T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; Müvekkili aleyhine Davalı tarafından Kayseri ... Dairesi'nin ... (Kayseri ... İcra Müdürlüğü'nün ...) esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz oylu ile icra takibi başlatıldığını, işbu takibin TK 21. Maddeye göre ... tarihinde muhtara tebliğ edildiğini, bu nedenle süresinde itiraz edilemediğini, takibe konu ... bank ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı 60.000,00-TL bedelli çek olduğunu ve çekin altındaki imzanın kendisine ait olmadığını, ... tarihinde müvekkiline ait 45 adet boş çek yaprağının çalındığını, bununla ilgili Kayseri CBS'ne şikayette bulunduklarını ve ... dosyasından soruşturma başlatıldığını, takip konusu çek altındaki imzanın müvekkiline ait olmadığını belirterek imza incelemesi yaptırılmasını, öncelikle müvekkili aleyhine başlatılan takibin durdurulmasını, davanın kabulü ile Kayseri ... Dairesi'nin ...esas sayılı takip dosyasında borcu olmadığın tespiti ile haksız ve kötü niyetli icra takibi yapılması olması nedeniyle davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Dava konusu borç ilişkisinin kökeninin müvekkili ile ...'in eşi dava dışı ... arasındaki taşınmaz satımına dayandığını, Kayseri ili, ... İlçesi, ... Mah. ... -... ada parselde bulunan taşınmazın müvekkili ile ... arasındaki anlaşma ile ...'e ait ... Yatırım İn. Taah. Loj. Oto. Tar. Hat. Enerji. San ve Tic. A.Ş'ye 181.000,00-TL bedelle satıldığını, işbu satım karşılığında ...'in 1.000,00-TL nakit ödeme yaptığını, kalan kısım için Türkiye ... Bankası'na ait ...vadeli, ... seri nolu, 60.000,00-TL bedelli, ... bank'a ait ...vadeli, ... seri numaralı 60.000,00-TLbedelli, Denizbank'a ait ... vadeli ...seri nolu, 60.000,00-TL bedelli olmak üzere toplam 180.000,00-TL'lik üç yaprak çek verdiğini, Türkiye ... Bankası ve ... bank'a ait çeklerin keşidecisinin ... olduğunu, dava konusu çekin keşidecesinin ise ... olduğunu, ...'in ... adına imzaya ve temsile yetkili olduğunu, müvekkilinin dava konusu çekin bankaya ibraz ettiğinde çekin karşılığının bulunmadığını, banka ...kapsamındaki 2.030,00-TL'yi müvekkiline ödediğini, ...seri nolu çek yönünden müvekkilinin davacı aleyhine takip başlattığını takibin kesinleştiğini, ayrıca davacı hakkında çek ile ilgili karşılıksızdır işlemi yapılması nedeniyle suç duyurusunda bulunulduğunu, Kayseri ... İcra Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasından yargılamanın devam ettiğini, davacı tarafın imzaya itirazlarını kabul etmediklerini ve takibin usulsüz tebliğ edildiğine ilişkin itirazlarını da kabul etmediklerini belirterek hukuka aykırı açılan işbu davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Kayseri ... İlçe Nüfus Müdürlüğü'ne, ... Tapu Müdürlüğü'ne, ... bank'a, ... Banka, ... Bankası'na, ... Bankası'na, ... bank Kayseri Şubesi'ne, ... Bankası A.Ş'ye, ... Tapu Müdürlüğü'ne, ... Tapu Müdürlüğü'ne, ... Tapu Müdürlüğü'ne, ... A.Ş'ye, ... Bankası A.Ş'ye, ... Tapu Müdürlüğü'ne, ... bank A.Ş'ye, ... bank ... 'ye, imza asıllarına ilişkin yazılan müzekkeremize bilaikmal cevap verildiği anlaşılmıştır.
Kayseri ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası uyap kayıtları ve Kayseri ... İcra Ceza Mahkemesi'nin... esas sayılı dosyası uyap kayıtları celp edilmiştir.
Kayseri ... Müdürlüğü'nün ...esas sayılı takip dosyasının celp edildiği incelemesinde; Alacaklı ... tarafından, borçlu ... aleyhine, ... vade tarihli, 60.000,00-TL bedelli çek yönünden ... tarihli ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin ... tarihinde tebliğ edildiği, takibe itirazın olmaması üzerine takibin kesinleştiği anlaşılmıştır.
Türkiye ... Bankası tarafından ...'e ait imza örneklerini içerir belgenin fotokopisinin, Kayseri ... Noterliği'nin ... tarih, ... yevmiye sayılı ihtarnamesi aslının ve ... tarih ve.... yevmiye sayılı ihtarnamesi aslının, ... bank A.Ş'den ...'e ait imza beyanname fotokopisinin, Türkiye ... Bankasından ...'e ait imza sirküleri fotokopisi, ... Tapu Müdürlüğünden Kayseri ili, ... İlçesi, ... Mah. ... -... ada parselde bulunan taşınmaza ilişkin tapu kaydı suretleri, ... Tapu Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... ve ... sayılı satış talepli başvuru belge asılları, Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğü'nce ilgi bilgi ve belgelerin, ... Bankası A.Ş'den belge fotokopisinin, Türkiye ... bank A.Ş'den, ... ... bank'tan, imza örneklerini içerir belge fotokopisinin, ... bank A.Ş'den imza örneklerini içerir belge asıllarının, Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden imza örneklerini içerir belge asıllarının, ... Bankası A.Ş'den imza örneklerini içerir belge asıllarının, ... Türk A.Ş'den imza örneklerini içerir belge asıllarının, ... Bank'dan imza örneklerini içerir belge asıllarının, Türkiye ... Bankasın'dan, ....'dan imza örneklerini içerir belge aslının, Kayseri ... Dairesinden çek aslı, Gevher Nesibe Vergi Dairesi'nden belgelerin, celp edildiği davacı ...'in Mahkememizce imza örneklerinin alınarak dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusundaki tatbiki imza örnekleriyle dava konusu ... tarihli, keşide yeri Kayseri olan,60.000,00 TL bedelli, ... seri numaralı, keşidecisi ... olan ve ... emrine düzenlenen çekteki imzanın davacının el ürünü olup olmadığı hususunda, incelemenin konunun uzmanı ve teknik donanıma sahip bir laboratuvar ortamı kullanılarak, grafolojik ve grafometrik yöntemlerle, incelemeye konu ve gerekse karşılaştırmaya esas belgelerdeki imza ve yazının tersim, seyir baskı derecesi, eğim, doğrultusu gibi yönlerde taşıdığı özelliklerin tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenip karşılaştırılması, sonuçta imza ve yazının atfedilen kişiye ait olup olmadığının dayanakları gösterilmiş karşılaştırılan imza ve yazının hangi nedenlerle aynı veya farklı kişinin el ürünü olduğunun fotoğraf ve diğer görüntü yöntemleriyle dekteklenmiş, tarafların, mahkemenin ve Yargıtay'ın denetimine elverişli olarak rapor tanzimi hususunda dosyanını Grafolog bilirkişiye tevdi edildiği, ...tarihli raporundan özetle; İncelemeye konu, ... bank A.Ş. ... Şubesine ait, Kayseri-... keşide yer ve tarihli, keşidecisi ...Motorlu Araçlar Lojistik ve İnşaat, ..., ...Motorlu Araçlar Lojistik ve İnşaat olan, ... emrine düzenlenmiş, “60.000 (Altmışbin)” TL Değerindeki, ...” seri numaralı çekin ön yüzünde keşideci adına “...İNŞAAT...” içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan imzanın, mevcut mukayese imzalarına kıyasen, ...'in elinden çıkmadığı yönünde rapor edilmiştir.
Davalı vekilinin ... ada, .... parsel parsel numaralı taşınmazın satışına ilişkin tarihsiz sözleşmeyi Mahkememize sunduğu görülmekle, dosya Grafolog bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mahkememizce dava konusu çek üzerindeki imzanın ...'e ait olup olmadığı, ayrıca ... ada, ... parsel numaralı taşınmazın satışına ilişkin tarihsiz sözleşmedeki imzanın ...'in eli ürünü olup olmadığı hususlarında dosyanın Grafalog bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişinin ... tarihli raporundan özetle; İncelemeye konu ... bank A.Ş ... Şubesi'ne ait, Kayseri ... keşide yer ve tarihli, keşidecisi ...Motorlu Araçlar Lojistik ve İnşaat, ..., ...Motorlu Araçlar Lojistik ve İnşaat olan, ... emrine düzenlenmiş, ''...İnşaat...'' içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan imza ve A4 çizgisiz kağıda bilgisayar yazıcısından elde edilmiş ''SÖZLEŞME'' başlıklı ''... YATIRIM'' ve ''...'' arasında düzenlenmiş ve ''Şahit ...'' isim yazıları altı imzalı belgede ''... YATIRIM...'' kaşe izi üzerinde atılı bulunan imzanın, ...'in elinden çıktığı yönünde rapor edilmiştir.
Mahkememizce davacı vekiline dava dışı ... Yatırım İnş. Taah. Lojistik Oto Tar. Hav. Enrj. San ve Tic. AŞ'ye ait 2018 yılına ilişkin ticari defter kayıtların incelenmesi için Mahkememize sunulması için kesin süre verildiği, kesin süre içerisinde defter kayıtların Mahkememize ibraz edilmediği görüldü.
Dava, davacının kıymetli evraktan dolayı borçlu olunmadığının tespiti istemiyle icra takibi sonrası İİK'nın 72. maddesi uyarınca açılan menfi tespit talebine ilişkindir.
Tarafların uyuşmazlık noktaları, Davacının ... tarihli, keşide yeri Kayseri olan,60.000,00 TL bedelli, ... seri numaralı, keşidecisi ... olan ve ... emrine düzenlenen çek nedeniyle davalıya borçlu olup olunmadığının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
TMK'nun 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." HMK'nun 190. maddesi gereğince de, "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir."
Menfi tespit davalarında da, HMK'nın ispata ilişkin genel kuralları geçerlidir. Bu davalarda davacı taraf, borçlu olmadığını iddia ettiğine göre, olumsuz bir durumun ispatı mümkün olmadığından, kural olarak ispat yükü alacaklıya aittir. Başka bir ifade ile, menfi tespit davasında hukuki ilişkinin varlığını ispat yükü alacaklıdadır. Bununla beraber, davacının iddiasına göre ispat yükünün yer değiştirmesi de mümkündür. Kambiyo senedinden doğan talep hakkına kambiyo hukuku, temel ilişkiden doğan talep hakkına ise bu talebin ait olduğu hukuk kuralları uygulanır.
Kural olarak menfi tespit davasında davacı, dava konusu borcun hiç doğmadığını davalı ile arasında hiçbir hukuki ilişki bulunmadığını ileri sürerse ispat yükü davalıya aittir. Zira hukuki ilişkinin varlığını ileri süren davalıdır. Ancak davacı hukuki ilişkinin varlığını kabul edip başka bir nedenle geçersiz olduğunu (ya da sona erdiğini) ileri sürerse, bu durumda ise ispat yükü davacıdadır. Davacı bu durumda, varlığını kabul ettiği hukuki ilişkinin sona erdiğini ileri sürmekle ispat yükünü de üzerine almış olur. (HGK'nun 05.11.2013 Tarih 2013/695 Esas 2013/630 Karar sayılı ilamı)
Ne var ki, menfi tespit davalarında ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden davalı tarafta olmakla beraber, alacak bir çeke bağlanmış ise, bu durumda ispat yükü yer değiştirir. Başka bir ifade ile bu durumda çek nedeniyle borçlu olmadığını idida eden davacı taraf iddiasını ispat etmek zorundadır.
Somut olayda, davacı vekili tarafından takibe konu çekteki imzanın müvekkiline ait olmadığı iddia edilmiş, davalı vekili tarafından ise davacı ... adına ...'in imza ve temsile yetkili olduğunu, aralarında taşınmaz satışı gerçekleştiğini, bu satış karşılığında ... tarafından çeklerin teslim edildiğini, dava konusu çekin keşidecisinin ... olduğunu, ancak çeklerin ... tarafından imzalandığını, ...'in imza ve temsile yetkili olduğunu iddia etmiştir. Herne kadar Mahkememizin ...tarihli bilirkişi raporu ile dava konusu çekin ön yüzünde keşideci adına “...İnşaat...” içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan imzanın ...'in elinden çıkmadığı yönünde rapor edilmiş ise de, Kayseri ... Noterliği'nin ... tarih, ... yevmiye sayılı ihtarnamesi incelemesinde '''...çek karneleri almaya, çek taahhütnamesi imzalamaya, gerekli evrak ve belgeleri tanzim ve imzalamaya, yanlışlıkları düzeltmeye, elden evrak alıp vermeye, harç ve masrafları yatırmaya, yazılı ve sözlü beyan ve taahhütlerde bulunmaya, hamili alacaklısı olduğum çekleri ve senetleri ilgili özel ve tüzel makam ve kuruluşlardan elden teslim almaya evraklarını imzalamaya, ciro etmeye....'' şeklinde ...'in, ...'e vekalet verdiği anlaşılmıştır. Davalı tarafından satış sözleşmesi aslı Mahkememiz dosyasına aldırılmış ve Mahkememizce Grafolog bilirkişiden rapor aldırılmış, ... tarihli raporu ile ... bank A.Ş ... Şubesi'ne ait, Kayseri ... keşide yer ve tarihli, keşidecisi ...Motorlu Araçlar Lojistik ve İnşaat, ..., ...Motorlu Araçlar Lojistik ve İnşaat olan, ... emrine düzenlenmiş, ''...İnşaat...'' içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan imza ve A4 çizgisiz kağıda bilgisayar yazıcısından elde edilmiş ''sözleşme'' başlıklı ''... Yatırım'' ve ''...'' arasında düzenlenmiş ve ''Şahit ...'' isim yazıları altı imzalı belgede ''... Yatırım...'' kaşe izi üzerinde atılı bulunan imzanın, ...'in elinden çıktığının sabit olduğu tespit edildiğinden, davacının dava dışı ...'i imza ve temsile yetkili kıldığı da dikkate alınarak ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 80,70-TL karar ve ilam harcının dava açılırken davacı tarafından yatırılan 1.141,14-TL peşin harçtan mahsubu ile artan 1.060,44-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça yapılmış bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davalı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 10.691,38-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
7- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Dair davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. ...
Katip ...
¸E-imzalıdır
Hakim ...
¸E-imzalıdır