T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***
BAŞKAN : ***
ÜYE : ***
ÜYE : ***
KATİP : ***
DAVACI : ***
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVALI : ***
VEKİLİ : Av.
DAVA : İtirazın İptali (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 02/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (ödünç verme sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'in, davalı ... Metal Mobilya İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin %25 hissedarı olduğunu, aynı zamanda müvekkilinin, davalı şirketin müdürler kurulu başkanı olduğunu, müvekkili ile birlikte, diğer ortak ...'nin babası ...'nin müdür olarak görev yapmakta iken 2023 yılı Haziran ayı sonrasında çeşitli baskı, mobbing, hakaret ve iftiralara maruz kaldığını ve şirkete girişinin engellendiğini, müvekkilinin, şirketin ihtiyaç duyduğu farklı zamanlarda şirkete nakit olarak borç verdiğini ve şirketin hesabına bizzat ödemeler yaptığını, verdiği borçların, davalı şirketin resmi defterlerinde, banka kayıtlarında ve vergi dairesi kayıtlarında da sabit olduğunu, nitekim en son verilen e-defter beratlarında da müvekkilinin 3.756.677,22-TL şahsi alacağı bulunduğunun beyan ve tasdik edildiğini, müvekkili tarafından davalı şirketten olan alacağının Kayseri 17. Noterliği'nin ... yevmiye sayılı 16/01/2024 tarihli noter ihtarnamesi ile talep edilmiş olup davalı tarafça herhangi bir cevap verilmediğini, davalıdan talep edilmesine karşın şahsi alacağın ödenmemesi üzerine Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasıyla cebri icra takibi başlatıldığını ve ticari faiziyle birlikte alacağın tahsili talep edildiğini, başlatılan işbu takibine davalı tarafça haksız surette itiraz edildiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalının haksız itirazı sonrasında kendilerince Kayseri Arabuluculuk Bürosu'nun ... Büro numaralı ... arabuluculuk dosya numaralı dava şartı arabuluculuk başvurusu yapıldığını ancak başvurularının menfi şekilde sonuçlandığını belirterek davanın kabulüyle davalının haksız itirazının iptaline, itirazın haksız olması nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere davalının kötüniyet tazminatı ödeme mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekilince verilen cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarının haksız ve yersiz olduğunu, her ne kadar dilekçesinde görevini yapılmasına engel olunduğunu, baskı ve mobing yapıldığını iddia ediyor olsada; yukarıda izah ettiğimiz üzere müvekkil şirketin diğer ortakları tarafından bizzat göreve çağrıldığını ancak kendisinin, bile isteye söz konusu görevi yerine getirmediğini, davacının şirketin kuruluş tarihi olan 08/05/2019 tarihinden bu yana kadar yapılması gerek genel kurulu yapmadığını, haliyle şirket ortaklarınca muhasebel kayıtları içeren bilanço, mizan ve mali defterlerin onaylanmadığını, davalı müvekkili şirketin, ortak olan davacıdan borç para almak için kısa veya uzun vadeli ortaya çıkan nakit ihtiyacı bulunmadığını, şirket öz sermaye yapısını koruduğunu, halen aktif varlıkları ile herhangi bir nakit ihtiyacı olmadığını, davacı ...'e, davalı şirket ortağı Ahmet Babayiğit'in birtakım müşterilerden tahsil ettiği paraları kendine ait olan Garanti Bankası hesabından, davacı şirket müdürü ...'ne ait Garanti Bankası hesabına, şirkete yatırması için gönderdiğini, ancak davacının, bu paraları kendi adına yatırdığını ve şirkete borç vermiş gibi gösterdiğini, davacının şirket müdürü olması ve kendisine duyulan güveni kullanarak kendi şahsi hesabına gerek davalı şirket müşterilerinden gerekse tahsilat yapan ortaklardan gelen paraları çekip davalı şirkete kendisi adına yatırdığını, sonradan şirkete borç verme iddası ile huzurdaki davayı açıldığını, davanın haksız ve hukuki mesnetten uzak olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Davacı tarafça; davacıya ve davalı şirkete ait banka kayıtlarına, ödeme dekontlarına, BA, BS formlarına, mizan kayıtlarına, ticari defter ve kayıtlara, e-defter beratlarına, vergi dairesi kayıtlarına, ticaret sicil kayıtlarına, bilirkişi incelemesine, tanık anlatımlarına, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasına, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına, Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın soruşturma dosyalarına, SMS kayıtlarına, whatsapp kayıtlarına ve e-mail yazışmalarına delil olarak dayanılmıştır.
Davalı tarafça; genel kurul toplantı tutanaklarına, ticari defterlere, whatsapp görüşmelerine, banka dekontlarına, banka hesap hareketlerine, tanık anlatımlarına, bilirkişi incelemesine, yemine, isticvaba ve Yargıtay emsal kararlarına delil olarak dayanılmıştır.
Kayseri Genel İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyasının akıbeti sorulmuş, dosyanın Uyap kayıtları dosyamıza eklenmiştir.
Davacı vekiline, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini sunması için süre verilmiştir.
Taraflarca delil olarak dayanılan bir kısım kayıt ve belge örnekleri dilekçelerinin ekinde dava dosyasına sunulmuştur.
Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak ... soruşturma sayılı dosyanın akıbeti sorulmuş ve bu dosyanın Uyap kayıtları dosyamıza eklenmiştir.
Kayseri 10. Asliye Ceza Mahkemesi'nin *** Esas sayılı dava dosyalarının akıbeti sorulmuş ve Uyap kayıt örnekleri istenilmiştir.
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin *** Esas sayılı dava dosyasının akıbeti sorulmuş ve Uyap kayıt örnekleri istenilmiştir.
Davacı vekilinin 23/05/2024 tarihli dilekçesinde belirttiği Kuveyt Türk Katılım Bankası, Vakıf Katılım Bankası, Türkiye İş Bankası, QNB Finansbank'a davacının T.C kimlik numarası ve açık kimlik bilgileri belirtilmek sureti ile müzekkere yazılarak banka hesaplarının açılış tarihinden itibaren takip tarihi olan 20/02/2024 tarihi arasında davacı tarafından davalıya gönderilen eft, havale gibi para gönderimi ve davalı tarafından davacıya gönderilen para var ise bunlarla ilgili tüm banka dekont örneklerinin ve hesap dökümlerinin gönderilmesinin istenilmiştir. Bu müzekkerelerimize cevaplar verilmiştir.
Kayseri 17. Noterliği'ne müzekkere yazılarak ... yevmiye sayılı 16/01/2024 tarihli noter ihtarnamesinin tebliğ şerhli örneği istenilmiştir. 28/03/2024 tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına davalının itirazının iptali ile icra takibinin devamına ve icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama mahkememiz heyetince yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Mahkememiz eldeki davaya bakmaya görevli ve yetkilidir.
Davacı vekili tarafından dava açarken 14.756,78-TL peşin harç yatırdığı, davaya konu icra dosyasına yatırılan peşin harç miktarının 19.398,22-TL olduğu, toplamda ödenen peşin harç miktarının 34.155,00-TL olduğu dava miktarı olarak belirtilen 3.756.677,22-TL üzerinden alınması gereken peşin nispi dava harcının 64.154,65-TL olduğu, peşin yatırılan toplam 34.155,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 29.999,65-TL'nı ikmal etmek üzere davacı vekiline Harçlar Kanunu'nun 30 ve 32. maddeleri uyarınca kesin süre verilmiş, öngörülen kesin süre içerisinde eksik nispi harç yatırılmadığı taktirde dosyanın Harçlar Kanunu'nun 30.-32. ve HMK'nun 150. maddesi uyarınca geçici olarak işlemden kaldırılmasına, HMK'nun 150. maddesinde belirtilen 3 aylık süre içerisinde harcın ikmal edilmemesi durumunda davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği davacı vekiline usulünce ihtar edilmiştir. Davacı tarafça 01/11/2024 tarihli makbuz ile eksik harç tamamlanmıştır.
Taraflar arasında uyuşmazlık konuları; davacının farklı zamanlarda davacı şirkete borç verip vermediği, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında takibe konu edilen nedenlerle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, davalının icra takibine vaki itirazlarının haklı olup olmadığı, bu itirazların iptalinin gerekip gerekmediği, icra inkar tazminatının koşullarının bulunup bulunmadığı hususlarında toplanmaktadır.
Takip ve dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 392. maddesi gereğince; ödüncün geri verilmesi konusunda belirli bir ödeme günü, ihbar süresi belirlenmemiş veya istenildiği zaman muaccel olacağı kararlaştırılmamış ise ödünce konu paranın ilk istemden başlayarak altı hafta içinde geri verilmesi gerekir. Yani, madde metninde yazılı hususlar söz konusu değilse ödünç alan, ilk istemden başlayarak altı hafta geçmedikçe ödüncü geri vermekle yükümlü değildir. Yine madde gerekçesinde bu husus; "...818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 312 nci maddesinde kullanılan “altı hafta içinde geri verilmek lâzımdır.” şeklindeki ibare, geri verme borcunun ödünç verenin ilk isteminden başlayarak altı hafta sonra muaccel olacağı göz önünde tutularak, Tasarıda “altı hafta geçmedikçe, ödüncü geri vermekle yükümlü değildir.” şeklinde düzeltilmiştir..." şeklinde açıklanmıştır. Ayrıca Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 26/02/1975 tarihli ve 1973/409 Esas, 1975/242 Karar sayılı ilamında da; "...Borçlar Kanunu'nun 312 nci maddesi ilk talepten itibaren 6 hafta içerisinde borcun geri verilmesi gerekeceğini kabul ettiğinden zamanaşımının başlangıç tarihinin borcun verildiği tarihe, 6 hafta eklenerek tespiti gerekir..." şeklinde açıklanmıştır. Bu durumda ödüncün geri verilmesi konusunda belirli bir ödeme günü, ihbar süresi belirlenmemiş veya istenildiği zaman muaccel olacağı kararlaştırılmamış ise ilk istemden başlayarak 6 hafta sonra alacak muaccel olmaktadır.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h maddesinde hukuki yarar dava konusu şeye ilişkin dava şartı olarak düzenlenmiş bulunmaktadır. Öğretide hukuki yarar, dava açan kişinin hukuk düzenince kabul edilmiş meşru bir menfaati olarak tanımlanmakta ve dava açıldığı sırada bu hukuku korunma ihtiyacının mevcut olması dava şartı olarak aranmaktadır. Aksi halde, dava hukuki yarar yokluğundan, bir başka deyişle dava şartı yokluğundan reddedilmelidir. Bir kimsenin hakkına ulaşmak için mahkeme kararının o anda gerekli olması durumunda hukuki yararın varlığından söz edilebilmektedir. Davacının hakkının korunması için bir mahkeme kararına ihtiyaç yok ise hukuki yarardan söz edilemez. Bir konuda mahkemeye başvurup karar almadan, daha basit ve daha kolay yol ile aynı sonuca ulaşılabiliyorsa bu konuda mahkemeye başvurmakta hukuki yararın varlığından söz edilemez.
Dava dosyasının incelenmesinde; davacının davalının banka hesabına farklı zamanlarda borç olarak gönderdiği ileri sürülen 3.756.677,22-TL tutarındaki paraların iadesini ilk Kayseri 17. Noterliği'nin 16/01/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile istediği, ihtarnamede 3.756.677,22-TL'nin 2 iş günü içinde ödenmesinin ihtar edildiği, söz konusu ihtarnamenin davalıya 21/01/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davacının ihtarnamenin tebliğden itibaren 2 iş günü süre içinde ödeme yapılmadığından 20/02/2024 tarihinde davalı hakkında 3.756.677,22-TL asıl alacak ve 24/01/2024 - 20/02/2024 tarihleri arasındaki dönem için 122.966,22-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.879.644,07-TL üzerinden Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası ile icra takibi başlattığı, takibe itiraz edilmesi üzerine eldeki itirazın iptali davası açıldığı görülmektedir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 26/02/1975 tarihli ve 1973/409 Esas, 1975/242 Karar sayılı emsal kararlarında belirtildiği üzere 6098 sayılı Kanun'un 392. maddesinde yer alan ''Ödünç alan, ilk istemden başlayarak altı hafta geçmedikçe ödüncü geri vermekle yükümlü değildir.'' ibaresinden, alacaklının ödünç verdiği şey için dava açması ya da takip başlatması için ilk istemden başlayarak altı hafta beklemesi gerektiği, alacağın bu süre sonunda muaccel olacağı, muaccel olmayan bir alacak için dava ve takip başlatılmasının mümkün olmadığı, muaccel olmayan bir alacak için açılan davada 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi kapsamında hukuki yararın bulunmadığı ve kanunda yer alan bu ibarenin dava şartına ilişkin olduğu anlaşılmaktadır (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 25.03.2024 tarihli, 2024/248 Esas ve 2024/1217 Karar sayılı emsal ilamı).
Tüm dosya kapsamına göre; 6098 sayılı Kanun'un 392. maddesinde yer alan ''Ödünç alan, ilk istemden başlayarak altı hafta geçmedikçe ödüncü geri vermekle yükümlü değildir.'' ibaresinden, alacaklının ödünç verdiği şey için dava açması ya da takip başlatması için ilk istemden başlayarak altı hafta beklemesi gerektiği, alacağın bu süre sonunda muaccel olacağı, muaccel olmayan bir alacak için dava ve takip başlatılmasının mümkün olmadığı, eldeki davada takip tarihi itibarı ile alacağın henüz muaccel olmadığı, muaccel olmayan bir alacak için açılan itirazın iptali istemli davada 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi kapsamında hukuki yararın bulunmadığı ve hukuki yararın dava şartı olduğu görüş ve kanaatine varılarak HMK'nun 114/1-h ve 115/2. maddeleri gereğince hukuki yarara ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-HMK'nun 114/1-h ve 115/2. maddeleri uyarınca hukuki yarara ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın USULDEN REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 615,40-TL peşin harcın dava açılırken peşin olarak alınan 14.756,78-TL harç ile tamamlama harcı olarak alınan 29.999,65-TL olmak üzere toplam 44.756,43-TL harçtan mahsubu ile fazla yatan 44.141,03-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacı ...'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
7-Kararın mahiyeti gereği davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince taktir olunan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.10/02/2025
Başkan ***
E-imzalıdır
Üye ***
E-imzalıdır
Üye ***
E-imzalıdır
Katip ***
E-imzalıdır