T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:*** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***
HAKİM : ***
KATİP : ***
DAVACI : ***
VEKİLLERİ : Av. ***
Av.
Av.
DAVALI : ***
VEKİLİ : Av. ***
DAVA : İtirazın İptali ( 6102 sayılı TTK.'nin 1472 Kapsamında Rücu)
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ : ***
Mahkememize açılan İtirazın İptali ( 6102 sayılı TTK.'nin 1472 Kapsamında Rücu) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 19.12.2021 ve 23.12.2021 tarihlerinde Kayseri'de davalı tarafından yapılan kazı çalışmaları esnasında davalı şirketin dikkatsiz çalışmalarından dolayı dava dışı sigortalı Kayserigaz Kayseri Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Ticaret A.Ş.'ye ait doğalgaz boru hatlarında delinmeler meydana geldiğini, dava dışı Kayserigaz Kayseri Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Ticaret A.Ş. 02.08.2021 - 02.08.2022 tarihleri arasında müvekkil şirket nezdinde ... numaralı "CSP Tam Kapsamlı İşyeri Paket Poliçesi" ile sigortalı olduğunu, 23.12.2021 tarihli olaya ilişkin açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında bağımsız ve tarafsız eksper raporu ile hasar bedelinin 17.425,97 TL olduğu tespit edildiğini ve dava dışı sigortalıya 21.06.2022 tarihinde bu tutar ödendiğini, söz konusu ödeme Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nde ... esas sayılı dosyasına konu edildiğini, 19.12.2021 tarihli olaya ilişkin açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında, bağımsız ve tarafsız eksper raporu ile hasar bedelinin 18.941,96 TL olduğu tespit edilmiş ve dava dışı sigortalıya 21.06.2022 tarihinde bu tutar ödendiğini ve söz konusu ödeme Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nde ... Esas esas sayılı dosyasına konu edildiğini ve belirtilen icra dosyaları ile takibe başlanıldığını, davalının takiplere itiraz etmesi üzerine takiplerin durdurulduğunu, davalı tarafından likit ve belirli alacağa kendisinin borçlu olduğunu bilmesine rağmen yapılan itiraz haksız olup bu itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi ile müvekkil şirketin ödediği tazminatın rücuen tazminini " talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesi ile özetle; Müvekkil firma *** İhale Kayıt Nolu Talas raylı Sitem İçme suyu Kanalizasyon ve Yağmursuyu Hattı Deplasesi İnşaatı İşiyle ilgili Mevlana Mahallesi Hulusi Akar Bulvarı, Umut caddesi, Turgut Özal Caddesi üzerinde yapılacak işin yüklenicisi olduğunu, bahse konu şantiye alanında çalışmalar yapılmaya başlanacağı ve bu alanda bulunan doğalgaz hatlarının deplase edilmesi konusunda müvekkil firma tarafından ihale kurumu ... ye ve Kayseri Gaz A.Ş yazılı olarak birçok sefer bildirimde bulunulduğunu, müvekkil firma alt yapı işlerine başlamadan önce kurumlara ait alt yapı hatlarıyla ilgili o bölgeye ait sayısal işletme planı ve o bölgeyi bilen bir alt yapı personelini kurumdan talep eder ve sonrasında işe başladığını, ancak ilgili kurum Kayseri Gaz A.Ş bu taleplerin hiç birini yerine getirmediğini, ayrıca son derece tehlikeli, hassas ve kritik öneme haiz 2 adet çelik hat diye bahsedilen doğalgaz hatları ilgili kurum Kayseri Gaz A.Ş. tarafından “net derinliği ve kotları belli olmayan bir şekilde yatay sondaj yöntemiyle kılıf boru içerisine alınmadan kayalar içerisinden ezile büzüle boruya zarar verilerek usul ve mevzuata aykırı yapıldığını, boru üzerinde gömlek kumu ve emniyet şeridi dahi kullanılmadığını, yine bu hatlar yapılırken aynı güzergah üzerinde diğer alt yapı kurumlarının yapacağı ... kanalizasyon ve yağmursuyu altyapı hatlarının arazi akar kot hesapları göz önünde bulundurulmadan yapıldığını ve bu tehlikeli alt yapı doğalgaz hattı net derinliği ve kotları belli olmayan bir şekilde yatay sondaj yöntemiyle kılıf boru içerisine alınmadan kayalar içerisinden ezile büzüle boruya zarar verilerek usul ve mevzuata aykırı yapıldığını, ayrıca kurumca şantiye saha elemanlarının, yazılı, şifahi ve sözlü olarak doğalgaz hatlarına ait düşey kotları net olarak müvekkil firmaya verilmediğini, sözlü olarak gösterdiği yerden de 5-6 metre kayıklıkta çıktığını, bu nedenlerle kurumun teknik şartnameye uymadan eksik ve hatalı alt yapı imalatı nedeniyle; müvekkil firma tarafından yapılacak olan kanalizasyon yağmursuyu ve içme suyu hatlarıyla kesişen ve arazi aplikasyon yapılmadan doğalgaz hatlarının yatay sondaj yöntemiyle geçiş yapmış olduğu ve boruların üzerlerini görünür olmasını sağlanmasını ve hangi derinlikte gittiği ve nerede olduğu belli olmayan doğalgaz borularının deplase edilmesi yükümlülüğünü yerine getirmediğini, ilgili kurumun bu kusurlu ve eksik imalatına rağmen müvekkil firma tarafından yapılan alt yapı çalışmaları titizlikle yerine getirildiğini, söz konusu kayalık güzergahta boru döşeme şartnamesine uyulmayarak, doğalgaz boruları kılıf boru içerisine alınmadan gelişi güzel yatay sondaj yöntemiyle yapılan doğalgaz hatları ilgili kurum Kayserigaz A.Ş. nin uygulaması aşamasında zarar gördüğünü, müvekkil firmanın çalışmaları esnasında herhangi bir zarar vermediğini, davacının haksız ve mesnetsiz açmış olduğu davanın reddine " karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
... Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Tic. A.Ş.'ne müzekkere yazıldığı, 19/12/2021 tarihli olayın meydana geldiği Talas Mevlana Mah. Umut Cad. ... Gemiraltı Su tesisleri ve 23/12/2021 tarihli olayın meydana geldiği Mevlana Mah. Org. Hulusi Akar Bulv. Umut Cad. Kesişimi/Talas adresinde yapılan kazaya ait fotoğrafların, hasar ve arıza tespit formunun, ilgili kayıtların ve hasara ilişkin olarak doğalgaz hatlarının bulunduğu yerlerin ve konumlarını gösterir koordinatlarını ve derinliklerini gösterir proje kayıtlarının celp edildiği görülmüştür.
VHV Allgemeıne Sigorta A.Ş.'ne müzekkere yazıldığı, ... ve ... nolu hasar dosyasına ait tüm bilgi, belge ve kayıtların celp edildiği görülmüştür.
Tüm deliller toplandıktan sonra heyet olarak bilirkişi incelemesi yaptırılmış, Makine Mühendisi/Doğalgaz Hattı Değerleme Uzmanı ve İnşaat Yüksek Mühendisi/İnşaat Bilirkişi 25/01/2025 tarihli raporunda özetle;
-03.11.2002 tarih ve 24925 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Doğal Gaz Piyasası Dağıtım Ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında yer alan doğalgaz boru hattına zarar verilmesinde davalı Korkmazlar firmasının sorumlu olduğu değerlendirilmiştir.
-Netice olarak inşaat çalışmaları yapan davalı Korkmazlar İnşaat, 19.12.2021 ve 23.12.2021 tarihlerinde yaptığı çalışmalar neticesinde, dava dışı sigortalı Kayserigaz Kayseri Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Ticaret A.Ş.'ye ait doğalgaz borularını delerek hasara sebebiyet vermesi sebebiyle toplamda 36.367,93-TL (KDV Hariç) (18.941,96-TL ve 17.425,97-TL olmak üzere) hasar vermiş olduğu anlaşılmış olup, hasarın meydan geldiği tarihler itibariyle heyetimizce de eksper tarafından hazırlanan ve hasar miktarının makul ve kabul edilebilir bir miktar olması nedeniyle tarafımızca da yapılan hasar bedeline aynı şekilde iştirak edildiğini değerlendirmiştir.
Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davalı vekilinin ve davacı vekili tarafından itiraz ve beyan dilekçeleri sunduğu görülmüştür.
Mahkememizin 06/06/2024 tarihli duruşmasında taraflarca takip edilmeyen işbu dava dosyasının HMK'nun 150. Maddesi uyarınca yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına kararı verildiği, davacı tarafça 28/08/2024 tarihinde dosyanın yeniden işleme konulduğu görülmüştür.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı Kayseri Gaz Aş şirketinin doğalgaz boru hatlarının kasko sigortası ile sigortalı olduğunun 19/12/2021 ve 23/12/2021 tarihinde davalı tarafından kazı çalışmaları esnasında dikkatsiz davranması sebebiyle doğalgaz borularına hasar verildiğini, sigortalıya ödeme yaptıklarını belirterek Kayseri genel icra dairesinin ... E sayılı ve ... E sayılı dosyalarında itirazın iptali ve icra inkar tazminatı dilemiştir.
Dava, Csp Tam Kapsamlı İşyeri Paket Sigortası poliçesinden kaynaklanan maddi tazminatın rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Davaya konu Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takip dosyası üzerinde yapılan incelemede alacaklısının mahkememize ait işbu dosya davacısı, borçlusunun yine mahkememize ait işbu dava davalısı olduğu alacaklı tarafından borçlu aleyhine toplam 19.963,66 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, takibin dayanağının ''19/12/2021 tarihinde davalı tarafından kazı çalışmaları esnasında dikkatsiz davranması sebebiyle doğalgaz borularına hasar verildiğinden bahisle rücü'' olduğu ödeme emrinin itiraz üzerine takibin durduğu ve 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde işbu itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.
Davaya konu Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takip dosyası üzerinde yapılan incelemede alacaklısının mahkememize ait işbu dosya davacısı, borçlusunun yine mahkememize ait işbu dava davalısı olduğu alacaklı tarafından borçlu aleyhine toplam 18.365,90 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, takibin dayanağının '' 23/12/2021 tarihinde davalı tarafından kazı çalışmaları esnasında dikkatsiz davranması sebebiyle doğalgaz borularına hasar verildiğinden bahisle rücü'' olduğu ödeme emrinin itiraz üzerine takibin durduğu ve 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde işbu itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.
Davacı sigorta şirketi ile dava dışı Kayserigaz... A.Ş. ile başlangıç tarihi 02/08/2021, bitiş tarihi 02/08/2022 olan Csp Tam Kapsamlı İşyeri Paket Sigorta Poliçesi düzenlenmiştir. Sigortanın konusu, sigortalılara ait veya sigortalılara emanet edilmiş veya sigortalıların gözetimi altında ya da sorumluluğunda bulunan her türlü bina ve emtia sorumluluklarıdır.
Hasar dosyanın ve bilirkişi raporunun incelenmesinde 23.12.2021 tarihli olaya ilişkin açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında; eksper raporu ile hasar bedelinin 17.425,97 TL olduğu tespit edilmiş ve dava dışı Kayserigaz Kayseri Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Ticaret A.Ş.'ye 21.06.2022 tarihinde bu tutar sigorta şirketince ödenmiştir. 19.12.2021 tarihli olaya ilişkin açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında; eksper raporu ile hasar bedelinin 18.941,96 TL olduğu tespit edilmiş ve dava dışı Kayserigaz Kayseri Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Ticaret A.Ş.'ye 21.06.2022 tarihinde bu tutar ödenmiştir.
- Hukuki sorumluluğa dair değerlendirmede;
Halefiyet, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun zarar sigortaları kapsamında 1472. maddesinde, sorumluluk sigortaları kapsamında 1481. maddesinde düzenlenmektedir. “Halefiyet” başlıklı 1472. maddede;
“Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.
Halefiyet, bir kişinin hukuken diğerinin yerine geçmesi anlamına gelir. 6102 sayılı TTK m. 1472/1. maddesinde sigorta tazminatını ödeyen sigortacının, hukuken sigorta ettirenin (başkası hesabına sigortada sigortalının) yerine geçeceği ifade edilmiştir. Bu nedenle hukukumuzda yasal halefiyete ilişkin olarak tazminat alacağının yasa uyarınca sigortacıya geçmesi ilkesi benimsenmiştir. Yasal halefiyet zarar sigortalarında söz konusu olup, mal sigortaları bakımından TTK m. 1472 hükmünde, sorumluluk sigortaları bakımından TTK m. 1481 hükmünde düzenlenmiştir. Bu madde uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için şahsî ve rücu ödediği bedelle sınırlı olduğundan dolayı da cüz’î haleftir (Yargıtay HGK'nın 05/02/2019 tarih ve E. 2017/17-1088 E - 2019/65 K ).
Somut olayda, 3.11.2002 tarih ve 24925 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Doğal Gaz Piyasası Dağıtım Ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği, bilirkişi raporu ve sunulan kayıtlar uyarınca şantiye sahasında yüklenici davalı firma tarafından yapılan kazı işlemi sırasında 19.12.2021 ve 23.12.2021 tarihlerinde doğalgaz boru hattına zarar verdiği anlaşılmıştır. Davalı firmanın ... adına iş yaptığı, Doğalgaz firması ile ... arasında yazışmaların yer aldığı, ... Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Tic. A.Ş'nin boru hatlarını davalıya bildirdiği görülmüştür.
Yüklenici davalının, ... adına iş yaptığı, işin yapımına başlanmadan önce yüklenici firma ve ... tarafından, doğalgaz firmasına yazı gönderilerek hatlar ile ilgili bilgilendirme ve çalışma sırasında kurumlardan personel desteği talep ettiği, ... Doğalgaz Dağıtım Pazarlama Tic. A.Ş'den gelen cevapta ise koordinat bilgileri iletilen hatlar üzerinde özenli bir şekilde çalışılması gerektiği, tam zamanlı personel ayrılamayacağı ancak çalışma öncesi 187 aranarak personel talep edilebileceği belirtilmiştir. Bu durumda Doğalgaz hattının güzergahın koordinatları ile birlikte yüklenici davalı firmaya iletilmesi nedeni ile davalı koordinatların bilgisi mevcut olmasına rağmen hatta zarar verdiği, çalışma öncesi 187 aranarak personel desteği talep edilebileceği belirtilmiş olmasına rağmen bu konuda bir belge yer almadığı, koordinat bilgisi mevcut olmasına rağmen doğalgaz hattına zarar verilmesinde sorumluluğun yüklenici davalı firmasında olduğu olduğundan davanın kabulüne karar verilmiştir.
-Faize ilişkin değerlendirmede;
Doğalgaz boru hattına verilen zarar nitelikleri itibariyle haksız fiillerdendir. Haksız fiillerde temerrüt tarihi, haksız fiilin meydana geldiği tarih olup, zarar sorumlusunun ayrıca ihbar ve ihtar edilmesine gerek yoktur. Sigorta ettirenin dava hakkı tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Ödeme tarihi aynı zamanda 3. şahsa rücu edebilme tarihidir. Bu nedenle failin faizden sorumluluğunun başlangıcının halefiyet başlangıcı olan ödeme tarihi olarak kabulü gerekir. (Bknz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2013/11542 E. 2013/15468 K. Sayılı ilamı) anılan hükümler uyarınca davacı tarafından yapılan ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak belirlenmiş icra takibinde belirlenen faiz ödeme tarihi ve icra takibi dikkate alınarak uygun olduğu hesap olunduğundan işlemiş faiz istemi kabul edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davacının davasının kabulü ile davalının Kayseri Genel İcra Dairesinin ... ve ... esas sayılı dosyalarına vaki itirazının iptali ile ödeme emrine uygun takibin devamına,
2-Koşulları bulunmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması alınması gerekli 2.618,29-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 427,60-TL ve 462,93-TL ile 35,33-TL tamamlama harcı toplamı mahsubu ile eksik 1.692,43-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama giderinin) davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı, 269,85-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç, 462,93-TL peşin harç, 35,33-TL tamamlama harcı üzere toplam 1.623,31-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi, posta, müzekkere, tebligat, elektronik tebligat ve kep reddiyat gideri olmak üzere toplam 8.196,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
9-Kararın mahiyeti gereği davalı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
10-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
11-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacı vekili ve davalı tarafın yüzüne karşı, miktar itibarıyla KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/03/2025
Katip ***
e-imzalıdır
Hakim ***
e-imzalıdır