜYE : ...
ÜYE : ...
KATİP : ...
MÜTEVEFFA : ...
DAVACILAR : 1- ...
2- ...
3- ...
4-...
VEKİLİ : Av....
DAVALI : 1-...
VEKİLİ : Av....
DAVALI : 2- ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : 3- ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : 4-...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA İHBAR OLUNAN : ...
DAVA : Tazminat ( Trafik Kazasından Kaynaklı Destekten Yoksun Kalma Tazminatı ve Manevi Tazminat)
DAVA TARİHİ :...
KARAR TARİHİ : ...
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ...
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalılardan... plakalı aracın ZMMS'si...Sigorta AŞ araç maliki ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Ltd Şti ve araç sürücüsü olan ...'in 09/07/2022 tarihinde saat 09.30 sıralarında sevk ve idaresindeki ve içerisinde yolcu olarak dava dışı ..., ... ve ...in bulunduğu ... plakalı Ford Minibüsün, dava dışı sürücü ...'nın idaresindeki ve içerisinde yolcu olarak bulunan müvekkilleri ... ile ... 'nın oğulları, diğer davacı müvekkilleri ... ile ...'nın kardeşleri olan ...'nın bulunduğu davalılardan ... Sigorta AŞ. ZMMS'si ... plakalı Ford kamyonetin sağ yan arka kapı ve kaporta kısımlarına aracın ön kaporta kısımları ile çarpması neticesinde meydana gelen 2 araçlı taksirle, ölümlü, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasında, yolcu konumundaki müvekkillerinin müşterek çocukları ve kardeşleri ...'nın (25/10/2006 doğumlu) kaza sonucu hastaneye kaldırılmış ve trafik kazasına bağlı olarak da 13/07/2022 tarihinde vefat ettiğini, İşbu kaza neticesinde Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma nolu dosyasından soruşturma başlatıldığını soruşturma neticesinde Kayseri 4.Ağır Ceza Mahkemesine davalılardan... plakalı araç sürücüsü ... ile dava dışı ... plakalı araç sürücüsü ... hakkında kamu davası açıldığını, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarına göre sigortacı, sigortalısının 3.kişilere vermiş olduğu maddi ve bedeni zararlara karşı teminat limitleri dahilinde kalmak kaydıyla, müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, somut olayda müvekkillerinin oğulları ve kardeşlerinin müteveffa ...'nın kaza neticesinde vefatı nedeniyle TBK'nun 56/2 maddesinde ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarının da manevi tazminat isteyebileceği hüküm altına alınmış olmakla müvekkillerinin anne-baba ve diğer müvekkilleri olan kardeşleri lehine hak ve nesafete uygun manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği belirterek işbu belirsiz alacak davasında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, öncelikle ... ve ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Ltd Şti'ne ait araçların, taşınmazların, banka hesaplarının ve 3.kişilerdeki hak ve alacaklarının üzerlerine, bunların 3.kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla İİK'nun 257.vd maddeleri uyarınca "Teminatsız" şimdilik 710.000,00-TL 'lik miktar yönünden ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesine, müvekkillerinden müteveffanın annesi ... için; Trafik kazası neticesinde meydana gelen ölümden dolayı ileride bilirkişi raporu doğrultusunda tamamlama harcı yatırılmak üzere şimdilik 100.000,00-TL destekten yoksun kalma (maddi) tazminat alacağının kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek içari faiziyle (davalılardan ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Ltd Şti 'ne ait... plakalı aracın ruhsata kayıtlı ticari araç olması nedeniyle) birlikte her bir davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Ölümlü trafik kazası nedeniyle oluşan manevi zararların tazmini için 200.000,00-TL tazminat alacağının ise kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle (davalılardan ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi'ne ait ... plakalı aracın ruhsata kayıtlı ticari araç olması nedeniyle) birlikte davalılardan sadece ... ve ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsiline, Müvekkillerden müteveffanın babası ... için; Trafik kazası neticesinde meydana gelen ölümden dolayı ileride bilirkişi raporu doğrultusunda tamamlama harçı yatırı üzere şimdilik destekten yoksun kalma (maddi) tazminatı alacağının kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalılar ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Ltd Şti ve...Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline,Ölümlü trafik kazası nedeniyle oluşan manevi zararların tazmini için 200.000,00-TL manevi tazminat alacağının ise kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle (davalılardan ... Diyaliz ve Hizmetleri Limited Şirketi'ne ait... plakalı aracın ruhsata kayıtlı ticari araç olması nedeniyle) birlikte davalılardan sadece ... ve ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsiline, Müvekkillerinden müteveffanın kardeşi ... için; Ölümlü trafik kazası nedeniyle oluşan manevi zararların tazmini için 80.000,00-TL manevi tazminat alacağının ise kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle davalılardan ... Diyaliz ve lık Hizmetleri Limited Şirketi'ne ait ... plakalı aracın ruhsata kayıtlı tiçari olması nedeniyle birlikte davalılardan sadece ... ve ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsiline, Müvekkillerinden müteveffanın kardeşi ... için; Ölümlü trafik kazası nedeniyle oluşan manevi zararların tazmini için 80.000,00-TL manevi tazminat alacafının ise kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte Şirketi'ne ait ait ... plakalı aracın ruhsata kayıtlı tiçari olması nedeniyle birlikte davalılardan sadece ... ve ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsiline,
CEVAP : Davalı...Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; zorunlu dava şartı olan sigorta şirketine usulüne uygun başvurunun davacı tarafça yerine getirilip getirilmediğinin ispat edilmesi gerektiğini, Konu dosyaya ilişkin olarak ölü muayene tutanağı veya otopsi tutanağının dosyaya kazandırılması, ölüm ile kaza arasındaki illiyetin tespit edilmesi gerekmektedir. Ölüm sebebinin kaza ile illiyetinin olup olmadığının araştırılması müvekkil sigorta şirketinin işbu tazminat kalemlerinde sorumluluğunun bulunup bulunmamasının tespiti için önemli olup kabul anlamına gelmemekle birlikte hesaplanacak tazminatta müteveffanıntüm murislerinin payları göz önüne alınmalıdır.
Davalı ... Diyaliz Ve Sağlık Hizmetleri Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı tarafın talep etmiş olduğu maddi tazminat taleplerinin fahiş miktarda olduğunu, bu durumun yargılama sırasında bilirkişi incelemesiyle sabit hale geleceğini, davacının talep ettiği maddi tazminat miktarının uğradığı zararların ötesine geçtiğini ve adeta bir kazanç elde edimi amacına dönüştüğünü, Destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilecek kimseler bir kimsenin ölümü sonucu yaşama düzeni bozulan, bu suretle ölenin yardımından fiilen yoksun kalan kimse ile ölüm olayı meydana gelmemiş olsaydı, hayat tecrübelerine ve işlerin normal gidişine göre ölenin kendisine yardım edeceği muhtemel gözüken kimselerin davacı olabileceğini, talebin kabulü için desteğin ilerideki kazanç durumunun destek olmaya müsait olduğunun kabul edilebilir olması gerektiğini belirterek davanın ve cevap dilekçesinin ... Katılım Sigorta Aş (...Kadıköy/İstanbul)'ne ihbarına, asli kusurlu bulunan müteveffanın eylemi nedeni ile davacıların fahiş maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını belirterek itirazda bulunmuş, müvekkili şirket tarafından aktüer yapılmış ancak davacıların tazminat hesaplaması ve destekten yoksun kalma talep şartlarına göre tazminat hakkı bulunmadığı tespit edilmiş olduğundan davanın reddi gerektiğini belirterek usule yönelik itirazların karara bağlanmasını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılmasının usule aykırı olduğunu, trafik kazası tespit tutanağının tarafların kusur oranlarını belirlemeye elverişli bir rapor mahiyeti taşımadığını, müvekkilinin hiçbir kusuru yokken tali kusurlu karşı taraf Asli Kusurlu tespit edildiğini, kusurun tamamen karşı tarafta olduğunu, müvekkilinin kusuru olmadığı bir kazadan dolayı kendisinden maddi ve manevi tazminat talep edilmesinin mümkün olmadığını, herhangi bir tespit yapılmadan müvekkilinin Tali kusurlu kabul edildiğini, davacı taleplerinin manevi tazminat şartları sağlamadığını, sebepsiz zenginleşme amacı taşıdığı, haksız fiilin unsurları olan kusur, illiyet bağı ve zarar ilişkisi tespit edilmeden, kapsamlı inceleme yapılmadan, dolayısıyla hukuka uygun elverişli belgeler olmadan talep edilen maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddi gerektiğini belirterek davacıların maddi (destekten yoksun kalma tazminatı) ve manevi tazminat taleplerinin reddine, yargılama giderleri, masraf ve vekalet ücretinin haksız dava ikame eden davacılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Taraflarca, Aile Nüfus Kayıt Örneği, Trafik kaza tespit tutanağı, Kayseri 4.Ağır Ceza Mahkemesi dosyası, Sosyal ve ekonomik durum araştırması, Arabuluculuk son tutanağı, Davaya konu... ve ... plakalı araçlara ait trafik tescil kayıtları, Davalı Sigorta şirketleri tarafından açılan hasar dosyaları, Davalı sigarta şirketlerine 06/08/2022 tarihinde KEP aracılığıyla yapılan başvuru çıktıları, tanık beyanı, Müteveffaya ait hastane kayıtları, Veraset ilamı, Gerektiğinde keşif, Bilirkişi incelemesi, Yemin ve İsticvap beyanına delil olarak dayanılmıştr.
Mahkememizce verilen ara karar ile "Manevi tazminat talebi yönünden davacılar vekilinin ihtiyati haciz isteminin reddine, Maddi tazminat talebi yönünden davacılar vekilinin İİK’nun 257/1. maddesindeki koşullara uygun ihtiyati haciz talebinin KABULÜ ile; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacılardan ... ve ...'nın toplam 150.000,00-TL'lık alacağın tahsili içindavalılar ... ve ... Diyaliz ve Sağlık Hizmetleri Ltd. Şti.'nin 150.000,00- TL’lik borcuna yeter miktarda bu davalılar adına kayıtlı araçlar, taşınmazlar, banka hesapları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakların ihtiyaten haczine, İİK'nun 259/1. maddesi gereğince alacağın takdiren %15'i oranında (22.500,00-TL'nın) HMK'nun 87. maddesine göre nakdi teminat veya süresiz banka teminat mektubu alınmasına, Teminat yatırıldığında, işbu kararın infazı için ıslak imzalı ve mühürlü olarak ibraz edilmesi kaydı ile Kayseri İcra Dairesi'nin yetkili kılınmasına," karar verilmiştir. Mahkememizce verilen ihtiyati haciz kararına aleyhine ihtiyati hacze karar verilen davalı tarafça itiraz edilmiş, itirazın duruşmalı değerlendirilmesine karar verilmiş ve mahkememizce yapılan duruşmada "...Mahkememizce 25/10/2022 tarihli ara kararı ile teminat karşılığı ihtiyati haciz kararı verildiği, İİK'nun 261. Maddesi uyarınca yasal süre içinde teminat yatırılarak infaz talep edilmediği için ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalktığından konusuz kalan ihtiyati haciz kararına itiraz hakkında karar verilmesine yer olmadığına, Davacılar tarafından ihtiyati haciz talep harcı yatırılarak usulüne uygun yeni bir başvuru bulunmadığından davacılar vekilinin duruşmada sözlü olarak yeniden ihtiyati haciz kararı verilmesi talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,.." karar verilmiştir.
...sigorta A.Ş. Genel Müdürlüğü'ne ve ... Sigorta A.Ş Genel Müdürlüğü'ne ayrı ayrı müzekkere yazılarak... ve ... plaka sayılı araçların 09/07/2022 tarihinde karıştığı kaza nedeni ile açılan hasar dosyasının, sigorta poliçe örneğinin, alınmış ise ekspertiz raporunun, davacının dava açmadan önce KTK'nın 97. maddesi uyarınca başvuru yapımış olması halinde başvuru dilekçesinin ve dilekçenin evrak kayıt tarihinin, davacıya ödeme yapılmış ise ödeme belgesinin ve varsa ibraname örneği istenmiş, 08/11/2022 ve 09/11/2022 tarihli beyan dilekçeleri ekinde istenilen belgelerin sunulduğu görüldü.
Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak... ve ... plaka sayılı araçların kaza tarihi olan 09/07/2022 tarihli kaza tarihinde kimin adına tescilli olduğunun sorulmasına ve araç tescil kaydının gönderilmesi istenmiş, 03/11/2022 tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.
Davacıların ve müteveffa ...'nın T.C. kimlik numaraları ve açık kimlik bilgileri belirtilmek suretiyle Kayseri Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak; Davacıların sigortalı olup olmadığının, çalışıyorlarsa aylık ücretinin ne olduğu, Müteveffa ...'nın vefatından önce sigortalı olup olmadığının, çalışıyorlarsa aylık ücretinin ne olduğu sorulmuş, Müteveffa ...'nın 09/07/2022tarihinde trafik kazası sonucu ölümü nedeniyle SGK tarafından davacılara rücua tabi maaş veya gelir bağlanıp bağlanmadığının yahut ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasına, yapılmışsa buna ilişkin kararın, peşin sermaye değerinin hesaplanmasına ilişkin tabloların ve dayanak belge örneklerinin gönderilmesinin, yapılan ödeme veya bağlanan maaş ya da gelirin rücua tabi olması halinde sorumlular hakkında rücu davası açılıp açılmadığının, açılmışsa mahkeme adının ve dava esas numarasının bildirilmesi istenmiş, 07/11/2022 tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.
Kayseri 4 Ağır Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları dosyamıza eklenmiştir.
Davacı tanığı Sezer Kamlı duruşmada; "Ben bu davaya konu olan 09/07/2022 tarihli kazayı görmedim. Geçen sene Kurban Bayramı'nın birinci günüydü. Sabah saatleriymiş. Babam ve davacılar kurban kesmeye gitmişler. Babamların söylediğine göre karşı taraf çok süratliymiş. Yani diyaliz aracı çok süratliymiş. Babamların da kabahati var ama karşı taraf da çok süratliymiş. Yeğenim Mehmet Ali çarpışma esnasında arabadan fırlamış. Feci bir şekilde can vermiş. Kazanın olduğu gün ben davacıların yanında değildim. Dükkandaydım. Davacı ... ağabeyim olur. Mobilya ustasıdır. Babamın mobilyacılar sitesinde dükkanı var. Ben, babam ve ağabeyim Gıyasi orada çalışırız. Benim ve ağabeyim ... dükkanda elde edilen kara ortaklığı var. Aylık ayrı ayrı 20-25 bin TL civarında gelirimiz vardır. Sipariş yapıyoruz. Bu dükkan babamın üzerinedir. Bizim değildir. Gıyasi kirada oturur. Gemerek tarafında dedemden kalan 40-50 dönüm tarlası var orası fazla para etmiyor. Davacı ... yengem olur ev hanımıdır. Çalışmaz. Davac... ve ... yeğenim olur, ikisi de öğrencidir, okula gider. Yeğenim ... ise 2006 doğumludur. Vefat ettiğinde 15-16 yaşlarındaydı. Babam, Ağabeyim, Ben ve yengemin çocukları ile hepimiz aynı evde oturuyoruz. Yeğenim Mehmet Ali'nin vefatı nedeniyle çocukların yani yeğenlerimin, yengemin psikolojisi bozuldu, ağabeyimin de keza psikolojisi bozuldu. Bu kazadan sonra ... çok sinirli oldu, ağabeyine çok düşkündü, ona çok üzülüyor. Ağabeyimi getirin diye sürekli ağlıyor. Tanıklık ücreti talebim yoktur, benim bildiklerim bunlardır" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... duruşmada; "Ben davacı ... babasıyım. 09/07/2022 tarihinde gerçekleşen trafik kazası sırasında ... plakalı aracı kullanan kişi de benim. Bayramın birinci günü kurban almaya gidiyordum. Çok yoğundu kalabalıktı. Kaza yerinden dönüş yapıp karşıda bulunan hayvan pazarından kurbanlık alacaktım. O sırada diyaliz arabası çok süratli bir şekilde benim kullandığım araca vurdu. Benim kullandığım aracın sağ arka tekerin yanındaki sürgülü kapıdan vurdu. Torunum olan ... orada oturuyordu. Ben kullandığım arabayı 2012 yılında sıfır almıştım. Çürük bir araba değildi. Diyaliz aracı çok hızlı vurdu. Ben göbekten karşıya döneceğim için hızlı değildim. Orada bekliyordum. Kaza tarihinde görüş açıktı, yolda kayganlık, ıslahlık, buzlanma gibi bir şey yoktu, yol kuruydu. Ama orası çok kalabalıktı. Diyaliz arabası yavaş gelmesi gerekirken çok hızlı gelip vurdu. Oğlum ... mobilyacıdır. Benim adıma mobilya dükkanımız var. Ben, ...Gıyasi, diğer oğlum ...zer üçümüz burada beraber çalışırız. Biz bir arada oturuyoruz. Kazandığımızı beraber harcıyoruz. Beraber yiyoruz. Gelinim ... ev hanımıdır. Çalışmaz. Çocuklar Döndü Nisa ve Furkan öğrencidir. Kazadan sonra onların da psikolojisi bozuldu, rahatsızlandılar, gelinimin de psikolojisi bozuldu. Bu kazada vefat eden torunum ... vefatından önce okula giderdi okuldan sonra bizim yanımıza gelip bize yardım ederdi. ... 20-25 yıldır mobilya ustasıdır. Ben ağır ceza mahkemesinde duruşmada emniyet kemerim takılı değil diye ifade verdim ancak bu ifadem doğru değildir, kaza sırasında emniyet kemerim takılıydı. Ağır ceza duruşmasında bir anda şaşırdım torunum da ağlıyordu o nedenle yanlış ifade verdim. Tanıklık ücreti talebim yoktur, benim bildiklerim bunlardır" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davalı Tanığı ...duruşmada; "Ben diyaliz hastasıyım, davalı...de diyaliz aracının şoförü olduğu için tanırım, 09/07/2022 tarihinde gerçekleşen kaza sırasında ben davalı R...n kullandığı diyaliz aracının içerisinde yolcu olarak bulunuyordum, aniden Connect tarzında ticari bir araç benim içinde bulunduğum aracın önüne çıktı, biz diyalize gidiyorduk mimarsinan rampasını iniyorduk, diğer araç aniden orada önümüze çıktı, kaza yerinde trafik ışığı yoktur, Connect tarzındaki araç göbekten karşı tarafa geçecekti aniden bizim aracımızın önüne çıktı, diyaliz aracının içerisinde hastalar olduğu için hız yapamaz çünkü hastalar rahatsız olur bu nedenle hızlı değildi, Connect tarzı araç ise kavşaktan önümüze çıktı onun hızlı olup olmadığını bilemiyorum, bu aracın markasını da hatırlayamıyorum şuan rengini de hatırlayamıyorum, kaza tarihinde görüş açıktı, yol kuruydu, kazadan önce ... aracının kornasına bastı, tanıklık ücreti talebim yoktur, benim bildiklerim bunlardır dedi. Davacılar vekilinin talebi üzerine tanığa soruldu: bu kaza kurban bayramının ilk günü gerçekleşti kazanın olduğu yerde hayvan pazarı olup olmadığını bilmiyorum, kaza yeri arabaların geçtiği trafik akışının olduğu bir yerdi ama insan kalabalığı yoktu" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dava konusu kazanın oluşumu yönünden HMK'nun 266.maddesi gereğince kusur incelemesi yaptırılmasına, HMK'nun 267. ve 268. maddesi gereğince Karayolları Fen heyeti üyelerinden resen seçilecek 3 kişilik trafik- makine mühendisi bilirkişi kurulunun görevlendirilmesine, Dava dosyasının bilirkişilere tevdi için Ankara Nöbetçi Atm'ye talimat yazılmasına, HMK'nun 273. Maddesi gereğince İddia, Savunma, Trafik Kata tespit tutanağı, Kayseri 4. Ağır Ceza Mahkemesinin...esas sayılı dava dosyasının mahkememiz dosyası arasına celbedilen kayıtlarının uyap sisteminden incelenmesi, görüntü kayıtları ve diğer tüm deliller, ceza dosyasından alınan adli tıp kurumu raporu, savcılık soruşturması sırasında alınan kusur bilirkişi raporu, tanık anlatımları ve tüm dosya kapsamına göre 09/07/2022 tarihli trafik kazasının oluşumunda kim veya kimlerin hangi kural ihlallerinin bulunduğu ve ne oranda kusurlu oldukları, dosya kapsamı ve tüm deliller karşısında ölenin emniyet kemerinin takılı olup olmadığı konularında hüküm vermeye ve denetime elverişli açıklamalı rapor tanzimi için bilirkişilere yetki ve görev verilmesine, karar verilmiştir.
Ankara 8 Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat gereğince görevlendirilen ... kusur uzmanı Makine Mühendisi ... Hasar kusur uzmanı Trafik Mühendisi ..., Hasar kusur uzmanı Makine Mühendisi ... tarafından düzenlenen 27/04/2024 tarihli raporda özetle; "... plaka Sayılı araç ( Kamyonet ) sürücüsü ...; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 47/c, 57/a, 84/h maddelerini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %75 (Yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, 34 DZF 574 plaka Sayılı araç (Minibüs) sürücüsü ...; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/a maddesini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %25 ( Yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, Yolcu ...; Bu kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinin olmadığı," belirtilmiştir.
Kayseri CBS'e icra edilen keşif sonucu alınan 25/07/2022 tarihli, Kayseri 4 ACM tarafından alınan adli tıp raporu, trafik kaza tespit tutanağı, savcılık soruşturma evrakları, ceza dosyası ve mahkememiz dosyası içeriğine göre davacılar vekilinin ve davalı ... vekilinin başka bir bilirkişi heyetinden yeniden kusur raporu aldırılması isteminin ve davacılar vekilinin ek rapor aldırılması isteminin HMK'nun 30. Maddesi hükmü de dikkate alınarak reddine karar verilerek, HMK'nun 266. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, HMK'nun 267. ve 268. maddesi gereğince dava dosyasının re'sen seçilecek bir aktüerya uzmanı bilirkişinin resen seçilmesine, HMK'nun 273. maddesi gereği iddia, savunma, işgöremezlik raporu, kusur raporu, nüfus kaydı, sosyal ve ekonomik durum araştırması, sgk kayıtları, davalı sigorta şirketlerinin ZMMS poliçeler ve hasar hasar dosyaları ile diğer tüm deliller incelenmek suretiyle davacılar tarafından talep edilen maddi tazminat istemi yönünden yerleşik yargıtay uygulamalarına göre TRH 2010 yaşam tablosuna göre, yaşam süreleri belirlenerek ve bilinmeyen dönem hesabında progresif rant formülü uygulanarak davacıların destekten yoksun kalma zararlarının aktüer hesaplarının yapılmasına, ZMMS poliçelerinin teminat limiti itibarıyla var ise davacıların zararlarının sigorta teminat limitleri içinde kalıp kalmadığının tespit edilerek gerekiyor ise gareme hesaplarının da yapılması konularında denetime ve karar vermeye elverişli açıklamalı rapor tanzimi için bilirkişiye yetki ve görev verilmesine, karar verilmiştir.
Aktüer bilirkişi ...z tarafından düzenlenen 13/11/2024 tarihli raporda özetle; "Davacı anne ... için destekten yoksun kalma tazminatının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, davacı baba ... için destekten yoksun kalma tazminatının ... Sigorta Aş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen talep edilmesi ve dava dilekçesinde kusuru dayanılmaması sebebiyle: Davacı ...'nın destek zararının 919.757,27-TL (talep 100.000,00-TL) olduğu, öz konusu zararın davalı...Sigorta Şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limitini aştığı (kaza tarihi itibariyle 1.000.000.00 TL), davalı...Sigorta Şirketinin sorumluluğunun garameten hesaplanan 396.256,74 TL ile sınırlı olduğu, Davacı ...'nın destek zararının 1.401.357,22 TL (talep 50.000,00 TL) olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketleri tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limitini aştığı (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL), dava dilekçesinde zararın müştereken ve müteselsilen tahsilinin talep edilmesi sebebiyle davalı...Sigorta Şirketi ile ... ... Sigorta Aş.nin kusur oranları nispetinde bir birlerine ve diğer zarar sorumlularına rücu hakları saklı kalmak kaydıyla sorumluluklarının garameten hesaplanan ve ayrı ayrı olmak üzere 603.743,26 TL ile sınırlı olduğu" belirtilmiştir.
Kaza tarihi olan 09/07/2022 yılından bu yana bir mobilya ustasının çalışması karşılığında elde edebileceği ortalama gelirinin ne olduğunun sorulması için Kayseri Ticaret Odası Başkanlığına, Kayseri Sanayi Odası Başkanlığına ve Kayseri Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı ile mahkememizce resen belirlenecek kayseride mobilya sektöründe faaliyet gösteren 3 işletmeye müzekkere yazılmasına karar verilmiş, Kayseri Ticaret Odasından 19/12/2024 tarihinde Kayseri Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığından 17/12/2024 tarihinde yazılan yazılar ile müzekkeremize cevap verilmiştir.
Dosyanın rapor veren aktüer bilirkişiye tevdine, tarafların 13/11/2024 tarihli rapora karşı beyan ve itirazları dikkate alınarak bu itirazların karşılanması, asgari ücret rakamlarının değişmesi halinde yeni asgari ücret rakamlarına göre ve mahkememizce dosya içerisine alınan kusur bilirkişi kurulunun raporundaki kusur durumuna göre gerekli hesaplamaların yapılarak ek rapor tanzimi hususunda bilirkişiye görev verilmesine karar verilmiştir.
Aktüer bilirkişi İbrahim Toksöz tarafından düzenlenen 19/03/2025 tarihli ek raporda özetle; "I.Durum- Zarardan davalıların birlikte sorumlu olduğunun kabul edilmesi halinde: Davacı ...'nın destek zararının 1.213.651,84 TL (talep 100.000,00-TL) olduğu, söz konusu zararın davalı...Sigorta Şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limitini aştığı (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL), davalı...Sigorta Şirketinin sorumluluğunun garameten hesaplanan 400.174,59 TL ile sınırlı olduğu, Davacı ...”nın destek zararının 1.819.154,01 TL (talep 50.000,00 TL) olduğu, söz konusu zararın davalı sigorta şirketleri tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limitini aştığı (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL), dava dilekçesinde zararın müştereken ve müteselsilen tahsilinin talep edilmesi sebebiyle davalı...Sigorta Şirketi ile Nippon Türk Sigorta Aş.nin kusur oranları nispetinde bir birlerine ve diğer zarar sorumlularına rücu hakları saklı kalmak kaydıyla sorumluluklarının garameten hesaplanan ve ayrı ayrı olmak üzere 599.825,41 TL TL ile sınırlı olduğu, II. Durum-Zarardan davalıların kusur oranları nispetinde sorumlu olunduğunun kabulü halinde: A- ...Plakalı Araç Yönünden (%25 Kusura Göre)1-Davacı Giyasi KAMLI'nın destek zararının 303.412,96 TL (talep 100.000,00 TL) olduğu, söz konusu zararın davalı...Sigorta Şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limiti kapsamında kaldığı, (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL), dolayısıyla söz konusu zarardan ... plakalı araç sürücüsü davalı sürücü ..., araç maliki ... Diyaliz... Ltd. Şti. ve sigortacı...Sigorta Şirketinin birlikle sorumlu olduğu, 2- Davacı ...'nın destek zararının 454.788,50 TL (talep 50.000,00 TL)olduğu, söz konusu zararın davalı...orta Şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limiti kapsamında kaldığı, (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL), dolayısıyla söz konusu zarardan ... plakalı araç sürücüsü davalı sürücü ..., araç maliki ... Diyaliz... Ltd. Şti. ve sigortacı...Sigorta Şirketinin birlikle sorumlu olduğu, B-... Plakalı Araç Yönünden (%75 Kusura Göre) 1-Davacı...nın destek zararının 910.238,88 TL (talep 100.000,00 TL) olduğu, söz konusu araç sürücüsünün davalı olmaması, araç malikinin/sigortalısının aynı zamanda davacı ...I olması sebebiyle davalıların söz konusu tutardan sorumlu olmadığı, 2- Davacı ...'nın destek zararının 1.364.365,51 TL (talep 50.000.00 TL) olduğu, söz konusu zararın davalı ... Sigorta AŞ tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi sakatlık/ölüm teminat limitini aştığı (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00-TL), sigorta şirketinin sorumluluğunun garameten hesaplanan 599.825,41 TL ile sınırlı olduğu" belirtilmiştir.
Aktüer Bilirkişi ek raporuna karşı tarafların beyan ve itirazlarının bulunması, bu raporun denetime ve hüküm vermeye elverişli olmadığı değerlendirilerek 16/09/2024 tarihli celsenin 3 numaralı ara kararı doğrultusunda yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, HMK'nun 267. ve 268. maddesi gereğince aktüerya uzman...'un resen görevlendirilmesine, HMK'nun 273. maddesi gereği iddia, savunma, işgöremezlik raporu, kusur raporu, nüfus kaydı, sosyal ve ekonomik durum araştırması, sgk kayıtları, davalı sigorta şirketlerinin ZMMS poliçeler ve hasar hasar dosyaları ile diğer tüm deliller incelenmek suretiyle davacılar tarafından talep edilen maddi tazminat istemi yönünden yerleşik yargıtay uygulamalarına göre TRH 2010 yaşam tablosuna göre, yaşam süreleri belirlenerek ve bilinmeyen dönem hesabında progresif rant formülü uygulanarak davacıların destekten yoksun kalma zararlarının aktüer hesaplarının yapılmasına, ZMMS poliçelerinin teminat limiti itibarıyla var ise davacıların zararlarının sigorta teminat limitleri içinde kalıp kalmadığının tespit edilerek gerekiyor ise gareme hesaplarının da yapılması, daha önce alınanAktüer bilirkişi rapor ve ek raporu ile taraf vekillerinin buna karşı yaptıkları beyan ve itirazların incelenmesi, yine mahkememizce yapılan emsal araştırmaları ve diğer tüm deliller çerçevesinde önceki bilirkişi raporunda benimsenmeyen yönler olursa bunların açıklanması konularında denetime ve karar vermeye elverişli açıklamalı rapor tanzimi için bilirkişiye yetki ve görev verilmesine, karar verilmiştir.
Aktüer bilirkişi ... tarafından düzenlenen 09/07/2025 tarihli raporda özetle; "
E.1- Davacı annenin destek zararının;
İşlemiş aktif dönem zararı 75.665,17 TL.
İşleyecek aktif dönem zararı + 1.748.650,31 TL.
1.824.315,48 TL. olduğu, hesaplanan bu zarar tutarından davalı ... Sigorta AŞ.’nin en fazla 863.449,25 TL.’sinden, diğer davalı ... Sigorta AŞ.’nin ise en fazla 1.000.000,00 TL.’sinden (gerçek zarar tutarını aşmamak şartıyla) sorumlu tutulabileceği,
E.2- Davacı babanın destek zararının;
İşlemiş aktif dönem zararı 75.665,17 TL.
İşleyecek aktif dönem zararı + 1.143.166,57 TL.
1.218.831,74 TL.
Yetiştirme giderinin mahsubu (1.218.831,74 - 64.801,43) : 1.154.030,31 TL. olduğu,
Karşı araç sürücüsünün %25 kusuruna denk gelen zarara göre değerlendirilir ise (1.154.030,31 x %25): 288.507,57 TL. olduğu, hesaplanan bu zarardan davalı ... Sigorta AŞ.’nin sorumluluğunun bulunmadığı, davalı Anadolu sigortanın ise en fazla 136.550,75 TL.’sinden sorumlu tutulabileceği" belirtilmiştir.
Davacılar vekilince dava dilekçesindeki talepleri 26/08/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile arttırılmış, bu dilekçede "..2-)Davacı ... için, dava dilekçemizde belirsiz alacak davası olarak talep ettiğimiz 100.000,00 TL maddi tazminat alacağımızı 1.724.315,48 TL artırarak 1.824.315,48 TL üzerinden eksik harcı tamamlıyoruz, İşbu 1.824.315,48 TL zarar tutarından davalı...Sigorta AŞ.’nin en fazla 863.449,25 TL'sinden, diğer davalı ... Sigorta AŞ.’nin ise en fazla 1.000.000,00 TL’sinden (gerçek zarar tutarını aşmamak şartıyla), diğer davalılar ... ve ... Diyaliz ve Sağlık..Ltd.Şti'nin ise müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasına karar verilmesini talep ediyoruz, 3-)Davacı ... için, dava dilekçemizde belirsiz alacak davası olarak talep ettiğimiz 50.000,00 TL maddi tazminat alacağımızı 1.104.030,31 TL artırarak 1.154.030,31 TL üzerinden eksik harcı tamamlıyoruz. İşbu 1.154.030,31 TL zarar tutarından davalı...Sigorta AŞ'nin poliçe teminatıyla, diğer davalılar ... ve ... Diyaliz ve Sağlık..Ltd.Şti'nin ise müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasına karar verilmesini talep ediyoruz." şeklinde talepte bulunmuş, eksik harç yatırılmıştır.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09/07/2022 günü davalı ... Diyaliz ... Ltd. Şti'ne ait ve davalı ... sevk ve idaresindeki... plakalı aracın seyri sırasındayken dava dışı sürücü ... (murisin dedesi) sevk ve idaresindeki ve davacıların ve muris ...'nın yolcu konumunda bulunduğu ... plakalı aracın trafik kazasına karışması sonucu ...'nın vefat ettiğinden bahisle davacı anne ... için 100.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 200.000,00 TL manevi tazminat, davacı ... için 50.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 200.000,00 TL manevi tazminat, davacı ..., ... için ise 80.000,00'er TL manevi tazminat dilediği görülmüştür.
Olayla ilgili Kayseri 4. ACM'nin dosyası dosyamız arasına alınmıştır. Ceza dosyasının incelenmesinde 09/07/2022 günü saat 09:30 sıralarında davalı ...'in sevk ve idaresindeki... plakalı minibüsün sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet ile çarpıştığı, kaza sonucunda araçta yolcu konumunda bulunan ...'nin 13/07/2022 tarihinde vefat ettiği görülmüştür.
Nüfus kayıtlarının incelenmesinde davacı ...'nın muris ...'nın babası olduğu, davacı ...'nın muris ...'nın annesi olduğu, davacılar ... ve ...'nın muris ...'nın kardeşleri ... plakalı aracın sürücüsü olan ...'nın muris ...'nın dedesi olduğu görülmüştür.
Sigorta poliçelerinin ve ceza dosyasının incelenmesinde; kazaya karışan ... plakalı aracın sürücüsünün davalı ... olduğu, tescil kayıtlarına göre ise araç malikinin davalı ... Diyaliz ... Ltd. Şti olduğu ve davalı...Sigorta A.Ş sigorta bünyesinde ZMSS poliçesi ile ve ... plakalı aracın ise davalı ... Sigorta A.Ş bünyesinde ZMSS poliçesi ile sigortalı olduğu ve ... plakalı araç malikinin ise davacı ... olduğu görülmüştür.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
KTK'nun 97. maddesine ilişkin dava şartının değerlendirmesinde;
Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen Kanun'un 85. maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür. Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir." Somut uyuşmazlıkta, kazaya karışan aracın davalı sigorta şirketi nezdinde zorunlu mali sorumluluk poliçesiyle sigortalı olduğundan davacının davalı sigorta şirketlerine 06/08/2022 başvurduğu ve burada hasar dosyasının açıldığı dolayısıyla davacının yasada öngörülen sigortacıya başvuru koşulunu yerine getirdiği sonucuna ulaşılmıştır. Aksi yöndeki itiraza itibar edilmemiş, dava şartlarının mevcut olduğu değerlendirilmiştir.
-Mahkememizce kusur ön sorun değerlendirmesinde,
Mahkememiz olayla ilgili ceza dosyasının bir örneğini dosyamız arasına almıştır. Mahkememizce kusur raporu alınmıştır.
Kaza tespit tutanağının incelenmesinde sürücü ...'nın (murisin dedesi) kendisine hitap eden fasılalı kırmızı ışık ve dur levhasına uymadığından bahisle asli kusurlu olduğu, yine davalı ...'in ise tali kusurlu olduğu değerlendirildiği görülmüştür.
Olayla ilgili Kayseri CBS'ce alınan 25/07/2022 tarihli kusur raporunun incelenmesinde sürücü ...'nın (murisin dedesi) geçiş önceliğine uymama kuralını ve fasılalı kırmızı ışık'a aykırı sürüş nedeni ile asli kusurlu olduğu, davalı ...'in ise kavşaklara yaklaşırken hızını azaltmama kuralını ihlal ettiğinden bahisle tali kusurlu olduğu tespitine yer verilmiştir.
Yine Kayseri 4. ACM'ce alınan kusur raporunda sürücü ...'nın (murisin dedesi) asli kusurlu olduğu, sürücü ...'in ise tali kusurlu olduğu görülmüştür.
Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nca alınan kusur raporu ve Kayseri 4. ACM'ce alınan kusur raporlarının incelenmesinde muris ...'nın emniyet kemerini takmadığı ve çarpışma sonrası araç dışına fırladığı tespit edilmiştir.
09/07/2022 günü saat 09:30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı minibüs ile Gaffar Okkan Caddesinde sanayi bölgesi yönünde Kadir Has caddesi istikametine seyri sırasında geldiği olay mahali sinyalize kavşağa sarı fasılalı trafik ışığında giriş yaptığı sırada karşı yönden gelerek fasılalı kırmızı ışık da kavşaktan sola dönüş yapan sürücü ... (murisin babası) idaresindeki ... plakalı kamyonet ile kavşakta çarpışması sonucu muris ...'nın araçtan fırlaması ile sonuçlanan ölümlü ve yaralamalı trafik kazası meydana gelmiştir.
Mahkememizce karayolları fen heyetinden kusur raporu alınmıştır. Karayolları fen heyeti raporu ve tüm raporlar uyarınca sürücü ...'nın KTK'nun trafik işaretlerine uyma başlıklı 47. Maddesi ve KTK'nun kavşaklara geçiş hakkı başlıklı 57. Maddesi ve 84. Maddesi uyarınca kural ihlali bulunduğu, döner kavşağa yaklaşırken hızını azaltarak kendisine yanan kırmızı fasılalı trafik ışığına ve dur levhasına dikkat etmeden seyrine göre sağından gelen araç trafiğini dikkate almadan, araç trafiğine ilk geçiş hakkını vermeden kontrolsüz bir şekilde çıkış yaptığı, yola dikkat ve özen göstermediği anlaşıldığından %75 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'in ise KTK'nun 52. Maddesi uyarınca kavşaklara girerken hızını azaltmadığından dolayı %25 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
-Destekten yoksun kalma tazminatına dair değerlendirmede;
Destekten yoksun kalma tazminatı, B.K'nun 45/II. maddesinde düzenlenmiş olup; "Ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir." şeklinde hükme bağlanmıştır.
Görülmektedir ki, destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.
Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse BK'nun 45/II. maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle, ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir.
Borçlar Kanunu’nun 45.maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır; sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır.
O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülür.
Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimse devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunmalıdır. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı, ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır. Burada önemli olan, destekten yoksun kalan kimsenin ve ailesinin temsil ettiği sosyal ve ekonomik düzeye göre normal karşılanan giderlerdir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.04.1982 gün, 979/4-1528 E., 1982/412 K. sayılı kararı).
Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 06.03.1978 tarih ve 1/3 sayılı kararının gerekçesinde de: "Destekten Yoksun Kalma Tazminatının eylemin karşılığı olan bir ceza olmayıp, ölüm sonucu ölenin yardımından yoksun kalan kimsenin muhtaç duruma düşmesini önlemek ve yaşamının desteğin ölümünden önceki düzeyde tutulması amacına yönelik sosyal karakterde kendine özgü bir tazminat olduğu” hususu vurgulanmış; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.11.2005 gün ve 2005/4-648 E.-2005/691 K. sayılı ilamında da aynı esaslar benimsenmiştir.
Önemle vurgulanmalıdır ki, Borçlar Kanunu’nun 45/III. maddesine göre destekten yoksun kalma tazminatı, desteğin mirasçısı olarak geride bıraktığı kişilere değil, desteğinden yoksun kalanlarına aittir. Destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilecek kişiler, mirasçılardan başka kişiler de olabileceği hususunda da herhangi bir ihtilaf yoktur. Murisin trafik kazasından kaynaklanan bir sorumluluğu söz konusu olduğunda ve koşulları oluştuğunda mirasçıları bundan sorumlu olduğu halde, aynı olay nedeniyle destekten yoksun kalan ve fakat mirasçı olmayan kişiler bundan sorumlu değildir (HGK.nun 15.06.2011 gün ve 2011/17-142 E. -411 K. sayılı ilamı).
Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın “Sigortanın Kapsamı” başlıklı A-1.maddesindeki, “Sigortacı, bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde düzenlemesi yer almaktadır.
-Davalı ... ve ... ..... Ltd. Şti'nin sorumluluğuna dair değerlendirmede;
İşleten tanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır. 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır.Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise, trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür.
2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar” hükmünü içermektedir.
Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla), artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip, bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekecektir. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, işleten sıfatının belirlenmesinde araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması ve fiili hakimiyetin uzun süreli olması gerekmektedir. Ancak bu konuda getirilecek delillerin üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarını halele uğratacak bir sonuç yaratmaması şarttır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin E. 2015/6031, K. 2015/13494)
Somut olayda, davalı ... ..... Ltd. Şti'ne işleten olması nedeni ile kusursuz sorumluluk ilkesi çerçevesinde ve davalı ... haksız fiil hükümleri (TBK'nun 49 ve devamı) uyarınca zarardan sorumludurlar.
- Aktüerya hesabına dair değerlendirmede;
Yargıtay'da uygulama birliğinin sağlanması yönünde tazminat hesaplarında davacının ve desteğin bakiye ömür süresinin TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre belirlenmesi ve işleyecek (bilinmeyen) devre hesaplamasında her yıl için gelirin %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi esasına dayanan progresif rant yönteminin kullanılması gerekmektedir. Mahkememizce İbrahim Tokgöz'den alınan raporların yöntemine uygun olmadığından mahkememizce esas alınmamıştır. Nihai olarak bilirkişi Göksel Ulusoy'dan rapor alınmıştır. Anılan raporun incelenmesinde, davacı annenin 1.824.315,48 TL destek zararı olduğu ve davacı babanın ise 1.154.030,31 TL destek zararı bulunduğu anılan rapor yöntemine uygun olduğu değerlendirilmiştir.
- Poliçe limitlerinin değerlendirilmesi;
Somut olayda, %75 oranında kusurlu bulunan dava dışı sürücü ...’nın (muris ...’nın dedesi) kullanmakta olduğu ... plakalı aracın işleten ve sigortalısının davacı baba ... olduğu, ZMMS sigortacısının davalı ... Sigorta AŞ. Olduğu görülmektedir. %25 oranında kusurlu bulunan davalı sürücü ...’in kullanmakta olduğu... plakalı aracın ZMMS sigortacısının davalı...Sigorta Şirketi olduğu görülmektedir.
09.07.2022 kaza tarihinde ölüm halinde kişi başına ZMMS poliçe limitinin her iki araçtan dolayı ayrı ayrı 1.000.000,00 TL. (toplam 2.000.000,00 TL.) olduğu, davacı annenin zararlarının her iki poliçe teminatı kapsamında olduğu sabittir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92/a hükmü uyarınca işletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler teminat dışı olduğundan davacı babanın araç maliki olması sebebi ile zararlarının ise (davalı ... Sigorta AŞ. tarafından tanzim edilen ZMMS poliçesinde işleten/malik olması dolayısıyla) sadece davalı Anadolu Sigorta tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamında olduğu anlaşılmıştır.
Anne ve babanın toplam destek zararı (1.824.315,48 + 288.507,57) 2.112.823,05 TL.’dir. Annenin zararları her iki poliçe teminatı kapsamında ise de babanın zararları sadece Anadolu sigortanın sigortacı olduğu poliçe teminatı kapsamındadır. Buna göre davalı sigorta şirketlerinin en fazla sorumlu tutulabileceği tutarın tespiti açısından aşağıda ayrı ayrı değerlendirme ve garame hesabı;
Davalı Anadolu sigorta yönünden:
Anne yönünden: 1.824.315,48 x 1.000.000,00 / 2.112.823,05 : 863.449,25 TL.
Baba yönünden: 288.507,57x 1.000.000,00 / 2.112.823,05 + : 136.550,75 TL.
1.000.000,00 TL.
Davalı ... sigorta yönünden:
Davacı baba ...’nın sigortalı olması nedeniyle babanın uğradığı destek zararlarının ... Sigorta AŞ.’nin sigortacı olduğu ZMMS teminatı kapsamında olmaması nedeniyle sadece davacı annenin destek zararlarından dolayı sorumluluğunun bulunduğu, davacı annenin zararından da en fazla poliçe limiti olan 1.000.000,00 TL.’den sorumlu tutulabileceği (gerçek zarar tutarını aşmamak şartıyla), bu nedenle bu sigorta yönünden garame hesabı yapılmasına gerek kalmadığı anlaşılmıştır.
Anne davacının hesaplanan bu zarar tutarından davalı ... Sigorta AŞ.’nin en fazla 863.449,25 TL.’sinden, diğer davalı ... Sigorta AŞ.’nin ise en fazla 1.000.000,00 TL.’sinden (gerçek zarar tutarını aşmamak şartıyla) sorumlu tutulabilecektir.
Bu dosya özelinde davacı...'nın araç maliki ve işleten olarak kendine ait aracın sürücüsünün kusuru ile verilen zararlardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğundan sürücünün kusurunu kendi kusuru gibi değerlendirmek gerekmekte olup karşı araç sürücüsünün %25 kusuruna denk gelen zarara göre değerlendirilmesi gerektiğinden (1.154.030,31 x %25): 288.507,57 TL zararı olduğu hesaplanan bu zarardan davalı ... Sigorta AŞ.’nin sorumluluğunun bulunmadığı, davalı Anadolu sigortanın ise en fazla 136.550,75 TL.’sinden sorumlu tutulabilecektir.
-Müterafik kusura ilişkin değerlendirmede;
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminatın belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğine ve özellikle kusurun ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise; zarar gören taraf, zararı doğuran fiile razı olduğu veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olduğu yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırdığı takdirde hakimin, tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır.
Buna göre, zarar görenin zarar katılması veya zararın artmasına sebep olduğu hallerde zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında müterafik kusurunun bulunduğunun kabulü gerekir. Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir. (Eren, Fikret. Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2015. S. 582) Zararın doğumu ya da artmasına yol açan fiil, zarar görenin davranışlarından ileri gelmişse müterafik (ortak) kusurdan söz edilir. (Kılıçoğlu, Ahmet, Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Y. 2012, s.418)
Yukarıda da açıklamalar dikkate alındığında, davacıların müterafik kusuru nedeniyle tazminattan indirim yapılabilmesi için zararın bu nedenle artması zarar ile mağdurun eylemi arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.
Dosya kapsamında bulunan delillerden murisin trafik kazası sırasında araç içinde yolculuk ederken emniyet kemerini takmadığı görülmüştür. Bu nedenle, yerleşik Yargıtay uygulamaları da dikkate alınarak, davacı yönünden TBK'nun 52. maddesi uyarınca takdiren %20 oranında mütefarik kusur indirimi yapılması gerektiği değerlendirilmiştir.
-Müterafik kusur indirimi sonrası yapılan hesaba dair değerlendirmede;
Anne yönünden: 1.824.315,48 x 0,80 = 1.459.452,38 TL
Baba yönünden: 288.507,57 x 0,80 = 230.806,05 TL olarak hesaplanmıştır. Müterafik kusur indirimi sonrası tekrar ... sigorta yönünden proporsiyon hesabı yapılması gerektiği anlaşılmakla anılan hesap aşağıdaki şekilde hesaplanmıştır.
1.459.452,38 TL (anne için) + 230.806,05 TL (baba için) =1.690.258,43 TL (toplam tazminat)
Anne yönünden: 1.459.452,38 x 1.000.000,00 / 1.690.258,43 : 863.449,25 TL.
Baba yönünden: 230.806,05x 1.000.000,00 / 1.690.258,43 + : 136.550,75 TL
1.000.000,00 TL olarak hesaplanmış ve hükme bu şekilde esas alınmıştır.
- Manevi tazminata dair değerlendirmede;
Duyulan acı, çekilen ızdırap manevi zarar değil, onun görüntüsü olarak ortaya çıkabilir. Hakim, manevi tazminatın tutarını belirlerken, saldırı oluşturan eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Tutarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel durum ve koşulların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde nesnel (objektif) olarak göstermelidir. Çünkü yasanın takdir hakkı verdiği durumlarda hakimin, hukuk ve adalete uygun karar vereceği TMK'nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Takdir edilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir işlevi (fonksiyonu) olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi malvarlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek tutar, var olan durumda elde edilmek istenilen doyum (tatmin) duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
Somut olayda, ekonomik ve sosyal durum araştırması, kazanın oluş şekli, davalı kusur oranı çekilen ızdırap, murisin yaşı yukarıda açıklanan kıstaslar çerçevesinde davacılardan ..., ... ve ... dava dilekçesinde talep edilen manevi tazminatın müteselsil sorumluluk ilkesi gereği uygun olduğu değerlendirilmiştir. Davacı ... yönünden ise araç maliki olması kendisine ait araç sürücüsünün kusuru kendisine izafe edilerek 100.000,00 TL manevi tazminat takdir edilmiştir.
-Faize ait değerlendirmede;
2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartlarının B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, böyle bir başvurunun yapılmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir. Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır. Davalı gerçek kişiler yönünden ise 6098 sayılı TBKnun 117/2 maddesinde göre haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşeceğinden olay tarihi itibariyle faize hükmedilmesi gerekir.
Anılan açıklamalar uyarınca davalı sigorta şirketleri yönünden ZMMS Genel Şartlarının Ek 6 yer alan sigorta şirketine başvuru sırasında ölü muayene raporu ve veraset ilamı sunulmadığında arabuculuk başvuru tarihi temerrüt tarihi kabul edilmiştir. Diğer davalılar yönünden ise zararlandırıcı işlem vefat tarihinde gerçekleştiği için vefat tarihinden itibaren faiz işletilmiştir. Araç ticari nitelikte olduğundan ticari avans faiz uygulanmıştır.
-Vekalet ücreti taktiri sırasında yapılan değerlendirmede;
Yasal düzenlemeler gereği, TBK'nun 51. ve 52. maddelerinden kaynaklanan hakkaniyet ve takdiri indirimler nedeniyle davanın kısmen reddedilmesi halinde, indirimden dolayı red edilen kısım için davalı yararına vekalet ücreti takdir edilemeyeceğinden, mütefarik kusur nedeni ile yapılan indirimden dolayı red edilen kısım için davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmemiş ve yargılama gideri aleyhinde hüküm kurulan davalılar üzerinde bırakılmıştır. (Yargıtay 17. HD.'nin 22/05/2017 gün ve 2014/24976 Esas 2017/5714 Karar sayılı emsal kararı)
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacıların davasının kısmen kabulü ile;
1-Davacı ... için 1.824.315,48 TL tazminattın murisin emniyet kemeri takmaması sebebi ile TBK'nun 52 maddesi uyarınca taktiren %20 uyarınca müterafik kusur indirimi yapılarak, neticede 1.459.452,38 TL tazminattan davalı Anadolu Sigorta A.Ş'nin ZMSS poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatı üzerinden yapılan garame hesabına göre 863.449,25 TL'lik kısmından temerrüt tarihi olan arabuluculuk başvuru tarihi 14/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olması, davalı ... Sigorta A.Ş'nin ZMSS poliçe teminatı limiti olan 1.000.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan arabuluculuk başvuru tarihi 14/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sınırlı sorumlu olması, davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'nin 1.459.452,38 TL tazminatın tamamından vefat tarihi olan 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olması kaydı ile tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'ya verilmesine,
2-Davacı ...'nın fazlaya ilişkin maddi tazminat talebinin reddine,
3-Davacı ...'nın alacağı kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesi talebinin reddine,
4-Davacı ... için 288.507,57-TL tazminattın murisin emniyet kemeri takmaması sebebi ile TBK'nun 52 maddesi uyarınca taktiren %20 uyarınca müterafik kusur indirimi yapılarak, neticede 230.806,06 TL tazminattan davalı ... Sigorta A.Ş'nin ZMSS poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatı üzerinden yapılan garame hesabına göre 136.550,74 TL'lik kısmından temerrüt tarihi olan arabuluculuk başvuru tarihi 14/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olması, davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'nin 230.806,06 TL tazminatın tamamından vefat tarihi olan 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte sorumlu olması kaydı ile adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'ya verilmesine,
5-Davacı ...'nın fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin reddine,
6-Davacı ...'nın alacağa kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesi talebinin reddine,
7-Davacı ...'nın manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, 100.000,00 TL manevi tazminatın, vefat tarihi olan 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ... ve ... ... Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'ya verilmesine,
8-Davacı ...'nın fazlaya ilişin manevi tazminat isteminin reddine,
9-Davacılar ..., ... ve ...'nın davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'ne karşı manevi tazminat istemlerinin kabulü ile, davacı ... için 200.000,00 TL, davacı ... için 80.000,00 TL davacı ... için 80.000,00 TL manevi tazminatın vefat tarihi olan 13/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ayrı ayrı verilmesine,
10-Davacıların manevi tazminata kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesi talebinin reddine,
11-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince maddi tazminat yönünden alınması gereken 115.461,55-TL harçtan dava açılırken peşin harç olarak alınan 2.425,01-TL ve 9.660,21-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 103.376,33-TL nispi karar ve ilam harcının (davalı Anadolu Sigorta A.Ş'nin 68.310,00-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile, ... Sigorta A.Ş'nin 68.310,00-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
12-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince manevi tazminat yönünden alınması gereken 31.422,60-TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
13-Davacılar tarafından peşin yatırılan 2.425,01-TL başvurma harcı, 80,70-TL başvurma harcı, 9.660,21-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 12.165,92-TL harcın (davalı ... Sigorta A.Ş'nin 80,70-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile, ... Sigorta A.Ş'nin 80,70-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
14-Davacılar tarafından yapılan posta gideri, tebligat ücreti ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 19.330,00 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 17.603,83 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,
15-Davalı ... tarafından yapılan posta gideri ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 398,50 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 35,58 TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davalıya ödenmesine,
16- Davalılar ... Sigorta A.Ş, ... Sigorta A.Ş ve ... ... Ltd. Şti tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
17-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
18-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat davası yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 216.323,33-TL nispi ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş'nin 132.882,89-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile, ... Sigorta A.Ş'nin 152.000,00-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,
19-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat davası yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 36.928,96-TL nispi ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş'nin 30.000,00-TL'lik kısmından sınırlı sorumlu olması kaydı ile tüm davalılardan (... Sigorta A.Ş hariç) müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine,
20- Müterafik kusur indirimi sebebi ile davacılar ... ve ... aleyhine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
21-Davalılar (... Sigorta A.Ş hariç) kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı ...'nın maddi tazminat talebinin ret olunan kısmı üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'nin 10 ve 13 maddesi gereğince hesap ve taktir olunan 36.928,96-TL nispi vekalet ücretinin (davalı ... Sigorta A.Ş'nin 30.000,00-TL kısmı sınırlı olmak üzere) davacı ...'dan alınarak Anadolu Sigorta A.Ş, ... ve ... ... Ltd. Şti'ye verilmesine,
22- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince manevi tazminat yönünden hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'den alınarak bu davacıya verilmesine,
23-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince manevi tazminat yönünden hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'den alınarak bu davacıya verilmesine,
24-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince manevi tazminat yönünden hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'den alınarak bu davacıya verilmesine,
25-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince manevi tazminat yönünden hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'den alınarak bu davacıya verilmesine,
26- Davacı ... ve ... ... Ltd. Şti kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince manevi tazminat yönünden hesap ve taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak bu davalılara verilmesine,
27-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra Yargıtay incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacılar vekili ve davalılar ... vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi’nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/10/2025
Başkan ...
E-imzalıdır
Üye ...
E-imzalıdır
Üye ...
E-imzalıdır
Katip ...
E-imzalıdır