T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/501 Esas
KARAR NO: 2021/904
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
ASIL DOSYADA;
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... (T.C ...)- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan),
DAVA TARİHİ:
BİRLEŞEN KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2021/472 ESAS
SAYILI DOSYASINDA;
DAVACI :...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - (T.C....) - ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:
KARAR TARİHİ: 03/11/2021
KARAR YAZIM TARİHİ:18/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan), davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Asıl dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı kooperatif tarafından alınan genel kurul kararı doğrultusunda kesin hesap ve ek kesin hesap maliyeti çıkarıldığını, 30/06/2018 tarihli genel kurul toplantısının 8. maddesi ile kesin hesap maliyeti belirlenen üye borçlarının 24 eşit taksitte ödenmesi kabul edilmiş olduğunu, aynı toplantının 9. maddesinde .... tarafından kredinin kat edilmesi ve inşaat maliyetlerinin artması nedeni ile kök maliyete ilave olarak 8. madde şartları dahilinde ödenmesi konusunda yetki verildiğini, sonrasında 24/05/2019 tarihinde 24 sayılı ve kayyım onaylı kooperatif yönetim kurulunun kararı ile toplamda 4 taksit ödemeyi geciktiren kooperatif üyeleri aleyhine takip başlatılması için kooperatif vekiline yetki verildiğini, davalının her ne kadar takibe itiraz ederek kooperatif ortağı olmadığını ve borcu olmadığını ileri sürmüş ise de kooperatif anasözleşmesinin 61. maddesine göre kendisine konut tahsis edilen ortakların, kesin maliyet hesabı yapılmadan kooperatif ortaklığından çıkmasının mümkün olmadığını, bu kapsamda daha kesin maliyet hesabı yapılmadığını, 2015 yılında oluşturulan teknik heyet marifeti ile kesin hesap maliyeti çıkarıldığını, noterden onaylandığını, ortaklara tebliğ ile kesin maliyet hesabı borçlarının kesinleştiğini, kooperatif üyelerinin bir kısmının tapuları devralmaları ile borçlarının ödemediklerini, bu nedenle davacınında banka kredi borçlarını ödeyemeyerek iflas erteleme sürecine girdiğini, borçların ödenmemesi ile devredilen taşınmazların satışa çıkarılacağını ve henüz yapılmamış evlerin sahiplerine teslim edilemeyeceğini, kooperatifçe çıkarılan ek maliyetin kooperatifler kanunu madde 32 ve 54’de belirtilen ek ödeme niteliği dahilinde olmadığını, esas ödeme olduğunu, takibe esas genel kurulun 11. maddesinde ayrıca çıkan kesin hesap borçlarını tamamen ödeyen ortakların ortaklıktan çıkarılmasına karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, teknik heyetin çalışması sonucu kesin maliyet borcunu ödememiş herbir ortağa kök maliyete ilave olarak 16.301,89 TL ek maliyet çıkarıldığını, takip yapılan ortakların 4 taksiti ödemekte temerrüde düşen ortaklar olduğunu, benzer davanın Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2016/1529 E sayılı dosyasında görülüp lehlerine neticelendiğini ve icra inkar tazminatına hükmedildiğini, davalı hakkında başlatılan takibe itiraz edilmesi üzerine önce arabuluculuğa başvurulduğunu, sonuç alınamaması nedeni ile itirazın iptali davası açıldığını, davalının halen ... üye nosu ile davacı kooperatifin üyesi olduğunu, kooperatif tarafından hiçbir zaman sabit fiyatla peşin ödemeli üyelik uygulaması yapılmadığını, kooperatifçe hesaplamalar yapılırken kooperatifler kanunu madde 23 gereği eşitlik ilkesine dikkat edildiğini, 2013 yılında bir kısım ortaklara borçlarının bulunmadığına ilişkin belge verilmiş ise de bu belgenin ileriye dönük borçtan kurtulmaları anlamına gelmeyeceğini belirterek itirazın iptali ile icra inkar tazminatı verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Birleşen dava dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Müvekkilinin kooperatifçe alınan genel kurul kararı doğrultusunda kesin hesap ve ek kesin hesap maliyeti çıkartılmıştığı, 30.06.2018 tarihli genel kurul toplantınsın 8. maddesi ile kesin maliyet sonucu belirlenen üye borçlarının 24 eşit taksitte ödenmesi kabul edildiğini, daha sonra 24.05.2019 tarih 24 sayılı ve kayyım onaylı kooperatif yönetim kurulu kararı ile toplamda 4 taksit ödemeyi geciktiren kooperatif üyeleri aleyhine yasal işlemlerin başlatılması için kooperatif vekiline yetki verildiğini, alınan kayyım onaylı YK kararı doğrultusunda borçlarını vadesi gelmesine rağmen ödemeyen kooperatif ortakları aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edilmesi üzerine iş bu dava açıldığını, itirazın iptali ile davalı aleyhine %20' den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı hükmedilmesi gerektiğini, davalı aleyhine huzurdaki davaya dayanak icra takibinden hariç ...İcra Müdürlüğünün ....sayılı takip dosyası ile de takip yapıldığını ve yine bu takibe de davalı tarafından itiraz edildiğini, itiraz üzerine Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/501 E. dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, yargılamanın halen devam ettiğini, gerek davalı aleyhine gerekse ödemesini yapmayan diğer tüm ortaklara itirazın iptali davaları açıldığını, her üye nezdinde kooperatif defter ve kayıtları üzerinde detaylı inceleme yapıldığını, daha önce açılmış olan davaların konusu kesin hesap ve ek hesap maliyetinin ilk 4 taksiti olup huzurdaki dosya kök maliyetin (ek maliyet hariç) ikinci 4 taksitini oluşturduğunu, dolayısıyla bu dosya bakımından farklı bir inceleme yapılmayacağını, zira, önceki dosyada birçok farklı bilirkişiden konuya ilişkin raporlar alındığını, yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına gerek bulunmadığını, aynı hukuksal temele dayanan, önceden Mahkeme tarafından karar verilen taksitli borcun devamı niteliğinde olan kooperatif alacağı bakımından, gerek usul ekonomisi gerekse kooperatif üyelerine ilave mali külfet getirmemek bakımından, dosyadaki delil durumuna göre bilirkişi raporu alınmadan karar verilmesini talep ettiklerini, takip öncesi için %9 yasal faiz oranı üzerinden cüzi bir faiz talep edilmiş olup, faiz yönünden de bilirkişi raporu alınmadan karar verilmesini talep ettiğini, davalı ...'nın 246 üye numarası ile takip tarihi itibariyle ve halen davacı kooperatifin üyesi olduğunu, davalının kooperatife toplam kök maliyet borcu 48.125,03 TL olduğunu, 01.02.2019 tarihinden başlamak üzere 31.01.2021 tarihine kadar her ay 2.005,20 TL ödemesi gerektiğini, davalının ödemesi gereken taksitleri geciktirmesi nedeniyle 24.05.2019 tarih ve 24 sayılı kooperatif yönetim kurulu kararı gereğince aleyhine ... İcra Dairesinin ...E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibi yapıldığını, davalı aleyhine başlatılan takibe itiraz üzerine ilgili takibin durdurulmasına karar verildiğini, arabuluculuk görüşmesinden sonuç alınamadığını, davalının her ne kadar takibe itiraz ederek borcu olmadığını ileri sürse de kooperatif ana sözleşmesinin 61. Maddesine göre, kendisine konut tahsis edilen ortakların, kesin maliyet hesabı yapılmadan kooperatif ortaklığından çıkması mümkün olmadığını, ayrıca kooperatif ortakları usulünce çıkarılan kesin maliyet ve şerefiye hesabı borçlarını ödemek zorunda olduğunu, İcra ve İnkar Tazminat taleplerinin olduğunu, davanın kabulü ile ...İcra Müdürlüğünün ..... E. Sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamına, takip konusu borcun usulünce kesinleştirilmiş ve davalıya tebliğ edilmiş olan kesin maliyet hesabına dayanması ve alacak kalemlerinin likit olması sebebiyle davalı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Asıl dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle her bir üye açısından açılan davaların usul ekonomiside dikkate alınarak birleştirilmesini talep ettiklerini, davalının kooperatife olan borcunu ödediğini, 23/03/2011 tarihinde kat mülkiyeti tapusunu aldığını, davacı kooperatife üyeliğinin sona erdiğini, davalının kooperatif üyesi olmadığını, davalının 2014 yılında genel kurul hazirun cetvelinde isminin olmadığını, zaten genel kurulada davet edilmediğini, daha önce çağrılmayan üyelerin yeniden kooperatif acze düşünce genel kurula çağrılmalarının kötü niyetli olduğunu, davalının kooperatif üyeliğinin 2011 yılında sona erdiğini, davacının alacak talebinin anasözleşme uyarınca zamanaşımına uğradığını, kooperatiflerde açık kapı ilkesi olduğu hususunun dikkate alınmadığını, davacı kooperatifin bilanço açığını kapatmak için üyelerden ek ödeme talep ettiğini belirterek davanın reddi ile tazminata hükmedilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Birleşen dava dosyasında davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... İcra Mürdürlüğünde ... E. Sayılı dosya ile başlattıkları icra takibine davalı tarafça itiraz edildiğini, itirazın iptaline ilişkin Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/501 E. sayılı dosya ile dava açıldığını ve yargılamanın halen devam ettiğini, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/501 Esas sayılı dosyanın konusu müvekkil Kooperatif tarafından çıkartılan kesin hesap ve ek hesap maliyetinin 24 eşit taksite bölünerek kooperatif üyelerinden istenen alacağın ilk 4 taksiti olduğunu, açılan davanın ise ise kesin hesap maliyetinin ikinci dört taksiti olduğunu, tarafları aynı olan bu davalarda, konu birliği de bulunduğu gibi, delillerin birlikte incelenmesi gerek usul ekonomisi açısından gerekse de aynı mahiyetteki dosyalarda farklı kararlar verilmesinin önüne geçilmesi açısından gerekli olduğunu, açıklanan sebeplerle esas numarası belirtilen dosyaların birleştirilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, ...İcra Dairesi’nin .... sayılı dosyasında takibe konulan alacak nedeni ile davacının alacaklı olup olmadığı ve miktarı hususlarına ilişkin davadır.
...İcra Dairesi'nin ..... sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklının ... olduğu, borçlunun ... olduğu, takibin 2.005,20 TL Kesin Maliyet Taksitleri (2019 Haziran, Temmuz, Ağusto, Eylül dönemleri), 2.005,20 TL Kesin Maliyet Taksitleri (2019 Haziran, Temmuz, Ağusto, Eylül dönemleri), 2.005,20 TL Kesin Maliyet Taksitleri (2019 Haziran, Temmuz, Ağusto, Eylül dönemleri), 2.005,20 TL Kesin Maliyet Taksitleri (2019 Haziran, Temmuz, Ağusto, Eylül dönemleri), 229,42 TL 01/07/2019 - 18/02/2020 İşlemiş faiz, 198,76 TL 01/08/2019 - 18/02/2020, 168,11TL 01/09/2019 - 18/02/2020 işlemiş faiz, 138,44 TL 01/10/2019 - 18/02/2020, olmak üzere toplam 8.755,53 TL alacak nedeniyle ilamsız takip başlatıldığı, borçlunun itirazı üzerine İcra Müdürlüğü tarafından takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesine,....'ne, Kayseri Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne, Kayseri C.Başsavcılığına, Melikgazi Tapu Müdürlüğüne, Kayseri Genel İcra Dairesine yazılan müzekkerelere cevap verilmiş olduğu ve ilgili evrakların dosya arasına alınmıştır.
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/472 esas 2021/616 karar sayılı dosyasının Mahkememizin iş bu dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan ....havale tarihli raporda özetle: " davacının davalıdan kooperatif ana sözleşmesinin m.61-63 hükümlere gereği çıkarılmış bir kesin maliyet talep ettiği, davalının kooperatifin ortağı ve genel kurulca ödeme şartları belirlenmiş kesin maliyeti ödemekle yükümlü olduğu, davacı kooperatifin 17/02/2015 tarihinde kesin maliyet çıkardığı, bu maliyet raporunun üyelere 26/02/2015 tarihinde taahhütlü posta ile gönderildiği, arada geçen dönemde genel kurul yapmadığı, daha sonra 2018 yılında 2014-2018 yılları arasını kapsayan bir genel kurul yaptığı ve bu genel kurulda 2015 yılına ait kesin maliyetin ödeme şartlarını belirlendiği, ancak bu kesin maliyetin geçen zaman içinde artan maliyetler için güncellemesine de yine genel kurulun 9.maddesine göre karar verildiği, bu karara istinaden kesinleşmiş ve tebliğ edilmiş kesin maliyetin, ortaklara tekrar tebliğ edilip kesinleştirildiği, dolayısıyla oluşturduğu, kesinleşmiş maliyetin ödenmemesi nedeniyle kesin maliyet içinde yer alan banka faiz borcu farkı ve inşaat maliyeti artışlarının güncelleme içinde talep edildiğinden bunun davalıdan talep edilebileceği, ancak üyelere konutların metre kare büyüklüğü dikkate alınarak ek maliyet dağıtımı yapılmayıp tüm üyelere eşit miktarda dağıtım yapıldığından nispi eşitlik ilkesine aykırı düştüğü, buna göre davalının ek maliyet hesabı hariç davacı kooperatife genel kurulda belirlenen kesin maliyet ödeme şekline göre, kök maliyet tutarı üzerinden takip tarihi itibariyle 8.020,84 TL anapara ve yıllık %9 faiz gereğince 110,75 TL faiz borcu olduğu" kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan ...havale tarihli raporda özetle; " davalı vekilinin endekslemeye ilişkin itirazı doğrultusunda müteahhitlik karne katsayıları kullanılarak davalı ödemesi yeniden endekslenmiştir. Yaptığımız hesaplamaya göre kök raporumuzdaki davacı alacağı değişmiştir. Buna göre davalının ödemesi gereken tutar takip tarihi itibariyle raporumuz içindeki tablolarda gösterilmiştir. Davacının davalıdan eşitlik ilkesine aykırı olması sebebiyle ek maliyet talep edemeyeceği değerlendirilmiştir. Ancak Mahkemece ek maliyetin de davalıdan talep edilebileceği kanaatine varılması durumunda talep edilebilecek tutarlar raporumuz ekindeki tabloda sunulmuştur. Davalı ödemesinin endekslenmesinde sepet metodunun kullanılmayacağı, müteahhitlik karne katsayısının kullanılması gerektiği ana sözleşmede açık bir şekilde ortaya konulmuştur. Bu bakımdan sepet metoduna göre yapılan hesaplama sonucunun davalı ödemesi olarak dikkate alınmaması gerektiği kanaatine varılırsa raporumuz içinde belirttiğimiz toplam maliyetten sepet hesabına göre belirlenen ödeme tutarı mahsup edilmeli" kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan .....havale tarihli ek raporda özetle; " davacı kooperatifçe davalı üyeye çıkarılan kök maliyet ve takip tarihi itibariyle işlemiş faiz tutarının raporumuz içinde gösterildiği, buna göre davalının takip tarihi itibariyle ilk 4 taksit olan 8.006,18 TL anapara ve yıllık %9 yasal faiz oranı üzerinden 110,55 TL borçlu olduğu, dosyadaki kök maliyetin 492 üye içinde yapıldığı, davacı kooperatifin 30/06/2018 tarihli genel kurulda ise kök maliyet borcunu ödeyenlerin ortaklıktan çıkarılmasının kabul edildiği, buna göre 114 ortağın üyelikten düşürüldüğü ve ek maliyetin 378 üye için hazırlandığı, bu işlemin bir kısmı üyeler aleyhine sonuç doğurması sebebiyle eşitlik ilkesine aykırı olduğu, ek maliyetin ancak kök maliyette olduğu gibi 492 kişi için ve nispi eşitlik ilkesine uygun olarak yapılması durumunda talep edilebileceği, ancak mahkemece 378 üye için hesaplanan ek maliyetin de davalıdan talep edebileceği kanaatine varılması durumunda talep edilebilecek tutarın daha önceki raporumuz ekinde gösterildiği, buna göre davalıdan talep edilebilecek ek maliyet tutarının il 4 taksit toplamının 2.774,57 TL anapara ve yılık %9 yasal faiz oranı üzerinden 38,31 TL işlemiş faiz olacağı, Kayseri BAM 6. H.D.'nın davacının seri dosyaları kapsamında verilmiş olduğu 2 farklı kararına ilişkin talep edilen tespitlerin raporumuz için ayrı ayrı yapıldığı" kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin ... tarihli celsesindeki beyanında, davalı taraf ile arabuluculuk tutanağı ile anlaştıklarını, anlaşma gereğince taraflar karşılıklı vekalet ücreti ve yargılama ücreti talep etmeyeceklerini, feragatlerinin kabulüne karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı vekilinin ....tarihli celsedeki beyanında, davalının da yer aldığı arabuluculuk oturumunda davacı kooperatif ile anlaşmış olduklarını, müvekkilinin ödemeyi yaptığını, karşılıklı vekalet ücreti ve yargılama ücreti taleplerinin olmadığını, feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
HMK'nun 307. maddesine göre feragat davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Feragat davayı sonuçlandıran taraf işlemlerindendir. Feragat halinde feragat nedeniyle davanın reddine ilişkin hüküm kurmalıdır.HMK'nun 312. maddesine göre feragat eden yargılama giderlerinden sorumludur. Davacının ...tarihli celsedeki beyanları nazara alınarak feragat nedeni ile asıl davanın ve birleşen davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın ve birleşen Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin2021/472 esas, 2021/616 karar sayılı davasının FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
2-Asıl dosyada alınması gereken 59,30 TL maktu karar ve ilam harcının dava açılırken davacı tarafından yatırılan 133,20 TL peşin harç ile 55,14 TL tamamlama harcından mahsubu ile artan 129,04 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Birleşen dosyada alınması gereken 59,30 TL maktu karar ve ilam harcının dava açılırken davacı tarafından yatırılan 105,76 TL peşin harçtan mahsubu ile artan 46,46 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Asıl ve birleşen dosyada davacı tarafça yapılan yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Asıl ve birleşen dosyada gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve istek halinde taraflara iadesine,
6-Asıl ve birleşen dosyada davalının .... tarihli celsedeki beyanı dikkate alınarak yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Asıl ve birleşen dosyada davalı kendisini vekil ile temsil ettirmesine rağmen ...tarihli celsedeki beyanı dikkate alınarak iş bu davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-Asıl dosyada 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
9-Birleşen dosyada 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.03/11/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır