T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : ...
DAVA: İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM TARİHİ: 17/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sigorta acenteliği yaptığını, davalının talebi üzerine ... poliçe numaralı, ...- ... tarihli bir adet inşaat tüm riskler sigorta poliçesi düzenlendiğini ve davalıya gönderildiğini, poliçe bedeli olarak toplam 47.989,62-TL olup bu bedelin ... tarihinden başlamak üzere 8 ayda 8 eşit taksit olmak üzere kredi kartından mail order sistemi ile blokesiz olarak ödeneceği hususunda tarafların anlaştıklarını, daha sonra taksit sayısının 10' a çıkarıldığını, davalının borcunu ödemediğini ve yanlış kart bilgisi verdiğini, doğru kart bilgisi vereceğini söylediğini ve daha sonra telefonlara bakmadığını, müvekkilinin ödemelerin yapılmaması durumunda poliçenin iptal edileceğini bildirdiğini ve bu hususta noter yoluyla ihtarda bulunulduğunu, ihtarnameye rağmen ödeme yapılmadığını, poliçenin kısmi iptal zeyilnamesi ile sigorta poliçesinin iptal edildiğini, daha sonra davalı aleyhinde icra takibi yapıldığını, davalının yapılan takibe itiraz ettiğin ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, tüm bu sebeplerle yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, icra inkar tazminatına hükmedilmesi, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı tarafından davaya cevap verilmediği anlaşılmıştır.
DELİLLER: Kayseri ... Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ve dava konusu poliçe örneği örneği celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı acentenin davalı sigorta ettiren aleyhine sigorta aracılık hizmeti sunması sonucu sunulan sigorta sözleşmesi bedelinin tahsili istemi ile başlatılan icra takibinde vaki itirazın iptali ile takibin devamına ilişkindir.
Kayseri ... Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklısının ..., borçlusunun ... olduğu, 10.903,47-TL ... nolu poliçe bedeli, 450,00-TL faiz, 169,06-TL ihtar masrafı olmak üzere toplam 11.522,53-TL üzerinden takip başlatıldığı, borcun ... tarihinde davalıya tebliğ edildiği, davalının ... tarihinde borca itiraz ettiği ve takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Vekaletsiz iş görme 6098 sayılı TBK. m.526-531 arasında düzenlenmiştir. Vekaletsiz iş görmenin kapsamına hem hukuki hemde maddi fiiller girer. Bir kimsenin hukuken yetkili veya yükümlü olmaksızın bir başkası veya kendi yararına bir başkasının işini görmesinden doğan hukuki ilişkiye, vekaletsiz iş görme denir. (Prof. Dr. Fikret EREN - BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER, Ankara-2015, s.829)
Vekaletsiz iş görme nedeniyle taraflar arasında kurulan ilişki sözleşme ilişkisi değildir. Bununla birlikte, vekaletsiz iş görmede bir borç kaynağı olup, burada iş gören ile iş sahibi arasında kanuni bir borç ilişkisi kurulmaktadır. (Age, s.829)
Vekaletsiz iş görme ikiye ayrılmaktadır. Bunlar; "gerçek vekaletsiz iş görme" ile "gerçek olmayan vekaletsiz iş görme"dir. Gerçek vekaletsiz iş görmede kendi içinde tekrar "caiz vekaletsiz iş görme", "caiz olmayan vekaletsiz iş görme" olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. (Age, s.830)
İş görenin, vekaleti olmaksızın iş sahibinin menfaatine ve varsayılan iradesine uygun olarak veya onun geçerli bir yasaklamasına aykırı olmayarak gördüğü iş, gerçek vekaletsiz iş görmenin konusunu oluşturur. Gerçek vekaletsiz iş görme, başkası yararına başkasının işini görmedir. İş gören gördüğü işi, akdi veya kanuni bir yetki ve yükümlülüğü olmaksızın başkası yararına yapıyorsa, gerçek vekaletsiz iş görme söz konusu olur. Kanun koyucu, insanlar arasında dayanışma ve yardımlaşma fikrine dayanan bu tür işlem ve eylemleri hoş görerek bunu teşvik etmek için gerçek vekaletsiz iş görme kurumunu düzenlemiştir. (Age, s.831)
Gerçek vekaletsiz iş görmenin başlıca unsurları şunlardır:
A-Bir iş görülmelidir.
B- Görülen iş başkasına ait olmalıdır.
C- İş görenin vekaleti bulunmamalıdır.
D- İş gören, işi başkasının işini görme iradesi ile yapmalıdır.
E- İşin görülmesi iş sahibi için gerekli olmalıdır .
İş sahibinin menfaatine görülen her iş, onun için gerekli sayılır. Bu husus TBK m.529/1'de de ifade edilmiştir. (Age, s.831-834)
İş gören tarafından iş sahibinin menfaatine görülen ve iş sahibi tarafından da görülmesi yasaklanmış olmayan her iş, caiz vekaletsiz iş görmedir.
TBK m.529'a göre iş sahibi, işin kendi menfaatine yapılması halinde iş görenin yaptığı zorunlu ve faydalı masrafları ödemek, üstlendiği borçlardan kurtarmak ve uğradığı zararları gidermek zorundadır.
Bu açıklamalar çerçevesinde somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; davacının davalı hesabına sigorta poliçesi düzenleyerek ve poliçeden kaynaklı prim borçlarını davalı yararına ödeyerek vekaletsiz iş gördüğünden bahisle bu davayı açmış, gerçek vekaletsiz iş görme hükümleri çerçevesinde görülen işin davalıyı bir takım rizikolardan koruyan muhtelif sorumluluk sigorta sözleşmesi ve poliçesi olduğu, teminatın üçüncü kişilere karşı sorumluluk doğurduğunu ileri sürmüş olup; TBM m 509 uyarınca davalı iş sahibinin masrafları ödeme borcu bulunduğunu, prim tahsilatlarının takibe konulduğunu ve bu suretle başlatmış olduğu icra takibinin haklı olduğunu, davalının itirazının haksız olduğunu ileri sürmüş ise de, davacının dava dilekçesinde bildirdiği ... numaralı poliçede, sigorta ettirenin (lehtarın) davacının ileri sürdüğü üzere davalı şirket olduğu ve fakat bu sigorta sözleşmesinin ve poliçenin düzenlenmesine aracılık eden sigorta acentesinin davacı olmayıp, dava dışı ... Sigorta Aracılık Hizmetleri Ltd. Şti. olduğu anlaşılmakla, davacının aracılık etmediği poliçe kapsamında gerçek vekaletsiz hükümleri uyarınca hak sahibi olmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gerekli 179,90-TL karar harcının peşin alınan 128,60-TL harçtan mahsubu ile bakiye 51,30-TL'nin davacıdan alınarak Hazine' ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan avansın kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı....
Katip ...
¸E-imzalıdır
Hakim ...
¸E-imzalıdır