T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***
HAKİM : ***
KATİP : ***
DAVACI : ***
VEKİLİ : Av.
DAVALI : *** [25999-17320-39687] UETS
VEKİLİ : Av.
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
KARAR YAZIM TARİHİ : 11/03/2025
Mahkememize açılan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Bakanlığı ile arasında 12.01.1989 yılında imzalanan Görev Verme Sözleşmesi ve yine TEK ile 1990 yılında imzalanan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi gereği görev bölgesinde elektrik dağıtım hizmeti veren bir özel hukuk tüzel kişisi olduğunu, kamu hizmeti niteliğindeki bu elektrik dağıtım faaliyetini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan aldığı dağıtım lisansı ile yürüttüğünü, davalının Kayseri İli, İncesu İlçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı No:284 adresinde bulunan iş merkezinde kaçak elektrik kullandığını, davalı hakkında müvekkili şirket tarafından 09.06.2020 tarihinde kaçak elektrik kullanımı nedeniyle tespit tutanağı düzenlendiğini, ... seri numaralı kaçak/usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı ile de daha önce borcundan dolayı kesik iptal olan abonenin kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini, davalı şirketin, müvekkili şirketin mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini yasa dışı şekilde açıp kullandığını, davalının borçlarını ödememesi nedeniyle icra takibi Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının borca itiraz ettiğini ve takibin icra müdürlüğü tarafından durdurulduğunu, müvekkili şirkete takibin durdurulduğuna dair herhangi bir tebligat yapılmadığını, yaptıkları arabuluculuk görüşmelerinden de bir sonuç alamadıklarından bahisle davalı tarafın yaptığı itirazların haksız ve yersiz olduğunu, davanın kabulü ile davalının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas Sayılı icra takip dosyasına vaki itirazının iptaline, takibin devamına, takip tarihlerinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasıyla başlatılan icra takibinin haksız olduğunu, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığının Kayseri C. Başsavcılığı'nın ... soruşturma dosyasında verilen KYOK kararı ile anlaşılacağını, davacı şirketçe tutulan ve tanığı belli olmayan tutanağın usulsüz olduğunu, bu tutanağın delil olarak değerlendirilmesinin ve hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte kaçak kullanım var ise bunun tespitinin bilirkişi marifetiyle yapılması gerektiğini, davanın reddine, toplam alacağın %100'ünden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, kaçak elektrik kullandığı ileri sürülen davalı hakkında başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasının uyap kayıtları, kaçak / usulsüz elektrik kullanım tespit tutanağı örneği, İncesu Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyasının örneği, elektrik şirketi kayıtları, tanık beyanları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasında: alacaklının ... Türk A.Ş., borçlunun ... Gıda ve İhtiyaç Mad. ... A.Ş. olduğu, 3.237,84-TL toplam alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, borçlunun süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Dosyaya mübrez 24/06/2024 havale tarihli bilirkişi raporunda; davalı ... Gıda ... A.Ş.'nin 09/06/2020 tarih ... seri numaralı Kaçak/usulsüz elektrik kullanım tutanağına göre yapılan kontrollerde daha önce borcundan kesik olan abonenin sisteme elektrik verip elektrik sayaçtan geçmekte olup kaçak elektrik kullandığının tespit edildiği, İncesu Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğu, buna göre 05/02/2020 - 09/06/2020 tarihleri arasında davalı tarafından kullanılan kaçak elektrik bedelinin cezasız vergiler dahil 4.787,99-TL olduğu görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
Kaçak tutanak tarihi 09/06/2020 tarihi olup bu tutanak tarihinde 30 Mayıs 2018 Tarihli ve 30436 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elekrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği yürürlüktedir.
Bu yönetmeliğin "Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri" başlıklı 42. Maddesi incelendiğinde:
– (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,
b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,
c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,
ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması,
kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
"Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci" başlıklı 43. Maddesi incelendiğinde;
– (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendi kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;
a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.
b) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’da yer alan sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir.
c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.
ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
(4) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, kaçak tespit süreci sonucunda kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler ile ilgili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunur.
(5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır.
(6) Bu madde kapsamında düzenlenen kaçak elektrik tüketim faturası en geç 3 iş günü içerisinde tüketiciye gönderilir.
(7) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır ve iletişim bilgilerinin bulunması halinde kalıcı veri saklayıcısıyla da tüketiciler bilgilendirilir.
"Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması" başlıklı 44. Maddesi incelendiğinde;
– (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bendi kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;
a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,
b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;
a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,
b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre, hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.
(4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır.
"Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre" başlıklı 45. Maddesi incelendiğinde:
- (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.
ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.
1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı, 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
(2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir.
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;
a) Meskenlerde; 5 saat,
b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,
c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,
ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat olarak kabul edilir.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir.
(5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise, tespit edilen saatler esas alınır.
"Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması" başlıklı 46. Maddesi incelindiğinde:
– (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.
(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.
(3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi tüketimindeki hesaplamalar, ticarethane tüketici grubuna uygulanan birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarife üzerinden yapılır. " şeklinde düzenlemeler olduğu görülmüştür.
Yerleşik Yargıtay uygulaması gereği davacı vekilinin bildirmiş olduğu tutanak tanıkları mahkememize getirilerek dinlenmiştir. Tutanakta imzası bulunan İbrahim Eser, davalının daha önceden elektrik borcunu yatırmaması nedeniyle elektriğinin kesildiğini, buna rağmen sayaca enerji vererek iş yerinde elektrik kullanıldığını tespit ettiklerini beyan etmiştir. Davalı vekili tutanakta tanık kısmının boş olduğunu, bu nedenle tutanağın usulsüz olduğunu ileri sürmüş ise de yukarıda hükümlerine yer verilen yönetmelikte tutanak düzenlenirken tanık bulundurma zorunluluğundan bahsedilmemiş olup tanık İbrahim'in tespit sırasında iş yerinde kimse bulunmadığını beyan ettiği de nazara alındığında tanık bulunmadığı da anlaşılmaktadır. Uzman bilirkişiden alınan rapora göre de kaçak tutanağı usulüne uygun olup toplam kaçak kullanım bedelinin 4.787,99-TL olduğu hesaplanmıştır. Hesaplanan bedel ödeme emrinde yazılı tutardan fazla olduğundan davacının asıl alacak, gecikme bedeli, KDV ve işlemiş faiz taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesinde icra inkar tazminatı talep etmiştir. Ancak takip konusu alacağın varlığı mahkememizce bilirkişiye hesaplatılmış olup alacağın likit olduğundan bahsedilemez. Bu nedenle İİK 67/2 maddesi uyarınca şartları oluşmayan icra inkar tazminatı isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki hükmün tesisi uygun görülmüştür.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KABULÜ ile,
1-Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasında 1.649,17-TL asıl alacak, 1.191,03-TL gecikme bedeli, 214,39-TL KDV ve 183,25-TL işlemiş faiz yönünden davalının yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİ ile takibin bu miktarlar üzerinden kaldığı yerden devamına, asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar aylık %2,95 oranında faiz uygulanmasına,
2-Şartları oluşmamakla davacının icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 615,40-TL ilam harcından, tahsil edilen 269,85-TL peşin harcın mahsubuna, bakiye 345,55-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafın yaptığı 269,85-TL başvurma harcı, 269,85-TL peşin harç, 1.400,00-TL bilirkişi ücreti, 593,75-TL posta ücreti olmak üzere toplam 2.533,45-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2 maddesi uyarınca 3.237,84-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
26/02/2025
Katip ***
e-imzalı
Hakim ***
e-imzalı