T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ***
KARAR NO: ***
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - ***
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - ***
DAVA: Menfi Tespit- İstirdat (Kambiyo Senetlerine Mahsus Haciz Yolu ile Yapılan Takipte Faizin Yanlış Hesaplanması Sebebi ile)
DAVA TARİHİ: ***
KARAR TARİHİ: ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit- İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 'nun borçlusu olduğu Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...esas nolu icra dosyasında 45.000,00 TL alacağa yıllık reeskont faizi yerine aylık reeskont faizi ile uygulanması sonucu toplam dosya borcu üzerinden fazla ödenen bedeller düştükten sonra fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak şartıyla fazla ödenen 70.000,00 TL'nin istirdadına, borçlunun kötü niyetli olması nedeniyle görünen borcunun %20'si oranında kötü niyet tazminatı ödemesine, vekalet ücreti ve mahkeme masraflarının davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili 11/01/2024 tarihli cevap dilekçesi ile; davada usule, zamanaşımına ve hukuki yarar yokluğuna ilişkin itirazlarını sunduğu, müvekkilinin alacaklı olduğu dosya kambiyo ilamına dayanmakta olup kambiyoya karşı faiz itirazının ancak dava ile itirazının mümkün oldunu, kaldı ki borçlu yan tarafından daha önce yine aynı icra takibi ve olay ile ilgili bir dava açıldığını, fakat açılmış olan Kayseri 4. İcra Hukuk Mahkemesi 2017/24 Esas numaralı dosyasından feragat edildiğini, davadan feragat halinde, feragat edilen hak ileride tekrar dava konusu yapılamaz ve yapılır ise mahkemece feragat nedeniyle davanın reddine karar verilir. Nitekim Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2015/12284 E. Ve 2018/6018 K. Sayılı kararında açıkça şu ifadeler zikredilmiştir . " Davadan feragat davalının rızasına (muvafakatına) bağlı olmadığı halde, davacının davasını geri alabilmesi için davalının rızası şarttır. Davadan feragat halinde, feragat edilen hak ileride tekrar dava konusu yapılamaz ve yapılır ise mahkemece feragat nedeniyle davanın reddine karar verilir. " Kayseri 4. İcra Hukuk Mahkemesi 2017/24 esas numaralı dosyasından da davacı taraf daha önce borca ve faizlere itiraz konulu bir dava açtığını, ilgili davadan feragat ettiğini, aynı konu ve olaylar yeniden bir dava konusu edilemeyeceği hususunun gayet açık olması müessesi göz önünde bulundurulduğunda açıkça görülmektedir ki huzurda bulunan bu davanın başkaca herhangi bir inceleme yapılmadan reddedilmesi gerektiğini, feragat hususuna dair itiraz ve talepleri saklı kalmak kaydıyla, zamanaşımı hususuna ve davacı yanın sunmuş oldukları tüm hususlara karşı itirazlarını sundukları, açılmış olan dava ve şikayet yapılması gereken zamanda yapılmadığını ve zamanaşımına uğradığını, bu yönden de davacı yanın şikayet ve davasının hukuka uygun olmadığını, davacının dayanak sunduğu ve borçlu tarafından açılan davada ortada bir hesap hatası değil, usulüne uygun şekilde itiraz edilmemiş ve kesinleşmiş bir faiz oranı söz konusu olduğunu, bu minvalde işlem tesisini kabul etmediklerini, alacak kalemlerinin güncellenmesi yoluyla usulüne uygun olmayan faiz itirazı düzeltilemeyeceğini, iş bu durum usul ve yasaya aykırı olduğunu, faize usulüne uygun ve yetkili yere itiraz yapılmadan İcra Müdürlüğünün resen işlem yapmasının mümkün olmadığını, taraflar arasında sözlü olarak anlaşılmış bir faiz oran ve vadesi olduğunu, müvekkilinin senet vade tarihinde senet bedelinin döviz karşılığı yahut alım gücü ile hali hazırda dosya kapak hesabı üzerinde de bir uyum olup tek tarafın zarara uğratılmasından bahsedilmesi vs de söz konusu olmadığını, yine davacı tarafın açmış olduğu 2. Faize itiraz davası da Kayseri 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/315 esas sayılı dosyası ile reddedilmiş ve red kararı kesinleştiğini, zira ilgili dosyadan dolayı icra dosyası üzerine zaten tedbir verildiğini ancak davanın kesinleşmiş olması nedeniyle tedbir kararı yine mahkeme kararı ile kaldırıldığını, Kayseri 6. İcra Hukuk Mahkemesi tarafından verilen karar istinaf ile Bölge Adliye Mahkemesi huzuruna da çıkarıldığını, norm denetiminden de geçerek kesinleştiğini, davacının iş bu dava dilekçesinde yer alan tüm itiraz ve beyanları hem ilk derece Mahkemesi hem istinaf mahkemesine de yapıldığını kabul görmediğini, iş bu sebeplerle aynı nedenlere dayanılarak davanın nevinin ne olduğu anlaşılmayan bir dava açılmış olmasını kabul etmediklerini, mahkeme tarafından verilip kesinleşen bir kararın yine aynı sebep ve itirazlarla aynı neviden bir mahkemede kullanılması usul ve yasaya aykırı olduğunu, iş bu sebeplerle de huzurda açılan davayı kabul etmediklerini, bundan bir önceki son açılan 1. İcra Hukuk mahkemesinde açılan davada davacının şikayet konusu icra müdürlüğünün ödeme yapılmaması talebinin reddi ise de İcra Müdürlüğünün yapmış olduğu işlem tamamen usul ve yasaya uygun bir işlem olduğunu, İcra Müdürünün konusu kambiyo olan bir takipte kendiliğinden faiz düzeltimi yapması mümkün olmadığı gibi yapılsa dahi yapılan işlem yok hükmünde sayılması gerektiğini, müvekkili haciz tarihi itibariyle de 2. Sırada yer almakta iş bu sebeplerle de 2019/455 satış sayılı dosya sıra cetveli gereği 2. Sırada yer almakta ve satış bedelinin 2. sıraya isabet eden kısmını tam ve eksiksiz olarak hak ettiğini, genel icra müdürlüğü 2019/38999 esas sayılı dosyasında kesinleşen sıra cetveli doğrultusunda ödeme 20120/165537 esas sayılı dosyalarına aktarıldığını, başvuru yapılan tüm davaların müvekkili lehine sonuçlandığını, temmerüde düşmesi davanın açılmasına sebebiyet vermesi yahut icra inkar tazminatına hükmedilmesini gerektirecek bir likit alacak da söz konusu olmadığını, icra Müdürlüğü işlemlerine karşı başvurulan tüm yargı kararları müvekkili lehine işlemiş olduğundan, yargılama gideri vekalet ücreti ve icra inkar tazminatına da hükmedilemeyeceğini belirterek açılan davanın usulden reddini, aksi halde esastan reddini talep etmişlerdir.
DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün*** esas sayılı, Kayseri 4. İcra Hukuk Mahkemesinin *** esas sayılı, Kayseri 6. İcra Hukuk Mahkemesinin *** esas sayılı, Kayseri 3. İcra Hukuk Mahkemesinin*** esas sayılı, Kayseri 1. İcra Hukuk Mahkemesinin *** esas sayılı dosyalarının uyap üzerinden gönderilerek mahkememiz dosyası arasına alındığı görülmüştür.
Mahkememizce23/06/2023 tarihli, *** Karar sayılı gerekçeli karar ile "Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nın 114/1-c. maddesi uyarınca, göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile HMK'nın l15/2. maddesi gereğince, davanın USULDEN REDDİNE, Karar kesinleştiğinde ve istek halinde dava dosyasının görevli ve yetkili Kayseri İcra Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilmesi için Kayseri Adliyesi Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine, " karar verilmiş, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
Mahkememizin 23/06/2023 tarih ***Karar sayılı dosyası Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 16/11/2023 tarih ***Karar sayılı kararı ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiş, dava mahkememizin *** Esas sırasına kaydedilmiştir.
Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonunda 21/11/2023 tarih ve *** Karar sayılı karar ilamı ile;
Davacının talebi ile icra müdürlüğünce hesaplama yapılması davacının genel mahkemelerde dava açma hakkına engel teşkil etmeyeceğini, davacının menfi tespit davasına konu ettiği faizin oranı, miktarı, borcunun hesaplamayı gerektirip gerektirmediği değerlendirilmesi, dava ve takip tarihi itibariyle borçlu olup olmadığı, miktarı belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken mahkemece yazılı şekilde davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle sonuç olarak HMK'nın 355. Maddesi uyarınca istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda istinaf eden davacı vekilinin istinaf sebepleri yukarıda belirtilen yönlerden yerinde görüldüğünden HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince istinafa konu edilen yerel mahkeme kararın kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri gönderilmesi kararı verilmiştir.
Bilirkişi ***'dan alınan 06/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ödeme tarihi itibariyle 67.696,57 TL fazla ödeme yapıldığı, iş bu miktarın istirdatı gerektiği, dava tarihi itibariyle 345.000,00 TL borçlu olmadığının tespiti kanaatini içerir raporu bildirmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir. Davacı vekilinin 24/05/2024 tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporuna karşı itirazlarını ve beyanlarını sunduğu, davalı vekilinin 27/05/2024 tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporuna karşı beyanlarını sunduğu görüldü.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı taraf Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... E sayılı takip dosyasında kendileri hakkında başlatılan takipte faiz hesabının yanlış yapıldığından bahisle menfi tespit ve istirdat dilemiştir.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... E sayılı takip dosyasının incelenmesinde , takibin dayanağının 45.000,00 TL bedelli bono olduğu takibin işlemiş faiz ve komisyon eklenmek suretiyle toplam tutarının 46.867,50 TL olduğu, takip tarihinden tahsil tarihine kadar %10,50 oranında reeskont faizi talep edildiği görülmüştür.
Bilindiği gibi, yapılan icra takiplerinde, alacaklı, elindeki takip dayanağı belgeye (senede, protokole, ilâma vb.) göre; borçlunun temerrüde düştüğü tarihten (örneğin; elindeki senedin vade tarihinden, elindeki ilâmda faiz hakkında ayrıca hüküm bulunmuyorsa, ilam tarihinden) itibaren, takip tarihine kadar “işlemiş faiz” isterken, ayrıca takip tarihinden itibaren de, (takip konusu borç ödeninceye kadar) “işleyecek faiz” talebinde bulunabilir.
Yargıtay 12. HD. 02.04.2007 T.*** Sayılı ilamında belirtiği üzere icra müdürünün takip tarihinde yürürlükte olan faiz oranının daha sonra değişmesi halinde, kendiliğinden yeni faiz oranını göz önünde bulundurarak faizi hesaplaması gerekir.
Mahkememizce faizin yukarıda açıklanan kıstaslar çerçevesinde hesaplanması amacıyla bilirkişiye tevdii edilmiş olup, dava konusu alacak için avans faizinin uygulanması gerektiği, değişen oranlarda avans faizinin hesaplanması sonucunda dava tarihi itibariyle davacının 68.163,91 TL ödemesi bulunduğu icra dosyası kapsamında herhangi bir borcu olmadığı anlaşılmakla menfi tespit isteminin kabulü ile istirdata dönüşen 68.163,91 TL'nin iadesine karar verilmiş, iadeye ise ödeme tarihinden itibaren taleple bağlı kalınarak yasal faiz uygulanmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile;
2-Kayseri Genel İcra Dairesinin ...E sayılı takip dosyasında dava tarihi itibariyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
3-İİK 72/5 uyarınca takibin davacı yönünden derhal durdurulması amacıyla Kayseri Genel İcra Dairesine müzekkere yazılmasına,
4-Davacı tarafından fazla ödenen 68.163,91 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, alacağı 20/06/2022 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
5-Davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması alınması gerekli 23.740,62 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 5.891,74 TL peşin harcın mahsubu ile artan 17.848,88 TL 'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafın yaptığı 179,90-TL başvurma harcı, 5.891,74 -TL peşin harç, 492,00-TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 1.750,00 -TL bilirkişi ücreti, 447,00 -TL posta ücreti olmak üzere toplam 8.760,64-TL yargılama giderinin kabul - ret oranına göre; 8.700,00-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 53.750,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca red edilen kısım üzerinden 1.836,09 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
7-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/06/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır