T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: ***
KARAR NO: ***
HAKİM: ***
KATİP: ***
DAVACI : ***
VEKİLİ: Av.
DAVALI : HASIMSIZ
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: ***
KARAR TARİHİ: ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu keşidecisi, ... Anonim Şirketi olan HALKBANK Mimarsinan OSB Kayseri şubesine ait 31.12.2024 keşide tarihli, ... seri numaralı, 140.000,00-TL bedelli vadeli çek üzerinde keşideci ... Anonim Şirketi nin ve müvekkilin imzası dışında herhangi bir imza silsilesi bulunmadığını, müvekkilinin keşideci tarafından düzenlenen çekin tek hamili olup yetkili hamil konumunda olduğunu, söz konusu bu çekin, müvekkili tarafından Aras kargo aracılığı ile Nur KALIP'a gönderilmek amacıyla kargo şirketine teslim edildiğini, kargo şirketinden çekin akıbetinin araştırıldığını ve olumlu sonuç elde edilemediğini, çekin kötü niyetli 3. Kişilerin eline geçmesi halinde müvekkilinin senetten doğan haklarının tehlikeye düşeceğini belirterek davanın kabulü ile keşidecisi ... Anonim Şirketi olan Halkbank Mimarsinan OSB Kayseri Şubesine ait 31.12.2024 keşide tarihli ... seri nolu çek üzerine ödemen men yasağı kararı verilmesine, dava konusu çekin zayi olması nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE: Dava zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir.
Dava, TTK'nun 818 madde hükmü delaletiyle aynı yasanın 764.madde hükümleri uyarınca zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Davanın hasımsız olması nedeniyle deliller resen celbedilmiş ve bu deliller incelenmek suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Muhatap banka şubesine müzekkere yazılarak çek hesabının kime ait olduğunun ve çekin ibraz edilip edilmediğinin bildirilmesi istenilmiştir.
Davacı vekilinin 25/12/2024 tarihli dilekçe ile dava konusu çekin faktoring şirketinin elinde bulunduğunu bildirmiştir. Davacı vekiline faktoring şirkete karşı istirdat davası açması için 2 haftalık kesin süre verildiğine dair tebligat çıkarılmış, tebligat 30/12/2024 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ancak davacı vekili tarafından istirdat davası açıldığına dair mahkememize herhangi bir bilgi verilmemiş ve işbu karar tarihi itibariyle UYAP üzerinden yapılan sorgulamada da herhangi bir istirdat davası açılmadığı görülmüştür.
Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.
TTK'nın 818/1-s maddesi yollaması ile çekler hakkında da uygulanacak olan TTK'nın 763. Maddesinde; " Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır," hükmüne yer verilmiştir,
Yargıtay içtihatlarına göre "Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. (Yargıtay 11. HD 2017/1464 E., 2018/7019 K.; 2018/1083 E., 2019/2952 K.; 2016/13390 E., 2018/5022 K. Sayılı kararları ve aynı mahiyette pek çok kararı)
TTK'nın 759. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zayi olduğunu inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, çekin bir suretini ibraz etmek yahut da çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
Somut olayda istidat davası açılmayan çek ile ilgili mahkememiz açıklanan gerekçelerle talebin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının zayi nedeniyle çek iptali talebinin REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 615,40-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
3-Dava konusu çek üzerine mahkememizce konulan tedbirin mahkememizin 25/12/2024 tarihli ara kararı ile kaldırılmış olduğu anlaşılmakla bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
4-İhtiyati tedbir kararı için alınan teminatın mahkememizce 29/01/2025 tarihinde davacı vekiline iade edilmiş olması nedeniyle bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
7-Davanın mahiyeti gereği davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, dosya üzerinden inceleme sonucu kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/02/2025
Katip ***
e-imzalıdır
Hakim ***
e-imzalıdır