T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas -...
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO:...
HAKİM: ...
KATİP:...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI:...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM TARİHİ: ...
Mahkememize açılan tazminat davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: mülkiyeti müvekkiline ait 68 ... plakalı aracın 27/06/2024 tarihinde ... Mağazaları A.Ş. adına kayıtlı, ...'nin sevk ve idaresindeki 34 ... plakalı aracın çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada davalı sigorta şirketi güvencesindeki 34 ... plakalı aracın %100 oranında kusurlu olduğunu, kaza sonucunda müvekkilinin aracında oluşan hasar nedeniyle 07/08/2024 tarihinde servis tarafından 85.000,00-TL'lik fatura kesildiğini ve müvekkilinin bu bedeli ödediğini, oluşan kaza nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, 500.000,00-TL'lik aracını 350.000,00-TL'ye satmak zorunda kaldığını, meydana gelen zarardan davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğundan bahisle şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı alacağının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde: kaza sonucunda davacı tarafa 85.000,00-TL hasar ödemesi yapıldığını, yaptığı değer kaybı başvurusu üzerine davacı vekilinin hesabına 24.548,29-TL ödeme yapıldığını ancak davacı tarafın ödemeyi kabul etmeyip iade ettiğini, iade edilmeyen tutar yönünden dava açmasında davacı tarafın hukuki yararı bulunmadığını, müvekkilinin temerrüte düşürülmediğini, kazanın çift taraflı kaza olduğunu bu nedenle kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, öncelikle davacı tarafa harç tamamlaması için süre verilmesine, aksi takdirde davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü kayıtları, İstanbul Oto Galericiler ... Esnaf Odasının cevabi yazısı, Doğa Sigorta A.Ş.'nin cevabi yazısı, sigorta şirketine yapılan başvuruya ilişkin belgeler, sigorta poliçesi, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Dosyaya mübrez 14/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda: 34 ... plakalı otomobil sürücüsü ...’nin 2918 sayılı K.Y.T.K. nunda belirtilen sürücü asli kusurlarından, Madde 30/a, Madde 52/b sürücü trafik kural olduğunun tespit edildiği, 68 ... plakalı otomobil sürücüsü ...’nun kazanın oluşumunda atfi kabil kusurunun bulunmadığı, 68 ... plakalı aracın 28.06.2024 tarihinde yaşanan kaza da yedek parça ve işçilik 85.000-TL edebileceğinin tespit edildiği, yapılan piyasa rayiç araştırması neticesinde 68 ... plakalı aracın 28.06.2024 tarihli kaza yapmadan önce piyasa değeri 370.000,00-TL olarak tespit edildiği, kaza tarihinde ikinci el rayicine göre değer kaybı 23.718,00-TL olarak belirlendiği, nihai değerlendirmesi ve takdiri mahkemeye ait olmak üzere 34 ... plakalı araç sürücüsü kusur nispeti, davalı taraflın daha önce ödeme evrakı sunduğu, kaza tarihindeki değer kaybı (23.718,00-TL) ve davalı ... Sigorta Şirketi tarafından araç başına teminat kapsamında yapılan 24.548,00-TL değer kaybı ödeme tutarı dikkate alındığında bakiye değer kaybı miktarı bulunmadığı görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
Davacı vekili 24/07/2025 tarihli bedel artırım dilekçesinde: bilirkişi raporunda müvekkilinin aracındaki değer kaybının 23.718,00-TL olarak belirlendiğini, dava dilekçesinde 1.000,00-TL olan taleplerini 22.718,00-TL artırarak toplamda 23.718,00-TL talep ettiklerini, bu meblağ üzerinden davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle değer kaybı bedelinin davalıdan tazmini talebine ilişkindir.
Sigorta şirketine yapılan başvuruya ilişkin belgeler, kaza tespit tutanağı, zmms poliçesi, hasar dosyası örneği, kazaya karışan araçların trafik kayıtları, sigorta bilgi ve gözetim merkezi kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişiden ayrıntılı rapor alınmıştır.
Sigorta poliçesi ve araç sahiplik sorgulama sonuçlarının incelenmesinde 34 ... plakalı aracın ZMSS'in davalı sigorta şirketi bünyesinde sigortalandığı, malikinin dava dışı ... Mağazalar A.Ş olduğu anlaşılmıştır.
-Kusur ön soruna ilişkin değerlendirmede,
Mahkememiz olayla ilgili kural ihlallerinin tespiti noktasında ve değer kaybı konusunda rapor almıştır. 27/06/2024 tarihinde davacı ... sevk ve idaresindeki 68 ... plakalı aracı ile Kayseri caddesi üzerinde Hacılar istikametinden Altınoluk istikametine sağ şeritten seyrederken sürücü ... sevk ve idaresindeki 34 ... plakalı kamyonun istetmesinin yerinden koparak yola düşen lastiğe çarpması sonucu 68 ... plakalı araçta hasar meydana gelmiştir.
Düzenlenen 14/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda, 34 ... plakalı araç sürücüsü ...'nin'in Karayolları Trafik Kanunu 30. Maddesi uyarınca "Araçların, esasları yönetmelikte belirtilen şekilde ve tarzda şartlara uygun durumda bulundurulması zorunluluğu" ve 52/b maddesi uyarınca "Hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak" kurallarını ihlal etmesi nedeniyle asli kusurlu sayılan trafik kurallarını ihlal etmiş olup (%100 oranında kusurlu) davacıya atfı kabil bir kural ihlali bulunmadığı kanaati bildirilmiştir. Düzenlenen bu rapor kaza tespit tutanağı ve tüm dosya kapsamı ile uyumlu olduğundan mahkememizce de benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.
-Değer kaybına dair değerlendirmede;
Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, değer kaybının kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişiler tarafından hesaplanması gerekir.
Dosya kapsamında alınan rapor Yargıtay uygulamalarına uygun olduğundan davacının aracının 23.718,00-TL değer kaybı zararı bulunduğu, davacının dava tarihinden evvel yapmış olduğu başvuruya istinaden 21/11/2024 tarihinde 24.548,29-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, her iki tarafın da kabulünde olduğu üzere bu ödemenin yetersiz bulunarak davalı sigorta şirketine iade edildiği, mahkememizce aldırılan raporda ise bu tutardan daha az (23.718,00-TL) değer kaybı hesap edildiği, dolayısıyla davacının yapılan ödemeyi iade etmesi nedeniyle 23.718,00-TL değer kaybı tutarından davalının sorumlu olacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
-Sigorta şirketinin sorumluluğuna dair değerlendirmede;
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. (Yargıtay 17. HD'nin 28/10/2013 tarih ve 2013/9624 Esas, 2013/14505 Karar).
Kaldı ki 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5/a maddesine göre değer kaybı maddi zararlar teminatı içerisinde yer almaktadır. Somut olayda davalı sigorta şirketi değer kaybından sorumludur.
Pek tabiki sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olacaktır. Somut olayda kaza tarihi itibariyle davalı sigorta şirketinin ZMMS sorumluluk limiti 200.000,00-TL olup dava tarihinden önce ödenen bedel geri iade edildiğinden ve sigorta şirketince hasar bedeli olarak ödenen 85.000,00-TL bu limitten mahsup edildiğinde hesaplanan değer kaybı tutarı teminat limiti kapsamı içerisindedir.
- Faize ait değerlendirmede;
2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartlarının B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, böyle bir başvurunun yapılmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir.
Sigortacının kısmi ödeme yapması halinde ise, söz konusu ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınacaktır.
Somut olayda davacının başvurusu üzerine 21/11/2024 tarihinde davacıya 24.548,29-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı ancak davacı tarafça ödemenin yetersiz bulunarak davacıya iade edildiği, mahkememizce yapılan yargılama sonucunda ise bu bedelden daha az değer kaybı hesaplandığından dava tarihinden evvel davalının temerrüdü söz konusu olmayıp hükmedilen tazminata dava tarihinden itibaren faiz uygulanması gerekmiştir. Sigortalı araç hususi araç olduğundan yasal faize hükmedilmiştir.
Yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden yapılan değerlendirmede;
Davacının başvurusu üzerine 21/11/2024 tarihinde davacıya 24.548,29-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı ancak davacı tarafça ödemenin yetersiz bulunarak davacıya iade edildiği, mahkememizce yapılan yargılama sonucunda ise davacının aracında oluşan değer kaybı bedelinin 23.718,00-TL olarak hesaplandığı, bu durumda davacının alacağını geç tahsil etmesinde davalının kusurunun bulunmadığı, alacaklı temerrüdü oluştuğu anlaşılmakla, davacının yapmış olduğu yargılama giderleri kendi üzerinde bırakılmış ve lehine vekalet ücreti takdir edilmemiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile,
1-23.718,00-TL değer kaybı tazminatının dava tarihi olan 25/11/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 1.620,18-TL ilam harcından, tahsil edilen 427,60-TL peşin harç ve 388,00-TL tamamlama harcının mahsubuna, bakiye 804,58-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafın yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
5-Davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/09/2025
Katip ...
Hakim ...