T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2017/924 Esas - 2021/1171
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/924 Esas
KARAR NO: 2021/1171
HAKİM: ...
KATİP: ....
DAVACI :.... ....
VEKİLİ: Av. ....
DAVALI :1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 2- ...
VEKİLİ: Av....
DAVALI : 3- ....
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/06/2017
KARAR TARİHİ: 22/12/2021
KARAR YAZIM TARİHİ:19/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin ... Marka kamyoneti ... tarihinde satın aldığını, aracın plakasının ... olduğunu, araç satın alındıktan iki gün sonra motoron sarı ışığının yanması üzerine servise götürüldüğünü, burda iki gün kalmasına rağmen servisin kayıt tutmadığını, ilk bakımının 02/12/2016 tarihinde yapılmasından sonra aracın bir hafta sonra kaloriferinin ısı vermemesi ve motoron sarı ışığının yanması nedeniyle yine servise bırakıldığını, burda aracın antifirizmasının değişmesinin gerektiğinin söylendiğini, bir hafta sonra antifiriz değiştiğinin söylenmesine rağmen yine sarı ışığının yandığını ve servise gidince hava yaptığının ifade edildiğini, bunun iki kere tekrarlandığını, servisin sarı ışıktan kaynaklı 3 giriş ve çıkışın kaydının tutmadığını, araçla Kayseri dışına çıkamadıklarını, bir ay süre ile servise gidip gelme nedeniyle araca binemediklerini, 18/01/2017'de aracın sarı ışığının tekrar yandığını, bu sefer iş emri düzenlendiğini, 30/01/2017'den sonra yine aracın 4 gün sarı ışık nedeniyle serviste kaldığını ve kendilerine araç tahsisinde bulunulduğunu ve iş emri düzenlendiğini, 07/02/2017 'de sarı ışık yanınca yine aracın servise götürüldüğünü, araç tahsis edildiğini, 17 gün aracın serviste kaldığını ve iş emri düzenlendiğini, 06/03/2017'de yine sarı ışığın yanması üzerine aracın servise götürüldüğünü, 08/03/2017'de sarı ışığın yine yandığını, iş emri düzenlendiğini, 10/03/2017'de aracın servise bırakıldığını, iş emri düzenlendiğini, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ....D. İş sayılı dosyasında tespit yapıldığını, tespitte kullanıcının hatasının bulunmadığını belirtildiğini, en son motoron kapak cuntasının yandığını, davacının olaydan mağdur olduğunu belirterek Borçlar kanunu gereğince seçimlilik hak talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin yetkisiz olduğunu, davacı ile davalı arasında hiçbir alım satım ilişkisinin olmadığını, kendisinin tek sorumluluğunun garanti kapsamında olduğunu, bedel iadesi ve araç değişimi taahhütlerinin bulunmadığını, süresinde yapılmış bir ayıp ihbarının olmadığı, garanti verilmesi halinde ayıp ihbar yükümlülüğünün ortadan kalkacağını, davacının onarım hakkını kullandığını, talebin hak ve menfaatler dengesine aykırı olduğunu, araçtan elde edilen faydanın dikkate alınması gerektiğini, araç bedelinin fatura rakamından ibaret olduğunu, araçta hasar incelemesinin yapılması ve borçtan ari iadesinin zorunlu olduğu ile davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zamanaşımına uğradığını, davalıya husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, kendilerinin yetkili servis olduğunu, araç üzerinde herhangi bir takyidat olup olmadığının araştırılması gerektiğinin, araçta hasar kaydı olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davacının seçimlilik hakkını onarımdan yana kullandığını, davacıya ikame araç temin edildiğini, bedel iadesi talebinin varlığı halinde faiz talebinin mümkün olmadığını, manevi tazminat talebinin reddi ve davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesi sunmadığı ve böylece HMK madde 128 gereği bütün vakaları inkar etmiş sayılacağı anlaşılmıştır.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, ... plakalı araçta meydana gelen sorunlar nedeniyle Borçlar Kanunu gereğince seçimlilik haklarının kullanılması şartlarının oluşup oluşmadığı, davalıların sorumluluğunun olup olmadığı ve manevi tazminat taleplerine ilişkin davadır.
.... Rent A Car'a, ... Oto şirketine, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne, Kayseri İl Emniyet Müdürlüğü'ne, Mersin İstiklal Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne, Kayseri Mimarsinan Vergi Dairesi'ne, ....'e, .... Rent A Car'a, yazılan müzekkerelere cevap verildiği ve ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu anlaşılmıştır.
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Değişik iş sayılı dosyasının celbi ile incelenmesinde, tespit isteyenin ... ... olduğu, aleyhine tespit istenilenlerin ... ... ile ... ...olduğu, Mahkemece yapılan tespit sonucu Makine Mühendisi bilirkişiden alınan 02/05/2017 tarihli raporda; tespit isteyen alıcı, sıfır kilometredeki ... plaka nolu, 2016 model, .... marka, Kamyonet-Panelvan BE-Pick-Up aracı 18/04 /2016 tarihinde satın alırken, aracın arızalı/ayıplı olup olmadığını bilmesi mümkün olmadığı, arıza/ayıp ancak aracın kullanılması esnasında sarı ışıklı arıza test ikaz lambası yanarak sürücüyü ikaz etmesi ile ortaya çıkmış olduğundan, gizli ayıp niteliğinde olduğu, ... plaka nolu, 2016 model, ... ...marka, Kamyonet-Panelvan BE-Pick-Up araç değişik tarihlerde bir yıl içerisinde en az 6 kez ve daha fazla sarı ışıklı arıza test ikaz lambası yanması ile yetkili servise giderek onarım görmüş olmağı, Sıfır kilometredeki bir araç için kabul edilebilir arızalar olmadığı, ... plaka nolu, 2016 model, ... marka, Kamyonet-Panelvan BE-Pick-Up, sıfır kilometre araca ait sarı ışıklı arıza test ikaz lambasının yanarak sürücüye ikaz etmesinde, kullanıcı hatası bulunmadığı, arıza aracın kendi imalat ve montaj hatasından kaynaklandığı için gizli ayıplı araç olduğu, ... plaka nolu, 2016 model, .marka, Kamyonet-Panelvan sıfır kilometre araç üzerinde en son motorun su eksiltmesi sonucu silindir kapak contası yanarak değiştirildiği, motor su eksilterek silindir kapak contası yanabilecek kadar aşırı derecede ısınmaya maruz kalması halinde, motora ait ana ve kot yataklarının da oran dahilinde hasar görebileceği düşünülerek, motorun ekonomik ömrünü kısaltmış olabileceği kanaatinde olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Tanık .....'un ....tarihli celsede alınan beyanında; davacı şirkette müdür olarak çalıştığını, dava konusu aracı 2016 yılının 4. Ayında Mersin Servisinden kendim bizzat giderek satın aldığını, aracı alıp getirdikten 2-3 gün sonra araçta sarı ışığın yanmaya başladığı, araç sürekli Kayseri .... servisine söz konusu sorunun giderilmesi için götürüldüğünü, ilk götürdüklerinde servis tarafından herhangi bir iş emri düzenlendiğini hatırlamadığını, aracı aldıktan sonraki araçtaki sorunlarla şirketin sahibi olan dayısı ... ilgilendiğini, bu nedenle servisi aramanın ne şekilde yapıldığını bilmediğini, aracı bu sarı ışık yanması nedeni ile servise götürdükten sonra araç makineye bağlanıp sarı ışık sorunun halledildiğini, ancak tekrar birkaç gün sonra yeniden sarı ışığın yanmaya başladığını, yine servis çalışanlarının kendi işyerlerine gelerek bu sarı ışığı müdahale edip söndürdükleri de olduğunu, servisin ilk başta arızayı tespit edemediğini, yaklaşık 5-6 ay sonra aracın motor cuntasında yanık olduğunu tespit edip bunu düzeltme konusunda müdahalede bulunduklarını, bu da 50-60 gün sürdüğünü, ayrıca bu davalı taraf kendilerine araçta arıza olduğunu yeni araç vereceklerini söyledilerini, kendilerinin de bunu kabul ettiklerini, ancak sonrasında bir araç verilmediğini, motor contasının tamir edildikten sonra bu sefer de aracın Sinop ilinde motor turbosunun yanması nedeniyle arızalandığını, şu an aracın hala kendilerinde oldğunu, şu an için herhangi bir sorun bildiği kadarıyla olmadığını, iş yerlerinde yapılan müdahalelerde herhangi bir iş emri düzenlenmediğini düşündüğünü, söz konusu aracı işlerine faydası olması için aldıklarını, ancak aracın sürekli tamire gitmesi nedeni ile araçtan faydalanamadıklarını bu şekilde şirketin zararının da oluştuğunu beyan etmiştir.
Tanık ...'un 04/07/2018 tarihli celsede alınan beyanında; davacı şirketin ...in arkadaşı olduğunu, ...'in kendisini ... isimli şirkette bulunduğunu söyleyerek 3 kez aradığını, kendisini almamı istediğini, aracın arızalı olduğunu söylediğini, gittiğinde ...'in aracı arıza kabul bölümünde bulunduğunu, ayrıca ... Beyin ... şirketinden aracın arızasına ilişkin evrak istemesine rağmen karşı tarafın vermemesi nedeni ile tartıştıklarına şahit olduğunu, bu üç defa gittiği tarihi tam olarak hatırlamadığını, ancak 1 yıldan daha fazla süre önce gittiğini düşündüğünü, bu şekilde gittiği durumlarda davacı şirkete bir aracın tahsis edildiğini duymadığını, iş emri tutulmadığını gördüğünü, ... beyi kendi aracıla götürdüğünü beyan etmiştir.
Tanık .....'ın 04/07/2018 tarihli celsede alınan beyanında; Davacı şirket sahibi ... beyin dayısı olduğunu, dava konusu aracı internetten bulduğunu ve akrabları olup şirket müdürü olan ... bey ile birlikte aracı Mersin'e giderek aldıklarını, 2016 yılının Nisan ya da Mayıs ayında hatırladığı kadarıyla aracı satın aldıklarını, aracı aldıktan 2 veya 3 gün sonra araçtan duman çıkması nedeniyle ... Beyin servise gittiğini kendisinden öğrendiğini, servisin kendisine dumanın sebebi olarak aracın yeni olmasını, motorun içinde mum olabileceğini bunun bu duruma sebep olabileceğini söylediklerini, aracın 15 000 km den sonra sürekli arıza yapmaya başladığını, buna sebep olarak contanın yandığını söyledilerini, yine kendisinin kullandığı bir dönemde de aracın gitmediğini farkettiğini, aracın turbosunda bir problem olduğunu davacı tarafa söylediğini, söz konusu sorunlar nedeni ile davalı servisin iş emri düzenlediği ve düzenlemediği tamiratlar olduğunu, birkaç defa davacı tarafa kiralık araba verilmesine rağmen her seferinde araç tahsis edilmediğini, son olarak servisin davacı tarafa fiyat farkı ile yeni araç vermeyi teklif ettiğini ancak onun da sonrasında gerçekleşmediğini bildiğini, bu olayın nedeni ile davacı tarafın aracı kullanamamasından ve ticaretle uğraşmasından dolayı zararının olduğunu düşündüğünü, çünkü işin yapılması için ve müşteri ziyareti vb işlemler için araca ihtiyaç oldğunu, olmaması işleri etkileyeceğini beyan etmiştir.
Tanık ...'in ... tarihli celsede alınan beyanında; ... ...'da satış müdürü olarak çalıştığını, davacı şirket yetkilileri satın aldıkları aracın benzerini kendi firmalarındaki araçta test sürüşü yaparak beğendilerini, ancak istedikleri rengin kendilerinde olmadığı için aracın Mersin ...'den satın aldılarını, alınan aracın sıfır km araç olduğunu, araçta çıkan sorunlardan dolayı davacı şirket yetkilileri ile görüştüklerini ve kendilerinden 2017 model araçlarına karşılık yaklaşık 17.000 TL fark alınarak 2018 model araç sipariş etmeyi teklif ettiklerini, davacı tarafın da kabul ettilerini, aracın hazır olduğunu ve teslimi için yola çıktığını söylediklerini ancak davacı şirket yetkilisi aracı almaktan vazgeçtiklerini ve hukuki yola başvuracaklarını söylediğini, anlaştıkları fark bedelini de davacı şirketin ödemediğini beyan etmiştir.
Tanık ...'in ... tarihli celsede alınan beyanında; ... ... Firmasının servis müdürü olarak çalışmaktığını, araç Mersin bayisinden satın alındığını, aracın sıfır km olarak alındığını, sonrasında araçta çıkan sorunlardan kaynaklı en yakın servis kendileri oldukları için kendilerine başvurulduğunu, araçta ikaz lambasının yandığını söylendiğini, iş emirleri düzenlenerek araçtaki problem çözülmeye çalışıldığını, araçta tekrar kısa süre sonra sorun çıkması nedeniyle soğuk hava koşullarının etkili olacağı düşünülerek antifirizin araçta değiştirildiğini, yapılan işlemler garanti kapsamında olduğu için ücret alınmadığını, aracın bu şekilde üç defa tamire geldikten sonra en son tamirde araçtaki problemin silindir kapak contasının yanmasından kaynaklı olduğunu anladıklarını, bunun sonucunda ... distürübitörü ile görüşülerek aracın motorunda revizyon yapılmasına karar verildiğini, onay geldikten sonra araç garanti kapsamında bu şeklide tamir edildiğini, bu tamire müşteri onayının da alındığını, ancak bütün bu tamirlerden davacı şirket yetkilisi araçta değer kaybı olacağını düşünerek rahatsız olduğunu ve aracı değiştirmeyi teklif ettiklerini, kendileri de bu konuda yetkili olmadıklarını kendisine söylediklerini ancak Türkiye genelinde 2017 model aracın olmaması da dikkate alınarak 2018 model aracın farkın ödenmesi ile kendisine verilebileceğini söylediklerini, 2018 model aracın fiyatının yüksek olmasına rağmen müşterinin mağdur olmaması için aracın kendilerinin alacaklarını ve filo indirimi ile kendilerini düşük fiyattan araç verilmesini ... 'dan istediklerini, ... şirketinin de onayladığını, bu durumdan davacının da memnun olduğunu, bu şekilde siparişe geçtiklerini, davacının siparişi kabul ettiğini, aracın gelmesi 1-2 gün gecikince davacı şirket yetkilisinin yeni araç alımından vazgeçtilerini, yasal yollara başvuracaklarını söylediğini, iş emri düzenlenmediği halde tamir yapılan bir durumlarının olmadığını, zaten davacı şirket yetkilisinin bu konuda titiz davrandığını, aracın tamir sürecinde ikame araç temin ettiklerini, sonrasında kendisinin ikame araç istemediğini söyleyerek aracı iade ettilerini, zaten sözleşme kapsamında ikame araç temin etmek zorunda olduklarını, aracın mevcut arızasının yaklaşık 11000 km -12000 km de başladığını, motor revizyonundan sonra periyodik bakımlarında aracı yine kendilerine getirildiğini, davacı şirket yetkilisinin aracı halen kullanmadığını beyan etmiştir.
Mahkememizce yapılan keşif sonucu Makine Mühendisi Bilirkişiden alınan 24/06/2019 havale tarihli raporda; ... plakalı 2015 model 2016 model ... ... marka panelvan kamyonet sıfır olarak 113.900,01 TL karşılığında satılmış satın alındığı, 2 yıl yada 100000 km ile garanti kapsamında olduğu, kullanım hatası bulunmadığı, 1 yıllık bir süre içerisinde sık sık servise girmesinin araçtan elde edilecek faydayı olumsuz etkilediği, arızaların kullanım hatasından değil, imalat ve montaj hatasından kaynaklandığı, İB 3817001239 nolu iş emrinde aracın sarı arıza lambası yandığı için servise 17.03.2017 tarihinde teslim edildiği, iş emri kapanış tarihinin yazılmadığı, mevcut belgelerden bu iş emrinin kapanış tarihinin tespit edilemediği, bu onarım süresinin tespiti halinde ikame araç zararının yeniden hesap edilebileceği, 25.04.2017 tarihinde yapılan keşifte aracın motorunun inmiş vaziyette onarım için beklediğinin tespit edildiği, onarılan aracın 02.05.2017 teslim edildiği 8 gün süreyle serviste kaldığı ve bu süre içerisindeki araç kiralama zararının 1.600,00 TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Makine Mühendisi Bilirkişiden alınan 13/12/2019 havale tarihli ek raporda; ... plakalı 2015 model 2016 model ... ... marka panelvan kamyonetin motorundaki dava konusu arızalarının gizli atıp niteliğinde olduğu, motor arızalarına dair orijinal parça değişimlerinin değer kaybına sebep olmadığı, .... nolu İş Emrinde aracın sarı arıza lambası yandığı için servise 17.03.2017 tarihinde teslim edildiği, iş emri kapanış tarihinin yazılmadığı, mevcut belgelerden bu iş emrinin kapanış tarihinin tespit edilememesine rağmen motor arızası nedeniyle servise giren aracın 02.05.2017 teslim edildiği ve 46 gün süreyle serviste kaldığı, bu süre içerisindeki araç kiralama zararının 9.600,00 TL olduğu, ... nolu İş Emrinde davacının “kendisine tahsis edilen ikame aracı iade ettim” şeklinde not düştüğü, bu ifadeden davalının ikame araç tahsisi yaptığı ortaya çıkmakta olup davacının bunu iade etmiş olması karşısında ikame araç zararı oluşup oluşmaması konusunu mahkemenin takdirine arz edildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Makine Mühendisi ve Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişi heyetinden alınan ... havale tarihli ek raporda; ... plakalı 2015 model 2016 model ... ... marka panelvan kamyonetin motorundaki dava konusu arızalarının gizli atıp niteliğinde olduğu, dosyada yapılan açıklamalar ve aracın motorunun indirilmiş halinde inceleme ve tespit yapan ve arızalı parçaları da inceleyen dosyada mevcut delil tespiti bilirkişi
raporundan ve raporda yer alan fotolardan ve tespit raporundaki tespitlerden de hareketle 1 yıl içerisinde en az 6 kez (4 kez servis belgeli) ve daha fazla sarı renkli arıza ikaz lambasının yanması ve servise girerek onarım görmesinin kabul edilebilir arızalar olmadığının yanında, arızaların kullanım hatasından değil imalat ve montaj hatasından kaynaklandığı da açık olmakla, teknik bilirkişi tarafından da motorda yapıları onarımın motor ömrünü kısaltmış olabileceği kanaatinin kuvvetle oluştuğu, bu durumda davacıdan bu aracın tamir yapılarak kullanmasının beklenemeyeceği, araçtaki ayıbın kullanıcı hatasından meydana gelmediği ya da bu duruma gelmesinde kusurunun bulunmadığı ya da tespit edilemediği, aracın ileriki kullanımlarında motor ömrünün kısaltılmış olabileceğinden satıcıya karşı aracın teslimi (iadesi) halinde ödenen bedelin iade edilmesi; yani sözleşmeden dönme talebinin takdirinin sayın mahkemeye ait olduğu, sözleşmeden dönmeye karar verilmesi halinde aracın teslimine karşılık ... tarafından düzenlenen 18.04.2016 gün ve ....molu fatura ile, ...'ne 113.900,01 TL ile satıldığı görüldüğünden, iadeye konu alacak bedeli olduğu, davacı tarafça 15.08.2016 tarihli fatura ile araca navara marka kabin eklendiği, bu ekleme için 3.550,01 TL fatura ibraz edilse de, söz konusu eklentinin aracın değerinde kayıp olmaksızın çıkarılabilecek nitelikte ekleme olduğu, aracın kullanımı bakımından zorunlu, bu nedenle mahkemece aracın iadesi ile paranın iadesine karar verilmesi halinde iade kapsamında değerlendirilemeceğinden hesaplamada dikkate alınmadığı, mahkemece aksinin düşünülmesi durumunda (alternatifli hesaplama ile) 113.900,01 TL'ye ilaveten 3.550,01 TL navara marka sonradan eklenen kabinin de dikkate alınması, bu durumda 117.450,02 TL hesaplandığı, raporda yapılan açıklamalar çerçevesinde gizli ayıbın ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığının takdirinin sayın mahkemede olduğu, tamir süresinde ikame araç bedeli tazminatı olarak yapılan hesaplamada, raporda detayları izah edildiği üzere, ek rapordan farklı olarak iş bu raporda 5 gün ikame araç süresinin zarar hesabından düşülmesi ile zarar hesabı (46-5 gün: 41 gün x 200 =) 8.200,00 TL olarak hesaplandığı, satıcı ve garanti yükümü nedeniyle davalıların bu miktarla davacıya karşı sorumlu oldukları, manevi tazminat talepleri bakımından takdirinin sayın mahkemede olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Makine Mühendisi ve Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişi heyetinden alınan .... havale tarihli ek raporda; ... plakalı 2015 model 2016 model .. marka panelvan kamyonetin motorundaki dava konusu arızalarının gizli atıp niteliğinde olduğu, dosyada yapılan açıklamalar ve aracın motorunun indirilmiş halinde inceleme ve tespit yapan ve arızalı parçaları da inceleyen dosyada mevcut delil tespiti bilirkişi raporundan ve raporda yer alan fotolardan ve tespit raporundaki tespitlerden de hareketle 1 yıl içerisinde en az 6 kez (4 kez servis belgeli) ve daha fazla sarı renkli arıza ikaz lambasının yanması ve servise girerek onarım görmesinin kabul edilebilir arızalar olmadığının yanında, arızaların kullanım hatasından değil imalat ve montaj hatasından kaynaklarıdığı da açık olmakla, teknik bilirkişi tarafından da motorda yapılar onarımın motor ömrünü kısaltmış olabileceği kanaatinin kuvvetle oluştuğu, bu durumda davacıdan bu aracın tamir yapılarak kullanmasının beklenemeyeceği, araçtaki ayıbın kullanıcı hatasından meydana gelmediği ya da bu duruma gelmesinde kusurunun bulunmadığı ya da tespit edilemediği, aracın ileriki kullanımlarında motor ömrünün kısaltılmış olabileceğinden satıcıya karşı aracın teslimi (iadesi) halinde ödenen bedelin iade edilmesi, yani sözleşmeden dönme talebinin takdirinin sayın mahkemeye ait olduğu, Yargıtay 19. HD nin 2018/3744 E, 2019/3262 K sayılı ilamı dikkate alınarak davalı ... Firmasının garanti kapsamında aracın geri alınmasını garanti edip etmediğinin incelenmesi şeklindeki Mahkemenin ek görevlendirmesi sonrasında tüm dosya kapsamı ile ilgili yapılan incelemelerden, davanın ticari satımdan kaynaklı ayıplı mala yönelik olduğu, tarafların tamamının tacir olduğu, ayrıca tacirin malı tüketici sıfatıyla aldığına ve kullandığına yönelik bir bilgi ve belge de görülemediğinin asıl raporda belirtildiği, bu durumda asıl raporda sadece ayıplı malın ayıpsızı ile değişimi noktasında davalı ... 'nin sorumluluğu bağlamında tüketici hukukuna yönelik açıklamaların revize edilerek, ücretsiz onarım talebinin davalı ... ...'den talep edilebileceği, zaten bunun yerine getirilmiş olduğu, buna karşılık malın ayıpsızı ile değiştirilme talebinin ise tüketiciler için belirlenmesi nedeniyle ticari işlerde garanti kapsamına yer verilmediğinden talep edilemeyeceği şeklinde değiştirilmiş olup, takdirinin sayın mahkemeye ait olduğu, bununla birlikte dava dilekçesinde zaten davacının talepleri arasında aracın davalıya teslimi ile ödenen bedelin iade edilmesi, yani sözleşmeden dönme talep edildiğinden (ücretsiz onarım ya da malın ayıpsızı ile değiştirilmesi talebi bulunmadığından), dosyaya davacı ve davalı tarafından sunulan garanti belgesi incelendiğinde bu talebin muhatabının satıcı ... ... olduğu, buna karşılık ithalatçı firma ... ... ile diğer davalı....olmadığının değerlendirildiği, takdirinin sayın mahkemeye ait olduğunun asıl raporlarında zaten belirtildiği, sözleşmeden dönmeye karar verilmesi halinde aracın teslimine karşılık ..... tarafından düzenlenen 18.04.2016 gün ve ... nolu fatura ile, ...'ne 113.900,01 TL ile satıldığı görüldüğünden, iadeye konu alacak bedeli olduğu, teknik bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalarda ve piyasa araştırmalarında aracın 2. el olarak göz önüne alınması durumunda yapıları araştırmalar sonucunda ortalama rayiç bedelinin 21.06.2017 dava tarihinde 120.000 TL, 19.04.2019 keşif tarihinde 140.000 TL ve iş bu raporun tanzim tarihi olan 01.11.2021 tarihinde de 320,000 TL, “O” satış bedelinin de 423.400 TL olarak belirlendiği, ikame araç bedeli tayin edilirken bu hususun gözönüne alındığı, davacı tarafça 15.08.2016 tarihli fatura ile araca navara marka kabin eklendiği, bu ekleme için 3.550,01 TL fatura ibraz edilse de, söz konusu eklentinin aracın değerinde kayıp olmaksızın çıkarılabilecek nitelikte ekleme olduğu, aracın kullanımı bakımından zorunlu, bu nedenle mahkemece aracın iadesi ile paranın iadesine karar verilmesi halinde iade kapsamında değerlendirilemeceğinden hesaplamada dikkate alınmadığı, mahkemece aksinin düşünülmesi durumunda (alternatifli hesaplama ile) 113.900,01 TL'ye ilaveten 3.550,01 TL navara marka sonradan eklenen kabinin de dikkate alınması: bu durumda 117.450,02 TL hesaplandığı, raporda yapılan açıklamalar çerçevesinde gizli ayıbın ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığının takdirinin sayın mahkemede olduğu, Yargıtay 19. HD nin 2018/3744 E 2019/3262 K sayılı ilamı dikkate alınarak davalı ... Firmasının garanti kapsamında aracın geri alınmasını garanti edip etmediğinin incelenmesi şeklindeki Mahkemenin ek görevlendirmesi çerçevesinde bozma kapsamına alınmadığı değerlendirilen Bölge İstinaf Mahkemesi kararında, davacının sürekli olarak aracı servise götürmekle ayıp ihbarında bulunduğunun kabulü gerektiği, zaten davacının, 28/06/2012 tarihli ihtarname ile de aracın değiştirilmesini istediği, aracın yolda kaldığı ve davacının çekici kiralamak zorunda kaldığı, bu itibarla aracın gizli ayıplı olup birçok kez servise götürülmesi ve ihtar da çekilmesi gözetildiğinde, ayıp ihbarının süresinde yapıldığının kabulü gerektiği, yeni alınan bir araçta bu denli çok arızanın meydana gelmesinin araçtan beklenilen faydayı ve sürekli kullanımı engeller nitelikte bulunduğu, bu nedenle davacının sözleşmeden dönme ve bedel ifadesi talebinin yerinde olduğu, şeklindeki açıklamaların gizli ayıp ihbarı bakımından takdirinin de mahkemede olduğu, tamir süresinde ikame araç bedeli tazminatı olarak yapılan hesaplamada, asıl rapordan farklı olarak, yukarıda gerekçeleri izah edildiği üzere, Yargıtay 19. HD ain 23.01.2020 tarihli 2018/2890 E, 2020/39 K sayılı ilamı dikkate alınarak kiralama bedeli yönünden yeniden değerlendirme yapılması ek görevi çerçevesinde yapılan alternatifli hesaplamada, garanti belgesinde azami tamir süresinin 30 iş günü olduğu yer aldığından, aracın 41 gün tamirde geçen sürede 30 gün düşüldüğünde 11 gün esas alınarak asıl raporlarından farklı tamir süresi ikame araç bedeli 41 gün - 30 gün=11 gün x 200 = 2.200 TL araç ikame kiralama bedeli hesaplanmış olup, her iki raporda hangi miktarın esas alınacağı bakımından takdirinin de mahkemede olduğu, manevi tazminat talepleri bakımından takdirinin sayırı mahkemede olduğu, bu hususlar dışında kalan diğer taraf itirazlarına yönelik önceki raporlarında açıklama bulunduğundan burada yinelenmediği hesaplanmakla, iş bu raporun düzenlenmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin mahkemenin ... tarihli celsesinde verilen ara karar nedeni ile 19/09/2019 tarihli beyan dilekçesini dosyaya sunduğu ve 46 günlük ikame araç gideri taleplerine ilişkin olarak 9.200 TL üzerinden eksik harcı yatırma isteklerini beyan etmiş olduğu görülmüştür.
Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi’nin 2017/807 Esas, 2017/818 K sayılı ilamında”…Davacı tüzel kişiliğe sahip şirket olup, Türk Medeni Kanununda açıkça düzenlendiği gibi tüzel kişiler yaş, cins hısımlık gibi yaradılış gereği ancak insanlara özgü olanlardan başka bütün hakları edinebilirler ve borç altına girebilirler. Kanunda medeni haklardan yaralanma ve medeni hakları kullanma ehliyeti ile kişilik haklarına sahip olma bakımından gerçek kişilerle tüzel kişiler arasında ayrım yapılmıştır. Kanun koyucunun gerçek kişilerle tüzel kişiler arasında bu konuda ayrım yapmasının nedeni, bunların kendi yapılarına uygun kişilik değerlerinin bazı alanlarda farklı olmasından kaynaklanmaktadır. Tüzel kişiler insanlar gibi maddi-organik bir yapıya sahip olmadıklarından dolayı onların bedensel bütünlüğü, yaşamı, sağlığı gibi maddi bedensel değerler üzerinde kişilik haklarının varlığı tabii olarak söz konusu olmamakla birlikte, saygınlık, onur, sır çevresi gibi manevi nitelikteki kişisel değerlerle, mesleki ve ekonomik kişisel değerlere gerçek kişiler gibi tüzel kişilerin de sahip olduğu söylenebilir. Bu nedenle de tüzel kişilerin kişisel değerler üzerindeki kişilik haklarının korunması gerekebilir. Tüzel kişinin çevresinde kazandığı itibarı aşağılayan yazılı, sözlü, görüntülü beyanlar, şu veya bu vasıflara sahip olmadığına ilişkin yayınlar, kişilik haklarından şeref ve haysiyete yönelik tecavüz olarak kabul edilmelidir. (Yargıtay HGK 2011/4-687-2012/26 sayılı kararı)” denildiği görülmüş olup davacının manevi tazminat talebi bu hususlar çerçevesinde değerlendirilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, davacının dava konusu ettiği ... plakalı ... Marka ... model, ... .... tipi, ... şasi numaralı kamyonette ayıp olup olmadığı, aracın iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı ve davacının ikame araç gideri talebinin yerinde olup olmadığı hususlarının tespiti için tanıkların dinlendiği, mahkememizin ...D.iş sayılı dosyasının dosya içerisin alındığı, araç üzerinde inceleme yapılması ile bilirkişi raporları alındığı ve alının tüm raporlarda davacının davalı ... şirketinden ... tarihli fatura ile 113.900,00 TL’ye satın aldığı dava konusu araçta gizli ayıp bulunduğunun belirtildiği görülmüş olup, araçtaki bu gizli ayıbın iş emirlerinden anlaşıldığı üzere yapılan çok sayıda tamire rağmen giderilemediği, ayıbın gizli ayıp niteliğinde olması ve iş emirleri dikkate alındığında ayıp ihbarının süresinde olduğu, bu hali ile dava konusu aracın alımına ilişkin olarak davacının Borçlar Kanunu madde 227/1 kapsamında sözleşmeden dönme talebinin araçta hak mahrumiyeti olmaması da dikkate alınarak satıcı ... şirketi yönünden uygun olduğu değerlendirilmiş, davalı ... şirketi yönünden ise garanti belgesi kapsamında bu konuda garantisinin olmaması nedeni ile yerinde görülmemiş ve yine yetkili servis olan ... şirketinin ise alım-satım ilişkisine dahiliyeti olmadığı, sadece tamir yaptığı için onun yönünden de talep kabul edilmemiş, araca sonradan dahil edilen kabinin aracın değerinde kayıp olmaksızın çıkarılabilecek nitelikte olması nedeni ile kabin bedelinin iadesi talebi yerinde görülmemiş, davacının ikame araç gideri talebi yönünden Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 23/01/2020 tarihli 2018/2890 Esas, 2020/39 Karar sayılı ilamı dikkate alınarak düzenlenen rapor gereği garanti süresinin üzerinde kalan süre yönünden yapılan hesaba göre 2.200 TL için davalılar ... şirketi ile ... ... yönünden talep uygun görülmüştür. Her ne kadar davacı tarafça manevi tazminat talebinde bulunulmuş ise de, davacı şirketin bu araç alımından sonra yaşadığı süreçten dolayı manevi zararının oluştuğu yukarda belirtilen içtihatta dikkate alındığında ispatlanamadığından söz konusu talebi yerinde görülmemiş ve böylece Sözleşmeden dönme talebinin kısmen kabulü kısmen reddi ile, ... plakalı ... Marka .... model, ... ... tipi, .... şasi numaralı kamyonetin davalı ... ...’e iadesi ile aynı anda ifa ve teslim şartı ile 113.900 TL'nin iade tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin ve diğer davalılar yönünden talebin reddine, ikame araç gideri talebine ilişkin davanın kısmen kabulü kısmen reddini ile, 2.200 TL’nin 19/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ile ... ...’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin ve diğer davalı yönünden talebin reddine, manevi tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Sözleşmeden dönme talebinin kısmen kabulü kısmen reddi ile, ... plakalı ... Marka .... model, .... tipi, ... şasi numaralı kamyonetin davalı ... ...’e iadesi ile aynı anda ifa ve teslim şartı ile 113.900 TL'nin iade tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin ve diğer davalılar yönünden talebin reddine,
2-İkame araç gideri talebine ilişkin davanın kısmen kabulü kısmen reddini ile, 2.200 TL’nin 19/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ile ... ...’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin ve diğer davalı yönünden talebin reddine,
3-Manevi tazminat davasının REDDİNE,
4-Reddine karar verilen manevi tazminat davası yönünden alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından dava başında yatırılan 2.347,31 TL peşin harç ile 157,12 TL tamamlama harcından mahsubuna,
5-Kabulüne karar verilen sözleşmeden dönme talebi yönünden alınması gereken 7.780,51 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan ve mahsuptan geriye kalan 2.445,13 TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 5.335,38 TL karar ve ilam harcının davalı ... ...'den tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Kabulüne karar verilen ikame araç gideri yönünden alınması gereken 150,28 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ... ile ... ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 2.445,13 TL mahsuptan geriye kalan harcın davalılar ... ... ile ... ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan; 548,90 TL tebligat gideri, müzekkere ve posta gideri, 1.220,00 TL bilirkişi ücreti, 314,00 TL keşif ücreti ile Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/375 D.İş dosyasına yapılan 221,80 TL keşif gideri, 350,00 TL bilirkişi ücreti, 40,00 TL taksi ücreti, 33,00 TL tebligat gideri, 83,10 TL tespit harcı olmak üzere toplam 2.840,8 TL yargılama giderinin kabul oranına göre hesaplanan 2.274,15 TL yargılama giderinin davalılar ... ... ile ... ...'den tahsili ile davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinden bırakılmasına, (bu yargılama giderinin 43,32 TL'lik kısmından davalılar ... ... ile ... ...'nin müştereken ve müteselsilen sınırlı ve sorumlu tutulmasına, kalan 2.230,83 TL'lik kısmından sadece davalı ....nin sınırlı ve sorumlu tutulmasına,)
9-Davalı ... ...' tarafından yargılama boyunca yapılan 50,00 TL yargılama giderinin red oranına göre hesaplanan 49,13 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
10-Kabul edilen dava yönünden davacı taraf kendisi bir vekil ile temsil ettirdiğinden davacı lehine AAÜT uyarınca hesaplanan 14.979,5 TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalılar ... ... ile ... ...'den tahsili ile davacıya verilmesine, (bu vekalet ücretinin 2.200,00 TL'lik kısmından davalılar ... ... ile ... ...'nin müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasına, kalan 12.779,5 TL'lik kısmından sadece davalı ... ....nin sorumlu tutulmasına,)
11-Maddi tazminat davası yönünden davalı ... ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden iş bu davalı lehine AAÜT 13/3 gereğince 2.200,00 TL vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine,
12-Maddi tazminat davası yönünden davalı ... ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden iş bu davalı lehine AAÜT 13/4 gereğince 5.100,00 TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacıdan alınarak iş bu davalılara verilmesine,
13-Manevi tazminat davası yönünden davalılar ... ... ile ... ... kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiklerinden iş bu davalılar lehine AAÜT 10/3-4 gereğince 5.100,00 TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacıdan alınarak iş bu davalılara verilmesine,
14-Artan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde harcanmayan gider avansının taraflara iadesine,
Dair, davacı ve davalı ... vekillerinin yüzüne karşı, davalı ... şirketi vekili ile ... şirketinin yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.22/12/2021
Katip ....
(e imzalıdır)
Hakim ....
(e imzalıdır)