T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLLERİ: Av.
Av.
DAVALILAR : 1-
2-
3-
VEKİLİ: Av.
DAVA: Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/05/2022
KARAR TARİHİ: 30/04/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; Davacı ... A.Ş ... ve Otel İşletmecili alanında faaliyet gösteren uzun ve kısa süreli konaklama imkanı sunan bir şirket olduğunu, davalılar ... , ... ... ... ve ... ...'nın müvekkili şirket bünyesinde uzun yıllar yönetim kurulu üyeliği yaptığını, müvekkili şirkette 16/07/2020 tarihinde yönetim kurulu seçimi yapıldığını ve davalıların yer aldığı yönetim kurulunun görevine son verilerek 15/07/2020 tarihinden itibaren ... ..., ... ... ve ... ... 'dan oluşan yönetim kurulunun göreve geldiğini, yeni yönetim kurulu göreve geldikten sonra kanunen şirkette olması gereken defterlerin, makbuzların, resmi evrakların ve paranın şirkette olmadığının anlaşıldığını ve yönetim kurulu üyelerinin kullanmakta olduğu odalarda çokça miktarda tahsilat makbuzu koçanı ile konaklayan misafirlerden alınmış borç senetlerinin bulunduğunu, davalıların şirket kayıtlarının, gelir ve giderlerinin yeni yönetim tarafından incelenememesi için büyük çaba sarf ettiğini, yeni yönetimin tüm yazılı ihtarlarına rağmen şirkete ilişkin belgelerin verilmediğini, yeni yönetim tarafından Kayseri 10. Noterliği'nin 19/10/2020 tarih ve ..., ve yevmiye nolu ihtarnameleri ile eski yönetim kurulu üyelerinden şirkete ait evrak, bilgi ve belgelerin talep edildiğini, ancak 1 yıl sonra bir kısım evrakların davalı vekili tarafından teslim edildiğini, davalılar hakkında daha önce Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin esas sayılı dosyası ile yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğundan kaynaklanan tazminat davası açıldığını, işbu dava açıldıktan sonra 2019 yılında yapılan usulsüz işlemlerin varlığı nedeniyle tahsilat ve fatura uyumluluğu içi denetim raporunun sonuçlandığını, davalıların yönetim kurulu üyesi oldukları dönemde kanundan doğan özen ve sadakat yükümlülüklerini yerine getirmediğini, bu sebeple müvekkili şirketi zarara uğrattıklarına, müşteri hesaplarının indirim adı altında düzeltilmesi ve buna göre fatura kesildiğini, pos ve bankadan gelen havaleler dışında kalan nakit ödemelere fatura kesilmediğini, müşterilere toplu olarak fatura kesildiği ve bazı ödemelerin faturalara yansıtılmadığını, kredi ve banka kartı ile yapılan ödemelere ait pos sliplerinin nakit ödeme yapan başka müşterilerin faturalarına iliştirildiğini, hesap hareketlerine yansıtılmayan depozito bedellerinin daha sonra depozito adı altında bedeller cari hesaptan düşüldüğünü, serbest muhasebeci mali müşavir tarafından hazırlanan 2019 yılı tahsilat ve fatura uyumluluğu iç denedim ilk raporu soncuna göre yıl boyunca yapılan toplam tahsilat tutarının 500.769,12-TL olduğunu, yansıtılmayan ve faturalandırılmayan bedelin ise 157.938,25-TL olduğunun belirlendiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 2019 yılına ait tüm kayıtlar dahil olmak üzere davalıların 2019 yılı içerisinde yapmış oldukları usulsüz işlemler nedeniyle davacı şirketin uğradığı zararın, zarara uğrattıkları tarihten itibaren işleyecek ticari faizleriyle birlikte şimdilik (belirsiz alacak davası) geçici olarak 10.000,00 TL'nin tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalılar vekili cevap dilekçesinden özetle; Davacı şirket tarafından açılan işbu davanın belirsiz alacak davası olarak açılabilmesinin mümkün olmadığını, alacak miktarının objektif ve sübjektif olarak belirlenebilir olduğunu, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar olmadığından davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle öncelikle reddi gerektiğini, dava açılmadan önce yönetim kurulu üyeleri aleyhine sorumluluk davası açılması yönünde bir genel kurul kararı bulunmadığını, davacı tarafın Kayseri 10. Noterliği'nin 19/10/2020 tarih ve yevmiye numaralı defter ve belgelerin teslim edilmesine dair ihtarnameye karşılık Kayseri 7. Noterliği'nin 28/10/2020 tarih yevmiye numaralı ihtarname ile cevap verildiğini, işbu ihtarnamede teslim yapılmamasının gerekçesinin açıkça yeni yönetim kurulundan kaynaklandığının belirtildiğini, 30/10/2020 tarihinde şirket merkezine defterlerin teslimi amacıyla gidildiğini, defter ve belgeler üzerinde incelemeler yapıldığını tutanakla teslimin kayıt altına alınmasının istendiğini ancak yeni yönetim kurulu tarafından tutanak altına alınmasından imtina edildiğini, bunun üzerine Kayseri 7. Noterliği'nin 02/11/2020 tarih ve yevmiye sayılı ihtarnamesiyle ihtarnamenin tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde ilgili belgelerin teslim alınması aksi takdirde vergi dairesine teslim edileceğinin ihtar edildiğini, davacı şirkete ait defter kayıtların teslim alınmaması üzerine vergi dairesine teslim edildiğini, vergi dairesinden de tesim alınmayan defter ve kayıtların yine müvekkili tarafından teslim alındığını, daha önce tüm uğraşlara rağmen teslim alınmayan ve müvekkilinin uhdesinde bulunan evrakların tümünün 10/08/2021 tarihinde yönetim kurulu başkanına teslim belgesi ile teslim edildiğini, davacı tarafça dava dilekçesinde iddia edilen müşterilerin odaya giriş anında bir miktar ödeme alındığını daha sonra indirim adı altında iade gerçekleştirildiği, bakiye tutar kadar eksik faturalandırma işleminin yapıldığı beyan edilmiş ise de otelcilik faaliyetinde kimi zaman müşterilerin erken çıkış yapma durumu olduğunda, müşteri memnuniyeti kapsamında, kahvaltı hizmetleri vb gibi durumlarda indirim yapılmasının söz konusu olduğunu, indirimler doğrultusunda fatura kesildiğini, davacı tarafça dava dilekçesinde nakit ödemelere fatura kesilmediği beyan edilmiş ise de bunun doğru olmadığını, başlangıçta alınan ancak kalmaya devam edilen misafirlerin otelden ayrıldıktan sonra faturalandırılmasının bir sonucu olduğunu, müşterilerin otelden ayrılırken faturalarının kesildiğini ve bir nüshasının müşteriye teslim edildiğini, davacı tarafça iddia edilen depozito bedellerinin hesap hareketlerine yansıtılmadığı ileri sürülmüş ise de depozito bedellerinin müşterilerin odada kaldıkları dönem boyunca odaya verilebilecek zararlar dolayısı ile önceden yapılan rezervasyonlar çoğunlukla alınan bedellerdir, zarara uğrama söz konusu olursa zarar miktarının depozitodan alındığını, kalan kısmının müşteriye iade edildiğini, TTK m 557/1 hükmünde açıkça anlaşılacağı üzere yönetim kurulu kusurunun ağırlığınca sorumlu olacaktır, müvekkilleri yönetim kurulu üyelerinin herhangi bir kusuru ve zararı bulunmadığından davanın reddi gerektiğini, ayrıca davacı tarafın dava konusu ettiği hususların tamamının genel kurulda sorulduğunu, sorulan sorulara yönetim kurulunca yazılı olarak cevap verildiğinin bunun üzerine tekrar yönetim kurulu olarak müvekkillerinin seçildiğini, işbu davayı ikame etmenin gerekçesinin aynı zamanda şirket pay sahipleri olan müvekkili adına şirketin devamlılığının mümkün olmaması gerekçe gösterilmek suretiyle Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin / esas sayılı dosyası ile şirketin tasfiyesinin talep edilmiş olması olduğunu, müvekkillerinin yönetimde olduğu süre boyunca gerekli özen ve sadakat yükümlülüğünü yerine getirdiğini belirterek davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının mümkün olmaması göz önüne alınarak davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine, dava açılmadan önce genel kurul kararının dava şartı olmasından mütevellit davanın dava şartı yokluğundan reddine, davanın zamanaşımı sebebiyle reddine, aksi halde davanın esas reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Kayseri Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap olduğu, ilgili kayıt ve belgeler celp edilmiştir.
Davalılar tanığı , , beyanları alınmıştır.
Tanık ;" Ben otelde satış yetkilisi olarak 2018-2019 yılları arasında bir yıl kadar çalıştım. Genellikle uygulamamız paket satış şeklindeydi. Eğer Kapadokya gezisi içinde anlaşılmışsa ayrıca transfer ücreti alınmıyordu. Paket anlaşması yapmayanlar da otelin transfer için kullandığı aracı vardı, bununla hizmet veriliyordu, bu da faturaya ekleniyordu. Parayı peşin almıyorduk, çıkışta faturalandırılarak tahsil ediliyordu, müşterilerin hepsinden fatura kesiliyordu. Sürekli kalan öğrenciler vardı, bunların anne babası geldiğinde kısa süreli kaldığında 1 gün kaldığında ücret alınmıyordu, 1 hafta kalımlarda ücret alınıyordu. Patron olarak ... ... planlamayı yapıyordu. Davalıların kendi lehlerine menfaatlerine bir uygulamaları yoktu, her şeyi faturalandırıyorlardı. Nakit ödemelere de fatura kesilirdi. Benim çalıştığım dönemde kişi ayrıldıktan sonra 1 hafta 10 gün sonrasında indirim yapılma gibi bir durum yoktu. Depozito ücreti herkesten alınıyordu. Çıkarken misafire bu ücret iade ediliyordu. Fatura girişindeki kişi ile çıkıştaki kişinin farklı olması uygulamada aynı odada kalan diğer kişinin adına faturada çıkış yapılması, ya da kişinin fatura istememesi nedeniyle sonradan fatura kesilmek durumunda olunması nedeniyle fatura kesilmesidir. Şirketin transfer aracının üzerinde otelin reklamı vardı. Nakit olarak tahsil edilen ödemelere ilişkin fatura kesiliyordu, deftere işlenip bankaya yatırılıyordu. Uzun süreli kalımlarda ya depozito alınıyordu, ya da ücretin bir kısmı yani yarısı kadar kısmı alınıyordu, ilk aldığımız kısım için fatura kesilmez, sonuçta kaldığı kısım bittikten sonra ücretlendirme yapılır ve tamamı için fatura kesilir. Girişte alınan kısım için de alındığına dair makbuz verilirdi. Peşin yapılan ödemelerde müşterinin istediği hizmet hesaplanarak peşinat alınırdı. Kahvaltı ya da transfer istiyorsa bunların da ücreti alınırdı, bu hizmetleri kullanmamışsa bu hizmetlerin bedeli düşülürdü. Birden fazla kişi geldiğinde faturayı ayrı ayrı istiyorlarsa ayrı ayrı da kesilirdi, toplu kesilmesi istenirse de toplu olarak kesilirdi," şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık " Ben otelde çalıştım. Haziran 2019'da giriş yaptım, Eylül 2020'de çıkış yaptım. Paket satışlarımız vardı. Paket içerisinde transfer ve kahvaltı dahildi, eğer kişi bunları kullanmıyorsa sonradan bunların indirimi yapılırdı. Otelin servis hizmetleri için kullandığı servis aracı vardı, zannedersem kiralıktı. Eğer kısa süreli otel konaklaması ise belirtilen gün kadar ödeme peşin alınıyordu, ama uzattığında aradaki farkı sonradan alıyorduk. Servis aracının üzerinde otelin reklamı vardı. Toplu gelmelerde faturanın nasıl kesildiğini hatırlamıyorum. Benim çalıştığım dönem içerisinde ... ... vardı, ... beyden sonra da ... ve ... bey vardı, ama soy isimlerini hatırlamıyorum. 4 - 5 ay kadar resepsiyonist olarak çalıştım, daha sonra personel şefi olarak çalıştım. Bütün ödemelere fatura kesilirdi. Müşteri ayrıldıktan 1 hafta 10 gün sonrasında faturada indirim yapıldığını hatırlamıyorum. Depozito uzun dönem müşterilerinden alınıyordu. Kısa süreli olanlardan alınmıyordu. Alınan depozitolar sisteme yazılırdı. Odanın açıklama kısmına yazılırdı. Depozitolar çıkışta müşteriye iade edilirdi, bunu da sisteme işleriz. İşlenmemişse unutmadan kaynaklanmış olabilir. ... Şirketine açılmış bir davam vardı, kıdem tazminatı davasıdır, bu dava da sonuçlanmıştır. Paket hizmeti almışsa bunun içerisinde kullanmadıkları kahvaltı veya servis hizmeti sonradan indirim yapılırdı, eğer oda hizmeti almışsa, sonradan kahvaltı veya servis hizmeti almışsa bu da sonradan ilave yapılırdı. Nakit alınan ödemeler Adonis sistemine giriliyor, ve kasa defterine işleniyordu, mesai sonunda ... Beye bildiriliyordu, ... bey de bunu bankaya yatırıyordu. Faturalar oda başına kesiliyordu." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık beyanında: Benim inşaat tadilat tamirat işlerine ilişkin firmam vardır, 2017-2018 yıllarında otelin tadilat işlerini yaptım. Resepsiyonun genişletilmesi, odadaki tadilatlar ve spor salonu kısmının yapımı vardı. Bunları yaptık. Parayı da doğrudan şirketimizin hesabına aktardılar. Anlaşmayı ... ... ile yaptık. Ödemeyi de ... Şirketi yaptı. Dışarıdan gelen işçilerimiz otelde kaldı, baştan bir ödeme yapmadım. Otelde kalan işçilerin faturasını kestiler, bizim de alacağımızdan düştüler kalan ödememizi yaptılar, otelde kalma sadece konaklama idi, ayrıca yemek hizmeti almadık." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce davalıların yönetim kurulu üyesi olduğu 2019 yılına ait dönemde şirkete zarar verilip verilmediği, verilmiş ise zarar miktarının ne kadar olduğu hususlarında rapor tanzimi için dosya şirketler hukuku alanında nitelikli hesaplama uzmanı ile bir mali müşavir bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Mahkememizce alınan 11/06/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporundan özetle; Şirket Genel Kurulunda şirket ortaklarının sorumluğu ve tazminat davası açmak maksadı ile herhangi bir kararın alınmamış olduğu, davacı ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic. AŞ'nin 2019 yılı Adonis Bilgisayar Otomasyon sistemi bilgileri verileri ışığında; 919 kayıtta farklılıklar tespit edilmiş olup, Adonis Bilgisayar Otomasyon sistemine girilen 332.401,75 TL tutarındaki tahsilata karşılık 159.631,16 TL tutarında fatura düzenlendiği, aradaki tahsilatı yapılıp faturası düzenlenmeyen 172.770,59 'TL tutarında farkın oluştuğu, 2019 yılı ticari defterlerinin kayıp olması sebebiyle ticari defter karşılaştırmasının yapılamadığı dair, davacı şirkete yapılmış olan kredi kartı ödemeleri, havale, nakit ödeme, kasa defteri kayıtları incelemesi yapılmadan davalılar tarafından yapılmış olan fazla tahsilat olup olmadığını belirlemek mümkün değildir zira davacı bahse konu fazla tahsilatların davalıların uhdesinde olduğunu iddia ederken davalılar ise bu tahsilatların müşterilere kahvaltı ücreti iadesi, müşteri memnuniyeti kapsamında ve erken terk nedeni ile iade edildiğini belirtmektedir. Müşteriler almış olduğu hizmet karşılığı ödemiş olduğu tutarın tamamının fatura edilmesini isteyecektir, aksi bir durum söz konusu ise de bu husus defter kayıtları ile tespit edilebilecektir, dosyada yer alan Adonis sisteminde mevcut kayıtlar incelendiğinde belirli bir standart olmadığı fazladan alındığı belirtilen tutarların den farklı olduğu bu nedenle de hangisinin kahvaltı ücreti iadesi hangisinin erken çıkış nedeni ile iade olduğun mümkün olamayacağı yönünde rapor edilmiştir.
Mahkememizce dosyanın daha önce rapor düzenleyen bilirkişiler ile birlikte Turizm Otelcilik Alanında Uzman bilirkişi de eklenmek suretiyle, davacının 2019 yılına ilişkin ticari belge, defter ve kayıtları vergi kayıtları incelenmek suretiyle davalıların sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise miktarları ve tarafların ve davalı tarafın itirazlarının değerlendirilmesi suretiyle ek rapor aldırılmak amacıyla dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Mahkememizce alınan 01/02/2024 havale tarihli bilirkişi heyeti raporundan özetle; Heyetçe tanzim edilen kök raporda Şirket Genel Kurulunda şirket ortaklarının sorumluluğu ve tazminat davası açmak maksadı ile herhangi bir kararın alınmamış olduğu belirtilmişse de davacının 03/11/2023 tarihli dilekçe ekinde sunmuş olduğu Olağanüstü Genel Kurul Toplantı tutanağı incelendiğinde, 17/09/2022 tarihli tutanakta yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğuna ilişkin Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin / E sayılı davalara ilişkin ... ... ...'nın muhalefeti ile diğer şirket hissedarları yönünden muvafakat alınmış olduğu tespit edilmiştir.
Turizm ve Otelcilik alanında uzman bilirkişi tarafından yapılan tespitlere göre; uygulamada Rezervasyonlar 2 günlük oda kahvaltı şeklinde yapıldıysa ve teyitleşildiyse çok ekstra bir durum söz konusu değilse ölüm kaza vb çok geçerli bir durum söz konusu değilse iade sistemi olmayacağı, 2 günlük rezervasyon yaptırıldığında ancak 1 gün kalındığında kalan 1 günlük ücret iadesinin istenilmesinin mümkün olmadığı, aynı hususun kahvaltı için de geçerli olacağı, davacı ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic. A, Ş” nin 2019 yılı Adinos Bilgisayar Otomasyon sistemi Bilgileri verileri ışığında; 919 kayıtta farklılıklar tespit edilmiş olup, Adinos Bilgisayar Otomasyon sistemine girilen 332.401,75 TL tutarındaki tahsilata karşılık 159.631,16 TL tutarında fatura düzenlendiği, aradaki tahsilatı yapılıp faturası düzenlenmeyen 172.770,59 TL tutarında farkın oluştuğu, 2019 yılı ticari defterlerinin kayıp olması sebebiyle ticari defter karşılaştırmasının yapılamadığı, davalı ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic. A. Ş. nin 2018 yılı yevmiye defteri kapanış tasdikinin yaptırılmadığı, 2019 yılı Ticari defterlerinin her iki tarafla görüşülmesin karşın tarafımıza sunulmadığı, Davalı ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic, A.ş'nin sadece 2018 yılında 47.610,32-TL tutarında zarar ettiği, 2019;2020 yıllarının gelir tablolarının karşılaştırmasının yapıldığında Brüt Satışların 2020 yılında 2019 yılına göre %8 azaldığı, dönem net karının 2020 yılında 2019 yılına göre %27 artış gösterdiği, 2020 yılı faaliyetlerinin daha verimli ve karlı geçtiği, 2019-2020 yıllarının Bilançolarının karşılaştırmasının yapıldığında, dönen varlıkların 128.619,55 TL ve %39 artış gösterdiği, duran varlıkların 56.603,91 TL ve %3 azalış gösterdiği, kısa Vadeli Yabancı Kaynakların 80.441,07 TL ve %35 azalış gösterdiği, Öz Kaynakların 152.456,71 TL ve %7 artış gösterdiği, Aktif/Pasif Toplamlarının 72.015,64TL ve %3 artış gösterdiği, 2020 yılında Dönen varlıklardaki artış ve Duran varlıklardaki azalış ile şirketin daha kısa vadede daha likit yönetildiğini gösterdiği, Kısa vadeli borçlardaki azalış ile Öz kaynaklardaki artışla borçlanmanın daha çok Öz kaynaklar ile mali yapıyı güçlendirmek üzerine kurgulandığını gösterdiği, şirketin Aktif/Pasif toplamlarının %3 büyümesinin ise Gelir tablosu verileri de dikkate alındığında daha az maliyet, etkin satış politikası ile artan karlılık ve finansmanda Öz sermayenin güçlendirilmesi olarak algılanması gerektiğini gösterdiği, davalı ... İnşaat Metal Elekt, Gıda San. ve Tic. A, Ş.'nin borca batıklık yönünden yapılan inceleme sonucu ilgili hiçbir dönemde Borca Batık olmadığı, ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic. A. Ş. Kayıtlı ve Rayiç Hisse Değerleri tablosuna istinaden Bilançosunda Kayıtlı Öz sermayesinin 2.300.000,00 TL olduğu, 31.12.2020 yılı bilançosuna göre Öz sermayesinin 2.471.404,43 TL olduğu yönünde rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin 27/03/2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile Davalıların 2019 yılı içerisinde yapmış oldukları usulsüz işlemler nedeniyle müvekkili şirketin uğradığı zarara ilişkin maddi tazminat taleplerinin 162.770,59-TL artırılmak suretiyle 172.770,59-TL'ne yükselttikleri ve buna ilişkin harcı yatırdığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, anonim şirket yöneticilerinin sorumluluğuna dayalı tazminat davasıdır.
6102 sayılı TTK'nın 1521. maddesi uyarınca şirketin yönetici ve deneticilerine karşı açtığı sorumluluk davalarında basit yargılama usulü uygulanması gerekmektedir.( İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi'nin / E. / K. Sayılı ilamı)
6102 sayılı TTK hükümleri arasında mülga TKK'nın 341. maddesi gibi açık bir düzenleme olmamakla birlikte 6102 sayılı TTK'nın 408/1 ve 479/3-a maddelerindeki düzenleme karşısında anonim şirket yöneticileri hakkında sorumluluk davası açılabilmesi için, şirket genel kurulunda karar alınması gereklidir. (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2022/230 E. 2023/3449 K. Sayılı ilamı) Fakat, anılan yönteme uyulmaması davanın hemen reddi sonucunu doğurmamalıdır. Somut olayda dava açılmadan önce davalı yöneticiler aleyhine tazminat davası açılması yönünde alınmış bir karar bulunmamakla birlikte yargılama sürecinde 17/09/2022 tarihli Olağanüstü Genel Kurul Toplantısında, açılan sorumluluk davasına muvafakat verildiğine ilişkin karar alındığı bu şekilde özel dava şartının tamamlandığı görülmüştür.
Hemen burada davalı tarafın zamanaşımı itirazın da değerlendirilmesi gerekmekte olup somut olaya uygulanması gereken zamanaşımı süresinin, 6102 sayılı Kanun'un 560 ıncı maddesine göre ( 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 309 uncu ve 340 ıncı maddeleri) davacının zararı ve faali öğrendiği tarihten itibaren iki yıl ve herhalde zararı meydana getiren fiilin meydana geldiği tarihten itibaren 5 yıl olduğu gözetilerek davalı tarafın zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir.
Türk Ticaret Kanununun 359 ve 396’ıncı maddeleri arasında düzenlenen “Yönetim Kurulu” anonim şirketin yasal ve zorunlu organlarından biri olmakla birlikte, yönetim ve temsil yetkisini de bünyesinde barındırmaktadır. Yönetim kurulu, anonim şirket adına irade açıklayarak, şirketin hak ve borç sahibi olmasını sağlamakta olup, bu bakımdan yönetim kurulunun şirketin yasal temsilcisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple yönetim kurulu kendisine tanınan görev ve yetkiler çerçevesinde, şirketin iç işleyişine dair birtakım kararları almaya yetkili olduğu gibi, şirketi üçüncü kişilere karşı temsil etme hususunda da yetkili kılınmıştır. Yönetim kurulu bu görev ve yetkileri yerine getirirken tamamen serbest hareket edemeyecek olup, kanun koyucu yönetim kurulu üyeleri için birtakım yükümlülükler öngörmüştür. Kanun koyucu özellikle yönetim faaliyetlerine katılma ve inceleme (gözetim) yükümlülüğü ile özen ve sadakat borcu gibi birtakım yükümlülüklerle yönetim kurulu üyelerine tanınan yönetim ve temsil yetkilerinin adeta sınırını çizmiştir. Dolayısıyla yönetim kurulu üyeleri görevlerini tedbirli bir yöneticinin özeniyle yerine getirmek ve şirketin menfaatlerini dürüstlük kurallarına uyarak gözetmek yükümlülüğü altındadırlar (TTK m.369/I). Yönetim kurulu üyelerinin, kanunda veya esas sözleşmede öngörülen yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ederek, şirkete, pay sahiplerine ve şirket alacaklılarına vermiş oldukları zarar neticesinde, bu kişiler aleyhine açılacak davaya da uygulamada ve öğretide sorumluluk davası adı verilmektedir.
Kanun koyucu, TTK m.553’te anonim şirketler ve limited şirketlerde (TTK m.644/I-a’nın yollamasıyla) kurucuların, yönetim kurulu üyelerinin, yöneticilerin ve tasfiye memurlarının sorumluluğunu düzenlemiştir. Anılan maddeye göre; “Kurucular, yönetim kurulu üyeleri, yöneticiler ve tasfiye memurları, kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde, hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı verdikleri zararlardan sorumludurlar (TTK m.553/I)
Somut uyuşmazlıkta ... ve otel işletmeciliği alanında faaliyet gösteren davacı şirket tarafından açılan eldeki davada; 2019 yılında şirket yöneticisi olan davalıların müşteri hesaplarında indirim adı altında düzeltmeler yapılarak faturaların buna göre düzenlenmesi, nakit ödemelere fatura kesilmemesi, müşterilere toplu olarak fatura kesilmesi ve bazı ödemelerin faturalara yansıtılmaması ve depozito bedellerinin hesaplara yansıtılmaması nedeniyle şirketin zarara uğratıldığı iddiası ile tazminat talep edildiği görülmektedir. Davalılar davanın reddine karar verilmesini gerektiğini savunmuştur.
Davalıların 22/07/2020 tarihli ilan ile şirket ortaklığının sona ermiş olduğu ve ... ...'nun şirket ortağı olduğu görülmektedir. Davacı şirkete ait kayıtlar mali müşavir ve ticari uyuşmazlıklarda nitelikli hesap uzmanı bilirkişi marifetiyle incelenerek kök rapor hazırlanmış ise de davacı şirket tarafından 2020 yılına ilişkin aynı davalılara karşı açılan sorumluluk davası mahkememizin ...E. Sayılı dosyasında görülmüş olup anılan dosyada verilen karar Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin / E. / K. Sayılı ilamı ile kaldırılmıştır. Kaldırma gerekçesinde sektör bilirkişisinden rapor alınması gerektiği vurgulandığından eldeki dosyada bilirkişi heyetine Turizm ve Otel İşletmeciliği alanında bilirkişi de eklenmek suretiyle ek rapor alınmıştır. Bu şekilde gerek 11/06/2023 tarihli kök rapor gerekse 01/04/2024 tarihli ek rapor birlikte tetkik edilmekle; davacı şirketin 2019 yılı ticari defterlerinin kayıp olması nedeniyle sunulmadığı, davacı ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic. A.Ş.'nin 2019 yılı Adinos Bilgisayar Otomasyon Sistemi Bilgileri verileri ışığında; 919 kayıtta farklılıklar tespit edilmiş olup, Adinos Bilgisayar Otomasyon sistemine girilen 332.401,75 TL tutarındaki tahsilata karşılık 159.631,16 TL tutarında fatura düzenlendiği, aradaki tahsilatı yapılıp faturası düzenlenmeyen 172.770,59 TL tutarında farkın oluştuğu, 2019 yılı ticari defterlerinin kayıp olması sebebiyle ticari defter karşılaştırmasının yapılamadığı, şirketin 2018 yılında - 47.610,32 TL tutarında zarar ettiği, 2019-2020 yıllarının gelir tablolarının karşılaştırması yapıldığında; brüt satışların 2020 yılında 2019 yılına göre % 8 azaldığı, dönem net karının 2020 yılında 2019 yılına göre %27 artış gösterdiği, 2020 yılı faaliyetlerinin daha verimli ve karlı geçtiği, 2019-2020 yıllarının bilançolarının karşılaştırması yapıldığında, dönen varlıkların 128.619,55 TL ve %39 artış gösterdiği, duran varlıkların -56.603,91 TL ve % 3 azalış gösterdiği, kısa vadeli yabancı kaynakların -80.441,07 TL ve % 35 azalış gösterdiği, öz kaynakların 152.456,71 TL ve % 7 artış gösterdiği, aktif/pasif toplamlarının 72.015,64 TL ve % 3 artış gösterdiği, 2020 yılında dönen varlıklardaki artış ve duran varlıklardaki azalış ile şirketin daha kısa vadede daha likit yönetildiğini gösterdiği, kısa vadeli borçlardaki azalış ile öz kaynaklardaki artışla borçlanmanın daha çok öz kaynaklar ile mali yapıyı güçlendirmek üzerine kurgulandığını gösterdiği, şirketin aktif/pasif toplamlarının % 3 büyümesinin ise gelir tablosu verileri de dikkate alındığında daha az maliyet, etkin satış politikası ile artan karlılık ve finansmanda öz sermayenin güçlendirilmesi olarak algılanması gerektiğini gösterdiği, davacı ... İnşaat Metal Elekt, Gıda San. ve Tic. A.Ş.'nin borca batıklık yönünden yapılan inceleme sonucu ilgili hiçbir dönemde borca batık olmadığı, ... İnşaat Metal Elekt. Gıda San. ve Tic. A.Ş. kayıtlı ve rayiç hisse değerleri tablosuna istinaden; bilançosunda kayıtlı öz sermayesinin 2.300.000,00 TL olduğu, 31.12.2020 yılı bilançosuna göre öz sermayesinin 2.471.404,43 TL olduğu belirlenmiştir.
Davacı vekilince 07/02/2024 havale tarihli dilekçe ekinde davalılar tarafından davacı şirkete teslim edilen defter ve belgelere ilişkin tutanaklar sunulmuş olup tutanak içeriğinde 2019 yılna ait ticari detflerlerin yer almadığı ayrıca davacı şirket tarafından Kayseri 10. Noterliği'nin 5 Temmuz 2021 tarih -- yevmiye nolu ihtarnameleri ile davalılardan 2019 yılına ilişkin ticari defterlerin istenildiği görülmektedir. Şirketin Adinos Bilgisayar Otomasyon sistemi üzerinde yapılan incelemede 2019 yılı verilerine göre 919 kayıtta farklılıklar tespit edilmiş olup, Adinos Bilgisayar Otomasyon sistemine girilen 332.401,75 TL tutarındaki tahsilata karşılık 159.631,16 TL tutarında fatura düzenlendiği, aradaki tahsilatı yapılıp faturası düzenlenmeyen 172.770,59 TL tutarında farkın oluştuğu tespit edilmiş olup, davalı tarafça bu fark; girişte kaydı yapılarak ödemesi alınan ve otelde kalmaya devam eden şirket müşterilerine, otelden ayrılırken kaldığı güne ve aldığı hizmete göre fatura kesilmesi nedeniyle ve müşteri memnuniyetini sağlamak ve müşteri kaybetmemek amacıyla; kahvaltı ve transfer ücreti dahil oda fiyatı sunulan ancak daha sonra kullanılmayan kahvaltı ve transfer hizmeti nedeniyle, beyan ettiği süreden daha az konaklayarak ayrılan müşterilere erken çıkış yapması nedeniyle, odaların boş kalıp şirketin zarara uğramaması ve şirket gelirlerinin arttırılması amacıyla ve müşteri memnuniyeti kapsamında konaklamak isteyen müşterilere, uzun süre konaklayan öğrencilerin yakın akrabalarına (anne-babası vs.) ve devamlı konaklayan şirket müşterilerine yapılan indirimler ve uzun dönem müşterilerden giriş yaparken alınan ancak kullanılmayan depozito ücretlerinin çıkış yaparken müşterilere iade edilmesinden kaynakladığı ileri sürülmüş ise de Turizm ve Otelcilik alanında uzman bilirkişi tarafından yapılan tespitlerde uygulamada bu yönde bir iadenin sözkonusu olmadığı belirtilmiştir. Kaldı ki bölgede ve sektörde müşteriden tahsil edilen bedelin iadesine ilişkin bir uygulamanın olduğu kabul edilmiş olsaydı dahi bu hususta hangi müşteriye somut olarak hangi sebeple ne kadar iade yapıldığı hususunda ispat külfeti davalılarda olup davalıların bu yöndeki savunmasını ispatlayamadığı açıktır. Başka bir deyişle şirket yöneticisi olan davalılar zararın meydana gelmesinde kusurlarının bulunmadığını ispatlayamamışlardır. ( Emsal nitelikteki Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2022/4461 E. 2023/4517 K. Sayılı ilamı da bu yöndedir) Bu durumda davacı şirket zararı olan 172.770,59 TL'nin davalı şirket müdürlerinin kusurlu davranışı sonucu meydana geldiği gözetilerek 172.770,59 TL yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacı taraf zararın doğduğu tarihten itibaren faiz talebinde bulunmuş ise de eldeki davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı da gözetilerek 172.770,59 TL yönünden dava tarihi olan 16/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, faize ilişkin fazlaya yönelik talebin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE; 172.770,59 TL'nin dava tarihi olan 16/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, faize ilişkin fazlaya yönelik talebin reddine,
2-Alınması gereken 11.801,96-TL karar ve ilam harcından davacı tarafından dava açılırken yatırılan 170,78-TL peşin harç ile 2.779,72-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 8.851,46-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 170,78-TL peşin harç ile 2.779,72-TL tamamlama harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan; 341,75-TL posta - müzekkere - tebligat gideri ile 3.100,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.341,75-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacılar lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 27.643,29-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.620,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 30/04/2024
Başkan
¸E-imzalıdır
Üye
¸E-imzalıdır
Üye
¸E-imzalıdır
Katip
¸E-imzalıdır