T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ...Esas - ...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :...
KARAR NO :...
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
Av....
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : İtirazın İptali (ZMMS Poliçesinden Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : ...
KARAR TARİHİ : ...
KARAR YAZIM TARİHİ :...
Mahkememize açılan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... tarafından, müvekkili idare aleyhine, 27.08.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle tazminat davası açıldığını, Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 26.11.2020 tarihli... esas ...karar sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde müvekkili idarenin maddi-manevi tazminat ödemeye mahkum edildiğini, ilk derece mahkemesi kararına istinaden müvekkili idare aleyhine Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... esas sayılı dosyası ile ilamlı icra takibi yapıldığını, müvekkili idarenin müteselsil sorumluluk gereği icra tehdidi altında bahsi geçen icra dosyasına ödeme yapmak durumunda kaldığını, davalı sigorta şirketinin, müvekkil idare adına kayıtlı olarak kazaya karışan ... plaka sayılı aracı ... poliçe numarası ile zorunlu trafik sigortası kapsamında sigorta ettiğini, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasına istinaden müvekkili idarece yapılan ödemeden maddi tazminat ve fer'ilerine ilişkin kısım teminat kapsamında davalı şirket sorumluluğunda olduğunu, bu kapsamda müvekkili idarece yapılan ödemenin tahsili amacıyla Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlatılmışsa da, davalı şirket tarafından anılan icra takibine itiraz edilerek takibin durduğunu, icra tehdidi altında müvekkili idarece yapılan ödemenin maddi tazminat ve fer'ilerine ilişkin kısmının zorunlu trafik sigortası çerçevesinde davalı sigorta şirketi sorumluluğunda olduğu hususunda duraksama bulunmamakla birlikte işbu dava ile iptali istenen itirazın haksız ve kötüniyetli olduğunu, dava şartı kapsamında ... numaralı dosya ile yapılan arabuluculuk görüşmelerinin de sonuçsuz kaldığını ileri sürerek, davanın kabulü ile, davalı tarafın Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...esas sayılı icra takibine itirazının iptaline, takibin devamına, ravalı/borçlunun takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı taraf süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.
Kayseri 7. Asliye Hukuk Mahkemesinin 28/12/2023 tarih... esas...karar sayılı görevsizlik ilamının kesinleşmesi neticesinde mahkememize gelen dava dosyasının, mahkememizin... esas sırasına kaydı yapılmış ve yargılamasına bu esas üzerinden devam edilmiştir.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, sigorta bilgi ve gözetim merkezinin cevabi yazısı, ... plakalı aracın trafik kaydı, Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası, Kayseri Genel İcra Dairesinin ...esas sayılı dosyasının uyap kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Dosyaya mübrez 02/01/2025 tarihli bilirkişi heyet raporunda: davalı sigorta şirketi tarafından davacının maliki olduğu ... plakalı otobüse ilişkin düzenlenen trafik sigorta poliçesi olay tarihi itibariyle kişi başına yaralanma / ölüm azami tazminat teminat limitinin 330.000,00-TL olduğu, davacı kurumun yargılama sonucu ödemiş olduğu maddi tazminat bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen sigorta poliçesi teminatları dahilinde olduğu, davacı kurumun yargılama sonucu ödemiş olduğu manevi tazminat bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen sigorta poliçesi teminatları dışında olduğu, davacı tarafın Kayseri 3. Asliye Huk. Mah. ... sayılı ilamı uyarınca davalılar aleyhine Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile 29.12.2020 tarihinde ilamlı icra takibi yaptığı, işbu davaya konu olabilecek takip kalemi 91.793,85-TL maddi tazminat olduğu, davacı tarafın açtığı davada; işbu davanın davalısı ... Sigorta A.Ş.'ye dava açılmadığı için Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... sayılı ilamına konu ilam vekalet ücretleri, yargılama giderlerinden ... Sigorta A.Ş.'nin herhangi bir sorumluluğu olmayacağı, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin asıl alacak olan 91.793,85-TL maddi tazminattan ve bu bedele ilişkin davacı belediyenin icra dosyasına ödeme yaptığı tarih olan 01.03.2021 tarihinden itibaren işlemiş kanuni faizden sorumlu olduğu, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile başlatılan takipte davacı belediyenin talep edebileceği alacağın takip tarihi olan 27.01.2023 tarihi itibarıyla 91.793,85-TL + 15.995,08-TL olmak üzere toplam 107.788,93-TL olacağı yönünde görüş bildirmişlerdir.
Bilirkişi heyetinden alınan 02/06/2025 tarihli raporda: davalı sigorta şirketi tarafından davacının maliki olduğu ... plakalı otobüse ilişkin düzenlenen trafik sigorta poliçesi olay tarihi itibariyle kişi başına yaralanma teminat limitinin 330.000,00-TL olduğu, mahkemenin ek rapora konu görevlendirmesi kapsamında; Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile başlatılan takipte davacı belediyenin talep edebileceği alacağın takip tarihi olan 27.01.2023 tarihi itibarıyla 151.298,44-TL + 26.002,60-TL olmak üzere toplam 177.301,04-TL olacağı yönünde görüş bildirmişlerdir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeniyle ödenen tazminatın ZMMS sigortacısına rücusuna yönelik başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
27/08/2017 tarihinde davacı belediyeye ait ... plakalı otobüs sürücüsü ...'ün sevk ve idaresindeki araç ile dava dışı yaya ...'a çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.
Hak sahipleri tarafından açılan davada yapılan yargılama sonucunda Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile hak sahibi lehine 91.793,85-TL maddi, 50.000,00-TL manevi tazminata hükmedildiği, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin ... sayılı ilamı ile kararın manevi tazminat yönünden kaldırılarak davacı belediye aleyhine 91.793,85-TL maddi tazminat ve 30.000,00-TL manevi tazminata hükmedildiği, ilgili kararın Yargıtay denetiminden geçerek 19/12/2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Hak sahipleri tarafından Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...sayılı ilamı Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden icraya konulmuş, davacı belediye tarafından bu dosyaya 01/03/2021 tarihinde 233.701,64-TL ödeme yapılmış, ilgili makbuz örneği dosyaya sunulmuştur.
Ödeme yapan davacı belediye başkanlığı tarafından maddi tazminata ilişkin tazminat ve ferilerine yönelik olarak aracın ZMMS sigortacısı olan davalı aleyhine Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... Esas sayılı dosyası üzerinden 163.625,00-TL asıl alacak ve 28.000,00-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 191.625,00-TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatılmış, davalının itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verilmiş, alacaklı tarafından yasal 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde eldeki itirazın iptali davası açılmıştır.
2918 sayılı KTK'nun 85/1.maddesi gereğince "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Aynı Kanunun 91/1.maddesi gereğince "işletenlerin, bu Kanunun 85.maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortaları yaptırmaları zorunludur." Yine 2918 sayılı KTK'nun 98 ve 99. maddelerinde tedavi gideri ile tazminat ve giderlerin ödenmesi hususları düzenlenmiştir. 99/1.maddesinde "Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını ve bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren 8 işgünü içinde ZMSS sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadır" hükmü getirilmiştir. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. ZMSS şirketi, sigorta edilen aracın neden olacağı bir trafik kazasında 3.kişinin uğrayacağı sigorta kapsamındaki zararı sigorta limiti dahilinde karşılayacaktır. Sigortacının limitle sorumluluğu kuralı sadece kaza nedeniyle gerçekleşen zarar konusunda olup, yargılama gideri limit gözetilmeksizin (kabul/red oranında) sigortacıya aittir. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2015/9460 esas 2015/10004 karar sayılı ilamı, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/6194 esas 2021/8762 karar sayılı ilamı)
Olay tarihinde yürürlükte bulunan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi Genel Şartlarının sigortanın kapsamı başlıklı A.3 maddesine göre, Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta(Ek ibare:RG-4/12/2021-31679)teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.
Mahkememizce aldırılan 02/06/2025 tarihli bilirkişi ek raporuna göre davacı belediyeye ait ... plakalı aracın kaza tarihi olan 27/08/2017 itibariyle davalı sigorta şirketi nezdinde ZMMS sigortalı olduğu, sakatlanma ve ölüme bağlı kişi başına azami maddi tazminat limitinin 330.000,00-TL olduğu, ZMMS Genel Şartları uyarınca manevi tazminat taleplerinin poliçe teminatı kapsamının dışında olduğu, Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/186 Esas, 2020/333 Karar sayılı ilamında hükmedilen maddi tazminatın tüm tazminata oranının %64,74 olduğu, dolayısıyla davacının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 2020/262142 Esas sayılı dosyasına ödemiş olduğu 233.701,64-TL'ye bu oran uygulandığında 151.298,44-TL'lik kısımdan davalı sigorta şirketinin sorumlu olacağı, ödeme tarihi olan 01/03/2021 tarihinden takip tarihi olan 27/01/2023 tarihine kadar bu tutara 26.002,60-TL faiz işleyeceği, düzenlenen ek raporun dosya kapsamı ile uyumlu olduğundan hükme esas alınabileceği kanaatine varılmıştır.
Taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğundan 6098 sayılı TBKnun 117.maddesinde bu hüküm ''Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer'' şeklinde düzenlenmiştir. Temerrüt, ya bir ihtar ile ya da dava açılması ile gerçekleşir.
Anılan yasal düzenleme çerçevesinde davacının takibe karşı yaptığı ödeme tarihinden faiz işletilmesi talebinin yasaya uygun olduğu değerlendirilmiştir.
6100 sayılı HMK'nun " İhbar ve şartları" başlıklı 61.maddesinde :" (1) Taraflardan biri davayı kaybettiği takdirde, üçüncü kişiye veya üçüncü kişinin kendisine rücu edeceğini düşünüyorsa, tahkikat sonuçlanıncaya kadar davayı üçüncü kişiye ihbar edebilir.(2) Dava kendisine ihbar edilen kişinin de aynı şartlarda bir başkasına ihbarda bulunması mümkündür ve bu şekilde ihbar tevali ettirilebilir"
"İhbarın etkisi" başlıklı 64.maddesinde " İhbar edilen davada verilen hükmün ihbar eden kişiye etkisi hakkında 69 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyasen uygulanır. " denilmektedir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 69. maddesi ise "Müdahilin de yer aldığı asıl davada hüküm, taraflar hakkında verilir. Fer’i müdahilin, tarafla rücu ilişkisinde, asıl davadaki uyuşmazlık hakkında yanlış karar verildiği iddiası dinlenilmez. Ancak, müdahil, zamanında ihbar yapılmadığı için davaya geç katıldığını ve yanında katıldığı tarafın iddia ve savunma imkanlarını kullanmasını engellediğini ya da kendisince bilinmeyen iddia ve savunma imkanlarının, tarafın ağır kusuru sebebiyle kullanılamadığını belirterek, yanında katıldığı tarafın yargılamayı hatalı yürüttüğünü ileri sürebilir " şeklindedir.
Somut olayda, davalı tarafa Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin... sayılı dosya kapsamında ihbar yapıldığı ve kararın sonuçlarıyla bağlı olduğu, ZMMS poliçesi uyarınca davacı tarafça ödenen tazminatın yukarıda açıklanan kısmından sorumlu olduğu, davacının icra inkar tazminatı talebi yönünden takip konusu alacağın mahkeme ilamına dayalı olması, davalının ilgili davada ihbar olunan olması, alacağın likit olması nedeniyle şartları oluşmakla kabul edilen alacak miktarı olan 177.301,06-TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği anlaşılmakla açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine dair aşağıdaki hükmün tesisi uygun görülmüştür.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABULÜ ile,
1-Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...esas sayılı icra takip dosyasında 151.298,44-TL asıl alacak ve 26.002,60-TL işlemiş faiz yönünden davalının yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİ ile takibin bu miktarlar üzerinden kaldığı yerden DEVAMINA, asıl alacak miktarı olan 151.298,44-TL'ye takip tarihinden tahsil tarihine kadar değişen oranlarda yasal faiz uygulanmasına,
2-Alacak likit olduğundan kabul edilen toplam 177.301,06-TL'nin %20'si tutarında icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Davacının fazlaya dair isteminin reddine,
4-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 12.111,44-TL ilam harcından, tahsil edilen 3.272,48-TL peşin harcın mahsubuna, bakiye 8.838,96-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul - ret oranına göre hesaplanan: 233,22-TL'lik kısmının davacıdan, 2.886,78-TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafın yaptığı 269,85-TL başvurma harcı, 3.272,48-TL peşin harç, 1.169,40-TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 6.000,00-TL bilirkişi ücreti, 897,25-TL posta ücreti olmak üzere toplam 11.608,98-TL yargılama giderinin kabul - ret oranına göre hesaplanan: 10.741,21-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2 maddesi uyarınca 14.323,94-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile kendisini vekille temsil eden davalıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
10/09/2025
Katip ... Hakim ...