T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ...
KARAR NO: ...
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 2- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 3- ...
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM TARİHİ: 03/02/2023
Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...tarih, ... E. ... K. sayılı görevsizlik kararı ile mahkememiz ... E. Sayılı dosyasıyla birleştirilmesine karar verilmiş olup, mahkememiz dosyasından tefrik edilerek yukarıda esası yazılı sırasına kaydedilmiş ve bu esas üzerinden ... tarihli görevsizlik kararı verilmiş olmakla;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde; ... tarihinde ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile ... -Kayseri karayolunda Shell benzinlik kavşağından ... Caddesine kontrolsüz bir şekilde yola katılım yaptığı sırada, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı ... Turizm'e ait otobüse çarpması sonucu, çift taraflı ölümlü/yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bahse konu kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araçta yolcu konumunda bulunan davacı müvekkilin işbu trafik kazasının meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, dolayısıyla davacıya izafe edilebilecek kusur oranının tarafımızca kabulü mümkün olmadığını, davaya konu kaza sebebiyle kolluk personeli tarafından tanzim edilen kaza tespit tutanağında “Bu kazanın oluşumunda sürücü ... 'ın 2918 sayılı K.T.K. 'nun 57/1-a kavşaklara yaklaşırken, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamamak, dikkatli olmamak, geçiş hakkı olan araçlara ilk geçiş hakkını vermemek) maddesini ihlal ettiği, diğer sürücü ... 'ün ise 2918 sayılı K.T.K 'nun 52/1-a (Aracın hızını kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken dönemeçli yollarda ilerlerken yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere tünellere dair köprü ve mentezelere yaklaşırken yapım ve onarım alanlarına girerken azaltmamak maddesini ihlal ettiği) kanaatine varıldığını, kaza tespit tutanağında da anlaşılacağı üzere müvekkilin söz konusu kazanın meydana gelmesinde kusuru olmadığını, dava konusu trafik kazası sonrasında müvekkil Erciyes Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde tedavi altına alındığını, işbu kaza sebebiyle müvekkilin vücudunda L... -L... -L... vertebra kırığı meydana geldiğini, söz konusu trafik kazası sebebiyle ağır şekilde yaralanan müvekkil geçici ve sürekli iş göremezliğe ve bu süreçte bir başkasının bakımına maruz kaldığını, bu nedenlerle davacı ...'nun ... tarihli kaza neticesinde ağır şekilde yaralanması, geçici ve sürekli iş göremezliğe maruz kalması sebebiyle oluşan yoğun acı, elem ve keder sebebiyle 80.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesini, davalılar tarafından müvekkilin hakkını elde etmesini engellemek amacıyla dava konusu araçları ve adına kayıtlı malvarlığını 3. kişilere devri söz konusu olabileceğinden, davalı araç maliki ... Turizm Otobüs İşletmeleri Mahk. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait ... plakalı araç ile davalı araç maliki ...” a ait ... plaka sayılı araç üzerine ve UYAP kanalı ile tespit edilecek davalılar adına kayıtlı taşınmaz ve araçların uygun görülecek sürede 3. kişilere devrinin engellenmesi amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama harç ve gideriyle vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, yaralamalı trafik kazası sonucu yaralanan davacının 2918 sayılı KTK kapsamında malik ve işleten sıfatını haiz davalılardan işletenin sorumluluğu hükümleri çerçevesinde, 6098 sayılı TBK kapsamında sürücü (fail) sıfatını haiz davalıdan haksız fiil sorumluluğu hükümleri çerçevesinde manevi zararların tazmini istemine ilişkindir.
''Davaların Birleştirilmesi'' başlıklı HMK m.166/I hükmüne göre; "Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar."
Davaların birleştirilmesi bakımından her iki davanın görüldüğü mahkemenin aynı sıfatta olması, yatay görev ilişkisi kurallarına göre belirlenmelidir. Başka bir ifade ile aynı derecedeki mahkemelerde görülmekte olan ve birleştirilmesi istenilen davalar karşılıklı olarak diğer mahkemede açıldığında, görevsizlik itirazında bulunulamıyorsa, bu mahkemeler aynı sıfatta sayılırlar. Bu çerçevede, her iki mahkemenin de aynı görevli mahkeme olması gerekir. (Medenî Usûl Hukukunda Davaların Birleştirilmesi ve Ayrılması, İbrahim ERMENEK, Ankara - 2014, s.107-108)
Her ne kadar Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesince taraflar arasındaki manevi tazminat istemine ilişkin uyuşmazlık, birleştirme kararı verilerek mahkememize gönderilmiş ise de; yukarıda anılan madde hükmü gözetildiğinde, asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olduğundan aynı sıfatta olmayan bu mahkemeler arasında birleştirme kararı verilmesi usul ve yasaya uygun değildir. Bu taktirde her iki dava arasında fiili veya hukukî irtibat bulunuyorsa usul ekonomisi ve çelişkili kararlar verilmesinin önüne geçilmesi bakımından tercih edilmesi gereken yöntem, bekletici mesele kararı verilmesi yahut davaların eş güdümlü olarak yürütülerek sonuçlandırılmasıdır.
"Görev konusu, kamu düzeniyle ilgili olup davanın her aşamasında ileri sürülebilir. Taraflarca ileri sürülmese dahi, gerek, Mahkemece, gerekse Yargıtay’ca tarafların bu yönde bir savunmasının olup olmadığına bakılmaksızın kendiliğinden göz önünde tutulur. ... Davanın açılmasının usul hukuku bakımından hâsıl ettiği sonuçlardan biri, davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin sâbit hale geleceği, sonradan ortaya çıkan değişikliklerden görev ve yetkinin etkilenmeyeceğidir (perpetuatio fori)." (Yargıtay 10. HD, 2014/24247 Esas, 2016/4452 Karar sayılı kararı) Dolayısıyla görev ve yetki kuralları davanın açıldığı tarih ve davanın tarafları dikkate alınarak resen gözetilir.
Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararının, HMK m.21/c bendi hükmü anlamında görevsizlik kararı niteliğinde bir karar olduğu, mahkememiz ... Esas sayılı dosyasıyla birleştirilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşılmakla, mahkememizin ... Esas sayılı dosyasından tefrik edilerek yukarıda belirtilen esasa kaydedilmiştir.
Ticari davalar, TTK.nun 4. maddesinde düzenlenmiş olup görülmekte olan davanın, TTK.nun 4/1. maddesi kapsamında sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı, davanın nispi ticari dava kabul edilmesi için de her iki tarafın da tacir olması ayrıca uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olmasının gerektiği, somut olayda her iki taraf tacir olmadığından davanın nispi ticari dava olarak kabulünün de mümkün bulunmadığı, diğer özel düzenlemelerle (İİK.nun 154, TİRK.nun 22, Koop.K.nun 99, FKK.nun 31…gibi) belirlenmiş görev hükümleri gereğince mahkememizin görevli kılınmadığı, davanın görevli mahkemede açılmış olmasının dava şartı olduğu ve davanın her aşamasında kendiliğinden değerlendirilmesi gerektiği (TTK.nun 4-5, HMK.nun 114/1-c,115) anlaşılmaktadır.
HMK.nun 2. maddesine göre; dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.
Açıklanan nedenlerle; davaya bakma görevi Asliye Ticaret Mahkemesine ait olmayıp görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu görülmekle; HMK'nun 114/1-c ve 115 maddeleri uyarınca görevsizlik kararı verilmesi gerekmiş; HMK'nın 114/c maddesindeki dava şartı dikkate alındığında davanın görev yönünden usulden reddine, görevli mahkemenin Kayseri ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna, olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın yasa yolu kullanılmaksızın kesinleşmesi halinde mercii tayini ile görevli Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi'ne gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği USULDEN REDDİNE,
2-Görevli ve yetkili mahkemenin KAYSERİ ... ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNA,
3-Mahkemeler arasında olumsuz görev uyuşmazlığı oluştuğundan HMK' nın 21/1-c maddesi uyarınca kararın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde görevli mahkemenin tayini için dosyanın re'sen Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE,
4-6100 sayılı HMK. 331/2. maddesi uyarınca harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin görevli mahkemede değerlendirilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. ...
Katip ...
¸E-imzalıdır
Hakim ...
¸E-imzalıdır