T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/772 Esas - 2022/194
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/772 Esas
KARAR NO: 2022/194
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ....
VEKİLLERİ:Av. ....
Av...
DAVALI :...
VEKİLİ:Av. ...
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 13/11/2020
KARAR TARİHİ: 09/03/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 04/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı Şirket ....’nin Türk mevzuatına göre kurulmuş bir sigorta şirketi olduğunu, sigortalısı dava dışı ... Ülkelerarası Nakliyat ve Ticaret A.Ş (“...”)’nin Hendek’ten (Sakarya-Türkiye) – Niesky ( Almanya)'ye organize ettiği taşımayı davacı .... Sigortanın .... numaralı Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi ile tüm risk ve rizikolara karşı sigortalamış olduğunu, davalı şirket tarafından, dava dışı sigortalı ... Nakliyata düzenlenen 23.11.2018 tarihli, ... numaralı ve Sakarya Almanya Navlun Bedeli açıklamalı fatura taraflar arasındaki taşıma ilişkisini ortaya koymakta olduğunu, işbu davaya konu taşıma kapsamında dava dışı Almanya’da mukim.....şirketi,.....Anonim Şirketi’nden bir adet demiryolu vagonu gövdesi emtiası satın almış olduğunu, dava dışı ....Anonim Şirketi satım sözleşmesine konu demiryolu vagonu gövdesi emtiasının Hendek–Sakarya’dan alıcı firmaya teslimi için taşınması amacıyla davacının sigortalısı ... Nakliyat’a ulaşarak taşımanın organize edilmesi talebinde bulunmuş olduğunu, dava konusu emtianın nakliyat işi için davacı şirketin sigortalısı tarafından .... ile anlaşılmış, ..... da ilgili emtianın fiilen taşınması için fiili taşıyan sıfatına sahip davalı ... Uluslararası Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi ile anlaşmış olduğunu, fiili taşıma işlemi ruhsat sicil bilgileri uyarınca davalı ... Nakliyat firmasına ait .... plakalı çekici ve buna bağlı .... plakalı yarı römork ile gerçekleştirilmiş olduğunu, emtianın taşınması esnasında 27.11.2018 tarihinde 16:30 sularında davalı ... Nakliyat’a ait ..../... plakalı araç ile araç sürücüsü ... idaresinde Prebeal şehrinden Brasov şehrine doğru seyri esnasında, taşınan emtia olan tren vagonunun üst tarafını 4.20 metre yüksekliğinde bulunan köprüye sürtmesi sonucunda tek taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, kaza raporunda yetkili idari otorite tarafından sürücü ...’in ifadesi alınmış ve sürücünün kusurlu olduğu hususu kendi beyanı ile de tespit edilmiş olduğunu, sürücü beyanı ve yapılan ekspertiz raporu detaylı şekilde incelendiğinde, taşınan vagon yükünün çizim belgesine göre vagonun uzunluğu 15,28 metre, yüksekliği 3,23 metre ve genişliği ise 3.06 metre olduğunu, bu ölçülerde bulunan özel bir yükün tenteli römork yerine low bed özel dorse ile taşınması gerekli olduğunu, üretici firmadan yükseklik bilgisi teyit edildiği üzere, dorse tabanının minimum 1,20 metre olduğu göz önünde bulundurulduğunda dava konusu taşımada taşıma aracı ve emtianın birlikte yüksekliği toplamda minimum 4,43 metre olmakta olduğunu, bu durumda bahsi geçen emtianın 4,20 metre yüksekliğe sahip olan köprü altı yolundan geçmesi mümkün olmadığını, her türlü ortadadır ki yola uygun araç seçimi ve güvenli yol tercihi tamamıyla fiili taşıyan olan davalı şirkete ait olduğunu, ayrıca dava konusu taşımaya ilişkin .... senedi de incelendiğinde .... üzerinde tırın gideceği yol güzergahı belirlenmemiş olduğunu, bu durumda kendi aracının ve emtianın toplam yüksekliğini bilen davalı şirket ve araç sürücüsü emtiaya uygun aracı ve güzergahı belirlemekle mükellef olduğunu, 13.06.2019 tarihinde kaza sonrası ekspertiz raporu düzenlenmiş ve 21.500,00 Eur fatura bedelli, kaza sonrası ağır hasarlı kabul edilen emtia için 2 ihtimalli hasar tutarı hesaplanmış olduğunu, birinci ihtimalde ürünün alıcısının mukim bulunduğu Almanya’da işçilik ücretleri yüksek olmasından kaynaklı olarak vagon gövdesi emtiasının Türkiye’de onarılması üzerinden hesaplama yapılmış olduğunu, bu durumda da oluşacak olan nakliye bedeli, test bedeli ve bilumum sair giderler eklendiğinde hasar tutarı olarak 29.274,30 Eur belirlenmiş olduğunu, ikinci ihtimal ise emtianın tam zayi sayılması durumu olduğunu, bu durumda da 2.500,00 Eur’luk sovtaj bedeli fatura bedelinden düşüldüğünde 19.000,00 Eur’luk hasar bedeli tespit edilmiş olduğunu, dava dışı alıcı firma hem daha hızlı hem de daha ekonomik olmasından olayı emtianın tam zayi olmasından bahisle 19.000,00 Eur’luk hasar tutarını kabul etmiş olduğunu, davacı şirketin, dava dışı sigortalısına sigorta ödemesini gerçekleştirdikten sonra, 04.09.2019 tarihinde davalı ... Nakliyat’a taşıma esnasında hasar gören emtia hakkında yaptıkları tazminat ödemesi ve bu ödemeyle birlikte dava dışı sigortalısının haklarına halef olduğu hakkında bilgi vermiş, yapılan bu sigorta ödemesinin tazmini konusunda davalı şirketi ihtar etmiş olduğunu, emtiada meydana gelen hasar nedeniyle davacının ... no’lu sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış bulunan rizikolardan 27.11.2018 tarihinde meydana gelen hasar dolayısıyla sigortalısı ... Ülkelerarası Nakliyat ve Ticaret Anonim Şirketi’ne zarar ve ziyanın karşılığı 167.515,09 TL ödemiş olduğunu, davacı Şirketin sigortalısına hasar tazminatı ödemesi yaparak Türk Ticaret Kanunu m. 1481 uyarınca ödeme yaparak sigortalısının sorumlulara karşı açacağı dava haklarına halef olmuş olduğunu, bunun üzerine davacı şirket tarafından, davalı aleyhine 31.10.2019 tarihinde Kayseri Genel İcra Dairesi Müdürlüğü .... E. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatılmış olduğunu, davalının kendisine tebliğ edilen ödeme emrine 08.11.2019 tarihinde haksız olarak itiraz etmiş ve bu itiraza istinaden Kayseri Genel İcra Dairesi Müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verilmiş olduğunu, arabuluculuğa başvurulmasına rağmen sonuç alınamadığını belirterek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın iddia ve talepleri yersiz olup kabul etmediklerini, nitekim Uluslararası taşımacılık faaliyetleri kapsamında taşıyıcı davalının sorumluluğu navlun bedeli ile sınırlı olup ayrıca davalı şirket lehine sigorta firmasına davanın ihbar edilmesi gerekmekte olduğunu, davacı yanın dava açmakta haklı geçerli bir alacağının olup olmaması hususu ön sorun olarak HMK’nın 163. ve 164. maddelerine göre incelenmesi gerektiğini, zira dava konusu; ihracat taşımacılığı esnasında hasardan kaynaklı alacak iddiası olup, taşımaya konu yükler ortaklaşa taşıma şeklinde farklı taşıyıcı firmalarca alınmış işler olup nihayetinde en son davalı şirket taşıma işini fiilen yapmış olduğunu, her ne kadar davacı yanın alacak iddiasını ve alacak miktarını kabul etmelerde davanın tarafları haricindeki taşımacılara da yöneltilmesi elzem olup araştırılarak ihbar edilmesini talep ettiklerini, takip dosyasında gönderilen ödeme emrinde borç sebebi olarak .... ve ... plakalı araçların 27.11.2018 tarihinde kazaya karıştığı ve ... numaralı poliçe ile emtia nakliyat sigortası doğrultusunda zarar gören eşyanın maddi tazminat talebi olduğu belirtilmiş olduğunu, davalı firmanın uluslararası taşımacılık hizmeti veren bir firma olup takip ile talep edilen zarar ve zarar miktarına dair gerek kaza akabinde gerekse takip öncesinde hiçbir talep, ihbar, fatura ve sair bir belge gönderilmemiş olduğunu, her ne kadar takip öncesi bildirim yapılmamış olsa da gönderilen ödeme emrinde faiz başlangıç tarihi de belirtilmemiş ancak % 19,5 avans faizi fahiş bir oran olarak talep edilmiş olduğunu, dolayısıyla ödeme emrinde görüldüğü üzere haksız talep edilen 5.973,17-TL tutarında işlemiş faiz talebine de asla borcu kabul manasına gelmemek kaydıyla temerrüd hükümleri doğrultusunda itiraz ettiklerini, dava dilekçesiyle ileri sürülen iddialar ve raporlar muallak olup kabul etmelerinin mümkün olmadığını, nitekim yükler teslim alınmış, hasar ve ziyana ilişkin raporlar taraflarına verilmemiş ve dahi işbu davaya konu takibe dek hiçbir bildirim/talepte bulunulmamış olduğunu, oysa ki teslim tarihleri belirtilmiş olup davalı şirkete ait araçlar farklı yükler alarak seferlerine tekrar devam etmiş bu husus gerek araçların geçişleri gerekse iade belirtilen yükün tespiti Gümrük kapılarından araştırma yapılarak rahatlıkla bulunacak olduğunu, meydana gelen kaza sonrası davacı yanın veyahut yük sahibinin zararın giderilmesi yönünde hiçbir talebi olmamakla birlikte haksız takip ve akabinde arabuluculuk görüşmeleri esnasında kazaya dair resimler sunulmuş ve raporlarda yer alanın aksine üst kısımda ufak çaplı ezilmenin meydana geldiğinin görüldüğünü, davalı şirketin tarafına hiçbir talepte bulunulmaması nedeniyle hasarın yük sigortası ve kasko kapsamında giderildiği düşüncesiyle hareket etmiş olduğunu, yine haksız ve içeriği muallak rapora itirazları belirtmekle birlikte taşınan yük değeri ve hasar karşısında talep edilen tutar yükün tamamı tutarında olduğunu, keza hasarlı yüklerin akıbetinin de taraflarınca bilinmediğini, hasar miktarları dahil tüm talepleri asla kabul manasına gelmemek kaydıyla; cmr konvansiyonu doğrultusunda hak düşürücü süre geçmiş olup zamanaşımı itirazında bulunduklarını, Cmr Konvansiyonu/Madde 32’nin burda dikkate alınması gerektiğini, maddenin 2'inci paragraf hükümlerine bağlı olarak, zaman limitinin uzatılması, davaya bakan mahkemenin kararlarına göre düzenleneceğini, bu kararın aynı zamanda yeniden dava açma haklarını da düzenlediğini, zamanaşımı ile düşen dava açma hakkı, karşıt istek veya vereceğini alacağına sayışma yoluyla kullanılamayacağını, davacı yanın açmış olduğu dava haksız, kötüniyetli ve yersiz olup reddi gerekmektiğini, talep edilen hasar miktarlarına, taraflarınca muallak raporlarda yer alan belirlemelerin tamamına itiraz ettiklerini belirterek davanın reddi ile tazminata karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, İİK 67. maddesi uyarınca açılmış itirazın iptali davasıdır.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin .... sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklının ... Sigorta Anonim Şirketi olduğu, borçlunun .... Uluslar Arası Nakliyat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi olduğu, 167.515,09 TL asıl alacak, 5.973,17 TL işlemiş faiz alacağı toplamı 173.488,26 TL alacak nedeniyle ilamsız takip başlatıldığı, borçlunun takibe itiraz ettiği ve itiraz üzerine İcra Müdürlüğü tarafından takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Mersin Trafik tescil Şube Müdürlüğü'ne, ... Sigorta Anonim Şirketi'ne, İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'na, Mimarsinan Vergi Dairesi'ne, ... Ülkeler Arası Nakliyat Şirketi'ne, Kayseri Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne, .......Araçları Anonim Şirketi'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği ve ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu anlaşılmıştır.
Uluslararası Taşıma Hukukunda Uzman Bilirkişi ve Makine Mühendisi Bilirkişi heyetinden alınan .... havale tarihli raporda özetle; Meydana gelen kaza nedeniyle vagonda meydana gelen hasarın onarımının Türkiye'de yada Yurt dışında onarımının ekonomik olmadığı, toplam hasar tutarının 19.000,00 Eur. olduğu, rücuen tazminat talebinin yerinde olup, zaman aşımı süresinin dolmamış olduğu tespit edildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; her ne kadar davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, takibe konu rücu alacağı nedeni ile davacının alacaklı olup olmadığının tespiti için delillerin toplanmasından sonra bilirkişi heyeti raporu alındığı ve 03/02/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporunda meydana gelen kaza nedeni ile vagonda oluşan toplam hasar tutarının 19.000 Euro olduğu ve davacı tarafın rücuen tazminat talebinin yerinde olduğunun belirtildiği görülmüştür. Bilirkişi heyete raporu denetime açık ve hükme esas alınabilecek nitelikte olduğundan mahkememizce dikkate alınmış ve bu şekilde dava konusu talebin zamanaşımına uğramadığı, davacının 167.515,09 TL asıl alacak talebi yönünden davasında haklı olduğu, faiz talebinin ise, davalıya gönderilen ihtarnamenin iade edilmiş olması nedeni ile davalının temerrüdü oluşmadığından yerinde olmadığı görülmüş ve böylece davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile, Kayseri Genel İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosyasına davalı tarafça yapılmış olan itirazın kısmen iptali ile takibin 167.515,09 TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, kabul edilen asıl alacak bedeli olan 167.515,09 TL'nin %20 si oranında icra inkar tazminatının İİK madde 67 gereğince davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalı tarafça takibin haksız ve kötü niyetle yapıldığı ispatlanamadığından davalı tarafın tazminat talebinin İİK madde 67/2 gereğince reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE, Kayseri Genel İcra Müdürlüğü’nün .... sayılı dosyasına davalı tarafça yapılmış olan itirazın kısmen iptali ile takibin 167.515,09 TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine
2-Kabul edilen asıl alacak bedeli olan 167.515,09 TL'nin %20 si oranında icra inkar tazminatının İİK madde 67 gereğince davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3- Davalı tarafça takibin haksız ve kötü niyetle yapıldığı ispatlanamadığından davalı tarafın tazminat talebinin İİK madde 67/2 gereğince reddine,
4-Alınması gereken 11.442,96 TL nispi karar ve ilam harcının davacıdan peşin olarak alınan 2.095,31 TL peşin harçtan mahsubuyla eksik kalan 9.347,65 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 2.095,31 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan, 113,30 TL tebligat gideri, 81,70 TL posta ve müzekkere ücreti, 120,00 bilirkişi ücretinden oluşan toplam 1.395,00 TL yargılama giderinden kabul oranına göre hesaplanan 1.346,97 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafça yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Artan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde harcanmayan gider avansının davacıya iadesine,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 19.863,93 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
10-Davalı taraf kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
11-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) kabul-red oranına göre hesaplanan 1.274,55 TL'nin davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
12-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) kabul-red oranına göre 45,45 TL'nin davacıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.09/03/2022
Katip ...
(e imzalıdır)
Hakim ...
(e imzalıdır)