T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/811
KARAR NO: 2021/845
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACILAR : 1- ... - T.C. No:... - ...
2- ... - T.C. No:... ...
3- ... - T.C. No:... - ...
4- ... - T.C. No:... - ...
5- ... - T.C. No:... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVALI : 1- ... - T.C. No:...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVALILAR : 2- ... - T.C. No:... - ...
3- ... - ...
4- ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVA: Kooperatife Kayyım Atanması
DAVA TARİHİ:...
KARAR TARİHİ: 19/10/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 22/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatife Kayyım Atanması davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin davalı kooperatifin üyesi olduklarını, kooperatifin 29/06/2018 tarihinde yapılan genel kurul toplantısına katıldıklarını, alınan kararlara karşı oy kullanmış olmalarına ve muhalefet şerhi niteliğindeki dilekçelerini de genel kurul başkanlığına vermelerine rağmen bu dilekçenin kasıtlı olarak tutanağa geçirilmediğini, ayrıca anılan toplantıda usulüne uygun ve ödeme yapmak suretiyle kooperatife üye olmadıkları için oy kullanmaması gereken şahısların da oy kullandıklarını ve sonuca etkili olduklarını, bu kişilerin genel kurulda oy kullanma hak ve yetkileri bulunmadığını, bu kişilerin oy kullanmasından dolayı genel kurul kararlarının tümünün yoklukla malul olduğunu, bu hususların Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/450 Esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiğini ve mahkemece de alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespitine karar verildiğini bildirerek davalı kooperatifin alınan tüm kararların yoklukla malul olduğu tespit edilen 29/06/2018 tarihli genel kurulunda seçilen organların seçimi ile ilgili kararlar da yük hükmünde olduğundan en kısa zamanda usulüne uygun şekilde genel kurul toplamak ve genel kurula kadar kooperatifi yönetmek üzere kooperatife yönetim kayyımı atanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, bu nedenle süre yönünden davanın reddine gerektiğini, ayrıca davacıların iddialarının doğru olmayıp gerçeğe aykırı olduğunu, davacıların kooperatif yönetimini çalıştırmamak için ellerinden gelen her türlü gayreti göstermekte olup, kooperatif işleyişini sekteye uğratmaya çalışmakta olduğunu, 29/06/2019 tarihli genel kurulda yapılan seçimlere itiraz edilmekte olup, bu genel kurulda itiraz ve dava açma şartları oluşmadığını, bu yönüyle de davanın reddinin gerektiğini, 2018 tarihli bir davada alındığı iddia edilen ve kesinleşmemiş bir rapora dayanılarak 2019 yılında yapılan genel kurulun iptali istenildiğini, bunun da hukuken mümkün olmadığını, kooperatife kayyım atanmasını gerektirecek bir hukuki kanıt bulunmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalılar ..., ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle süresinde açılmayan davanın süre yönünden reddinin gerektiğini, bunun yanında davacıların iddia ettiği tüm hususlar yerinde olmayıp, hukuki gerekçeden yoksun olup, doğru ve yerinde olmadığını, müvekkilleri ... ve ... yönünden husumet itirazlarının bulunduğunu, kooperatif genel kurulda seçilmiş organların görevlerinin başında olup kooperatif yönetimini sürdürmekte olduklarını, 29/06/2019 tarihli genel kurulunda yapılan seçimlere itiraz edilmekte olup, bu genel kurulda itiraz ve dava açma şartları oluşmadığını, bu yönüyle de davanın reddinin gerektiğini, 2018 tarihli bir davada alındığı iddia edilen ve kesinleşmemiş bir rapora dayanılarak 2019 yılında yapılan genel kurulun iptalinin istendiğini, bunun da hukuken mümkün olmadığını, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/540 Esas sayılı dosyasının henüz kesinleşmediğini, kesinleşmiş olsa bile, kooperatif yönetiminin yetkilerinin halen devam ettiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER:
Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/540 Esas Esas sayılı dosyasının bir suretinin celbi ile yapılan tetkikinde; davacıların ..., ..., ..., ... ve ..., davalının ise ... olup, davanın 29/06/2018 tarihli genel kurul toplantısının ve alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespitine ilişkin olduğu, yargılama sonucu 25/11/2019 tarihinde davanın kabulü ile, 29/06/2018 tarihli genel kurulunda alınan kararların yoklukla malul olduğunun tespitine karar verildiği anlaşılmıştır.
Kayseri Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davalı ... ana sözleşmesinin, genel kurul tutanaklarının, hazirun cetveli ve üye listesinin birer sureti celbedilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davalı kooperatife yönetim kayyımı atanmasına istemine ilişkindir.
Davacılar davalı kooperatifin üyesi olup, somut davada, 29/06/2018 tarihli genel kurulda alınan kararlar ve seçilen organların seçimi ile ilgili kararlar da yok hükmünde olduğundan organsız kalan kooperatife yönetim kayyımı atanması amacıyla işbu davayı açmışlardır.
Bir şirket veya kooperatifte, organ yokluğundan bahsedebilmek için, şirket organlarından, genel kurul, yönetim kurulu veya denetim kurulunun oluşamaması veya görevlerini yapmaması veya yapamaması gerekir. Bu durumda şirket faaliyetinin devamının ve faaliyetinin sağlanabilmesi amacıyla kayyım atanır. 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 98. Maddesinde, bu kanunda aksine açıklama olmayan hususlarda TTK'nın anonim şirketlere ilişkin hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir. 6102 sayılı TTK'nın 530. Maddesinde ise, uzun süreden beri şirketin kanunen gerekli olan organlarından birinin mevcut olmaması veya genel kurulun toplanamaması durumunda pay sahipleri, şirket alacaklıları veya gümrük ve ticaret bakanlığının istemi üzerine, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yönetim kurulunu da dinleyerek şirketin durumunu kanuna uygun hale getirmesi için bir süre belirleyeceği, bu süre içerisinde durumun düzeltilmemesi halinde, mahkemenin şirketin feshine karar vereceği ve davanın açılması halinde mahkemenin taraflardan birinin istemi üzerine gerekli önlemleri alabileceği düzenlenmiştir. Yasada açıkça ifade edilmese dahi, böyle bir durumda mahkemenin alabileceği gerekli önemlerin başında kayyım tayinine ilişkin tedbirdir. Atanan kayyım, bir yandan şirket organ eksikliğinin giderilmesi için gerekli işlemleri yaparken bir yandan da bu süre içerisinde şirketin faaliyetinin devamını sağlayacaktır. Kayyımlık ve yasal temsilcilik ise, TMK'nın ikinci kitabında 426 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
TMK'nun 403/2. maddesine göre kayyım belirli işlemi görmek ve mal varlığını yönetmek için atanır. Kayyım tayinini gerektiren haller başlıklı TMK'nun 426/3. maddesine göre "yasal temsilcisinin görevini yerine getirmesine engel olmaz."
TMK'nun 427/4. maddesinde "Bir tüzel kişi gerekli organlarından yoksun kalırsa ve yönetim başka yoldan sağlanamazsa" kayyım atanabileceği düzenlenmiştir.
Organlar iş başında olduğu sürece TMK'nun 403. maddesinin uygulama alanı yoktur. Çünkü bu durumda TMK'nun 427/4. maddesinin hükmü uygulanacaktır. Şirket organları (genel kurul, yönetim kurulu, denetçiler) TMK'nun 426/3 maddesi kapsamında olmadığından madde hükmü bu organları kapsamaz. Çünkü bu organlar temsilci değil şirketin bir parçasıdırlar. Şirketin zorunlu organlarından yoksun kalması TTK'nun 435.maddesine göre fesih nedenidir.
Somut olayda, talep edilen kayyımlık TMK'nın 427. Maddesinden düzenmiş olup 427/4 maddesi gereği bir tüzel kişinin gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa yönetim kayyımı atanacağı belirtilmiştir. Her ne kadar Kayseri 1 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/540 esas sayılı dava dosyasında davalı kooperatifin yönetim kurulu üyelerinin seçildiği 29/06/2018 tarihli genel kurulda alınan kararının yoklukla malul olduğunun tespitine karar verilmiş ve Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6.Hukuk Dairesinin 2020/448 esas 2020/519 karar sayılı ilamıyla başvurunun esastan reddine karar verilmiş ise de dava tarihinden önce, davalı kooperatifin 26/06/2019 tarihli olağan genel kurul toplantısında alınan 6 nolu kararda, 3 yıl için yönetim kurulu asil ve yedek üyeleri ile denetim kurulu asıl ve yedek üyelerinin seçildiği anlaşıldığından dava tarihi itibariyle 26/06/2019 tarihli olağan genel kurulunda seçilen yönetim kurulu asil ve yedek üyelerinin görev sürelerinin henüz dolmadığı ve söz konusu genel kurulun iptaline dair herhangi bir dava da açılmadığı anlaşıldığından davalı kooperatifin organ yoksunluğundan bahsedilemeyeceğinden ve böyle bir davada, dava tarihindeki durumun değerlendirilmesi gerekeceğinden ve dava tarihi itibari ile davacıların dava açmakta hukuki yararından söz edilemeyeceğinden davanın HMK'nun 114/1-h ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davacıların dava açmakta hukuki yararı bulunmadığından HMK'nın 114/1-h ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gereken 59,30-TL karar ve ilam harcından dava açılırken davacılardan alınan 44,40-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 14,90-TL karar ve ilam harcının davacılardan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacılar tarafından yapılan yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına,
4-Davalılar tarafından yapılmış bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden davalılar lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 7/2. Maddesi uyarınca 4.080,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
6-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
Dair davacılar vekili ve bir kısım davalılar vekilinin yüzlerine karşı, davalı ...'ın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı.19/10/2021
Başkan ...
¸E-imzalıdır
Üye ...
¸E-imzalıdır
Üye ...
¸E-imzalıdır
Katip ...
¸E-imzalıdır