T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No:
T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
DAVACILAR : 1-
2-
3-
4-
5-
6-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1-
VEKİLLERİ : Av.
Av.
Av.
DAVALI : 2-
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 02/01/2023
KARAR TARİHİ : 18/03/2025
KARAR YAZIM TARİHİ : 25/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; Müvekkillerinden ... eşi, ... babası, ... oğlu, ..., ... ve ... kardeşi Uzm. J. VII Kad. Çvş ... görevini ifa ederken başka bir kaza sebebiyle yolun sol şeridinden trafik akışının verildiği sırada ... plakalı aracın aşırı hızlı ve alkollü bir şekilde olay mahalline girişi nedeniyle ... yaralanması, ... ölümüne sebebiyeti nedeniyle ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, davalı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ... Sigorta A.Ş tarafından ... numaralı ZMMS ile sigortalı olduğunu, meydana gelen kazada ... plaka sayılı aracın tam kusurlu olduğunu, müvekkillerinin kazanın üzerinden uzunca süre geçmesine rağmen olayını şoku atlatamadığını, müteveffa ... desteğinden yoksun kaldıklarını, müvekkillerinin müteveffanın ölümü nedeniyle manevi çöküntüye uğradıklarını, davalılar tarafından taziye ziyaretinde dahi bulunulmadığını, öncelikle davalı ... adına tescilli ve kazaya sebep olan ... plaka sayılı aracın kayıtları üzerine tedbir konulmasına, müteveffanın eşi ... lehine 100.000,00 TL, kızı ... için 100.000,00 TL, annesi ... için 100.000,00 TL, kardeşi ... için 50.000,00 TL, kardeşi ... için 50.000,00 TL, kardeşi ... için 50.000,00 TL manevi tazminat, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik ... için 1.000,00 TL, ... için 1.000,00 TL, ... için 1.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı, olmak üzere toplamda 433.000,00 TL tutarındaki maddi ve manevi tazminatın 03.10.2022 olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ... Sigorta A.ş.'nin sorumluluğunun destekten yoksun kalma tazminatı ve ZMSS poliçe maddeleri gereği ve kaza tarihinde yürürlükte olan 17.05.2022 tarihli ve 31838 sayılı resmi gazetede yayınlanan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası tarife esaslarına ilişkin yönetmelik gereğince tazminat üst limitleriyle ve mevcut ZMSS ve Yüksek Hadli İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası poliçesine göre kaza tarihi itibariyle geçerli olan zorunlu sigorta üst limitleriyle sınırlı olması kaydıyla davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinden özetle; Davacı tarafın dava öncesinde usulüne uygun başvurusunun bulunmadığını, başvuru şartının gerçekleşmediğini, başvuru şartı yerine getirilmediğinden müvekkili şirketin temerrüde düşmesinin söz konusu olmayacağını, ... plaka sayılı aracın müvekkili şirketin ... numarası ile TKT Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik) sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede sorumluluğunun sigortalın kusuru oranında olmak üzere ölüm/sakatlık halinde kişi başına azamı 1.000.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, müteveffanın kazanın meydana gelmesine kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini, dava konusu kazanının meydana gelmesinde müvekkili şirkete sigortalı araç sürücüsüne atfedilen herhangi bir kusur bulunmadığını, müteveffanın davacılara gerçekten destek olduğunun ispatı gerektiğini, müteveffanın geliri belirlenirken vergilendirilmiş kazanç esas alınması gerektiğini, kazının iş kazası netiliğinden olduğunu, müteveffanın ölümü nedeniyle davacılara SGK tarafından herhangi bir ödeme yapılıp yapıladığının, maaş bağlanıp bağlanmadığını, maaş bağlanıp bağlanmadığı hususunda araştırma yapılmasını, davacılar tarafından kaza tarihinden itibaren faiz talebinin haksız olduğunu belirterek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinden özetle; Söz konusu kaza nedeniyle kendisinin de ağır yaralandığını, halen tedavi gördüğünü, olay kendisi de maddi ve manevi olarak çok kötü bir hale getirtiğini, yaşananlar nedeniyle elem, keder içerisinde olduğunu, olayın yaşanmasında kastının olmadığını, kaza ile ilgili ceza süreci işlemekte olduğunu, kusurunun tespiti konusunda henüz kesin ve üst yargı denetiminden geçmiş bir kararın bulunmadığını, mahkememiz dosyasında yapılacak kusur tespiti ile şahsının kazanın oluşumunda her hangi bir kusurunun olup olmadığının belirleneceğini, hem kusur tespiti hem de haksız fiilin aynı zamanda uzlaşmaya tabi bir suç teşkil etmesi nedeniyle uzlaşma ihtimaline binaen soruşturma dosyasının yahut devamındaki kovuşturma dosyasının sonuçlanmasının beklenmesi gerektiğini, davacılar tarafından talep edilen tazminat talebinin fahiş olduğunu, mevcut ekonomik ve sosyal durumu gereği bu rakamları karşılayabilmesinin mümkün olmadığını, kasıtlı olmadan yaşanan bu kaza neticesinde bu miktarlardaki tazminatları ödemeye mecbur bırakılmasının hakkaniyetli olmayacağını, hukuka aykırı olacağını, mevcut dava dosyasının kazanın yaşandığı yer olan Lüleburgaz Mahkemelerinde açılması gerektiğini, yetkisizlik kararı verilmesini talep ettiği, açıklanan nedenlerle davanın reddine dair karar verilmesini, yargılama ve vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Kırklareli Jandarma Komutanlığı'na, Lüleburgaz Kaymakamlığı'na, Melikgazi İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, SGK Kayseri İl Müdürlüğü'ne, davalı sigorta şirketine, Türkiye Noterler Birliği'ne, yazılan müzekkerelere cevap olduğu, ilgili kayıt ve belgelerin celp edildiği görüldü.
Mahkememizce davacı tanıkları ... ve ...'ın beyanları alınmıştır.
Tanık ... beyanında: Davacılar benim uzaktan akrabam olur bu nedenle davacıları tanırım vefat eden ... Uzman Çavuş olarak çalışıyordu, aynı zamanda Pınarbaşı BÜyükkaramanlı Mahallesinde ölenin babalarından kalma 50 dekar tarlası vardır, bu anneleri ile birlikte 4 kardeş tarafından geliri paylaşılan bir tarla idi üzerine arpa ve buğday ekmekteydiler, bu tarlaları icara verip dekarı 300 TL den icar alan kişiye ödeme yapıyorlardı, bu şekilde vefat edenin eline ortalama yıllık 3.000,00 TL kalmakta idi, bunun dışında da doğrudan gelir desteği olarak dekar başı 145,00 TL ödeme yapılmıştır, bu her sene farklı olmaktadır, şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
Tanık ... beyanında: Ben ...'i aynı köylümüz olması nedeniyle tanırım, vefat eden uzman çavuş olarak görev yapmakta idi ve aynı zamanda Büyükkaramanlı Mahallesinde yaklaşık 50-60 dekar civarında, babalarından kalan tarlaları vardı, ... annesi sağ ve kendisi ile birlikte 4 kardeşler idi, tarlalarımız yan yana olduğu için biz kendilerinden kira karşılığı tarlaları almıştık, ben ... kardeşi ... ile muhatap olmakta idim, dekar başı 300,00 TL ...'e biz ödeme yapıyor idik, kendilerinin aile içinde nasıl paylaştıklarını bilemiyorum, ... tarlası yönünden Çİfti Kayıt Sistemi kapsamında ödeme alıp almadığını bilemiyorum, şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosyanın Ankara Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilerek; davaya konu kaza nedeniyle kusur oranlarının mahkememiz dosyası kapsamı, tanık beyanları, emniyet soruşturma tutanakları çerçevesinde ve %'lik dilimler halinde belirlenmesi hususunda dosya Ankara Adli Tıp Kurumuna gönderilmiştir.
Mahkememizce alınan 13/11/2023 tarihli Ankara Adli Tıp Kurumu raporundan özetle; Davalı sürücü ... %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Müteveffa ... kusursuz olduğu yönünde rapor edilmiştir.
Mahkememizce, davacının destekten yoksun kalma talebi yönünden ve TRH 2010 Yaşam tablosu ve %10 artırım ve %10 iskonto ile hesaplama yapılması yönünden rapor tanzimi hususunda dosya Ziraatcı bilirkişi ile Aktüer bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mahkememizce alınan Ziraat Mühendisi bilirkişi ... ve hesap bilirkişisi ......'ün 09/03/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; Davaya konu kazada desteğini yitiren; davacı anne ...”in destek Zararının 640.732,73 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 92.549,48 TL ile sınırlı olmak üzere) davacı çocuk ... destek zararının 649.635,04 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 93.835,36 TL ile sınırlı olmak üzere) Davacı eş ...'in destek Zararının 5.632,768,94 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 813.615,15 TL ile sınırlı olmak üzere) olduğu, toplam zararın (6,923. 136,71 TL) davalı ... Sigorta Aş tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limitini (kaza tarihi itibariyle 2.000.000,00 TL) aştığı, sigorta şirketinin toplam sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğu yönünde rapor edilmiştir.
Mahkememizce aktüer bilirkişi raporunda dosya kapsamında yer alan Jandarma Genel Komutanlığının cevabi yazısı ve ödemelerin dikkate alınmadığı görülmekle; emsal nitelikteki Yargıtay 4.HD.’nin 2022/6372 E. 2024/785 K.sayılı ilamı doğrultusunda davacı anne, eş ve çocuk için dava tarihinden önce yapılan ödemenin güncellenerek mahsup edilmesi, davacı Defne'nin üniversite kaydı yaptırdığı gözetilerek, 2025 yılı asgari ücreti dikkate alınarak, desteğin gelirinin maaş bordrosuna göre (zirai gelirin eklenmeden) ve zirai gelir eklenerek terditli olarak destek tazminatının belirlenmesi suretiyle ek rapor hususunda dosya aktüerya uzmanı bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mahkememizce alınan 02/09/2024 tarihli Aktüerya bilirkişi raporundan özetle; 1. Durum; Davacı ... 22 yaş ikmali olan 09/12/2028 tarihine kadar müteveffa babasının desteğini göreceği kanaatinde olması halinde davaya konu kazada desteğini yitiren; Davacı anne...n destek zararının 640.732,73 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 92.549,48 TL ile sınırlı olmak üzere) davacı çocuk ... destek zararının 649.635,04 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 93.835,36 TL ile sınırlı olmak üzere) davacı eş ...'in destek zararının 5.632.768,94 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 813.615,15 TL ile sınırlı olmak üzere) olduğu, toplam zararın (6.923.136,71 TL) davalı ... Sigorta Aş tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limitini (kaza tarihi itibariyle1.000.000,00 TL) aştığı, sigorta şirketinin toplam sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğu, 2.Durum Davacı ... 25 yaş ikmali olan 09/12/2031 tarihine kadar müteveffa babasının desteğini göreceği kanaatinde olması halinde davaya konu kazada desteğini yitiren; Davacı anne ...”in destek zararının 640.732,73 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 89.743,92 TL ile sınırlı olmak üzere) Davacı çocuk ... destek zararının 1.065.846,93 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 149.287,34 TL ile sınırlı olmak üzere) Davacı eş ...”in destek zararının 5.432.987,24 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 760.968,74 TL ile sınırlı olmak üzere) olduğu, toplam zararın (7.139.566,90 TL) davalı ... Sigorta Aş tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limitini (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL) aştığı, sigorta şirketinin toplam sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğu yönünde rapor edilmiştir.
Mahkememizce davacı vekilinin rapora itirazlarının değerlendirilmesi hususunda ek rapor aldırılmıştır.
Mahkememizce alınan 06/02/2025 tarihli Aktüerya bilirkişisi ek raporundan özetle;
1. Durum, desteğin çiftçilik faaliyetlerinden elde ettiği gelirin destek zarar hesabında dikkate alınmaması gerektiği kanaatinde olması halinde davaya konu kazada desteğini yitiren; Davacı anne ...”in destek zararının 660.811,96 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 80.617,02 TL ile sınırlı olmak üzere) davacı çocuk ...”in destek zararının 974.571,73 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 118.894,74 TL ile sınırlı olmak üzere) davacı eş ...”in destek zararının 6.561.545,39 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 800.488,25 TL ile sınırlı olmak üzere) olduğu, toplam zararın (8.196.929,08 TL) davalı ... Sigorta Aş tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limitini (kaza tarihi itibariyle 1.000.000,00 TL) aştığı, sigorta şirketinin toplam sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğu, 2. Durum, Sayın Mahkeme desteğin çiftçilik faaliyetlerinden elde ettiği gelirin de destek zarar
hesabında dikkate alınması gerektiği kanaatinde olması halinde davaya konu kazada desteğini yitiren;
Davacı anne ...’in destek zararının 713.256,81 TL (sigorta şirketinin sorumluluğu 82.529,79 TL ile sınırlı olmak üzere)
Davacı çocuk ... destek zararının 1.064.404,86 TL (sigorta
şirketinin sorumluluğu 123.160,56 TL ile sınırlı olmak üzere)
davacı eş ...’in destek zararının 6.864.754,85 TL (sigorta şirketinin
sorumluluğu 794.309,65 TL ile sınırlı olmak üzere)
olduğu, toplam zararın (7.139.566,90 TL) davalı ... Sigorta Aş tarafından temin
edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi teminat limitini (kaza tarihi itibariyle
1.000.000,00 TL) aştığı, sigorta şirketinin toplam sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğu, yönünde rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Somut olayda davacı taraf 03.10.2022 tarihinde davalı şirket tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın yaya ...'e çarpması sonucu gerçekleşen trafik kazasında davacıların murisi ... vefat ettiği iddiasıyla davacı eş Sabriye, çocuk ..... ve anne..... için ayrı ayrı 1000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatı ile ayrı ayrı 100.000,00-TL manevi tazminat talep etmiş olup davacı kardeşler ..., .... ve ..... ise ayrı ayrı 50.000,00-TL manevi tazminat talebinde bulunmuştur.
Davalı ... tarafından yetki itirazında bulunulmuş ise de HMK'nın 16. Maddesi kapsamında davacıların yerleşim yerinin de yetkili olduğu gözetilerek yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Eldeki davada Ankara ATK'nın düzenlenmiş olduğu 13/11/2023 tarihli raporda; davalı sürücü ..., idaresindeki otomobil ile seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde önünde seyreden araçları dikkate alması ve güvenli takip mesafesini koruması gerekirken bu hususlara riayet etmemiş olup yavaşlayan aracı dikkate almayıp, güvenli takip mesafesini korumaması sonucu yavaşlayan araç sebebi ile sağa manevra tedbiri almış ve önce kaza nedeniyle güvenli bölge için konulan hunilere çarpmış ardından güvenli bölge içinde bulunan görevliler ... ve ... çarpıp, ardından ... plakalı aracın arkasından çarpıp yolun soluna savrulması sonucu meydana gelen kazada %100 kusurlu olduğu, müteveffa ... ise olay yerinde kaza nedeniyle güvenli bölge içinde görevini yaptığı esnada davalı sürücünün dikkatsizce güvenli bölgeye girip çarptığı kazada atfı kabil kusuru bulunmadığı belirtilmiştir. Ankara ATK'nın düzenlenmiş olduğu 13/11/2023 tarihli rapor hüküm kurmaya elverişli olup olayın oluş şekli ile uyumludur.
Anayasa Mahkemesi’nin 17/07/2020 tarih 2019/40 Esas 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı KTK’nın 90. ve 92. maddelerinde “genel şartlara” atıf yapan cümlelerin iptaline karar verilmiş ve bu karar 09/10/2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiş olmasıyla birlikte, Yargıtay 17. Hukuk Dairesince zarar görenlerin cismani zarar ve destekten yoksun kalma tazminatı alacağının hesaplanmasında TRH 2010 ve %10 artırım %10 iskonto yöntemi benimsenmiş olup TRH 2010 yaşam tablosunun uygulamasından vazgeçilmemiştir. (Yargıtay 17.HD.’nin 2019/5206 E. 2020/8874 K. 22/12/2020 tarihli ilamı)
Somut olayda; destek jandarma uzman çavuş olarak çalışmakta olup, desteğin fiilen görev başında iken kazanın meydana geldiği ve vefat ettiği anlaşılmaktadır.
SGK tarafından dul ve yetimlerine aylık ve ikramiye dışında bir ödeme yapılmadığı bildirilmiştir
2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun’un “Nakdi tazminat ve aylığın etkisi” başlıklı 6 ncı maddesinde “Bu Kanun hükümlerine göre ödenecek nakdi tazminat ile bağlanacak emekli aylığı uğranılan maddi ve manevi zararların karşılığıdır. Yargı mercilerinde maddi ve manevi zararlar karşılığı olarak kurumların ödemekle yükümlü tutulacakları tazminatın hesabında bu kanun hükümlerine göre ödenen nakdi tazminat ile bağlanmış bulunan aylıklar göz önünde tutulur.” hükmü bulunmaktadır.
Yasal düzenleme gereğince ödemede bulunulup bulunulmadığı hususu araştırılarak bu ödemenin zarar verene rücû olanağı bulunduğundan tazminat miktarından düşülmesi gerekir. (Yargıtay 4.HD.’nin 2022/6372 E. 2024/785 K.sayılı ilamı bu yöndedir)
Jandarma Genel Komutanlığı'na müzekkere yazılarak davaya konu kazada vefat eden desteğe ilişkin nakdi tazminat ödemesi yapılıp yapılmadığı sorulmuş olup, Jandarma Genel Komutanlığı 25/10/2023 tarihli cevabi yazısında anne,eş ve çocuk için toplam 316.922,85-TL nakdi tazminat ödemesi yapıldığını bildirmiş ve ekinde mirasçılara ilişkin yapılan ödemelere yönelik belgeler gönderilmiştir.
Mahkememizce Jandarma Genel Komutanlığı'ndan ( 25/09/2023 tarihli cevabi yazı ilgi tutulmak suretiyle) davaya konu 03.10.2022 tarihli trafik kazası nedeniyle destek ... vefatından dolayı davacılara yapılan ödenen bedelin neye ilişkin olduğu (maddi- manevi tazminat miktarlarının ayrı ayrı belirtilmesi) hususları sorulmuş ve dayanak ödeme belgelerinin gönderilmesi istenilmiştir.
Jandarma Genel Komutanlığı 20/12/2024 tarihli cevabi yazısında; ... yasal mirasçılarına (anne, eş ve çocuk), J.Gn.K.lığı Nakdi Tazminat Komisyonunun, 24 Ekim 2022 tarihli ve .... sayılı kararı ile ilgi (b) Kanun kapsamında, 316.922,85 TL (18 Aralık 2024 tarihi itibarıyla 862.406,20 TL) nakdi tazminat ödenmesine karar verildiği ve ödemenin yapıldığı, nakdi tazminat işlemlerinin yürütülmesine ilişkin usul ve esasları düzenleyen ilgi (b) Kanun'un 6.ncı maddesinde; söz konusu Kanun hükümlerine göre ödenecek nakdi tazminat ile bağlanacak emekli aylığının uğranılan maddi ve manevi zararların karşılığı olduğu, yargı mercilerince maddi ve manevi zararlar karşılığı olarak kurumların ödemekle yükümlü tutulacakları tazminatın hesabında bu Kanun hükümlerine göre ödenen nakdi tazminat ile bağlanmış bulunan aylıkların göz önünde tutulması gerektiği hüküm altına alınmış ancak Kanun'un diğer maddelerinde ödenecek nakdi tazminatın ne kadarının maddi ne kadarının manevi zarara karşılık geleceğine ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, bu bağlamda, J.Gn.K.lığı emrinde görevli iken ilgi (b) Kanun kapsamında sayılan hallerde hayatını kaybedenlerin yasal mirasçılarına ödenen nakdi tazminatın uğranılan maddi ve manevi zararların tamamını karşılamaya yönelik bir tazmin aracı olduğu kabul edildiği, ayrıca, davacının uğradığı zararın maddi ve/veya manevi zarar olarak ayrıştırılamaması ve ödenecek tazminatın ne kadarının maddi ne kadarının manevi zararın karşılığı olduğunun belirlenmesinde J.Gn.K.lığının herhangi bir tasarrufunun bulunmaması nedeniyle, konuya ilişkin nihai değerlendirmenin mahkemece yapılması gerektiği bildirilmiştir.
Her ne kadar davacılar tarafından desteğin zirai faaliyeti kapsamında geliri bulunduğu iddia edilmiş ise de destek uzman çavuş olup tam zamanlı olarak çalıştığı bir işi vardır, aynı zamanda babasından kalan tarlaların bulunduğu şehirde de çalışmamaktadır, babasından kalan tarlaların icrara verilmesi yoluyla gelir elde edilmesi durumu ise zaten desteğin vefatından sonra da devam eden bir durum olup desteğin kişisel katkısı olmadığından desteğin geliri desteğin gelirinin maaş bordrosuna göre (zirai gelir eklenmeden) değerlendirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Yargılama sürecinde davacı çocuk Defne'nin üniversite kaydı yaptırdığı gözetilerek aktüer bilirkişiden ek rapor alınmış olup yapılacak hesaplamada emsal nitelikteki Yargıtay 4.HD.’nin 2022/6372 E. 2024/785 K.sayılı ilamı doğrultusunda Jandarma Genel Komutanlığı'nın davacı anne, eş ve çocuk için dava tarihinden önce yaptığı ödemelerin güncellenerek mahsup edilmesi de istenilmiştir. Aktüer bilirkişi 05/02/2025 tarihli ek raporunda desteğin bordro gelirinin asgari ücretin 3,17 katı olduğu, davacı anne ... talep edebileceği destek tazminatının 722.826,82-TL olduğu, güncellenmiş nakdi tazminat miktarı olan 62.014,86-TL'nin mahsubu neticesinde bakiye tazminat tutarının 660.811,96-TL olduğu belirlenmiş ise de Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/9694 Esas, 2018/8316 Karar sayılı ve 27/09/2018 tarihli ilamı esas alınarak 2330 sayılı Yasaya göre yapılan ödemenin yarısının maddi diğer yarısının manevi zarar için ödendiği kabul edilerek mahsubunun bu şekilde yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu şekilde mahkememizce yapılan hesaplamada; davacı ... talep edebileceği 722.826,82-TL'den 31.007,43-TL(62.014,86-TL/2=31.007,43-TL) mahsubu neticesinde 691.819,39-TL tazminat talep edebileceği belirlenmiştir. Aynı kabulle davacı davacı ... talep edebileceği 1.238.134,86-TL'den güncellenmiş nakdi ödeminin yarısı olan 131.781,56-TL'nin (263.563,13-TL/2=131.781,56-TL) mahsubu neticesinde 1.106.353,30-TL tazminat talep edebileceği belirlenmiştir. Yine davacı ...'in talep edebileceği 6.649.399,77-TL'den güncellenmiş nakdi ödeminin yarısı olan 43.927,19-TL'nin (87.854,38-TL/2=43.927,19-TL) mahsubu neticesinde 6.605.472,58-TL tazminat talep edebileceği belirlenmiştir. Bu şekilde davacıların talep edebileceği tazminat toplamının 8.403.645,27 TL olduğu ancak davalı sigorta şirketinin limitinin 1.000.000,00-TL olduğu gözetilerek mahkememizce garamet hesabı yapılmış olup davacı eş ... yönünden sigorta şirketinin 786.024,68-TL'den sorumlu olduğu, davacı çocuk ... yönünden sigorta şirketinin 131.651,60-TL'den sorumlu olduğu, davacı anne ... yönünden sigorta şirketinin 82.323,72-TL'den sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
Davacılar vekili kısmi dava olarak açtığı eldeki davada 09/09/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini davacı eş ... yönünden 5.432.987,24 TL, davacı çocuk ... yönünden 1.065.846,93 TL, davacı anne ... yönünden 640.732,73TL olmak üzere toplam 7.136.566,90 TL'ye yükseltmiştir. Her ne kadar davacılar vekilince ıslah dilekçesi kapsamında açılan davanın belirsiz alacak davası olduğu belirtilmiş ise de emsal nitelikteki Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2019/2997 Esas, 2021/331 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere somut olayda, dava dilekçesinde, davanın açıkça, belirsiz alacak davası türünde açıldığı belirtilmediğinden eldeki davanın, belirsiz alacak davası değil kısmi dava olduğunun kabulü gerekir. Netice itibariyle talep aşılmayarak davacı eş ... yönünden 5.432.987,24 TL (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 786.024,68-TL ile sınırlı olmak üzere), davacı çocuk ... yönünden 1.065.846,93 TL (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 131.651,60-TL ile sınırlı olmak üzere), davacı anne ... yönünden 640.732,73TL (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 82.323,72-TL ile sınırlı olmak üzere) tazminata hükmolunmuştur.
Davacılar vekili sigorta şirketinin de kaza tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu tutulmasını istemiş ise de 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 99/1 maddesi ile Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasının Genel Şartlarının B-2 maddelerinde sigortacının zarar giderim yükümlülüğü, zararın ihbarı ve gerekli belgelerin sigortacıya bildirildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortasının poliçe limiti dahilinde tazminatı ödemekle yükümlü olup, bu sürenin sonunda ödeme yapılmadığı takdirde temerrüt gerçekleşeceği öngörülmüştür. Davacı taraf sigorta şirketine 26/10/2022 tarihinde başvurmuş olup 08/11/2022 tarihinde temerrüde düşmüştür. Açıklanan nedenlerle davalı sigorta şirketi bu tarihten itibaren faizden sorumlu tutulmuştur.
Olay tarihinde yürürlükte olan TBK’nın 56. maddesi hükümlerine göre, hakimin manevi tazminat adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. 22/06/1996 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Diğer yandan hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir. Çünkü kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hüküm vereceği Türk Medeni Kanunu’nun 4. maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı, onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
Somut olayda, davalı sürücünün kazanın meydana gelişinde %100 oranında kusurlu olduğu, olay tarihi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü ve davacı eş, çocuk ve anneye ödenen nakdi tazminatlar da gözetilerek yukarıda ilkeler birlikte değerlendirildiğinde, davacı eş ... için 100.000,00-TL, davacı çocuk ... için 50.000,00-TL, davacı anne ... için 100.000,00-TL, davacı kardeşler ..., ... ve ... için ise ayrı ayrı 35.000-TL manevi tazminat takdir edilmiş ve kazaya sebep olan aracın kullanım şekli hususi olduğundan manevi tazminat yönünden de yasal faiz uygulanması gerektiği gözetilerek aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
Maddi tazminat davası yönünden;
1-Davacı ...'in açmış olduğu maddi tazminat davasının kabulü ile; 5.432.987,24 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... için kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden (sigorta şirketinin sorumluluğu 786.024,68-TL ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davacıya verilmesine,
2- Davacı ... açmış olduğu maddi tazminat davasının kabulü ile; 1.065.846,93 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... için kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden (sigorta şirketinin sorumluluğu 131.651,60-TL ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davacıya verilmesine,
3- Davacı ... açmış olduğu maddi tazminat davasının kabulü ile; 640.732,73TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... için kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden (sigorta şirketinin sorumluluğu 82.323,72-TL ile sınırlı olmak üzere) temerrüt tarihi olan 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davacıya verilmesine,
4- Maddi tazminat davası yönünden alınması gereken 487.703,82-TL karar ve ilam harcından dava açılırken davacılardan alınan 1.547,23-TL peşin harç ile 24.374,94-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 461.781,65-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına, (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 64.679,23-TL ile sınırlı tutulmasına)
5-Davacılar tarafından yatırılan 80,70-TL başvurma harcı, 1.547,23-TL peşin harç ile 24.374,94-TL ıslah harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, (Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 3.642,08-TL ile sınırlı tutulmasına)
6-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin 1/2'sinin maddi tazminat davası, 1/2'sinin ise manevi tazminat davası yönünden yapıldığı kabul edilmek suretiyle; 1.712,88-TL tebligat ve posta gideri, 3.800,00-TL bilirkişi ücreti, 439,13-TL adli tıp ücreti ile olmak üzere toplam 5.952,01-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 833,67-TL ile sınırlı tutulmasına)
7-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 547.649,36-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 121.903,70-TL ile sınırlı tutulmasına)
8-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 13/1. Maddesi uyarınca 161.218,57-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 30.000,00-TL ile sınırlı tutulmasına)
9-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T 13/1 maddesi uyarınca 100.109,91-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine, (Davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunun 30.000,00-TL ile sınırlı tutulmasına)
Manevi tazminat davası yönünden
1-Davacı ... yönünden 100.000,00-TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
2-Davacı ... yönünden 50.000,00-TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
3-Davacı ... yönünden 100.000,00-TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
4-Davacı ... yönünden 35.000,00-TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
5-Davacı ... yönünden 35.000,00-TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
6-Davacı ... yönünden 35.000,00-TL manevi tazminatının kaza tarihi olan 03/10/2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine, fazlaya yönelik talebin reddine,
7-Manevi tazminat davası yönünden alınması gereken 24.250,05-TL karar ve ilam harcının davalı ...'den alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin 1/2'sinin maddi tazminat davası, 1/2'sinin ise manevi tazminat davası yönünden yapıldığı kabul edilmek suretiyle; 1.712,88-TL tebligat ve posta gideri, 3.800,00-TL bilirkişi ücreti, 439,13-TL adli tıp ücreti ile olmak üzere toplam 5.952,01-TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre belirlenen 4.695,48-TL'lik kısmının davalı ...'den alınarak davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinden bırakılmasına,
9-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 10/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
10-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 10/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
11-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 10/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
12-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 10/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
13-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 10/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
14- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davacı lehine A.A.Ü.T. 10/1. Maddesi uyarınca 30.000,00-TL maktu vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacı ...'e verilmesine,
15- Davalı ... Kendisini bir vekil ile temsil ettirmediğinden bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
16-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı sigorta şirketi vekilinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 18/03/2025
Başkan
¸E-imzalıdır
Üye
¸E-imzalıdır
Üye
¸E-imzalıdır
Katip
E-imzalıdır