T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas -...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ...
KARAR NO : ...
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : ...
KARAR TARİHİ :...
KARAR YAZIM TARİHİ : ...
Mahkememize açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı bulunan, dava dışı ...İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin maliki olduğu, ...isimli sürücünün sevk ve idaresindeki 34 ... plakalı aracın, müvekkili ...'e ait olan ve sürücüsü olduğu 38 ... plakalı araca 17/09/2023 günü çarpması neticesinde müvekkilinin aracında hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, meydana gelen kazada davalı sigorta şirketi güvencesindeki araç sürücüsünün tam ve asli kusurlu olduğunu, kazadan sonra müvekkilinin aracın kendi imkanları ile tamir ettirdiğini ve 17.250,00-TL maddi zararın kendisini kaldığını, meydana gelen zararın tazmini amacıyla davalı sigorta şirketine başvuru yaptıklarını, başvuru neticesinde sigorta şirketi tarafından değer kaybı bedeli olarak 5.000,00-TL ödeme yapıldığını, ödenen bu miktarın müvekkilinin zararının çok altında olduğunu, yapılan arabuluculuk görüşmelerinden bir sonuç alamadıklarından bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı için şimdilik 100,00-TL, tamir ve onarıma ilişkin maddi hasar bedeli karşılığı olarak 17.250,00-TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; kazaya karıştığı iddia edilen 34 ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile 24.02.2023-24.02.2024 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçe teminat limitinin araç başına 120.000,00-TL olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zararı nispetinde olduğunu, bakiye poliçe limitinin 115.000,00-TL olduğunu, davacı tarafın sigorta şirketine 16.11.2023 tarihinde başvurduğunu ve bu başvuru neticesinde davacı tarafa 5.000,00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, davacı tarafın belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararı bulunmadığını, bu nedenle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, kazaya karışan aracın daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının, aynı bölgede hasar alıp almadığının tespitinin gerektiğini, davacının kasko şirketinden başka ödemeler alıp almadığı ve kaza kapsamında zararının karşılanıp karşılanmadığının araştırılması gerektiğini, davanın sonucu ile kusur durumunun 34 ... plakalı sigortalı araç maliki olan ...İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ni de etkileyebilme ihtimali olduğundan dolayı davanın adı geçen şirkete ve araç sürücüsü olan ...'a ihbarına, neticeten davanın öncelikle usuli itirazları nazara alınarak usulden reddine, esasa girilmesi halinde esastan reddine, yargılama giderlerinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, servis kayıtları, kazaya karışan araçların trafik kayıtları, kaza tespit tutanağı, sigorta şirketinin cevabi yazısı, hasar dosyası, sigorta bilgi ve gözetim merkezi müdürlüğünün cevabi yazısı ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Dosyaya mübrez 09/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda: 34 ... plaka sayılı araç sürücüsü sevk ve idaresindeki araç ile günün gece vakti, görüşün sokak aydınlatma ve araç ışıklarıyla sağlandığı ancak açık olduğu yol üzerinde seyri esnasında, olay yerini terk ettiğinden ve herhangi bir beyanda bulunmadığından hangi istikametten gelip hangi istikamete gittiğinin bilinmediği, ancak yola gereken dikkat ve özeni vermesi, seyrini müteyakkız sürdürmesi, aracının hızını mahal şartlarına uydurması ve karşılaşmış olduğu kavşağa girişte istikametine düz devam eden ve seyir halinde olan araçların geçiş hakkını gözetmeksizin seyrine düz devam eden araca geçiş hakkını vermesi gerekirken beklemediği ve dava konusu olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiği ayrıca meydana gelen kaza sonrası kaza mahallini terk ettiği olayda asli ve tam kusurlu olduğu; 38 ... plakalı sayılı araç sürücüsü ...'in ise gerçekleşen kazanın oluşu üzerinde bir etkenliği olmadığından kusurunun olmadığı, davacıya ait 38 ... plakalı aracın hasar onarım bedelinin (KDV dahil) 17.250,00-TL olduğu,
¸
Değer Kaybı hesabında 19.06.2021 tarihli 7327 sayılı kanunun 18. maddesi gereği (kaza tarihinde uygulanan değer kaybı hesabı) kaza öncesi piyasa rayiç değeri ile kaza ve onarımlar sonrası değişen parçalar, araç kullanılmışlık düzeyine göre serbest piyasa ve internet ikinci el araç satış fiyat ortalamalarına göre kaza tarihi itibariyle piyasa rayiç değeri arasındaki farka ve kusur oranlarına göre belirleneceği, davalı sigorta firması tarafından değer kaybı bedeli ödemesi olarak 5.000,00-TL ödeme yapıldığı, dava konusu 38 ... plaka sayılı aracın model ve tescil tarihine göre 19 (ondokuz) yaşında olduğu, araç kullanılmışlık değeri yönünden kaza tarihinde yaklaşık 221.746-km kullanılmışlık düzeyine sahip olduğu, geçmiş 3 (üç) adet hasar kaydının bulunduğu ancak dosyada mevcut belgeler incelendiğinde dava konusu hasarlanan parçaların orijinallığını koruduğu, kazanın gerçekleştiği tarihide model yılı aynı benzer kilometre de aynı tip araçlarda serbest piyasa rayiç bedeline göre fiyatının kaza öncesi 475.000-TL olduğu, kullanılmışlık düzeyi benzer araç değişen/boyanan/işlem gören kısımların çokluğuna göre dava konusu araç içinde gerçekleşen kaza sonrası yapılan onarımların akabinde piyasa rayiç değerinin 450.000-TL olarak değerlendirildiği, dosyada mevcut bulunan ve yukarıda izah olunan internet ve piyasa araştırmaları sonucunda dava konusu araçta kaza sonrası oluşan değer kaybının 25.000,00-TL olduğu, ödemesi gerçekleştirilen değer kaybı bedelinin mahsubu ile bakiye araç değer kaybının 20.000,00-TL olduğu yönünde görüş bildirmiştir.
Davacı vekilinin sunduğu 03/03/2025 tarihli ıslah dilekçesinde: 100,00-TL olan değer kaybı taleplerini 19.900,00-TL artırarak 20.000,00-TL'ye yükselttiklerini, 20.000,00-TL değer kaybı tazminatının ve 17.250,00-TL hasar bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, meydana gelen trafik kazasında davacının aracında oluşan hasar ve değer kaybının tazmini talebine ilişkindir.
Dosya içerisinde yer alan kaza tespit tutanağı ve poliçenin incelenmesinde, 17/09/2023 tarihinde sürücüsü ve maliki davacı olan 38 ... plakalı araç ile dava dışı ...'ın sevk ve idaresindeki 34 ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, 34 ... plakalı aracın kaza tarihinde davalı nezdinde ZMMS sigortalı olduğu, araç başına maddi teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu anlaşılmaktadır.
-Kusur ön soruna ilişkin değerlendirmede,
Mahkememiz olayla ilgili kural ihlallerinin tespiti noktasında, hasar ve değer kaybı konusunda rapor almıştır.
17/09/2023 tarihinde sürücü ...'in sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araç ile Kayseri İli, Kocasinan İlçesi'nde bulunan Şehit Kd. Binbaşı Mahmut Şahin caddesini takiben Elagöz Mahallesi istikametinden Yeşil Mahalle istikametine seyir halinde iken Bebek caddesi kavşağına geldiğinde aracının ön kısımları ile kendisine göre yolun sağ tarafından gelen 34 ... plakalı aracın sol arka teker kısımlarının çarpışması şeklinde maddi hasarlı trafik kazası olayı gerçekleşmiştir. Kazadan sonra 34 ... plakalı araç sürücüsü araç ile birlikte olay yerinden ayrılmıştır.
Kaza tespit tutanağı, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamına göre davalı sigorta şirketine sigortalı olan aracın sürücüsünün sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu 57/a, 81/c-d ve 84/h hükümleri uyarınca asli kusurlu sayılan trafik kurallarını ihlal etmiş, günün gece vakti, görüşün sokak aydınlatma ve araç ışıklarıyla sağlandığı ancak açık olduğu yol üzerinde seyri esnasında olay yerini terk ettiğinden ve herhangi bir beyanda bulunmadığından hangi istikametten gelip hangi istikamete gittiğinin bilinmediği, ancak yola gereken dikkat ve özeni vermemesi, seyrini müteyakkız sürdürmemesi, aracın hızını mahal şartlarına uydurmaması ve karşılaşmış olduğu kavşağa girişte istikametine düz devam eden ve seyir haline olan araçların geçiş hakkını gözetmeksizin seyrine düz devam eden araca geçiş hakkını vermemesi nedeniyle %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya atfı kabil bir kusur durumunun bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.
-Değer kaybına dair değerlendirmede;
Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, değer kaybının kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişiler tarafından hesaplanması gerekir.
Dosya kapsamında alınan rapor Yargıtay uygulamalarına uygun olduğundan davacının aracının 25.000,00 TL değer kaybı zararı bulunduğu, dava açılmadan evvel davalı sigorta şirketince yapılan 5.000,00-TL'lik ödeme mahsup edildiğinde bakiye değer kaybı zararı 20.000,00-TL olarak hesap edilmiştir.
-Hasar bedeline dair değerlendirmede;
Aracın onarımını yapan ... Otomotiv'in 18/11/2024 tarihli yazı cevabı, ekspertiz raporu ve alınan bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta 9.750,00-TL parça malzeme gideri ile 7.500,00-TL işçilik olmak üzere 17.250,00-TL hasar zararı olduğu anlaşılmakla bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
-Sigorta şirketinin sorumluluğuna dair değerlendirmede;
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. (Yargıtay 17. HD'nin 28/10/2013 tarih ve 2013/9624 Esas, 2013/14505 Karar).
Kaldı ki 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5/a maddesine göre değer kaybı maddi zararlar teminatı içerisinde yer almaktadır. Somut olayda davalı sigorta şirketi değer kaybından sorumludur.
Pek tabiki sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olacaktır. Somut olayda kaza tarihi itibariyle davalı sigorta şirketinin ZMMS sorumluluk limiti araç başına maddi 120.000,00-TL olup ödemiş olduğu 5.000,00-TL değer kaybı mahsup edildiğinde bakiye poliçe limiti 115.000,00-TL'dir. Mahkememizce hükmedilen tazminat miktarı bu tutardan daha az olduğundan teminat limiti içerisindedir.
- Faize ait değerlendirmede;
2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartlarının B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, böyle bir başvurunun yapılmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir.
Anılan açıklamalar uyarınca davacı, dava açmadan evvel değer kaybı ve hasar talebi ile davalı sigorta şirketine 16/11/2023 tarihinde başvuruda bulunmuştur. Bu tarihten itibaren 8 iş günü ileri gidildiğinde davalı sigorta şirketi 29/11/2023 tarihinde temerrüde düşmüştür. Dava ve ıslah dilekçelerinde temerrüt faizi talep edilmiş ise de sigortalı araç ruhsatta hususi araç olarak kayıtlı olduğundan yasal faiz uygulanmıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KABULÜ ile,
1-17.250,00-TL hasar bedelinin KTK 99. maddesi uyarınca temerrüt tarihi olan 29/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-20.000,00-TL bakiye değer kaybı tazminatının KTK'nın 99. maddesi uyarınca temerrüt tarihi olan 29/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 2.544,55-TL ilam harcından, tahsil edilen 427,60-TL peşin harç ve 339,84-TL ıslah harcından mahsubuna, bakiye 1.777,11-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafın yaptığı 427,60-TL başvurma harcı, 427,60-TL peşin harç, 339,84-TL ıslah harcı, 3.000,00-TL bilirkişi ücreti, 433,00-TL posta ücreti olmak üzere toplam 4.628,04-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafın yaptığı giderlerin üzerinde bırakılmasına,
7-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı