T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ***
KARAR NO: ***
HAKİM: ***
KATİP: ***
DAVACI : ***
VEKİLİ: Av.
DAVALI: 1-***
VEKİLLERİ: Av.
Av.
DAVALI: 2- ***
VEKİLLERİ: Av.
Av.
DAVALI: 3- ***
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: ***
KARAR TARİHİ: ***
KARAR YAZIM TARİHİ: ***
Mahkememize açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14/07/2022 tarihli kazada mülkiyeti müvekkiline ait, ...'un sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araç ile mülkiyeti ... Odası Mobilya San. ve Tic. Ltd. Şti'ne ait ...'ün sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, 38 ... plaka sayılı aracın %100 kusurlu olduğunu, değer kaybı hususunda davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını, dava açılmadan önce arabulucuya başvuru yapıldığını ancak herhangi bir sonuç alınamadığını belirterek, kaza nedeniyle 38 ... plaka sayılı araçta oluşan değer kaybına ilişkin şimdilik 100,00-TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde: davaya bakmaya müvekkili şirketin yargı çevresinin bulunduğu İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, bu nedenle yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, davadan önce davacı araç hasarı tazminatı açısından müvekkili şirkete hasar başvurusunda bulunulduğunu, tazminata ve davaya konu aracın araç hasarı tazminatı için davacı tarafa ve yetkili servislere onarım ve işçilik için toplamda 45.750,00-TL ödendiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun kaza tarihinde maddi araç başı 100.000,00-TL poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla poliçe limitini belirlenebilmesi için ödenen tazminatların mahsup edilmesi gerektiğini, 100.000,00-TL - 45.750,47-TL = 54.250,00-TL üzerinden müvekkil şirket poliçe limiti ile sorumlu olduğunu, davacı tarafın değer kaybı talebi yeni trafik sigortası genel şartları uyarınca teminat dışı olduğunu, müvekkil şirketin hem asıl alacak ve hem de dava masrafları açısından poliçe limiti ile sorumlu tutulması gerektiğini, davacı tarafın kazanç kaybı ve araç mahrumiyeti talepleri trafik poliçesinde teminatı dışı olduğunu, ayrıca müvekkili şirkete davadan önce başvuru yapıldığını ve davacının zararı karşılandığını, Karayolları Trafik Kanunu’nun 99.maddesi gereğince, sigorta şirketinin hasar ödeme mükellefiyeti hak sahibinin belgeleri ile usulen sigorta şirketine müracaatından itibaren 8 iş günü sonra başladığını, müvekkili şirketin usulen temerrüde düşürülmediğini faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olacağını belirterek öncelikle yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetki yönünden reddine, araç hasarı tazminatına hasar dosyasında yapılan ödeme sonrası bakiye poliçe limitimizin karar verilirken dikkate alınması ile davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Odası ... Ltd. Şti. vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde: öncelikle davacının belirtmiş olduğu alacak kalemlerinin zaman aşımına uğradığını, bu nedenle zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın, kendi kusurunu zararını ve müvekkil şirketin kusurunu, zararını usulen ispatı gerektiğini, işbu kaza sonucunda, davacının aracında meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kapsamında olduğunu, bu sebeple değer kaybı zararından müvekkili şirketin sigorta şirketi olan Neova Sigorta Katılım Şirketinin sorumlu tutulması gerektiğini, işbu davadan davadan önce davacı tarafın dava konusu araç hasarı, araç hasarı tazminatı açısından müvekkili şirketin sigorta şirketine hasar başvurusunda bulunduğunu, Neova Sigorta Katılım Şirketi tarafından davacı tarafa ve yetkili servislere onarım ve işçilik için toplamda 45.750,00-TL ödenmiş olduğunu, Müvekkili şirketin sigorta şirketinin sorumluluğu kaza tarihinde maddi araç başı 100.000,00-TL poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, 100.000,00-TL - 45.750,47-TL = 54.250,00-TL üzerinden müvekkili şirketin sigorta şirketinin (Neova Sigorta Katılım Şirketi) poliçe limiti ile değer kaybı zararından sorumluluğu mevcut olduğunu, davanın müvekkilinin ZMMS kapsamındaki sigorta şirketine karşı yöneltilmesi gerektiğini ve davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini, Yargıtay’ın güncel, istikrarlı içtihatlarına göre zarar gören aracın değer kaybı talepleri ve davacının tüm zararları ZMMS kapsamında karşılanması gerektiğinden müvekkili şirkete karşı açılan işbu davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, meydana gelen trafik kazasında davacının aracında meydana gelen değer kaybının tazmini talebine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.
Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.
Kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, sigorta poliçesi, kazaya karışan araçların trafik kayıtları, emniyet müdürlüğünün cevabi yazısı ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, kusur durumunun tespiti yönünden Adli Tıp Kurumu'ndan, değer kaybı yönünden bilirkişiden ayrıntılı rapor alınmıştır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartları'nın, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
Yine 6098 sayılı TBK 49. maddesine göre; kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen Kanun'un 85. maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür. Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir."
2918 sayılı KTK'nın 109/1-4. maddeleri gereğince, motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza günüden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar.
Ankara Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi'nin 23/10/2023 tarihli raporunda: davalı sürücü ...’ün %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu, davacı taraf sürücüsü Orhan Yolun’un % 20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğu yönünde görüş bildirmişlerdir.
Dosyaya mübrez 23/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda; dava konusu aracın dosyada bulunan 14.07.2022 tarihindeki hasar fotoğrafları ve hasarları incelendiğinde;
aracın "motor kaputu, sağ ve sol ön çamurluk" değişim işlemleri, "sol ön şasi, ön panel, ön kapı" onarım işlemleri ile "motor kaputu, sol ve sağ ön çamurluk, ön panel, ve sol ön şaside" yapılan boya işlemleri dava konusu araçta değer kaybına sebep olacağı, söz konusu kaza nedeniyle araçta değer kaybına neden olan 14.07.2022 tarihli "motor kaputu, sol ön çamurluk" değişim işlemleri, "sağ ön çamurluk, sol ön şaside" onarım işlemleri ile "motor kaputu, sol ön çamurluk, sağ ön çamurluk ve sol ön şaside" yapılan boya işlemleri ve hasar sonucunda ortaya çıkan 71.980-TL hasar miktarı dikkate alındığında; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, oto galericiler sitesi, yetkili servis bayileri ve serbest piyasa gerçekleri dikkate alınarak yapılan araştırma neticesinde 14.07.2022 kaza tarihi itibarıyla 375.000-380.000-TL arasında olduğu, nihai olarak 377.500-TL'ye alıcı bulabileceğini, buna göre "Araç Değer kaybı = Araç Hasarsız değeri - Araç Hasarlı Değeri" hesabından araçtaki değer kaybının 430.000 - 377.500 = 52.500-TL olacağı, dava konusu araç için 14.07.2022 olay tarihi itibarıyla meydana gelen araç değer kaybının 52.500,00-TL olduğu görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde somut olayda; 14/07/2022 tarihinde davacıya ait olup Orhan Yolun sevk ve idaresinde bulunan 38 ... plakalı araç ile davalı Palmera ...şirketine ait olup diğer davalı ...'ün sevk ve idare ettiği 38 ... plakalı aracın çarpıştığı, davacının bu kazadan kaynaklı olarak değer kaybı ödenmesi istemiyle eldeki davayı açtığı, dava açılmadan evvel KTK 97 maddesi uyarınca değer kaybı talebiyle 15/09/2022 tarihinde davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, bu şekilde dava şartının sağlandığı, kaza tarihinin 14/07/2022 olması nedeniyle dava ve ıslah tarihleri itibariyle KTK 109/1 maddesi uyarınca 2 yıllık zaman aşımının dolmadığı, mahkememizce aldırılan 23/10/2023 tarihli ATK raporuna göre meydana gelen kazada davacıya ait araç sürücüsünün %20, davalı sürücünün ise %80 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, raporun denetlenebilir olması nedeniyle hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu, yine 23/11/2023 tarihli makine mühendisi bilirkişi raporuna göre serbest piyasa koşullarına göre aracın rayiç değer kaybının 52.500,00-TL olarak hesaplandığı, bu hesaplama yapılırken aracın motor kaputu ve sol ön çamurluk değişim işlemlerinin, sağ ön çamurluk, sol ön şaside onarım işlemlerinin, motor kaputu, sol ön çamurluk, sağ ön çamurluk ve sol ön şaside yapılan boya işlemlerinin ve bu hasar sonucunda ortaya çıkan 71.980-TL'lik hasar kaydının dikkate alındığı, davacıya ait aracın 17/10/2018 tarihinde de trafik kazasına karıştığı da dikkate alındığında hesaplanan değer kaybının serbest piyasa koşullarına ve hakkaniyete uygun olduğu anlaşılmıştır. %20 kusur oranı tenzili yapıldığında ise davalılara yüklenebilecek sorumluluk tutarı 42.000,00-TL olmaktadır. Davacı da ıslahını bu miktar üzerinden yapmış ve ıslah dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlıdır. Poliçe tanzim tarihi itibariyle sigorta şirketinin sorumluluğu 100.000,00-TLdir. Dosyadaki bilgi ve belgelerden 14/07/2022 tarihli kaza nedeniyle davacının aracını bırakmış olduğu servise 45.750,00-TL, kasko sigortacısına ise 15.497,76-TL olma üzere toplam 61.247,76-TL ödeme yapıldığı, bu miktar poliçe limiti olan 100.000,00-TL'den mahsup edildiğinde sigorta şirketinin bakiye sorumluluk limitinin 38.752,24-TL kaldığı, böylelikle davalı Neova sigorta yönünden davanın kısmen kabulü ile KTK 99 maddesi uyarınca başvuru tarihinden 8 iş günü sonraki tarih olan 26/09/2022 tarihinden, diğer davalılar yönünden ise ıslah dilekçesindeki talep gibi 42.000,00-TL üzerinden ve kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya ödenmesine dair aşağıdaki hüküm fıkrasının tesisi uygun görülmüştür.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile,
1-42.000,00-TL değer kaybı tazminatının (davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğu 38.752,24-TL ile sınırlı olmak üzere) davalı ... Sigorta A.Ş yönünden KTK 99. Maddesi uyarınca temerrüt tarihi olan 26/09/2022 tarihinden, diğer davalılar ... Odası Mobilya Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... yönünden kaza tarihi olan 14/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden fazlaya dair istemin reddine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 2.869,02-TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 80,70-TL peşin harç ve 720,00-TL ıslah harcının mahsubuna, bakiye 2.068,32-TL harcın davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 1.908,38-TL'lik kısmından sorumlu olması koşulu ile) müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 1.476,28-TL'lik kısmından sorumlu olması koşulu ile) müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafın yaptığı 80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin harç, 720,00-TL ıslah harcı, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti, 2.345,00-TL adli tıp ücreti, 819,75-TL posta ücreti olmak üzere toplam 5.546,15-TL yargılama giderinin davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 5.117,28-TL'lik kısmından sorumlu olması koşulu ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 16.515,84-TL'lik kısmından sorumlu olması koşulu ile) müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2. maddesi uyarınca 3.247,76-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davalı ... Sigorta A.Ş.'ye ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 10/07/2024
Katip ***
e-imzalı
Hakim ***
e-imzalı