T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO :***
HAKİM :***
KATİP : ***
DAVACI : ***
VEKİLİ : Av. ***
DAVALI : 1- ***
VEKİLLERİ : Av. ***
Av. ***
DAVALI : 2- ***
DAVA : Tazminat ( Trafik Kazasından Kaynaklı Hasar, Araç Değer Kaybı ve İkame Araç Bedeli)
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
KARAR YAZIM TARİHİ :***
Mahkememize açılan Tazminat ( Trafik Kazasından Kaynaklı Hasar, Araç Değer Kaybı ve İkame Araç Bedeli)
davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " müvekkilin sevk ve idaresindeki 38 ... tescil plakalı aracıyla 15/06/2023 tarihinde Mimsin Malazgirt Bulvarı istikametinden sola doğru dönerken davalı ...'nun sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı aracı ile Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine aykırı olarak trafik akış istikametinin tersi yönde geri geri ilerlemesi neticesinde müvekkilin aracına sol ön tarafından çarptığını, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kusurlu davranışı ile kazaya ve müvekkilin aracında hasara sebebiyet veren davalının ve bu kazaya karışan aracın sigorta şirketi olan diğer davalı şirketin müvekkilin aracına ilişkin hasar bedelini ve iş bu kazadan kaynaklı zararları tazmin etmesi gerektiğini, davalının asli kusurlu davranışı nedeniyle meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkilin aracı rayiçlerine oranla değer kaybettiğini, araçta kazadan önceki değeri ile kaza sonrası değeri arasındaki farkın davalılarca tazmin edilmesi gerektiğini, müvekkil araçtan tamir süresi boyunca yoksun kaldığını, bu sebeple davalılarca müvekkilin aracı kullanamamasından kaynaklı uğradığı zararların da tazmin edilmesi gerektiğini, tüm bu sebeplerle, davalı tarafın kusurlu davranışı neticesinde meydana gelen trafik kazası dolayısıyla müvekkilin aracında oluşan hasar bedelinin, aracın piyasadaki değer kaybının ve kullanılamamasından doğan diğer maddi zararların davalılardan tahsilini, yargılama giderinin ve vekaletname ücretinin davalı tarafa yükletilmesini " talep etmiştir.
CEVAP : Davalı ... Sigorta A.Ş vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; "Öncelikle davaya konu sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğradığını, talep edilen tazminat zamanaşımına uğradığını, zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerektiğini, sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabileceğini, doğrudan doğruya dava açma şartı maddesine göre davacı tarafın eksiksiz ve tam başvuru yaptığını dair ispat yükü davacı tarafa ait olduğunu, davacı eksiksiz ve tam başvuru yaptığını ispatlaması gerektiğini, davacı tarafça müvekkil şirkete yapılan herhangi bir başvuru bulunmadığını, müvekkil sigorta şirketi, rizikodan poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, kaza tarihi itibariyle maddi hasarlara ilişkin teminat limiti 120.000,00 TL olduğunu, hasar-onarım bedeli olarak, aracın onarımı gerçekleştiren kasko poliçesini tanzim eden ... Sigorta A.Ş.'ye, düzenlenen ekspertiz raporu doğrultusunda 31/08/2023 tarihinde, 29.490,30,00 TL hasar-onarım bedeli ödediğini, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasında, sigortacının araç mahrumiyet bedelinden sorumlu olmadığı açıkça düzenlendiğini, temerrüt tarihine itiraz ettiğini bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini " talep etmiştir.
Davalı ... davaya karşı cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Davaya konu 38 ... plakalı araç ve 38 ... plakalı araçların tescil kayıtlarının alındığı görüldü.
Davalı ... Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılarak, 38 ... plakalı araç ve 38 ... plakalı aracın 15/06/2023 tarihli trafik kazasından dolayı açılan hasar dosyası ve poliçe örneği celp edilmiş, 38 ... plakalı aracın 25/02/2023 başlangıç ve 25/02/2024 bitiş tarihli, ZMMS ile sigortalandığı görülmüştür.
Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi'ne, ... Oto Hasar Onarım Merkezi'ne, ... Katılım Sigorta A.Ş'e, ... Sigorta A.Ş'e, ... Sigorta A.Ş'e, yazılan müzekkerelere cevap verildiği görülmüştür.
Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, Makine Mühendisi/Adli Trafik Otomotiv Değerleme bilirkişi ...'ın 11/07/2024 tarihli raporunda özetle;
Bu raporun olay bölümünde bu davaya esas teşkil eden, olay ve olayın meydana geliş şekli dosya muhteviyatından faydalanılarak açıklanmıştır. Bu davanın ortaya çıkmasına sebep olan olayın meydana gelişi ile ilgili olarak ihlal edilen yasal hükümler maddeler halinde yukarıda verilmiştir.
-Kaza olayının maddi hasarlı ve iki taraflı bir Trafik Kazası olduğu,
-Kazaya ait krokiyi çizdiğini,
-Raporun 2. Maddesinde belirtildiği üzere kazadaki KÖK NEDEN; sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde ASLİ KUSURLU SAYILAN TRAFİK KURALLARINDAN ve aşağıda detaylıca bahsetmiş olduğum ilgili maddelerindeki hallerini ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, gündüz saatlerinde sürüş güzergahındaki araç trafiğini kontrol etmemiş ve araç hızını ayarlamamış, kavşak noktasında trafik yoğunluğunu dikkate almadan ve çevresini kontrol etmeden aracı ile geri geri manevra yapmış, manevra esnasında geriye dönerek ya da dikiz aynalarına bakarak yeterli çevre kontrolü yapmamış, aracının doğrultu değiştirme manevrasını hatalı yaparak trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, mesleki öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamıştır. Bu nedenle 38 ... plakalı araç sürücüsü ...' nun meydana gelen trafik kazasında TAMAMEN SORUMLU OLDUĞU,
-Raporun 3. Maddesinde detaylıca belirtildiği üzere; 38 ... plakalı araç sürücüsü ...' ın kaza olayında bir ihmalinin bulunmadığı ve herhangi bir trafik kuralını ihlal etmediği,
-Raporun 4. Maddesinde belirtildiği üzere; kazanın kazanın 34 ... plakalı araç sürücüsünün şahsi dikkatsizlikleri ve kural ihlalleri sonucunda ortaya çıktığı, bu nedenle 34 ... plakalı araç sahibi ...' ın kaza olayın bir ihmalinin bulunmadığı ve herhangi bir trafik kuralını ihlal etmediği,
-Kazanın meydana geldiği yolda trafik işaretlemesi ve yola bağlı bir problemin tespit edilmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle Karayolundan sorumlu kurum veya kuruluşun hizmet eksikliği ve sorumluluğunun bulunmadığı,
-Kaza olayının yaşanmasında başkaca kişi ya da kişilerin etkilerinin olmadığı,
-Dava konusu araç için 15.06.2023 olay tarihi itibarıyla aracın tamirinin ekonomik olduğu ve Toplam Hasar Bedelinin yedek parça ve işçilik olmak üzere %18KDV dahil 29.457,94TL olduğu,
-Dava konusu araç için 15.06.2023 olay tarihi itibarıyla Araç Değer Kaybının 22.430TL olduğu, değer kaybı ödemesi yapıldığına dair bir ödeme dekontunun görülmediği,
-Dava konusu araç için 15.06.2023 olay tarihi itibarıyla Araç Hak Mahrumiyet Bedelinin 4.900TL olduğuna dair kanaatini bildirir raporunu sunmuştur.
Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davalı vekilinin itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.
Davacı vekilinin 04/12/2024 tarihli ıslah dilekçesi sunduğu harcını tamamladığı, dilekçeden bir örneğin davalı tarafa tebliğ edildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 15/06/2023 günü davalı ... sevk ve idaresindeki , davalı Sigorta nezdinde ZMSS poliçesi bulunan 38 ... plakalı aracın kendisine ait, 38 ... plakalı araçla kazaya karıştığını araçlarında hasar, değer kaybı oluştuğunu ikame araç zararları oluştuğundan bahisle 100 TL hasar bedeli, 100 TL değer kaybı, 100 TL ikame araç bedeli talep ettiği görülmüştür.
Sigorta poliçesi incelenmesinde, 38 ... plakalı aracın ZMSS'in davalı sigorta şirketi bünyesinde sigortalandığı, kaza tespit tutanağı uyarınca sürücüsünün ise davalı ... olduğu ve 38 ... plakalı aracın davacıya ait olduğu olduğu anlaşılmıştır.
-Kusur ön soruna ve hasara ilişkin değerlendirmede,
Mahkememiz olayla ilgili kural ihlallerinin tespiti noktasında, hasar, değer kaybı ve ikame araç konusunda rapor almıştır. Kayseri ili Melikgazi ilçesi ... mahallesinde 15.06.2023 günü saat 12:55 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı aracı ile ... Bulvarından Adnan Menderes caddesi istikametine doğru geri geri gelirken ... cadde kesişiminde aracın arka kısımları ile sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı aracın ... Bulvarı istikametinden gelerek ... caddesi istikametine doğru sola dönüş yaptığı esnada cadde girişinde aracının sol yan taraflarına çarpması sonucu meydana gelen iki taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası olayı gerçekleşmiştir.
Sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu 52/a-b, 67 84/f-j,, ve Karayolları Trafik Yönetmeliği 137, 101/a-b, 157/1-6-10 hükümlerinde yer alan asli kusurlu sayılan trafik kurallarını hallerini ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, gündüz saatlerinde sürüş güzergahındaki araç trafiğini kontrol etmemiş ve araç hızını ayarlamamış, kavşak noktasında trafik yoğunluğunu dikkate almadan ve çevresini kontrol etmeden aracı ile geri geri manevra yapmış, manevra esnasında geriye dönerek ya da dikiz aynalarına bakarak yeterli çevre kontrolü yapmamış, aracının doğrultu değiştirme manevrasını hatalı yaparak trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, mesleki öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamış olup kazada %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Davacıya ait araçta 29.457,94 TL hasar bulunduğu ancak davacının aracındaki hasarın kendi kasko sigorta şirketi tarafından karşılandığı anlaşılmakla talep reddedilmiştir.
-İkame araç bedeline ait değerlendirmede;
Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği, davalılardan istenen araç mahrumiyet zararını yönünden talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak sözkonusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.
Davacının aracının 7 günde tamir edilebileceğinden günlük araç kira bedeli 700,00 TL kabul edilerek 4.900,00 TL bedel olduğu bilirkişi raporunun uygun olduğu görülmüştür. Ancak davacının kasko sigortası bünyesinde kazadan sonra 21 gün ücretsiz ikame araç hizmeti aldığı anlaşılmakla bu talep reddedilmiştir.
-Değer kaybına dair değerlendirmede;
Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, değer kaybının kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişiler tarafından hesaplanması gerekir.
Dosya kapsamında alınan rapor Yargıtay uygulamalarına uygun olduğundan davacının aracının 22.430,00 TL değer kaybı zararı bulunduğu bulunduğu anlaşılmıştır. Anılan zarar kalemi kabul edilmiştir.
-Sigorta şirketinin ve ...'nun sorumluluğuna dair değerlendirmede;
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. (Yargıtay 17. HD'nin 28/10/2013 tarih ve 2013/9624 Esas, 2013/14505 Karar).
Kaldı ki 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5/a maddesine göre değer kaybı maddi zararlar teminatı içerisinde yer almaktadır. Davalı ... ise sürücü olması sebebi ile haksız fiil hükümleri (TBK'nun 49 ve devamı) uyarınca zarardan sorumludurlar. Davacının başvurusu usule uygun olmadığından davalı sigorta şirketinin dava tarihinde temerrüde düştüğü kabul edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davacının hasar bedeline ve ikame araç bedeline ilişkin davasının reddine,
2-Davacının değer kaybına ilişkin davasının kabulü ile; 22.430,00-TL değer kaybı tazminatının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, sigorta şirketi yönünden dava tarihinden, davalı ... yönünden ise kaza tarihi olan 15/06/2023 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
3-Alacağa sigorta şirketi yönünden kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesi talebinin reddine,
4-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 1.532,19-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 427,60-TL peşin harç ve 463,31-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 890,91-TL harcın mahsubu ile bakiye 641,28-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 2.616,70-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınması ile kalan bakiye kısmın 583,30-TL'sinin ise davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
6-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvurma harcı ve 427,60-TL peşin harç, 463,31 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.318,51-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi, posta, müzekkere, tebligat, elektronik tebligat ve kep reddiyat gideri olmak üzere toplam 3.728,00-TL yargılama giderinin davanın kabul/ret oranına göre hesap edilen 3.048,45-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kalan 679,55-TL'sinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
8-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri ve harç bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
9-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 maddesi uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 22.430,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
10-Davalı ... Sigorta A.Ş kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 maddesi uyarınca red edilen kısım üzerinden 5.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
11-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
12-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, davacı vekili yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, miktar itibarıyla KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/04/2025
Katip ***
e-imzalıdır
Hakim ***
e-imzalıdır