T.C.
KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: / Esas
KARAR NO: /
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI:
VEKİLİ:
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 07/06/2023
KARAR TARİHİ: 05/06/2024
KARAR YAZIM TARİHİ: 27/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;13.02.2023 tarihinde sürücü ... kullanımdaki, ... ... 'ya ait olan ve davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından zorunlu trafik sigortası yapılmış olan, ... plakalı aracın, davacı şirkete ait olan ve kaza tarihinde sürücü ...'na kiralanmış bulunan ...plakalı araca %100 kusurlu olarak çarpması sonucu davacının aracında meydana gelen DEĞER KAYBInın tazmini için açılan iş bu davada; davacının ...plakalı 2018 model FİAT EGEA marka aracın sahibi olduğunu, Davalı ... SİGORTA A.Ş’nin davacıya ait araca % 100 kusurlu olarak çarpan ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortasını yapan yanı kazadaki karışı aracın sigortacısı konumunda olduğunu, davacının aracı Balıkesir ili, gönen ilçesi merkezindeki kavşakta, 13.02.2023 tarihinde saat 13:00 sıralarında meydana gelen ve Kaza İhbar numarası ile kayda giren ve kazaya karışan sigorta şirketlerinin de kusur oranında mutabık kaldığı trafik kazasında davalı şirketin sigortaladığı aracın davacı şirkete ait araca çarpması sonrası davacıya ait araçta ciddi hasar meydana gelmiş onarım için servise bırakılan araç 23.03.2023 günü onarımı tamamlanarak davacı şirkete teslim edilmiş olduğunu, meydana gelen kazadan dolayı araç sahibi davacı kiralama şirketinin, gerek hasar nedeni ile aracın değerinde yüksek oranda kayıp meydana gelmiş olduğunu, davacının aracında bu kaza nedeni ile oluşan değer kaybı bedeli tutarında zarara uğradığını, davacı şirketin aracı, adı geçen kazadan dolayı derhal en yakın servise kaldırılmış, araçta meydana gelen zarar sonrası davacının aracında meydana gelen değer kaybı tespit edilememiş ancak davalı sigorta şirketine müracaat sonrası tahminlerince gerçek değer kaybının çok altında olduğunu düşündükleri 4.815,00- TL’nin sigorta şirketi tarafından değer kaybı olarak taraflarına ödeme yapılmış olduğunu, kaza sonrası trafik polis memurlarınca ekte sunulan Trafik Kazası Tespit Tutanağı ve aşağıya ekran görüntüsü alınan sigorta şirketince atanan exper in de onay verdiği ekspertiz onay föyünden da anlaşılacağı üzere; öncesinde hatasız ve boyasız olan davacı şirkete ait araçta; sağ far, sol far, sag far alt braketi, sol far alt braketi, ön tampon köşe braketi sol alt, ön tampon köşe braketi sağ alt, ön tampon köşe braketi sol üst, ön tampon köşe braketi sağ üst, ön tampon, ön panjur, ön panjur alt çıtası, ön panjur alt arması, ön tampon iç destek plastiği, ön tampon köpüğü, ön tampon alt muhafazası, motor alt muhafazası, radyatör alt bağlantı plastiği, sol ön çamurluk davlumbazı değiştirilmiş, sağ ön çamurluk, sol ön çamurluk, ön tampon demiri ve ön tampon sökme takma ve elektrik aksamı onarılmış ve değiişen ve onarılan parçalar boyanmış olduğunu, yukarıya da alıntılanan değişim ve onarım yapılan parçalar nazara alındığında; % 100 kusur ile davacı şirkete ait 2018 model, FİAT EGEA marka, belirtilen km’deki aracın, onarılsa dahi gerçekleşen kazadan ötürü onarımla giderilmesi mümkün bulunmayan maddi kayıp bulunduğundan adı geçen özellikler (aracın marka, model, yıl; kilometre ve daha önce kazaya karışıp karışmadığı, değişen/boyalı parçası bulunmadığı değerlendirilerek) araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin (sigorta şirketince ödenen miktar düşüldükten sonra) arta kalanının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte taraflarına ödenmesini talep ettiklerini, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin 10/04/2002 tarihli 2002/130 E-2002/4512 K sayılı kararının, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2009 / 9892 Es. 2010 / 3124 Kar. sayılı kararının dikkate alınması ile değer kaybının Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminatı dahilinde yer aldığı açıkça belirtilmiş olması nedeni ile, ... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı ... Sigorta A.Ş. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi teminatı kapsamında, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybını tazminle yükümlü durumda olduğunu, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2013/3815 Es. 2013/9854 Kar. sayılı ilamının dikkate alınması gerektiğini, arabuluculuğa başvurulmasına rağmen anlaşma sağlanamadığını, yukarıda belirtilen gerekçelerle davalı tarafından ödenmesi gereken araçta meydana gelen maddi hasar ve onarım nedeni ile araçta oluşan değer kaybının belirlenerek tahsili için işbu davayı açma mecburiyeti doğmuş olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davacının aracında meydana gelen değer kaybı yönünden (ödenen miktar düşüldükten sonra) bilirkişice tespit edilecek miktar yönünden ıslah hakkı saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00-TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilinin talep edildiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; DAvanın yetkisiz mahkemede açılmış olduğunu, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin dava açılış tarihi itibari ile adresi olduğunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6. Maddesi yetki hususunu düzenlemekte olduğunu, mezkur maddede genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi kılınmış olduğunu, davacı yanca dava konusu kaza sebebiyle mezkur kazaya karışan ... plakalı aracın 512673774 numaralı 01.08.2022 - 01.08.2023 vadeli Trafik Sigorta Poliçesi gereğince davalı ... Sigorta A.Ş.'ye husumet yöneltildiğini, mezkur hüküm gereği davanın ikame edildiği tarih itibari ile İstanbul Mahkemeleri yetkili olduğundan huzurdaki davanın reddi gerekmekte olduğunu, davacı yanca açılan huzurdaki davanın yapılan ödemelerin yeterli olması hasebiyle reddi gerekmekte olduğunu, davacı tarafından huzurdaki dava açılmadan önce uğradığı iddia olunan maddi zararın tazmini amacıyla davalı ... Sigorta A.Ş.'ye mezkur kazaya karışan aracın trafik sigortacısı sıfatıyla yapmış olduğu başvuru neticesi, davacı ... Taşımacılık Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne değer kaybı taleplerine ilişkin olarak 18.04.2023 tarihinde 4.815,00-TL ödeme yapılmış olduğunu, yine araç onarım bedeline ilişkin olarak davacı yanın aracını tamir ettirdiği oto tamiricisi 17.04.2023 tarihinde 7.531,94-TL, tedarikçi firma Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye 11.04.2023 tarihinde 850,40-TL, 11.04.2023 tarihinde tedarikçi firma Carmen Otomotiv İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'ne 252,40-TL ve 11.04.2023 tarihinde tedarikçi firmaRoxoe Dış Ticaret A.Ş.'ye 5.072,70-TL olmak üzere toplam 13.707,44-TL ödeme yapılmış olduğunu, Yapılan işbu ödemeler ile davacıların mezkur kaza sebebi ile uğradıkları iddia olunan maddi zararları karşılanmış olduğundan huzurdaki davanın reddi gerekmekte olduğunu, bu hususun Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2014/10652 E 2016/11067 K sayılı ilamında açıkça bildirilmiş olduğunu, neticeten davalı şirket tarafından davacılara mezkur kaza nedeniyle, işbu poliçe kapsamında yapılan ödemeler gereğince, davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu kalmadığından huzurdaki davanın reddi gerekmekte olduğunu, aksi takdirde ödenen miktar kadar poliçe teminat limitinin tüketildiğini bu aşamada bildirdiklerini, dava öncesi yapılan ödemeler; ödeme tarihlerinden işbu dilekçenin Mahkeme huzuruna sunulduğu tarihe kadar yasal faizle nemalandırılmış hali ile; Araç onarım bedeline ilişkin yapılan ödemeler, 17.04.2023'te oto tamirci yapılan ödeme nemalanarak 7.674,94-TL, 11.04.2023'te tedarikçi ... yapılan ödeme nemalanarak 867,80-TL, 11.04.2023'te tedarikçi Otomotive yapılan ödeme nemalanarak 257,57-TL, 11.04.2023'te tedarikçi Dış Ticaret A.Ş.'ye yapılan ödeme nemalanarak 5.176,52-TL, Değer kaybı taleplerine ilişkin yapılan ödeme, 18.04.2023'te davacı yana yapılan ödeme nemalanarak 4.905,23-TL olmak üzere toplam 18.882,06-TL tüketilmiş olduğunu, cevap dilekçesinin sunulduğu 03.07.2023 tarihi itibari ile kalan bakiye limit 101.117,94-TL olduğunu, davanın devamınca da yapılan ödemelerin nemalanmaya devam nazara alınması gerektiğini, davalı şirket tarafından davacılara ve varsa diğer kişilere yapılan ödeme ve miktarlarının belirtilmesi ve hasar dosyasının örneğinin celbi hususunda davalı ... Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılmasını talep ettiklerini, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacı yanca konu dava belirsiz alacak davası olarak açılmış olup bu şekilde açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, aracın bakiye alacak iddiası ve değer kaybı talepleri yönünden tefrik edilerek davanın reddi gerekmekte olduğunu, davacı tarafça dava dilekçesi ile birlikte davacının elinde bulunan belgeler HMK gereği tarafımıza gönderilmediğinden, bu belgeler ve davacı tarafça ileri sürülecek iddialar hakkında cevap verme, delil ve tanık bildirme hakkımız saklı olduğunu, mezkur olay nedeniyle, hiçbir surette kabul etmemek ve itirazları baki olmak kaydıyla var olduğu iddia olunan poliçe kapsamında yapılan/yapılacak ödemeler nispetince poliçe teminat limitinin eksildiğinin /tüketildiğini bu aşamada bildirdiklerini, davalı ... Sigorta A.ş.'ye dava açılmasında hukuki yarar olmadığını, araçta yapılan ödemeyi aşkın bir değer kaybı oluşmadığını, tüm bu itirazları bazında davacı yana ait ...plaka sayılı aracın uğradığı iddia olunan değer kaybı konusunda, İTÜ veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurum veya kuruluşlardan seçilecek uzman bilirkişi (makine mühendisi) veya bilirkişi heyetinden tüm dosya kapsamına göre; davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, daha önce kaza yapıp yapmadığı vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak rapor alınması gerektiğini, mezkur kazanın oluşumunda davalı şirket nezdinde trafik sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, bu hususun bir yansıması olarak davalı ... Sigorta A.Ş’nin de davacı yanca iddia ve talep olunan tazminattan sorumluluğu bulunmadığını, olay nedeniyle sigorta şirketinin varsa sorumluluğu kusur ve ZMMS poliçe limitleri ile sınırlı bulunmakta olduğunu, ZMMS ( TRAFİK ) sigorta poliçeleri kusur oranında sorumluluğu havi poliçeler olup, mezkur kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığından davalı şirketin de sorumluluğu bulunmadığını, uğranıldığı iddia olunan zarar kalemleri davacı tarafın tek taraflı beyanlarına dayanmakta olup; oluştuğu iddia olunan bu zarar kalemlerinin davacı tarafça ispatı gerektiğini, davalı şirket ile davacı arasında ticari bir ilişki bulunmadığından ve davalı şirketin kazanın oluşumuna sebebiyet vermemesinden hareketle, davalı şirket usulüne uygun şekilde temerrüde düşürülmediğinden dolayı davalı şirket yönünden kaza tarihinden avans faiz, yargılama giderleri ve vekalet ücreti taleplerinin de reddi gerekmekte olduğunu belirterek, Davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
YARGILAMA VE GEREKÇE
Dava, 13/02/2023 tarihinde meydana gelen kaza nedeni ile davacıya ait ...plakalı araçta değer kaybı meydana gelip gelmediği gelmiş ise miktarı ve davalının bu zarar talebinden sorumlu olup olmadığı hususlarına ilişkindir.
Euroka ve davalı sigorta şirketlerine, Noterler Birliğine, Sİgorta Bilgi Gözetim Merkezine yazılan müzekkerelere cevap verilmiş olduğu ve ilgili evrakların dosya arasına alınmış olduğu görülmüştür.
Mahkememizce Makine Mühendisinden alınan 17/04/2024 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''Davalı yan tarafından sigortalanan ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nın %100 (yüzde yüz) oranında tam kusurlu olduğu, davacı yan ...plaka sayılı araç sürücüsünün ise kusurunun olmadığı %0 (yüzde sıfır),22.11.2022 tarihinde gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazasında Davacının müterafik (birlikte) kusurunun olmadığı, davalı sigorta firmasının Değer Kaybı tazmini talep eden ...plaka sayılı araç için, değer kaybı tazminat bedeli olarak 4.815,00-TL ödeme yapılmış olduğu, davalı yan tarafından dosyada mevcut "Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta" poliçesi 17.05.2022 Tarihli 31838 sayılı Resmi Gazete ile 2023 yılı için devlet tarafından belirlenen bedelin araç başına 120.000 TL olduğu, ...plakalı sayılı aracın tamirinin Mart 2023 itibariyle ekonomik olduğu (hasar onarım bedelinin ortalama araç rayiç bedeli oranı açısından kıyaslandığında), değer Kaybı hesabında 19.06.2021 tarihli 7327 sayılı kanunun 18. Maddesi gereği (Kaza tarihinde uygulanan Değer Kaybı Hesabı) kaza öncesi Piyasa Rayiç Değeri ile kaza ve onarımlar sonrası değişen parçalar, araç kullanılmışlık düzeyine göre serbest piyasa ve internet ikinci el araç satış fiyat ortalamalarına göre kaza tarihi itibariyle Piyasa Rayiç Değeri arasındaki farka ve kusur oranlarına göre belirleneceği, dava konusu ...plaka sayılı aracın model yılına göre kaza tarihinde (13.03.2023) 5 (beş) yaşında olduğu, geçmiş trafik ve kasko sigortası hasar kayıtları incelendiğinde 2 (iki) adet geçmiş hasar kaydı olduğu ve geçmiş hasar kaydı sayısının aracın ikinci el rayiç değerini dava konusu hasar öncesinde de olumsuz etkilediği, ayrıca geçmiş hasar kaydında sol ön tampon bölgesinden daha öncede işlem gördüğü ve bu parçalarla ilgili değer kaybı oluşmayacağı, değer kaybının çamurluk kısımlarında meydana gelen hasar ve tramer kayıtlarına girecek olan hasar miktarı dolayısı ile oluştuğu, dava konusu ...plaka sayılı aracın model yılına göre kullanılmışlık düzeyinin belirlenemediği (dosyaya sunulu belgelerde bulunmadığı) ancak geçmiş sahiplik kayıtlarında filo kiralama aracı olarak kullanıldığı ve bu durumun ikinci el araç piyasasında fiyatlandırma açısından olumsuz etkisinin olduğu, kaza öncesi serbest piyasa rayiç değerinin Sigorta Gözlem Merkezi Kasko Değer Listesi Arşivine göre 378.056 TL olduğu, kazanın gerçekleştiği Mart 2023 tarihinde model yılı aynı benzer kilometre de aynı tip araçlarda serbest piyasa rayiç bedeline göre fiyatının kaza öncesi 485.000 TL olduğu, kullanılmışlık düzeyi benzer araç değişen/boyanan/işlem gören kısımların çokluğuna göre (daha önce 2 adet hasar kaydı olduğu değerlendirildiğinde) dava konusu araç içinde gerçekleşen kaza sonrası yapılan onarımların akabinde piyasa rayiç değerinin 455.000 TL olarak değerlendirildiği, (Kaza Tarihine En Yakın İnternet 2. El Satış Siteleri Piyasa Fiyatları) dosya da mevcut bulunan ve yukarıda izah olunan internet ve piyasa araştırmaları sonucunda dava konusu ...plaka sayılı araçta 13.03.2023 tarihli kaza sonrası oluşan "Değer Kaybı"; Kaza Öncesi Piyasa Rayiç Değeri = 485.000 TL, Kaza Sonrası Piyasa Rayiç Değeri = 455.000 TL olduğu, Değer Kaybı= Kaza Öncesi Piyasa Rayiç Değeri - Kaza Sonrası Piyasa Rayiç Değeri Değer Kaybı= 485.000 - 455.000 = 30.000 TL olduğu, Kusur oranı açısından Toplam Değer Kaybı = Karşı Tarafın Kusur Oranı x Değer Kaybı Toplam Değer Kaybı = 1.00 x 30.000 = 30.000 TL olduğu, Bakiye Alacak Değer Kaybı = Değer Kaybı - Ödemesi Gerçekleşen Değer Kaybı, 30.000 - 4.815= 25.185 TL olduğu'' sonuç ve kanaatine varıldığının bildirilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin sunmuş olduğu 06/05/2024 havale tarihli ıslaha ilişkin beyan dilekçesini dosyaya sunmuş olduğu görülmüştür.
Davacı tarafça Davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine davalı tarafın davacıya 18/04/2023 tarihinde 4.185,00 TL değer kaybı tazimatı ödemesi yapmış olduğu ancak yapılan bu ödemenin zararı karşılamaması nedeni ile davalının temerrüde düştüğü anlaşılarak kararda bu tarih itibari ile faize hükmedilmiştir.
Davacı tarafça kararda ticari faiz uygulanması talep edilmiş ise de, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ... plakalı aracın trafik tescil kaydına göre kullanım amacının hususi olduğu görülmekle yasal faiz uygulanması gerektiği anlaşılmış ve kararda yasal faize hükmedilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; her ne kadar davalı tarafça davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, 13/02/2023 tarihinde meydana gelen kaza nedeni ile tarafların kusur durumu ile davacıya ait ...plakalı araçta değer kaybı meydana gelip gelmediğinin tespiti için makine mühendisi bilirkişiden 17/04/2024 tarihli rapor alınmış olup raporda, olayda davalı yan tarafından sigortalanan ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nın %100 (yüzde yüz) oranında tam kusurlu olduğu, davacı yan ...plaka sayılı araç sürücüsünün ise kusurunun olmadığı %0 (yüzde sıfır) ile Toplam Değer Kaybının 30.000 TL olduğu, Bakiye Alacak Değer Kaybının ise Değer Kaybı - Ödemesi Gerçekleşen Değer Kaybı, 30.000 - 4.815= 25.185 TL olduğunun belirtildiği görülmüş olmakla, davacının değer kaybı nedeni ile oluşan zararından davalı sigorta şirketinin kusurlu aracın olay tarihinde geçerli ZMSS poliçesini düzenlemekle sürücünün kusuru oranında sorumlu olduğu anlaşılmış, davacı vekilinin 06/05/2024 tarihli ıslah dilekçesi de dikkate alınmış ve böylece, Davanın KABULÜ ile 25.185,00-TL Değer kaybı tazminat bedelinin poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 18/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile 25.185,00-TL Değer kaybı tazminat bedelinin poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 18/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 1.720,39 TL karar ve ilam harcından 179,90 TL peşin harç, 414,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplamı 593,90 TL harcından mahsubuyla eksik kalan 1.126,49 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 414,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 773,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan, 70,00 TL tebligat gideri, 9,75 TL yazışma gideri, 2.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.079,75 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Artan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde harcanmayan gider avansının davacıya iadesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.05/06/2024
Katip
e-imza
Hakim
e-imza